I OSK 2441/15

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-12-08

Skład orzekający: NSA Joanna Banasiewicz, NSA Jan Paweł Tarno, WSA Iwona Niżnik - Dobosz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, w którym jako stronę wskazano firmę spółki cywilnej obok imion i nazwisk wspólników, a doręczone na adres spółki (będący jednocześnie adresem zamieszkania wspólników) jednemu ze wspólników, jest dotknięte wadą skutkującą stwierdzenie jego nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. (skierowanie do osoby niebędącej stroną)?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że samo wskazanie w nagłówku postanowienia nazwy spółki cywilnej obok imion i nazwisk wspólników, przy jednoczesnym prowadzeniu postępowania w oparciu o wniosek przedsiębiorcy (wspólników) i braku wątpliwości co do ich statusu jako dozorcy uprawnionego do wynagrodzenia, nie przesądza o skierowaniu orzeczenia do spółki jako podmiotu niebędącego stroną. Podobnie, doręczenie postanowienia w jednym egzemplarzu na adres spółki (będący jednocześnie adresem zamieszkania wspólników) jednemu ze wspólników, gdy wspólnicy są małżonkami, nie stanowi rażącego naruszenia prawa skutkującego nieważność postanowienia, gdyż wspólnicy są uprawnieni do odbioru korespondencji kierowanej na adres spółki.
Stan faktyczny
M.Ł. i M.Ł., prowadzący działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej, wystąpili o zwrot wydatków za usunięcie i dozór pojazdu. Dyrektor Zarządu Dróg i Mostów przyznał im wynagrodzenie. W nagłówku postanowienia wskazano firmę spółki obok imion i nazwisk wspólników. Po stwierdzeniu przez SKO uchybienia terminu do zażalenia, wspólnicy wnieśli o stwierdzenie nieważności postanowienia, zarzucając skierowanie go do nieposiadającej osobowości prawnej spółki cywilnej. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności, a WSA oddalił skargę. NSA oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Banasiewicz (spr.) sędzia NSA Jan Paweł Tarno sędzia del. WSA Iwona Niżnik - Dobosz Protokolant starszy asystent sędziego Małgorzata Ziniewicz po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. Ł. i M. Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 21 maja 2015 r. sygn. akt III SA/Lu 11/15 w sprawie ze skargi M. Ł. i M. Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 21 maja 2015 r., sygn. akt III SA/Lu 11/15, oddalił skargę M. Ł. i M. Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia. Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: W dniu 5 marca 2013 r. M. Ł. i M. Ł., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "[...]" s.c., wystąpili z wnioskiem o przyznanie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za usunięcie z drogi pojazdu oraz za dozór w okresie od daty usunięcia do daty odbioru z parkingu. Wniosek dotyczył pojazdu marki Renault 25, nr rej. [...]. Postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r., Dyrektor Zarządu Dróg i Mostów w Lublinie, działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Lublin, przyznał wynagrodzenie i zwrot wydatków w kwocie 6442,50 zł brutto. W nagłówku postanowienia stronę opisano w następujący sposób: "[...]" s.c., M. Ł., M. Ł. Postanowienie wysłano na adres, w którym skarżący prowadzą działalność, odebrał je w dniu 22 maja 2014 r. M. Ł. Na powyższe postanowienie M. Ł. i M. Ł. wnieśli w dniu 30 maja 2014 r. zażalenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...], stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W dniu 17 czerwca 2014 r. M. Ł. i M. Ł. wnieśli pismo zatytułowane zażalenie, w którym wystąpili m.in. o stwierdzenie nieważności postanowienia w przedmiocie zwrotu koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór i usunięcie pojazdu, w związku z wadliwym skierowaniem postanowień do spółki, w sytuacji, gdzie stronami postępowania są M. Ł. i M. Ł. W uzasadnieniu wskazano, że spółka cywilna nie może być stroną postępowania, stronami są osoby fizyczne – M. Ł. i M. Ł., a zatem postanowienie jest dotknięte wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. – zostało skierowane do osoby nie będącej stroną w sprawie. Powyższą argumentację i żądania skarżący powtórzyli w piśmie z dnia 21 czerwca 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. odmówiło stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...] maja 2014 r. W ocenie organu z treści uzasadnienia postanowienia wynika jednoznacznie, iż organ I instancji traktował M. Ł. oraz M. Ł. jako przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej. Stroną tego postępowania organ nie uczynił spółki cywilnej, co sugerują wnioskodawcy występujący z żądaniem stwierdzenia nieważności postanowienia. Zdaniem Kolegium samo wskazanie w nagłówku postanowienia nazwy (firmy) spółki cywilnej obok imienia i nazwiska przedsiębiorców nie przesądza o skierowaniu orzeczenia do spółki. Tym bardziej, że całe postępowanie toczyło się w oparciu o wniosek przedsiębiorcy i nie było wątpliwości, że był on dozorcą uprawnionym do uzyskania odpowiedniego wynagrodzenia na gruncie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2012 r., poz. 1015, ze zm. – dalej "u.p.e.a."). Okoliczność ta wynikała z łączących przedsiębiorcę umów z Gminą Lublin oraz uzasadnienia postanowienia. Kolegium podkreśliło, że wysłanie wyłącznie jednego egzemplarza postanowienia na adres będący adresem zamieszkania skarżących oraz siedzibą prowadzonej przez nich w formie spółki cywilnej działalności nie może być uznane za kwalifikowaną wadę postanowienia, która jest jednoznaczna ze skierowaniem decyzji do podmiotu nie będącego stroną. Kolegium zaznaczyło, że w sprawie niniejszej adres spółki jest tożsamy z adresem zamieszkania wspólników (przedsiębiorców) będących małżonkami. Od powyższego postanowienia M. Ł. i M. Ł. złożyli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym podnieśli, że poprzestanie na oznaczeniu nazwy, pod którą jest prowadzona działalność gospodarcza w formie spółki cywilnej powoduje konieczność przyjęcia, że doszło do naruszenia wymogu prawidłowego oznaczenia strony w postanowieniu. Dodatkowym argumentem w ich ocenie jest fakt wysłania pisma w jednym egzemplarzu i adresowania go na spółkę. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie postanowieniem z dnia [...] listopada 2014 r., utrzymało w mocy swoje postanowienie z dnia [...] października 2014 r. Podzielając wcześniejszą argumentację Kolegium stwierdziło, że kwestionowane postanowienie z dnia [...] maja 2014 r. nie jest dotknięte wadą kwalifikowaną nieważności wskazaną w art. 156 § 1 k.p.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie M. Ł. i M. Ł. podnieśli zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z wymienionymi przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego oraz Konstytucji RP, poprzez zaniechanie rozważań w celu ustalenia, że zaskarżone postanowienie Zarządu Dróg zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, bowiem postępowanie było prowadzone w stosunku do nieposiadającej osobowości prawnej spółki [...]. Podniesiono ponadto, że pisma w toku postępowania, w tym kwestionowane postanowienie były kierowane i doręczanie wyłącznie w jednym egzemplarzu do podmiotu nieuprawnionego (spółki cywilnej), w sytuacji, gdy stroną postępowania mogli być wyłącznie wspólnicy spółki i organ był zobligowany do kierowania dwóch egzemplarzy pism do każdego z nich z osobna. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 21 maja 2015 r., sygn. akt III SA/Lu 11/15, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej "p.p.s.a."), oddalił skargę. Zdaniem Sądu zaskarżone postanowienia, które wydane zostały w jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego – postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (postanowienia) – są zgodne z prawem. Sąd podniósł, że dla stwierdzenia nieważności decyzji (postanowienia) konieczna jest ocena naruszenia prawa jako "rażącego" w świetle całokształtu okoliczności sprawy. Sąd podzielił stanowisko organu, że postanowienie, którego stwierdzenia nieważności domagają się skarżący, nie jest dotknięte ani wadą wymienioną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., ani wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Sąd stwierdził, że nie ma podstaw do uznania, że organ przeprowadził postępowanie i skierował postanowienie z dnia 19 maja 2014 r. do podmiotu niebędącego stroną postępowania. W niniejszej sprawie nie mają zastosowania przepisy art. 28 i art. 29 k.p.a., odnoszące się do kręgu podmiotów, które mogą być stronami postępowania administracyjnego. Ustalając strony postępowania w sprawie o zwrot wydatków związanych z wykonywaniem dozoru pojazdu oraz wynagrodzenia za jego dozór należy bowiem zastosować przepisy szczególne, tj. unormowania wynikające z ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 102 § 2 u.p.e.a., stronami w sprawie zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór są, co do zasady, wierzyciel, zobowiązany oraz dozorca. Natomiast przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, stosownie do art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, należy stosować odpowiednio. Sąd podniósł, że w niniejszej sprawie z wnioskiem o przyznanie wynagrodzenia za dozór samochodu oraz zwrot wydatków z tym związanych wystąpili M. Ł. i M. Ł. – wspólnicy spółki cywilnej "[...]" M. Ł., M. Ł. Postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. wynagrodzenie i zwrot wydatków zostały przyznane wspólnikom spółki cywilnej "[...]", a w nagłówku jako stronę wskazano "[...]" s.c. M. Ł., M. Ł. Postanowienie zostało wysłane na adres, pod którym skarżący prowadzą działalność gospodarczą i który jest jednocześnie ich miejscem zamieszkania, jego odbiór pokwitował M. Ł. W tych okolicznościach nie istnieją podstawy do przyjęcia, że postępowanie zakończone wydaniem ostatecznego postanowienia z dnia 19 maja 2014 r. było prowadzone wobec podmiotu niebędącego stroną postępowania. Sąd wskazał, że nie ulega wątpliwości, że spółka cywilna nie może być podmiotem praw i obowiązków w postępowaniu administracyjnym oraz w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. Nie można jednak za trafny uznać poglądu skarżących, że orzeczenie zostało skierowane do spółki cywilnej zamiast do właściwej strony. Całe postępowanie toczyło się w oparciu o wniosek przedsiębiorcy (wspólników spółki) i nie było wątpliwości, że był on dozorcą uprawnionym do uzyskania odpowiedniego wynagrodzenia na gruncie art. 102 § 2 u.p.e.a. Zatem wymienienie w nagłówku postanowienia nazwy (firmy) spółki cywilnej obok imienia i nazwiska wspólników spółki nie przesądza o skierowaniu orzeczenia do spółki. Nie wystąpiła więc w sprawie wadliwość, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Ponadto Sąd stwierdził, że fakt przesłania wspólnikom spółki cywilnej jednego (zamiast do każdego z nich odrębnie) egzemplarza postanowienia, nie oznacza, że nastąpiło skierowanie postanowienia do podmiotu niebędącego stroną. Wskazał, że w przypadku gdy w nagłówku postanowienia, obok nazwy spółki organ wymienia imiona i nazwiska wspólników i postanowienie to jest kierowane na adres siedziby spółki, będący jednocześnie miejscem zamieszkania wspólników i odebrane jest przez jednego ze wspólników, nie można czynić zarzutu organowi w kwestii braku należytego powiadomienia wszystkich wspólników spółki o treści postanowienia. Sąd zauważył, że chociaż stroną niniejszego postępowania są wspólnicy spółki cywilnej, to nie może budzić wątpliwości kwestia uprawnień każdego ze wspólników do odbioru pism i przesyłek, są to bowiem czynności z zakresu zwykłych spraw spółki. Zaznaczył ponadto, że wspólnicy przedmiotowej spółki są małżonkami, a doręczenie przesyłki zaadresowanej wspólnie do obojga małżonków do rąk jednego z nich jest skuteczne wobec drugiego małżonka. Sąd uznał za niezasadne zarzuty dotyczące naruszenia przez organ art. 2 i art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP. Nie podzielił też stanowiska skarżących, że postanowienie z dnia 19 maja 2014 r. rażąco narusza art. 124 § 1 k.p.a. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wnieśli M. Ł. i M. Ł., reprezentowani przez adwokata, zaskarżając wyrok w całości. Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zarzucono: I. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, tj.: 1) art. 3 § 1, 45, 133 § 1, 134 § 1, 141 § 4, 145 § 1 pkt 1 lit. b/ i pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 6, 7, 8, 9, 10, 12, 28, 29, 30, 42, 43, 44, 45, 77, 107, 124 § 1, 126, 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 18, 102 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 2, 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, polegające na poczynieniu sprzecznych z treścią zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego ustaleń, zaniechaniu przeprowadzenia kompleksowej kontroli istotnych aspektów sprawy, w szczególności na zaniechaniu przeprowadzenia rozważań, że postanowienie ZDiM w Lublinie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, albowiem postępowanie prowadzone było w stosunku do nie posiadającej osobowości prawnej spółki cywilnej [...], w sytuacji gdy stroną postępowania mogli być wyłącznie wspólnicy tej spółki; jak również konstrukcji uzasadnienia, która nie zawiera wszechstronnego i przekonującego wyjaśnienia stanowiska sądu administracyjnego, co uniemożliwia dokonanie kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku; 2) art. 3 § 1, 45, 133 § 1, 134 § 1, 141 § 4, 145 § 1 pkt 1 lit. b/ i pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 6, 7, 8, 9, 10, 12, 28, 29, 30, 40, 42, 43, 44, 45, 77, 107, 124 § 1, 126, 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 18, 102 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 2, 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, poprzez błędne uznanie, że postanowienie ZDiM w Lublinie zostało skutecznie doręczone stronie postępowania, w sytuacji gdy postanowienie ZDiM zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa i zostało skierowane do podmiotu nie będącego stroną w sprawie, w sytuacji gdy stroną postępowania są wspólnicy spółki cywilnej; 3) art. 3 § 1, 45, 133 § 1, 134 § 1, 141 § 4, 145 § 1 pkt. 1 lit. b/ i pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 63 § 1, 2, 3, art. 64 § 2, 66, 156 § 1 pkt 2 i 4 k.p.a. w zw. z art. 6, 7, 8, 9, 10, 12, 28, 29, 30, 40, 42, 43, 44, 45, 77, 124 § 1, 126, 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 18, 102 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 2, 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, poprzez nieuwzględnienie skargi pomimo naruszenia przez organy orzekające wymienionych przepisów k.p.a., oraz polegające na milczącym zaakceptowaniu procedowania organu administracji, w sytuacji, gdy organ nie mógł przystąpić do rozpoznawania wniosku o przyznanie wynagrodzenia, prowadzić postępowania ani w dalszej kolejności przystąpić do badania terminowości wniesionego zażalenia, skoro nie podjął żadnych czynności w celu prawidłowego określenia stron postępowania, ani zmierzających do uzupełnienia braków formalnych (braków podpisu pod wnioskiem i zażaleniem), co skutkuje koniecznością stwierdzenia nieważności postanowienia. II. Naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: art. 860 § 1, 863, 865 § 1, 2 i 3, 866, 867, 8, 33, 37, 38, 39, 431 434 k.c. w zw. z art. 25, 30 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 i 4, 107, 128, 10, 12, 28, 29, 30, 42, 43, 44, 45, 124 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18, 102 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 2, 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP przez błędną i zawężającą ich wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji zaniechanie ustalenia, że postanowienie ZDiM w Lublinie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, jednocześnie zostało skierowane do podmiotu nie posiadającego przymiotu strony (do nieposiadającej osobowości prawnej spółki cywilnej [...]), w sytuacji gdy stroną postępowania mogli być wyłącznie wspólnicy tej spółki. W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uwzględnienie skargi kasacyjnej i uchylenie zaskarżonego wyroku WSA w Lublinie w całości, wraz z przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji bądź o rozpoznanie skargi kasacyjnej i dokonanie zmiany zaskarżonego wyroku poprzez stwierdzenie nieważności postanowienia Prezydenta Miasta Lublin z dnia 19 maja 2014 r. i postanowień SKO z dnia 6 października 2014r. i 18 listopada 2014 r., ich uchylenie w całości oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi administracji. W każdym przypadku wniesiono ponadto o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej rozwinięto poszczególne zarzuty w niej zawarte. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki wymienione zostały w § 2 powołanego artykułu. Wobec tego, że w sprawie niniejszej tego rodzaju okoliczności nie wystąpiły, w postępowaniu kasacyjnym sprawa mogła być rozpoznana wyłącznie w granicach zakreślonych przez zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych zarzutów. Żaden z postawionych przez skarżących zarzutów nie dawał podstawy do uwzględnienia wniesionej w sprawie skargi kasacyjnej. Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, które to uchybienia miały zdaniem skarżących istotny wpływ na wynik sprawy, na wstępie zauważyć trzeba, że chociaż w tej grupie sformułowane zostały trzy odrębne zarzuty, to poza zarzutem 3, który wskazywał także na naruszenie art. 63 § 1, 2, 3, art. 64 § 2, 66 k.p.a., wszystkie one dotyczyły naruszenia tych samych, wymienionych w nich przepisów k.p.a., u.p.e.a., p.p.s.a. i Konstytucji RP. Wobec tego celowym było łączne ustosunkowanie się do zarzutów dotyczących naruszenia poszczególnych norm, skoro w ich treści nie określono odrębnie na czym polegało naruszenie każdego ze wskazanych przepisów. Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska skarżących co do uchybienia przez Sąd I instancji, w sposób, o jakim mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., przepisowi zawartemu w art. 141 § 4 p.p.s.a. Pisemne motywy zaskarżonego wyroku sporządzone zostały zgodnie z wymogami określonymi w powołanej normie, zawierają wszystkie przewidziane tam elementy. Stanowisko Sądu wyrażone zostało w sposób jednoznaczny, przekonujący, w pełni umożliwiający dokonanie kontroli instancyjnej orzeczenia. Wbrew przekonaniu wyrażonemu w skardze kasacyjnej Sąd I instancji ustosunkował się do wszystkich istotnych zarzutów podniesionych w skardze. Wytknięte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej pominięcie rozważań w kontekście ewentualnego wystąpienia w sprawie zakończonej ocenianym w trybie nadzorczym postanowieniem przesłanek do wznowienia postępowania na podstawie art. 141 § 1 pkt 4 k.p.a. jest chybione. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności i postępowanie wznowieniowe to dwa odrębne, nadzwyczajne tryby weryfikacji orzeczeń przewidziane w Kodeksie postępowania administracyjnego. Przesłanki stwierdzenia nieważności i przesłanki wznowieniowe podlegają ocenie w odrębnych postępowaniach. Z tego względu nie zasługiwały również na uwzględnienie powiązane z tym zarzutem kolejne zarzucane uchybienia dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ p.p.s.a. Ponadto zauważyć trzeba, że w niniejszym postępowaniu zarzut dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ p.p.s.a. mógłby być podniesiony w odniesieniu do pominięcia przez Sąd I instancji tego rodzaju okoliczności dotyczących zaskarżonego postanowienia, a nie ocenianego w trybie nadzorczym postanowienia z dnia 19 maja 2014 r. Skoro w sprawie nie zostało wykazane wystąpienie w stosunku do zaskarżonego postanowienia okoliczności, o jakich mowa w art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., to również ten zarzut nie był uzasadniony. Wskazując na naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. skarżący nie podali, poza wcześniej omówioną kwestią, jakie inne konkretne, istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności zostały przez Sąd pominięte w zaskarżonym wyroku, dlatego również ten zarzut nie mógł być skuteczny. Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy, pod którym to pojęciem rozumiany jest cały materiał zgromadzony w danym postępowaniu i taka też była podstawa faktyczna zaskarżonego wyroku. Stosownie do art. 45 p.p.s.a. "Pismo w postępowaniu sądowym (pismo strony) obejmuje wnioski i oświadczenia stron." W skardze kasacyjnej nie przedstawiono na czym polegało uchybienie przez Sąd powołanej normie i jaki to uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie przeprowadził w stosunku do zaskarżonego postanowienia kontrolę pod względem jego zgodności z prawem, fakt że wynik tej kontroli nie spełniał oczekiwań strony skarżącej nie daje podstaw by twierdzić, że w sprawie doszło do naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji: "Jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego." Stwierdzenie przez Sąd, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy art. 28 i art. 29 k.p.a. (jak należy rozumieć chodziło o stosowanie wprost) odnoszące się do kręgu podmiotów, które mogą być stronami postępowania administracyjnego powiązane zostało z dalszym stwierdzeniem, że ustalając strony postępowania w sprawie o zwrot wydatków związanych z wykonywaniem dozoru pojazdu oraz wynagrodzenia za jego dozór należy stosować przepisy szczególne, tj. unormowania wynikające z ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – art. 102 § 2 tej ustawy, dalej zaś podano, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego należy stosować odpowiednio. Tym zasadom nie uchybiono w rozpoznawanej sprawie. Dokonana przez Sąd I instancji ocena, że w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły przesłanki do uznania, że postanowienie wydane w dniu 19 maja 2014 r. przez działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta Lublin Dyrektora Zarządu Dróg i Mostów w Lublinie rażąco narusza prawo jako dotknięte wadami określonymi w art. 156 § 1 pkt 2 i 4 k.p.a. jest w okolicznościach niniejszej sprawy uzasadniona. Sąd I instancji podniósł w zaskarżonym wyroku, że nie ulega wątpliwości, że spółka cywilna nie może być podmiotem praw i obowiązków w postępowaniu administracyjnym oraz w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. Sąd uznał prawidłowo za nietrafny pogląd skarżących, że orzeczenie zostało skierowane do spółki cywilnej zamiast do właściwej strony, podkreślając, że umieszczenie w nagłówku postanowienia nazwy (firmy) spółki cywilnej obok imienia i nazwiska wspólników spółki nie przesądza o skierowaniu orzeczenia do spółki, skoro nie było wątpliwości, że postępowanie toczyło się w oparciu o wniosek przedsiębiorcy (wspólników spółki), będących dozorcą uprawnionym do uzyskania odpowiedniego wynagrodzenia na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. Stroną postępowania nie była w sprawie firma "[...]" spółka cywilna. Zawarte w skardze kasacyjnej stwierdzenie, że w postanowieniu z dnia 19 maja 2014 r. poprzestano jedynie na oznaczeniu nazwy spółki nie odpowiada rzeczywistemu stanowi rzeczy, bowiem podane tam zostały także imiona i nazwiska obojga skarżących jako stron postępowania. Stwierdzenie zaś, że postępowanie na podstawie art. 102 § 3 u.p.e.a. toczyło się na wniosek obojga przedsiębiorców, w okolicznościach niniejszej sprawy, w której przedsiębiorców łączyły z Miastem stosowne umowy i w ich wykonaniu wniosek o przyznanie stosownego wynagrodzenia podpisany został przez jednego z nich, który jednocześnie nie poinformował, że działa wyłącznie we własnym imieniu, przyjęcie domniemania, że wniosek został złożony w imieniu obojga przedsiębiorców nie mogło być oceniane jako rażące naruszenie wskazanych w zarzutach przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W skardze kasacyjnej nie przedstawiono przekonujących argumentów co do zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 29 i art. 124 § 1 k.p.a. W sprawie nie został też naruszony art. 126 k.p.a. Wskazane przez skarżących wady postępowania zażaleniowego, wobec tego, że postępowanie nadzorcze obejmowało wyłącznie postanowienie z dnia 19 maja 2014 r. nie mogły być w sprawie niniejszej rozważane. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, że doręczenie postanowienia z dnia 19 maja 2014 r. w jednym egzemplarzu w siedzibie spółki (będącej jednocześnie miejscem zamieszkania wspólników, którzy są małżonkami) jednemu ze wspólników nie narusza przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego regulujących doręczenia. Chociaż stroną postępowania są wspólnicy spółki cywilnej, to nie może budzić wątpliwości kwestia uprawnień każdego ze wspólników do odbioru pism i przesyłek w siedzibie spółki, są to bowiem czynności z zakresu zwykłych spraw spółki. Niewątpliwie wspólnik spółki, będąc uprawnionym do prowadzenia spraw spółki i jej reprezentowania, jest tym samym uprawniony do odbioru korespondencji kierowanej do wspólników na adres spółki. W tym względzie nadal zachowało aktualność stanowisko wyrażone w wyroku NSA z dnia 25 czerwca 1998 r., sygn. akt SA/Bk 1302/97, a także w późniejszym orzecznictwie powołanym w zaskarżonym orzeczeniu. Odmowa stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia 19 maja 2014 r. nie naruszyła pozostałych powołanych w skardze kasacyjnej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym także wskazanych zasad ogólnych postępowania administracyjnego, nie naruszono też art. 2 i 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, co zasadnie stwierdzono w zaskarżonym wyroku. Wobec tego, że słusznie w zaskarżonym wyroku przyjęto, że postępowanie zakończone postanowieniem z dnia 19 maja 2014 r. było prowadzone w stosunku do wskazanych z imienia i nazwiska wspólników spółki, będących przedsiębiorcami, a nie jak twierdzili skarżący, że stroną tego postępowania była spółka cywilna "[...]" i że do tej spółki skierowano postanowienie, wszystkie zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego uznane być musiały za nieuzasadnione. Z powyższych względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło