I GZ 257/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia T. sp. z o.o. w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 stycznia 2015 r. sygn. akt III SA/Gd 809/14 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi T. sp. z o.o. w L. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia 25 [...] 2014 r. nr [...], [...] w przedmiocie klasyfikacji taryfowej towaru oraz określenia podatku od towarów i usług postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 29 stycznia 2015 r. odmówił T. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi tej spółki na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia 25 [...] 2014 r. nr [...], [...] w przedmiocie klasyfikacji taryfowej towaru oraz określenia podatku od towarów i usług postanawia. Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę T. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia 25 [...] 2014 r. w przedmiocie klasyfikacji taryfowej towaru oraz określenia podatku od towarów i usług. W dniu 29 [...] 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynął nadany w dniu 26 [...] 2015 r. wniosek skarżącej spółki o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu złożonego wniosku wskazano, że polecenie wysłania wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie zostało zrealizowane przez pracownika spółki. W związku ze stwierdzeniem ww. faktu wniosek taki został wysłany w dniu 24 [...] 2015 r. przez prezesa zarządu spółki niezwłocznie po powrocie z wyjazdu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia. Powołując się w uzasadnieniu postanowienia na ugruntowane orzecznictwo wskazał, że to sprawą wewnętrzną spółki jest taki dobór pracowników, aby zapewnić właściwe jej funkcjonowanie (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2000 r., sygn. akt III SA 8291/98; System Informacji Prawnej Lex nr 40385), natomiast zaniedbania pracownika odpowiedzialnego za sprawy korespondencji w stosunku do podmiotów trzecich (w tym sądów) obciążają osobę prawną (pracodawcę) zatrudniającego tegoż pracownika. Tym samym wina pracownika wyłącza możliwość przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności procesowej. Ponad to podkreślił, że do ww. uchybienia doszło pomimo prawidłowego i jednoznacznego pouczenia o konsekwencjach wydania przez Sąd wyroku oddalającego wniesioną skargę (zob. pkt 3 pouczenia zawartego w doręczonym spółce zawiadomieniu o rozprawie – k. 49 akt sprawy). W zażaleniu na powyższe postanowienie spółka wniosła o jego uchylenie i przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku z dnia 15 stycznia 2015 r. W uzasadnieniu podniesiono, iż nie jest możliwe, że pouczenie dotyczące sporządzenia uzasadnienia wyroku doręczono spółce przed posiedzeniem sądu, na którym sąd rozpoznał skargę. Prezes zarządu wskazał, iż w związku z wyjazdem służbowym w dniach 22 i 23 [...] 2015 r. zlecił pracownikowi nadanie na poczcie sporządzonego przez niego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku listem poleconym. Po powrocie, w dniu 24 [...] 2015 r. znalazł pozostawiony list (przedmiotowy wniosek) w związku z czym nadał go niezwłocznie (tego samego dnia). W dalszej części wskazał, iż toczące się od ponad roku postępowanie jest niezwykle istotne nie tylko z powodu kwoty pieniężnej lecz również w powodu zagrożenia zachowania równych szans przedsiębiorstw polskich działających na rynkach państw europejskich, a sprawa ta jest sporem o taką samą, rzetelną klasyfikację (w systemie ISZTAR) towarów zarówno w Polsce, jak w innych krajach Europy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionej podstawy. Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwaną dalej p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu do dokonania określonej czynności procesowej. W przypadku zażalenia na postanowienie Sądu dotyczące wniosku o przywrócenie terminu, należy wykazać, że zaskarżone orzeczenie narusza art. 86 p.p.s.a. w ten sposób, iż dokonana w tym orzeczeniu ocena nie uwzględnienia wszystkich okoliczności przytoczonych w sprawie, uzasadniających brak winy strony w uchybieniu terminu, bądź że rozstrzygnięcie wydano z naruszeniem zasad logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego, dostępnej wiedzy oraz innych elementów, które pozwalają domniemywać, że sytuacja skarżącego uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w powołanym przepisie. Z analizy akt sprawy wynika, iż termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tj. dzień 22 [...] 2015 r. został przekroczony i jest to okoliczność bezsporna. Nie budzi wątpliwości, iż kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 1998 r. sygn. akt III SA 7432/98). Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne (zewnętrzne) oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej. W klauzuli "należytej staranności", która jest punktem odniesienia dla oceny braku winy, o którym mowa w art. 86 § 1 p.p.s.a. niewątpliwie mieści się odpowiednia organizacja obiegu korespondencji. Sprawy wewnętrznej organizacji Spółki w żadnym wypadku nie mogą być podstawą do uznania, iż zaistniałe z powodu tej organizacji uchybienie terminu do dokonania określonej czynności procesowej było niezawinione. Strona skarżąca, będąca osobą prawną, odpowiada za wewnętrzną organizację, w tym w zakresie upoważnienia właściwej osoby do wewnętrznego obiegu i właściwego nadzoru korespondencji. Należy zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że skoro Prezes Zarządu zlecił nadanie korespondencji pracownikowi, to spółka ponosi odpowiedzialność za nienależyte wykonanie tego polecenia. Fakt, iż pracownik zapomniał nadać we właściwym czasie poleconą mu przesyłkę listowną jest co najmniej następstwem niedbalstwa i nie zasługuje na uwzględnienie jako uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu, a tym samym wyklucza możliwość przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej. Argument podniesiony w zażaleniu na postanowienie sądu I instancji jakoby nie jest możliwe aby pouczenie dotyczące sporządzenia uzasadnienia wyroku zostało stronie doręczone przed posiedzeniem sądu, na którym sąd rozpoznał skargę również jest nieuzasadniony. Należy wskazać, iż w Zawiadomieniu o rozprawie, odebranym przez stronę dnia 1 [...] 2014r. (k.52 akt sprawy) znajdowało się w pkt 3 stosowne pouczenie. Skoro, jak wynika z akt sprawy, prezes spółki osobiście odebrał przesyłkę zawierającą to Zawiadomienie, to oznacza to, iż został pouczony o sposobie wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wbrew podniesionemu twierdzeniu. Z powyższych względów, uznając, że zażalenie nie jest zasadne Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia