V SA/Wa 366/15
WyrokWSA w Warszawie2015-04-30
Skład orzekający: Michał Sowiński, Izabella Janson, Arkadiusz Tomczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Celnej w Warszawie prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania decyzji o solidarnej odpowiedzialności podatkowej, uznając, że nie zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia tej decyzji w wyniku wznowienia postępowania, mimo że strona zarzucała brak udziału w pierwotnym postępowaniu z powodu wadliwości doręczeń?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Celnej prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania decyzji, ponieważ w momencie rozpatrywania wniosku o wstrzymanie wykonania, Naczelnik Urzędu Celnego wydał już decyzję odmawiającą uchylenia pierwotnej decyzji po wznowieniu postępowania. Tym samym nie istniało prawdopodobieństwo uchylenia decyzji, które jest warunkiem koniecznym do wstrzymania jej wykonania na podstawie art. 246 § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd podkreślił również, że samo przedstawienie argumentów przez stronę nie przesądza o istnieniu takiego prawdopodobieństwa, a materiał dowodowy wskazywał na udział skarżącego w pierwotnym postępowaniu.Stan faktyczny
Skarżący D.S. złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego I w Warszawie o solidarnej odpowiedzialności podatkowej. Skarżący domagał się wznowienia postępowania podatkowego, zarzucając, że nie brał udziału w pierwotnym postępowaniu z powodu wadliwości doręczeń. Dyrektor Izby Celnej odmówił wstrzymania wykonania decyzji, wskazując, że nie ma prawdopodobieństwa jej uchylenia, ponieważ Naczelnik Urzędu Celnego wydał już decyzję odmawiającą uchylenia pierwotnej decyzji po wznowieniu postępowania. Skarżący zarzucił naruszenie art. 246 § 1 Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Protokolant ref.staż. - Anna Głowacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi D. S. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia ... listopada 2014 r. nr ... w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji: oddala skargę.
Przedmiotem skargi z 22 grudnia 2014 r. wniesionej przez D.S. jest postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z ... listopada 2014 r. utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z ... września 2014 r. o odmowie wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego I w Warszawie nr ... z ... listopada 2013 r.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wskazał, iż skarżący pismem z 21 lipca 2013 r. wniósł o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego decyzją Naczelnika Urzędu Celnego I w Warszawie nr ... z ...listopada 2013 r. orzekającej o solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe G. Sp. z o.o. w W.
Jednocześnie, na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.); dalej: "o.p." wniesiono o wstrzymanie wykonania ww. decyzji Naczelnika UC, z uwagi na istnienie dużego prawdopodobieństwa uchylenia ww. decyzji w wyniku wznowienia postępowania.
Dyrektor IC wyjaśnił, iż omawiając wstrzymania wykonania decyzji przyjął, że okoliczności sprawy nie wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji ostatecznej w wyniku wznowienia postępowania z powodu istnienia przesłanki z art. 240 § 1 pkt 4 o.p., co oznacza, że uznał, iż strona brała udział w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną. To ustalenie nastąpiło po wstępnym zbadaniu prawdopodobieństwa wystąpienia wad kwalifikujących decyzję ostateczną do jej uchylenia, które to badanie nastąpiło z uwzględnieniem argumentacji zawartej we wniosku o wznowienie postępowania oraz argumentacji wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej.
Podkreślono, iż w dacie rozstrzygania w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej w wyniku złożonego zażalenia, została już wydana decyzja Naczelnika UC o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej Naczelnika UC z ... listopada 2013 r. Tym samym stwierdzono, iż w sprawie nie występuje prawdopodobieństwo uchylenia decyzji ostatecznej.
Pismem z 22 grudnia 2014 r. D. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z ... listopada 2014 r. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 246 § 1 o.p., poprzez uznanie, iż w niniejszych okolicznościach nie zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji, podczas gdy jak najbardziej istnieją podstawy do jej uchylenia, gdyż strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną Naczelnika UC. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w wyniku uchybienia w doręczeniu pism skarżącemu nie miał on możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji organu podatkowego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Warszawie wniósł o jej oddalenie podtrzymując motywy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a.", w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią – bez wątpienia – sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie.
Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w powyższym zakresie Sąd uznał, iż skarga jest niezasadna.
Odnosząc się do meritum sprawy wskazać należy, że istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do kwestii zasadności odmowy wydania przez Dyrektora Izby Celnej w Warszawie postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji na podstawie art. 246 § 1 o.p.
Zgodnie z przepisem art. 246 § 1 o.p. organ podatkowy właściwy w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania.
Z powołanego przepisu wynika zatem, że możliwość wstrzymania wykonania decyzji na tej podstawie prawnej dotyczy sytuacji, kiedy w trybie określonym w Rozdziale 17 Ordynacji podatkowej ("Wznowienie postępowania") zostanie na podstawie art. 243 § 1 tej ustawy stwierdzona dopuszczalność wznowienia postępowania podatkowego poprzez wydanie przez organ podatkowy postanowienia o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Takie postępowanie może zostać wznowione z urzędu i na żądanie strony w sytuacji, kiedy zaistnieją przesłanki wskazane w art. 240 § 1 pkt 1, 2, 3, 5, 6, 7 i 10 tej ustawy, a tylko na żądanie strony z przyczyn wskazanych w pkt 4, 8, 11 i 9.
W rozpatrywanej sprawie podatnik jako podstawę wzruszenia spornej decyzji ostatecznej Naczelnika UC w trybie nadzwyczajnym, wskazał pkt 4 przepisu art. 240 § 1 o.p., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
Jeśli strona wraz z wnioskiem o wszczęcie postępowania wznowieniowego składa wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej, to jego rozpoznanie może nastąpić dopiero po stwierdzeniu dopuszczalności wznowienia postępowania. Taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie.
Organ nie bada merytorycznie decyzji, która jest przedmiotem postępowania wznowieniowego, lecz jedynie, mając na uwadze wszystkie okoliczności faktyczne i prawne oraz materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy zakończonej decyzją ostateczną, ocenia, czy istnieje podstawa do uchylenia ostatecznej decyzji. Przy czym ocena prawdopodobieństwa uchylenia decyzji ostatecznej nie może być dowolna, lecz winna być wynikiem rzetelnej oceny okoliczności sprawy.
Co ważne, jedyną przesłanką, którą w świetle omawianego przepisu powinien kierować się organ podatkowy, jest prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Przepis nie uzależnia zastosowania tej instytucji od ważnego interesu strony (por. S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa - komentarz 2007, LexisNexis 2007., str. 748).
Zdaniem Sądu, skoro organ ma obowiązek wstrzymać wykonanie decyzji z urzędu, w każdym stadium postępowania aż do wydania decyzji, jeżeli istnienie wady powodującej konieczność wznowienia postępowania stało się już prawdopodobne, chociaż nie będzie ono jeszcze pewne i stwierdzone, to a contrario organ nie może abstrahować od faktu, że we właściwym trybie została już rozstrzygnięta, chociażby w sposób nieostateczny kwestia wznowienia postępowania.
W okolicznościach faktycznych sprawy, w dacie rozstrzygania w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej w wyniku złożonego zażalenia została już wydana decyzja z dnia ... września 2014 r. przez Naczelnika Urzędu Celnego I w Warszawie, który po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego orzekł o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Celnego I w Warszawie z dnia ... listopada 2013 r.
Tym samym stwierdzić należy, że wydanie decyzji, odmawiającej uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania spowodowało, iż w sprawie nie występuje prawdopodobieństwo uchylenia tejże decyzji. Uznanie w ramach instytucji wstrzymania wykonania decyzji, na tym etapie procedowania, że istnieje prawdopodobieństwo uchylenia decyzji Naczelnika Urzędu Celnego I w Warszawie z dnia ... listopada 2013 r. w sytuacji, gdy wydano już decyzję, odmawiającą uchylenia tej ostatecznej decyzji byłoby sprzeczne z treścią tej decyzji.
Niezależnie od powyższego Sąd podziela pogląd, że fakt przedstawienia przez stronę określonych argumentów nie oznacza samo przez się, że takie prawdopodobieństwo uchylenia decyzji ostatecznej wystąpiło. Ponadto, w postępowaniu o wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji nawet ustalenie istnienia przesłanki wznowieniowej nie przesądza o wstrzymaniu wykonania decyzji. Tylko bowiem uprawdopodobnienie, że przesłanka wznowienia doprowadzi do uchylenia decyzji, obliguje organ do wstrzymania wykonania decyzji na podstawie art. 246 o. p.
Sąd podziela w powyższym kontekście stanowisko organu, że okoliczności sprawy wskazują na to, że strona brała udział w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika bowiem, że skarżący osobiście odbierał kierowaną do niego korespondencję.
Wobec przedstawionej argumentacji zarzuty skargi należało uznać za niezasadne i na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło