II SA/Gd 196/15
WyrokWSA w Gdańsku2015-06-02
Skład orzekający: Jolanta Górska, Dorota Jadwiszczok, Mariola Jaroszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej prawidłowo zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę instalacji gazowej, pomimo jego niekompletności i potencjalnych niezgodności z przepisami technicznymi i budowlanymi?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji nieprawidłowo przeprowadziły postępowanie. W szczególności, nie zweryfikowały one należycie kompletności i zgodności przedłożonego projektu budowlanego z przepisami technicznymi i budowlanymi, w tym braku wymiarów pomieszczenia kotła oraz nieprzeprowadzenia niezbędnych dowodów (np. oględzin), co miało istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżąca M. R. wniosła skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta, która uchyliła własną decyzję o pozwoleniu na budowę instalacji gazowej. Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę instalacji gazowej w mieszkaniu, a postępowanie zostało wznowione z powodu braku udziału współwłaścicieli nieruchomości w pierwotnym postępowaniu. Skarżąca zarzucała organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym nieprawidłowe sprawdzenie projektu budowlanego i brak przeprowadzenia dowodów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Górska Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2015 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi M. R. na decyzję Wojewody z dnia 29 stycznia 2015 r. [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta z dnia 27 października 2014 r. nr [...] 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, 3. zasądza od Wojewody na rzecz M. R. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
M. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewody z dnia 29 stycznia 2015 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 27 października 2014 r. uchylającą własną decyzję z dnia 4 kwietnia 2012 r. o pozwoleniu na budowę dla celów grzewczych instalacji gazowej w mieszkaniu w S. przy ul. B. dla D. D. i udzielającą pozwolenia na budowę instalacji gazowej dla celów grzewczych w tym mieszkaniu, z zachowaniem wskazanych w decyzji warunków.
Zaskarżoną decyzję wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Decyzją z dnia 4 kwietnia 2012 r., nr [...], Prezydent Miasta zatwierdził projekt budowlany i udzielił D. D. pozwolenia na budowę wewnętrznej instalacji gazowej do celów grzewczych w lokalu mieszkalnym oznaczonym nr [...], usytuowanym w poziomie I piętra (poddasze) budynku usługowo - mieszkalnego (budynek o 3 lokalach), położonego przy ul. B. w S., działka nr [...].
W dniu 12 sierpnia 2013 r. współwłaściciele nieruchomości położonej na działce nr [...] przy ul. B. – J. R., J. R. i M. R., (właściciele mieszkania nr [...]) wnieśli o wznowienie postępowania w sprawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 145 §1 pkt 4 k.p.a., twierdząc, że bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę.
Postanowieniem z dnia 9 września 2013 r. wznowiono postępowanie w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta z dnia 4 kwietnia 2012 r.
Następnie decyzją z dnia 5 listopada 2013 r., nr [...], Prezydent Miasta odmówił uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia 4 kwietnia 2012 r. obejmującej budowę instalacji gazowej ze względu na brak podstaw do jej uchylenia w oparciu o art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Po rozpatrzeniu odwołania M. R. Wojewoda decyzją z dnia 7 stycznia 2014 r., nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Decyzji organu pierwszej instancji zarzucono brak zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu współwłaścicielom budynku, poprzez możliwość wypowiedzenia się i złożenia wniosków dowodowych oraz nieprzeprowadzenie postępowania zmierzającego do wyeliminowania niezgodności z przepisami występującymi w projekcie budowlanym, stanowiącym podstawę wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Ponownie rozpatrując sprawę Prezydent Miasta wezwał inwestora do dostarczenia zgody wszystkich współwłaścicieli budynku na wykonywanie robót w częściach wspólnych budynku (w tym włączenie się do przewodów kominowych oraz robót wykonywanych na elewacji budynku), w określonym terminie. W wyznaczonym terminie pełnomocnik inwestora oświadczył, że inwestor nie jest zobowiązany do przedłożenia zgody współwłaścicieli budynku, ponieważ prace budowlane związane z instalacją gazową będą wykonywane w obrębie jej własności.
Następnie Prezydent Miasta decyzją z dnia 8 kwietnia 2014 r. nr [...] uchylił ostateczną decyzję Prezydenta Miasta z dnia 4 kwietnia 2012 r. i odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę instalacji gazowej do celów grzewczych w lokalu nr [...] w budynku przy ul. B. na rzecz D. D.
W odwołaniu od tej decyzji D. D. wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania lub uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zdaniem odwołującej przyjęte rozstrzygnięcie jest sprzeczne z art. 199 k.c., bowiem nowe elementy instalacji gazowej nie dotyczą części wspólnych budynku, znajdują się w lokalu stanowiącym własność skarżącej, tym samym nie są naruszone prawa pozostałych współwłaścicieli budynku. Ponadto, organ pierwszej instancji po wznowieniu postępowania nie starał się ustalić stanu faktycznego, nie przeprowadził dowodu z posiadanych dokumentów, a w przypadku wątpliwości, oględzin w terenie. Zdaniem odwołującej, istniejący stan faktyczny i prawny nie daje podstaw do uchylenia decyzji z dnia 4 kwietnia 2012 r. i odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego.
Wojewoda decyzją z dnia 5 czerwca 2014 r., nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazano, opierając się na projekcie budowlanym, że celem opracowania jest wykonanie przebudowy instalacji gazowej od głównego zaworu gazowego zamontowanego na ścianie budynku DN50 (KG) do poszczególnych projektowanych urządzeń gazowych oraz rozwiązanie odprowadzenia spalin i wentylacji dla pomieszczenia kotła. Instalacja wewnątrz budynku ulega likwidacji do punktu P1 znajdującego się na elewacji (rys.2 i 3). Organ odwoławczy uznał, że przebudowa czy budowa wewnętrznej instalacji gazowej obejmująca doprowadzenie gazu od istniejącej instalacji gazowej na elewacji budynku - główny zwór gazowy - pkt P1 do istniejącego gazomierza na parterze i do lokalu na I piętrze, mieści się w ramach czynności zwykłego zarządu rzeczą wspólną, gdyż nie prowadzi w żaden sposób do jakiejkolwiek zmiany przeznaczenia przedmiotowego budynku, nie powoduje też zmiany w ustalonym sposobie korzystania z części wspólnych nieruchomości (nie dotyczy nie wyjaśnionej sprawy zajęcia przewodu kominowego) oraz jest niezbędna dla zaspokojenia elementarnych potrzeb wnioskodawcy. Zatem niezasadnym było nałożenie na inwestora przez organ pierwszej instancji obowiązku przedłożenia zgody pozostałych współwłaścicieli. Zgodnie z art. 201 k.c. do przeprowadzenia robót stanowiących czynność zwykłego zarządu nieruchomością wspólną wystarczy zgoda większości współwłaścicieli (skarżąca jest właścicielem dwóch lokali i posiada 69% udziałów). Jeżeli jednak większość współwłaścicieli postanawia dokonać czynności pozostające w rażącej sprzeczności z zasadami prawidłowego zarządu rzeczą wspólną, to art. 202 k.c. zapewnia ochronę mniejszości, przyznając współwłaścicielowi (współwłaścicielom), który był przeciwny dokonaniu tej czynności, możliwość żądania rozstrzygnięcia sądowego. W świetle przytoczonych przepisów skarżąca posiada, w tej konkretnej sprawie, prawo do złożenia oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane. Dokonując oceny projektu budowlanego organ odwoławczy zauważył, że przyjęte rozwiązania projektowe niezgodne są z obowiązującymi warunkami technicznymi - § 172 ust. 1 i 3 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z § 172 ust. 3 pkt 2) ww. rozporządzenia kubatura pomieszczeń, w których instaluje się urządzenia gazowe, nie powinna być mniejsza niż 6,5 m - w przypadku urządzeń z zamkniętą komorą spalania. Jest to warunek niezbędny pomimo spełniania warunku obciążenia cieplnego przypadającego na 1m3 kubatury pomieszczenia - §172 ust. 1. Należy także zauważyć, że pomieszczenie nazwane w projekcie pomieszczeniem kotła nie zostało zwymiarowane, nie załączono rysunku przekroju, który pozwoliłby na odczytanie jego wysokości. Brak tego typu informacji nie daje podstaw prawnych organowi I instancji do stwierdzenia, że spełnione zostały obowiązujące przepisy, a tym samym nie zostało naruszone prawo.
Organ pierwszej instancji rozpatrując ponownie sprawę, zgodnie z zaleceniami zawartymi w decyzji Wojewody, wezwał strony postępowania pismami z dnia 3 września 2014 r. do przedstawienia ekspertyz kominiarskich w celu wyjaśnienia, jakie przewody kominowe zostały przypisane do poszczególnych lokali i były przez nie wykorzystywane przed wydaniem pozwolenia na budowę instalacji grzewczej dla lokalu nr [...]. Następnie postanowieniem z dnia 3 września 2014 r. zobowiązał inwestora do usunięcia nieprawidłowości w projekcie budowlanym i doprowadzenia przyjętych rozwiązań projektowych do zgodności z obowiązującym § 172 ust. 1 i 3 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w terminie 1 miesiąca od daty otrzymania postanowienia.
W odpowiedzi na wezwanie J. R., J. R. i M. R. wyjaśnili, że jako współwłaściciele nieruchomości nie przedłożą wymaganej wezwaniem ekspertyzy kominiarskiej, gdyż nie są inwestorami sieci gazowej. Jednocześnie złożyli wniosek o przeprowadzenie wizji lokalnej w mieszkaniu nr [...] w celu wyjaśnienia, czy złożone w trakcie postępowania administracyjnego oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest prawdziwe, w związku z samowolną przebudową lokalu.
Pełnomocnik inwestora przedłożył cztery nowe egzemplarze projektu budowlanego przebudowy instalacji gazowej do mieszkania nr [...] dostosowanego do obowiązujących warunków technicznych. Jednocześnie w piśmie wskazał, ze przedłożona ekspertyza kominiarska z dnia 29 lutego 2012 r. przedstawia przewody kominowe przypisane do poszczególnych lokali wykorzystywane przed dniem 4 kwietnia 2014 r. (datą uzyskania pozwolenia na budowę).
Ustosunkowując się do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego M. R. przedłożyła swoje uwagi i wnioski. Według skarżącej w budynku znajdują się dwa piony kominowe, w każdym po trzy przewody, z czego tylko 1, po przebudowie byłby wykorzystywany przez jednego z udziałowców, niewspółmiernie do posiadanych udziałów. Wskazała, że w projekcie budowlanym brak jest wymiarów pomieszczeń w tym wysokości oraz, że w poprzednim projekcie kubatura pomieszczenia na kocioł gazowy wynosiła 5,2m3 a obecnie 26,5m3. Jednocześnie strona podkreśliła, że inwestor nie dysponował nieruchomością na cele budowlane na dokonanie przebudowy części wspólnych budynku.
Prezydent Miasta decyzją z dnia 27 października 2014 r., nr [...] uchylił swoją decyzję z dnia 4 kwietnia 2012 r., nr [..], o pozwoleniu na budowę sieci instalacji gazowej w mieszkaniu przy ul. B. i zatwierdził przedłożony projekt budowlany oraz udzielił D. D. pozwolenia na budowę instalacji gazowej dla celów grzewczych dla mieszkania w S. przy ul. B..
Od tego rozstrzygnięcia odwołała się M. R. zarzucając decyzji:
- naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy,
- naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie obywateli do organów Państwa,
- naruszenie art. 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i oparcie decyzji na nierzetelnym projekcie budowlanym
- naruszenie art. 78 § 1 w związku z art. 75 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wielokrotnie wnioskowanego dowodu z wizji lokalnej na terenie budynku, w którym ma powstać instalacja gazowa.
- naruszenie art. 172 ust. 3 i 4 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez zaakceptowanie projektu niezawierającego wymiarów pomieszczenia, w którym ma być zainstalowany kocioł gazowy.
W odwołaniu skarżąca ponownie podkreśliła, że w budynku znajdują się dwa piony kominowe po trzy przewody w każdym z czego tylko jeden będzie wykorzystywany przez jednego współwłaściciela, niewspółmiernie do posiadanych udziałów. Jednocześnie skarżąca wskazała, że dostarczona opinia kominiarska z dnia 29 lutego 2012 r. dotyczy jedynie mieszkania nr [....] a nie całego budynku, oraz że dokonano wcześniej remontu części wspólnych budynku bez koniecznej zgody współwłaścicieli.
Rozpoznając odwołanie decyzją z dnia 29 stycznia 2015 r. Wojewoda utrzymał w zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadniając rozstrzygnięcie wojewoda wyjaśnił, że inwestor zgodnie z postanowieniem Prezydenta Miasta z dnia 3 września 2014 r. przedłożył nowy poprawiony projekt budowlany instalacji gazowej. Projekt sieci instalacji gazowej został wykonany na rzucie kondygnacji po dokonaniu rzeczywistych pomiarów pomieszczeń. Według projektu urządzenie gazowe z zamkniętą komorą spalania znajduje się w pomieszczeniu korytarza o kubaturze 26,5m3, zatem pomieszczenie przeznaczone na montaż kotła gazowego centralnego ogrzewania spełnia wymagania wynikające z art. 172 ust. 3 i 4 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez zaakceptowanie projektu nie zawierającego wymiarów pomieszczenia, w którym ma być zainstalowany kocioł gazowy. Zgodnie z dołączoną do projektu opinią kominiarską kocioł gazowy należy podłączyć do przewodu nr 2 w pomieszczeniu korytarza w mieszkaniu inwestora nr [...] po uprzednim odłączeniu pieca kaflowego, natomiast kratkę wentylacyjną należy zainstalować w przewodzie nr 1 po odłączeniu pieca kaflowego znajdującego się również w mieszkaniu nr [...]. Wojewoda stwierdził na podstawie dołączonego do opinii kominiarskiej szkicu przewodów kominowych, że w istniejącym kominie znajdują się trzy przewody kominowe, do których przewody zaznaczone numerami 1 i 2 były podłączone piece kaflowe z mieszkania nr [...]. Do przewodu oznaczonego numerem 3 podłączony jest piec z mieszkania na parterze nr 1 będącego własnością skarżącej. W ocenie organu odwoławczego opinia ta potwierdza, że nie został naruszony interes skarżącej wynikający z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane. Zatem zarzut skarżącej, że wykorzystanie komina przez inwestora jest niewspółmierne uznano za niezasadny, gdyż z przedłożonych dokumentów nie wynika, aby do przewodów przynależnych do mieszkania nr 3 podłączone były urządzenia grzewcze w mieszkaniu nr [...] należącym do skarżącej. W obecnej sytuacji projektowane urządzenie grzewcze podłączone zostanie do przewodów kominowych wykorzystywanych obecnie przez inwestora. Podkreślono, że skarżąca nie przedłożyła dodatkowej opinii kominiarskiej różniącej się od załączonej do projektu budowlanego. Tak więc brak jest podstaw do kwestionowania przyjętych rozwiązań w projekcie budowlanym. Niezasadne jest również żądanie skarżącej o konieczności przeprowadzenia oględzin przez organ architektoniczno-budowlany. Wyjaśniono, że organ nie może narzucić rozwiązań projektowych, gdyż zależą one od potrzeb inwestora i projektanta. Ewentualne spory w tej kwestii może rozstrzygnąć jedynie właściwy sąd cywilny.
Z posiadanych akt sprawy wynika, że projekt budowlany sieci gazowej został sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane i należące do właściwej izby zawodowej. Projektant złożył przewidziane prawem oświadczenie o wykonaniu projektu budowlanego zgodnie z przepisami prawa, obowiązującymi normami zasadami wiedzy technicznej (str. 16 i 17 projektu). Pełną odpowiedzialność za zgodność tego projektu z prawem ponoszą projektanci, w tym również w zakresie wskazywanych przez skarżącą regulacji. Projekt budowlany spełnia wymogi wynikające z ustawy Prawo budowlane, zatem organ nie miał podstaw do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę.
Jednocześnie wyjaśniono skarżącej, że sprawa wykonania wcześniejszych robót budowlanych w mieszkaniu nr [...] bez wymaganego pozwolenia na budowę nie jest objęta powyższym postępowaniem. Kontrola wykonania robót budowlanych należy do kompetencji organów nadzoru budowlanego, jakim w powyższym przypadku jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego.
W skardze zarzucono naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:
1. naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. poprzez nieuchylenie decyzji organu pierwszej instancji w całości i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji pomimo jej wydania z naruszeniem przepisów postępowania w sytuacji, gdy konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie,
2. naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy z uwzględnieniem mojego interesu, naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie obywateli do organów Państwa, a nie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa,
3. naruszenie art. 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i oparcie decyzji na nierzetelnym projekcie budowlanym, naruszenie art. 78 § 1 w związku z art. 75 § 1 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie wielokrotnie wnioskowanego dowodu z wizji lokalnej na terenie budynku, w którym ma powstać instalacja gazowa,
4. naruszenie art. 15 k.p.a. zasady dwuinstancyjności postępowania poprzez nieuchylenie decyzji organu I instancji pomimo braku jej uzasadnienia faktycznego umożliwiającego organowi drugiej instancji merytoryczną ocenę prawidłowości rozstrzygniętej sprawy,
5. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 35 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i c, w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 i w związku z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane polegającą na przyjęciu, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie ma uprawnienia do badania zgodności projektu budowlanego z prawem, a w szczególności z przepisami techniczno-budowlanymi, co w konsekwencji doprowadziło do zatwierdzenia przez organy obu instancji projektu budowlanego sprzecznego z prawem,
6. naruszenie § 172 ust. 3 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez zaakceptowanie projektu nie zawierającego wymiarów pomieszczenia, w którym ma być zainstalowany kocioł gazowy.
7. naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane w związku z § 12 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z § 12 ust. 1 pkt. 5 lit. a rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. poz. 462) poprzez zaakceptowanie niekompletnego projektu, niezawierającego przekrojów pionowych obiektu koniecznych do przedstawienia układu funkcjonalno-przestrzennego obiektu wraz z instalacją gazową uwidocznioną na przekrojach pionowych, co uniemożliwiło weryfikację spełnienia przepisów dotyczących warunków przyłączenia kotłów grzewczych do przewodów kominowych oraz warunków dotyczących wentylacji i odprowadzania spalin zawartych odpowiednio w § 140 i 145 oraz § 170, 172 i 174 rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2012 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Formułując powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w całości.
Uzasadniając skargę skarżąca w pierwszej kolejności podkreśliła niekonsekwencję wojewody, który w niezmienionym stanie faktycznym, we wcześniejszej decyzji kasacyjnej stwierdził kompetencje organu architektoniczno-budowlanego do badania zgodności z prawem projektu budowlanego, a w zaskarżonej decyzji stwierdził, że organ bazuje wyłącznie na oświadczeniu złożonym przez osobę uprawnioną o takiej zgodności. Według skarżącej projekt budowlany przed jego zatwierdzeniem podlega sprawdzeniu pod kątem zgodności z prawem, czego organ w przedmiotowej sprawie nie dokonał. Skarżąca podkreśliła uchybienia dowodowe, które według niej dyskwalifikują projekt i decyzję. Projekt nie zawiera żadnych wymiarów pomieszczenia kotła, w tym jego wysokości oraz nie zawiera przekrojów pionowych obrazujących wysokość pomieszczenia i długość kanałów spalinowych, więc organ nie mógł sprawdzić zgodności z wymogami technicznymi określonymi w rozporządzeniu. Tym samym zatwierdzając niekompletny projekt naruszył prawo.
Skarżąca wskazała, że w poprzednim projekcie kubatura pomieszczenia kotłowni wynosiła 5,2m3 a w obecnym projekcie ta kubatura to 26,5 m3, przy czym projekt nie przewiduje żadnych prac budowlanych. W poprzednim projekcie w pomieszczeniu kotła była podana wysokość 2,6m, a w obecnym ta wysokość zniknęła. Z dokumentów wynika, że mieszkanie nr 3 miało wysokość 2,2m. Jeżeli, jak wykazano w poprzednim projekcie, wysokość pomieszczenia kotła ma 2,6m, to pomieszczenie to zajmuje części wspólne nieruchomości. Powyższe dowodzi, że inwestor nie dysponował nieruchomością na cele budowlane a opisane we wcześniejszych pismach zachowanie inwestora, jak np. ukrywanie przed współwłaścicielami i zarządcą wspólnoty faktu posiadania kotłowni gazowej dowodzi, ze dokonano przebudowy części wspólnych budynku bez koniecznej zgody współwłaścicieli.
Skarżąca twierdzi, że z akt sprawy nie wynika, gdzie faktycznie znajduje się pomieszczenie, w którym ma być zainstalowany kocioł gazowy. Z decyzji organu pierwszej instancji wynika tylko, że ma to być w mieszkaniu nr [...], z decyzji Wojewody, że na poziomie I piętra (poddasza) budynku (pierwszy akapit uzasadnienia), a z rysunku nazwanego "rzut kondygnacji - fragment" (str. 9 projektu) wynika, że pomieszczenie kotła znajdować się ma na parterze budynku. Świadczy o tym określenie w lewym górnym rogu rysunku "Rzut parteru". Potwierdza to według skarżącej potwierdza zasadność jej wniosku dowodowego o przeprowadzenie oględzin w celu faktycznego ustalenia wielkości pomieszczenia kotła gazowego i jego wymiarów oraz podłączeń do instalacji, o co wnioskowała w uwagach i wnioskach do zebranego materiału dowodowego z dnia 23 października 2014 r. i w odwołaniu z dnia 17 listopada 2014 r. Wojewoda w swojej decyzji wbrew wymogom art. 107 § 3 k.p.a. praktycznie nie odniósł się do jej wniosku dowodowego dotyczącego przeprowadzenia oględzin w celu ustalenia wielkości pomieszczenie kotła i jego wymiarów. Skarżąca nie zgodziła się z obarczaniem jej negatywnymi skutkami procesowymi za nieprzedłożenie ekspertyzy kominiarskiej w celu wyjaśnienia, jakie przewody kominowe zostały przypisane do poszczególnych lokali i były przez nie wykorzystywane przed wydaniem pozwolenia na budowę instalacji grzewczej dla lokalu nr [...]. Opinii takiej bowiem nigdy nie posiadała i nie mogła jej przedłożyć. Według skarżącej jest to kolejny dowód na naruszenie przez Wojewodę zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej, a przez Prezydenta Miasta zasady praworządności wyrażonej w art. 6 k.p.a. poprzez działanie bez podstawy prawnej. Świadczy to też o stronniczym prowadzeniu postępowania, bo sposób wykorzystania przewodów był i jest możliwy do ustalenia w trakcie wizji lokalnej. Ta wizja lokalna mogłaby też udowodnić nieprawdziwość oświadczenia inwestora o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane, gdyby w jej trakcie okazałoby się, że część pomieszczenia, w którym ma być zainstalowany kocioł, jest współwłasnością skarżącej.
Zaskarżona decyzja została wydana przed wyjaśnieniem wszystkich okoliczności sprawy, zaś sprawa wymagała uzupełnienia postępowania dowodowego, bo organy obu instancji nie odniosły się w sposób należyty do kwestii związanych ze spełnieniem wymogów § 172 ust. 3 i 4 oraz § 174 ust. 7 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.
Wojewoda nie dostrzegł, że uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji nie spełnia nawet w minimalnym stopniu wymogów art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie decyzji Prezydenta Miasta na stronie 2 i 3 to jedynie opis historii postępowania. Jeden akapit na stronie 4 decyzji odnosi się do meritum sprawy i dotyczy wyłącznie oceny opinii kominiarskiej. Prezydent nie wskazał na dowody zebrane w sprawie, nie dokonał ich oceny, nie ustosunkował się do zarzutów podnoszonych przez skarżącą w postępowaniu, w szczególności do braku zwymiarowania pomieszczenia kotła a więc w istocie w ogóle nie rozpoznał sprawy. W tej sytuacji częściowe i wadliwe rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania art. 15 k.p.a.
Według skarżącej zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania miały istotny wpływ na wynik sprawy, bo gdyby organy ustaliły właściwie stan faktyczny i do tego prawidłowo ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwe wskazane powyżej przepisy prawa budowlanego, to odmówiłyby wydania decyzji o pozwoleniu na budowę wobec niespełnienia wymagań określonych w tych przepisach.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 2 czerwca 2015 r. pełnomocnik uczestniczki postępowania D. D. wyjaśnił, że decyzja o pozwoleniu na budowę z 2012 r. stała się ostateczna, dlatego też inwestorka dokonała przebudowy instalacji zgodnie z zatwierdzonym w 2012 r. projektem budowlanym. W załączniku do protokołu rozprawy pełnomocnik skarżącej natomiast pogłębił argumentację uzasadniającą zarzut uchylenia się organów administracji od zbadania zgodności projektu budowlanego z prawem i skutkiem tego zatwierdzenia projektu sprzecznego z prawem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Sąd kontroluje zaskarżoną decyzję w świetle kryterium legalności, o której mowa w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), uwzględniając granice tej kontroli określone w art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), a więc rozstrzygając w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi decyzja podlega uchyleniu w całości lub w części, jeżeli sąd stwierdzi:
1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
2) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Kontroli legalności w przedmiotowej sprawie poddano decyzję Wojewody, którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta uchylającą ostateczną decyzję tego organu z dnia 4 kwietnia 2012 r. o zatwierdzeniu projektu budowalnego i udzieleniu pozwolenia na budowę instalacji gazowej dla celów grzewczych w mieszkaniu nr [...] w S. przy ul. B. i orzekającą o udzieleniu pozwolenia na budowę opisanej inwestycji.
Kwestionowana decyzja podjęta została w toku wznowionego postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia 4 kwietnia 2012 r., udzielającą pozwolenia na realizację opisanej przebudowy instalacji grzewczej. Podstawę wznowienia stanowił przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., albowiem współwłaściciele nieruchomości nr [...] w S., na której zlokalizowany jest budynek, w którym przebudowa miała nastąpić, nie brali udziału w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną z dnia 4 kwietnia 2013 r.
Skargę należało uwzględnić, ponieważ zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca naruszają przepisy postępowania administracyjnego, w sposób który miał istotny wpływ na wynik sprawy.
W przedmiotowej sprawie Prezydent Miasta, właściwy do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, prawidłowo wznowił postępowanie, potwierdzając tym samym istnienie przesłanki wznowieniowej.
Po wznowieniu postępowania natomiast następuje faza rozpoznawcza, w toku której organ przeprowadza postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.). Po przeprowadzeniu postępowania w tym zakresie organ podejmuje jedno z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 151 § 1 k.p.a. tj. odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a k.p.a., albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a k.p.a. i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.
Tok wznowionego postępowania polega na ewentualnym ponowieniu niezbędnych czynności procesowych i ponownej ocenie materiału dowodowego przez wykonanie analizy umożliwiającej nowe rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty na podstawie art. 151 § 1 k.p.a.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym istoty wznowionego postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej upatruje się w powrocie sprawy do odpowiedniego stadium zwykłego postępowania instancyjnego. Nową decyzję, rozstrzygającą zatem o istocie sprawy, wydaje się, jak gdyby sprawa nie była w danej instancji rozstrzygana (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 1984 r., sygn. akt I SA 86/84, LEX nr 9790). Postępowanie wznowione prowadzi się tak, jakby pierwotna decyzja jeszcze nie została wydana. Oznacza to, że po pierwsze należy uwzględnić aktualny stan faktyczny sprawy, po drugie zaś obecny stan prawny.
Przy czym wyjaśnić należy, że w odniesieniu do postępowań zwyczajnych o wydanie pozwolenia na budowę w orzecznictwie ukształtował się pogląd, że w razie rozpoczęcia budowy obiektu będącego przedmiotem takiego postępowania przed wydaniem decyzji ostatecznej, postępowanie to należy umorzyć, gdyż jego przedmiotem jest zdarzenie przyszłe, a nie rozpoczęta już budowa. Pogląd ten nie może mieć jednak zastosowania w postępowaniu toczącym się na skutek wznowienia. Przede wszystkim w obrocie prawnym pozostaje cały czas ostateczna decyzja pozwalająca na budowę i do zakończenia postępowania wznowionego inwestor legitymuje się taką właśnie decyzją. Właściwy organ nie ma zatem podstaw do uznania, że postępowanie w sprawie "wydania" pozwolenia jest bezprzedmiotowe, gdyż decyzja taka już istnieje. Po drugie, postępowanie wznowieniowe, odmiennie niż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, nie jest postępowaniem nacelowanym na kontrolę legalności decyzji kończącej postępowanie zwykłe, lecz na badanie kwalifikowanych wad procesowych wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. a w razie stwierdzenia, że miały one miejsce na ocenę na ile wady te mogły wpłynąć na ostateczne rozstrzygnięcie zapadłe w postępowaniu zwykłym (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 1649/10, LEX nr 760030).
W konsekwencji zatem wznowione w niniejszej sprawie postępowanie ma stać się miejscem, w którym powtórnie zostanie rozpatrzona sprawa z wniosku inwestora o udzielenie pozwolenia na przebudowę instalacji gazowej. Istota kontrolowanej sprawy sprowadza się bowiem do ponownego zweryfikowania przesłanek udzielenia pozwolenia na przebudowę instalacji gazowej w budynku przy ul. B. w S.
W toku tego postępowania organy muszą przestrzegać zasad postępowania wyrażonych w k.p.a. Obowiązane są zatem umożliwić wszystkim stronom wypowiedzenie się co do okoliczności sprawy i rozpatrzyć ewentualne wnioski dowodowe, oświadczenia i stanowiska wyrażane przez wszystkie strony, w tym ich modyfikacje stosownie do okoliczności sprawy.
Organy architektoniczno – budowlane powołane z mocy ustawy do udzielania pozwoleń na budowę działają wówczas w trybie art. 35 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409), który w ust. 1-4 stanowi:
1. Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 6;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
3. W razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
4. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. (wszystkie podkreślenia sądu).
W kontrolowanej sprawie ostateczna decyzja z dnia 4 kwietnia 2012 r. wydana została po zatwierdzeniu projektu budowlanego sporządzonego przez mgr inż. D. P., datowanego na marzec 2012 r. We wznowionym postępowaniu organ pierwszej instancji po raz kolejny rozpoznając sprawę po wcześniejszym uchyleniu poprzedniej decyzji Prezydenta Miasta wydanej w trybie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., zgodnie ze wskazaniami wojewody, postanowieniem z dnia 3 września 2014 r. nałożył na inwestora, w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, obowiązek usunięcia nieprawidłowości w projekcie budowlanym poprzez doprowadzenie przyjętych rozwiązań projektowych do zgodności z obowiązującymi warunkami technicznymi - § 172 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem.
Obowiązkiem właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej jest bowiem przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę sprawdzenie m.in. zgodności projektu budowalnego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi (art. 35 ustawy Prawo budowlane). W rozpatrywanej sprawie są to przepisy powołanego już wyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w tym w szczególności § 140 i 145 dotyczące warunków przyłączenia kotłów grzewczych do przewodów kominowych oraz § 170, § 172 i § 174 w zakresie spełniania warunków dotyczących wentylacji, odprowadzania spalin i kubatury pomieszczeń.
Przepisy § 140 ust. 1 powołanego rozporządzenia stanowią, że przewody (kanały) kominowe w budynku: wentylacyjne, spalinowe i dymowe, prowadzone w ścianach budynku, w obudowach, trwale połączonych z konstrukcją lub stanowiące konstrukcje samodzielne, powinny mieć wymiary przekroju, sposób prowadzenia i wysokość, stwarzające potrzebny ciąg, zapewniający wymaganą przepustowość, oraz spełniające wymagania określone w Polskich Normach dotyczących wymagań technicznych dla przewodów kominowych oraz projektowania kominów. Zgodnie natomiast z § 145 ust. 4 tego rozporządzenia przyłączenia urządzeń gazowych do przewodów spalinowych powinny odpowiadać warunkom określonym w § 174 i 175 rozporządzenia.
W myśl natomiast § 170 ust. 1 rozporządzenia urządzenia gazowe mogą być instalowane wyłącznie w pomieszczeniach spełniających warunki dotyczące ich wysokości, kubatury, wentylacji i odprowadzenia spalin, a także dopływu powietrza do spalania określone w rozporządzeniu, w Polskich Normach i przepisach odrębnych. Urządzenie gazowe z zamkniętą komorą spalania, z którym mamy do czynienia w niniejszej sprawie, przez co rozumie się urządzenia typu C, mogą być instalowane w pomieszczeniach mieszkalnych, niezależnie od rodzaju występującej w nich wentylacji, pod warunkiem zastosowania koncentrycznych przewodów powietrzno-spalinowych, z zachowaniem wymagań § 175 (ust. 3). Zgodnie z 172 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia kubatura pomieszczeń, w których instaluje się urządzenia gazowe, nie powinna być mniejsza niż 6,5 m3 - w przypadku urządzeń z zamkniętą komorą spalania.
Inwestor przedłożył na wezwanie organu nowy projekt budowlany datowany na wrzesień 2014 r., sporządzony również przez mgr inż. D. P., uprawnionego projektanta.
Analiza obu dokumentów projektowych – projektu budowlanego z 2012 i z 2014 r. ujawnia różnice istotnych parametrów technicznych, w szczególności kubatury pomieszczenia, w którym miało być umieszczone urządzenie gazowe. W projekcie budowlanym z 2012 r. kubatura pomieszczenia gazowego kotła centralnego ogrzewania wynosiła 5,2 m3, a wysokość tego pomieszczenia określono na 2,6 m. Tymczasem w projekcie budowlanym z 2014 r. kubaturę określono na 26,5 m3, a wysokości nie określono w ogóle. Nawet pobieżna analiza wzrokowa części graficznych obu projektów budowlanych skłania do wniosku, że zmianie uległ kształt samego pomieszczenia, w którym ma znajdować się kocioł gazowy. Istnieje również różnica w nazewnictwie przedmiotowej części tego obiektu: w projekcie z 2012 r. posługiwano się nazwą "klatka schodowa" i za załomem jednej ze ścian tej klatki umiejscowiono kocioł, a w projekcie z 2014 r. tę samą przestrzeń, choć o zmienionym kształcie, nazwano "korytarzem" umieszczając kocioł w innym miejscu. Zmieniono również przebieg samej nowoprojektowanej instalacji, przy czym przy projekcie z 2014 r. ponownie wykorzystano opinię kominiarską z dnia 29 lutego 2012 r. nr [...] dotyczącą planowanej wymiany pieca na kocioł gazowy, tę samą co przy projekcie budowlanym z 2012 r.
Powyższe okoliczności uzasadniają tezę, że w trybie uzupełnienia nieprawidłowości na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego inwestor przedstawił nowy projekt budowlany, co więcej odnoszący się do pomieszczenia kotła o widocznie zmienionych parametrach, w szczególności powierzchni. W trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowalnego następuje natomiast jedynie usunięcie nieprawidłowości w zakresie wymogów określonych w ust. 1 tego artykułu, czyli m.in. w zakresie zgodności projektu z przepisami techniczno-budowlanym, ale w odniesieniu do przedłożonego już wcześniej projektu budowlanego. Przepis nie mówi o przedłożeniu projektu zamiennego, ale o uzupełnieniu nieprawidłowości w już istniejącym projekcie. Uzupełnienie tych nieprawidłowości nie może polegać na przedłożeniu całkowicie odmiennego projektu budowlanego. Na prawdzie oczywiście polega twierdzenie, że celem postanowienia Prezydenta Miasta było dostosowanie przedłożonego projektu budowlanego do wymogów technicznych rozporządzenia, w szczególności w zakresie kubatury pomieszczenia kotła. Jeśli natomiast dostosowanie kubatury pomieszczenia kotła do wymogów rozporządzenia nie było możliwe bez radykalnej zmiany parametrów samego pomieszczenia, to nie dokonano uzupełnienia istniejącego projektu budowalnego, ale całościowego przeprojektowania inwestycji, co organy orzekające w sprawie winny były uwzględnić przy ocenie przedłożonego projektu. Tym bardziej, że według oświadczenia pełnomocnika inwestora złożonego na rozprawie w dniu 2 czerwca 2015 r. przedmiotowa inwestycja została już zrealizowana na podstawie projektu z 2012 r.
Okoliczności faktyczne ujawnione w sprawie, a zwłaszcza rozbieżności pomiędzy projektami, uzasadniały podjęcie przez organy architektoniczno – budowlane inicjatywy dowodowej i w oparciu o reguły dowodowe obowiązujące w ogólnym postępowaniu administracyjnym, przeprowadzenie takich czynności dowodowych, które umożliwiłyby weryfikację zaistniałych różnic i wyjaśnienie ich przyczyn, a także ocenę wpływu ich na zgodność inwestycji z prawem. Organy winny były w takiej sytuacji przeprowadzić dowód z oględzin przedmiotowej nieruchomości, tym bardziej, że współwłaściciele nieruchomości o taki dowód konsekwentnie zabiegali. Pozwoliłoby to na weryfikację parametrów pomieszczenia kotła, których zabrakło w nowym projekcie, tzn. wysokości tego pomieszczenia, która stanowi jeden z wymogów technicznych określonych w rozporządzeniu, ustalenie, gdzie ma być on umieszczony oraz na wyjaśnienie różnic pomiędzy projektami budowlanymi z 2012 r. i z 2014 r. Było to tym bardziej pożądane i konieczne, że jak wynika z oświadczenia pełnomocnika inwestora złożonego na rozprawie w dniu 2 czerwca 2015 r., pozwolenie na przebudowę instalacji grzewczej z dnia 4 kwietnia 2012 r. zostało już skonsumowane, albowiem w oparciu o nie inwestor przeprowadził i zakończył przedmiotową inwestycję.
Organy nie sprawdziły również prawidłowo kompletności przedłożonego projektu skoro zaakceptowały w nowym projekcie opinię kominiarską sporządzoną dla projektu budowlanego z 2012 r., w zupełnie innych warunkach technicznych, przy innym przebiegu projektowanej instalacji. Nie przeanalizowały również dokładnie kwestii oddziaływania projektowanej instalacji na części wspólne obiektu. Opinia kominiarska nie obejmowała oddziaływania instalacji na pozostałe mieszkania w budynku i na jego części wspólne, a brak zilustrowania tych powiązań w części rysunkowej projektu dokonanie oceny takiego wpływu uniemożliwiał. Mając zaś na uwadze ogólnikowość opinii kominiarskiej oraz wymogi warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dotyczące przewodów wentylacyjnych i kominowych, nie można wykluczyć, że lokale mieszkalne pozostałych współwłaścicieli mogą znajdować się w wyznaczonym tymi przepisami obszarze oddziaływania projektowanych robót budowlanych. Odprowadzanie spalin do wspólnego pionu wentylacyjnego może w sposób istotny zaburzyć (ograniczyć) system wentylacji mieszkań pozostałych właścicieli. Obowiązkiem organów orzekających w sprawie było przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w tym zakresie.
Sąd uznał też, że organy zaakceptowały projekt budowlany istotnie uchybiający przepisom rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 r., poz. 462 ze zm.). Przepis § 7 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że wymagania rozporządzenia dotyczące projektu zagospodarowania działki lub terenu i projektu architektoniczno-budowlanego należy spełnić z zachowaniem przepisu art. 34 ust. 2 ustawy, uwzględniając w szczególności właściwości danego obiektu budowlanego, takie jak przeznaczenie, sposób użytkowania, usytuowanie, rozmiary, sposób i zakres oddziaływania na otoczenie i złożoność rozwiązań technicznych oraz rodzaj i specyfikę obiektu budowlanego. Przepis § 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia stanowi, że projekt architektoniczno-budowlany obiektu budowlanego powinien zawierać zwięzły opis techniczny oraz część rysunkową. Opis techniczny, o którym mowa w ust. 1, sporządzony z uwzględnieniem § 7, powinien określać m.in. przeznaczenie i program użytkowy obiektu budowlanego oraz, w zależności od rodzaju obiektu, jego charakterystyczne parametry techniczne, w szczególności: kubaturę, zestawienie powierzchni, wysokość, długość, szerokość i liczbę kondygnacji (ust. 2 pkt 1) oraz rozwiązania zasadniczych elementów wyposażenia budowlano-instalacyjnego, zapewniające użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z przeznaczeniem, w szczególności instalacji i urządzeń budowlanych: wodociągowych i kanalizacyjnych, ogrzewczych, wentylacji grawitacyjnej, grawitacyjnej wspomaganej i mechanicznej, chłodniczych, klimatyzacji, gazowych, elektrycznych, telekomunikacyjnych, piorunochronnych, a także sposób powiązania instalacji obiektu budowlanego z sieciami zewnętrznymi wraz z punktami pomiarowymi, założenia przyjęte do obliczeń instalacji oraz podstawowe wyniki tych obliczeń, z uzasadnieniem doboru, rodzaju i wielkości urządzeń (ust. 2 pkt 8). Natomiast z § 12 ust. 5 lit. a rozporządzenia wynika, że część rysunkowa projektu architektoniczno - budowlanego, sporządzona z uwzględnieniem § 7, powinna przedstawiać zasadnicze elementy wyposażenia technicznego, ogólnobudowlanego, umożliwiającego użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z jego przeznaczeniem, w tym instalacje: wodociągowe, kanalizacyjne, ogrzewcze, wentylacyjne, chłodnicze, klimatyzacyjne i gazowe, wraz ze sposobem powiązania instalacji obiektu budowlanego bezpośrednio z sieciami (urządzeniami) zewnętrznymi albo z instalacjami zewnętrznymi na zagospodarowywanym terenie oraz związanymi z nimi urządzeniami technicznymi, uwidocznione na rzutach i przekrojach pionowych obiektu budowlanego, co najmniej w formie odpowiednio opisanych schematów lub przedstawione na odrębnych rysunkach.
Zarówno w projekcie z 2012 r., jak i w projekcie z 2014 r., którego zatwierdzenie dało podstawę do wydania zaskarżonej decyzji, zabrało wymaganych rozporządzeniem elementów części rysunkowej projektu budowlanego, a mianowicie rzutów i przekrojów pionowych nowej instalacji grzewczej oraz części obiektu budowlanego, w której instalacja ta ma być zlokalizowana. Zabrakło również uwidocznienia na rysunkach projektu sposobu powiązania projektowanej instalacji z istniejącymi sieciami. Nie dokonano też w projekcie z 2014 r. zwymiarowania pomieszczenia, w którym ma znajdować się kocioł. Nie wskazano zatem jego istotnych wymiarów, takich jak wysokość, długość i szerokość. Podano jedynie wielkość kubatury.
Uchylając się od podjęcia czynności dowodowych i akceptując nieprawidłowości przedłożonego projektu budowlanego organy administracji architektoniczno – budowlanej uchybiły swoim obowiązkom i na podstawie niekompletnego materiału dowodowego przedwcześnie rozstrzygnęły o losie wniosku inwestora o udzielenie pozwolenia na budowę na mocy art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. Naruszyły tym samym przepis art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł jak sentencji.
Rozpatrując ponownie sprawę, organ architektoniczno – budowlany powinien uwzględnić powyższą ocenę prawną, a po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego podjąć jedno z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 151 k.p.a., w którym wypowie się co do losów prawnych decyzji z dnia 4 kwietnia 2012 r.
Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zaskarżonych decyzji podjęto zgodnie z art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi.
Na podstawie art. 200 tej ustawy sąd zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, na które składa się wpis sądowy od skargi. Sąd nie uwzględnił wniosku pełnomocnika skarżącej – brata M. R., o przyznanie kosztów jego stawiennictwa na rozprawie – według oświadczenia popartego wydrukiem karty pokładowej były to koszty biletu lotniczego na trasie K. – G. i z powrotem. Rzeczywiste koszty podróży nie zostały jednak wykazane, wobec czego sąd nie mógł dokonać porównania kosztów rzeczywistych z kosztami niezbędnymi, stosując przy tym zasady określone w art. 205 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odwołującego się do przepisów działu 2 tytułu III ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2010 r. nr 90, poz. 594, ze zm.), przy czym zastosowanie miałby art. 85 tej ostatniej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło