IV SAB/Wa 131/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (spr.), Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj,, sędzia WSA Piotr Korzeniowski, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2015 r. sprawy ze skargi K.J., M. W., E. K., S. J., E. K., K. J., M. J., W. J., A. C. oraz B. J. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku 1. zobowiązuje Prezydenta Miasta W. do rozpatrzenia wniosku K.J., M. W., E. K., S. J., E. K., K. J., M. J., W. J., A. C. B. J. z dnia 18 grudnia 2013 r. w terminie dwóch miesięcy od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta Miasta W. nie miała miejsca z rażącym naruszenia prawa; 3. zasądza od Prezydenta Miasta W. solidarnie na rzecz skarżących K.J., M. W., E. K., S. J., E. K., K. J., M. J., W. J., A. C. oraz B. J. kwotę 510 (pięćset dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W piśmie z dnia [...] listopada 2014 r. K.J., M.W., E.K., S.J., E.K., K.J-J., M.J., W.J., A.C. oraz B.J., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta W. w sprawie dotyczącej rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. hip. Nr [...]. Wskazując na powyższe pełnomocnik skarżących wniósł o: 1. zobowiązanie Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o ustalenie i przyznanie odszkodowania za w/w nieruchomość w terminie 2 miesięcy od dnia zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem (art. 149 § 1 ppsa); 2. zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego od Prezydenta W. na rzecz skarżących (art. 200 ppsa). W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżących wskazał, że w piśmie z dnia [...] listopada 2013 r. złożył wniosek o odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość. Organ nie podjął żadnych czynności w sprawie. W piśmie z dnia 24 kwietnia 2014 r. pełnomocnik skarżących złożył do Wojewody [...] zażalenie na bezczynność organu w trybie art. 37 kpa. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. Wojewoda [...] uznał zażalenie za zasadne i wyznaczył Prezydentowi W. czteromiesięczny termin na załatwienie sprawy. Prezydent W. nie dotrzymał terminu wyznaczonego przez Wojewodę [...]. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wskazał, że postępowanie w sprawie odszkodowania za nieruchomość położoną przy ul. [...] w W., ozn. nr hip. [...] o pow. [...] m2 oraz dz. [...] o pow. [...] m2 znajduje się na etapie gromadzenia dokumentacji niezbędnej do ustalenia czy przedmiotowa nieruchomość spełnia przesłanki wyznaczone w art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W piśmie z dnia 19 lutego 2015 r. pełnomocnik stron prowadzonego postępowania został poinformowany o przyczynach niedotrzymania terminu wskazanego przez Wojewodę [...] oraz o tym, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostanie zakończone do dnia 30 czerwca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Sądy administracyjne - na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) - kontrolują działalność administracji publicznej, orzekając w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1- 4 a tej ustawy. Dotyczy to spraw, które mogą być zakończone decyzją lub postanowieniem, albo odnoszą się do innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w chwili orzekania. Uwzględniając skargę na bezczynność, sąd administracyjny zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa - art. 149 § 1 ppsa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w ustawowym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu czy nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu (T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005 r., str. 86). Załatwienie wniosku powinno nastąpić nie później niż w terminie przewidzianym w art. 35 § 3 kpa. Zgodnie z tym przepisem, załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W razie, więc bezskutecznego upływu dwumiesięcznego terminu należy uznać, że organ pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy. Z akt sprawy wynika, że skarżący, reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika w piśmie z dnia [...] listopada 2013 r. (złożonego w Kancelarii Urzędu W. w dniu [...] grudnia 2013 r.) skierowali wniosek o odszkodowanie na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. hip. Nr [...]. Wobec niepodjęcia żadnych czynności w sprawie pełnomocnik skarżących złożył do Wojewody [...] zażalenie na bezczynność organu w trybie art. 37 kpa. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. Wojewoda [...] uznał zażalenie za zasadne i wyznaczył Prezydentowi W. czteromiesięczny termin na załatwienie sprawy. Z analizy akt wynika, że jedynymi czynnościami w sprawie wykonanymi przez Prezydenta W. było skierowanie w dniu [...] listopada 2014 r. pisma do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu W. w [...] z wnioskiem o przesłanie akt własnościowych dotyczących przedmiotowej nieruchomości, następnie w dniu [...] grudnia 2014 r. pisma do Wydziału Udostępniania Danych Ewidencji Gruntów i Budynków z wnioskiem o przesłanie kopii odbitki z mapy ewidencyjnej z wkreślonymi granicami gruntu dotyczącymi przedmiotowych działek. Do dnia wyrokowania Prezydent W. nie wydał stosownego aktu administracyjnego. Kontrolując postępowanie prowadzone przez Prezydenta W. - począwszy od dnia faktycznego złożenia wniosku o odszkodowanie ([...] grudnia 2013 r.) do dnia wniesienia skargi, tj. [...] grudnia 2014 r., a następnie orzekania, tj. [...] maja 2015 r. Sąd uznał, że organ ten pozostawał w bezczynności. Po pierwsze Prezydent W. dopiero po 11 miesiącach od wpływu wniosku o odszkodowanie dokonał pierwszej czynności w sprawie, wtedy to zwrócił się o nadesłanie akt i dokumentacji związanej ze sprawą; Po drugie Prezydent W. po rozpoznaniu zażalenia przez Wojewodę [...] i wyznaczeniu czteromiesięcznego terminu na załatwienie sprawy, nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, które w konsekwencji doprowadziłoby do załatwienia sprawy i wydania decyzji. Taka sytuacja trwała do dnia wniesienia skargi i trwa do dnia dzisiejszego. Powyższe oznacza, że organ, poza przedstawionymi wyżej działaniami, nie podjął żadnych czynności zmierzających do wyjaśnienia i zakończenia sprawy i mamy do czynienia z bezczynnością organu administracji publicznej na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego. Organ, od dnia wniesienia wniosku o odszkodowanie do dnia rozpoznania skargi, nie tylko nie podejmował czynności w terminach wynikających z przepisów prawa, ale i w pewnych czasookresach nie podejmował żadnych czynności, w tym i czynności z zakresu postępowania dowodowego, zmierzających do zakończenia postępowania administracyjnego. Przedstawione okoliczności, uzasadniają stwierdzenie bezczynności Prezydenta W., która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Przystępując do oceny czy bezczynność organu miała charakter rażący podjąć należy próbę zdefiniowania pojęcia "rażącego naruszenia prawa". Zdaniem składu orzekającego, rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym wyraźnie, ewidentnie, bezdyskusyjnie i drastycznie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa. W orzecznictwie akcentuje się, iż rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, iż dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. W niniejszej sprawie zwłoka w rozpatrzeniu wniosku skarżących nie przybrała postaci rażącego naruszenia prawa. W związku z powyższym uznać należy, że powyższe skutkuje koniecznością zobowiązania organu do rozpoznania wniosku skarżącego w zakreślonym terminie, treścią art. 149 § 1 ppsa.