II OW 22/15

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-06-03

Skład orzekający: Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Jolanta Rudnicka, Teresa Zyglewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Który organ jest właściwy do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie scalenia gruntów?
Ratio decidendi
Organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze jest to samo kolegium, zgodnie z art. 157 § 1 k.p.a. Przepisy dotyczące organu wyższego stopnia w postępowaniu scaleniowym (starosta-wojewoda) nie mają zastosowania do wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji SKO.
Stan faktyczny
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wystąpił do NSA o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z Samorządowym Kolegium Odwoławczym w C. w sprawie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji SKO utrzymującej w mocy decyzję zatwierdzającą projekt scalenia gruntów. SKO przekazało wniosek Ministrowi, wskazując na właściwość organu wyższego stopnia w postępowaniu scaleniowym. Minister nie zgodził się z tym, wskazując na uchwałę NSA II OPS 1/12. SKO wniosło o wskazanie Ministra jako organu właściwego.
Rozstrzygnięcie
Wskazano Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. jako organ właściwy do rozpoznania wniosku W. Z. z dnia 4 grudnia 2014 r. o stwierdzenie nieważności decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędziowie NSA Jolanta Rudnicka (spr.) del WSA Teresa Zyglewska Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Kuberska-Pellegrino po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2015r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...]lutego 2015 r. nr [...] o rozstrzygnięcie sporu o kompetencyjnego pomiędzy Ministrem Rolnictwa i Rozwoju Wsi a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w C. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o scalenie gruntów postanawia: wskazać Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. jako organ właściwy do rozpoznania wniosku W. Z. z dnia 4 grudnia 2014r o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...]. Wnioskiem z dnia 4 lutego 2015 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w C. w sprawie rozpatrzenia wniosku W.Z. z dnia 4 grudnia 2014 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], utrzymującej w mocy decyzję S. Z. z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...], zatwierdzającą projekt scalenia gruntów obrębu ewidencyjnego [...] gmina Ł., o łącznej powierzchni 435,1591 ha. W uzasadnieniu wniosku Minister podał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. zawiadomieniem z dnia 22 stycznia 2015 r. przekazało wyżej opisany wniosek W.Z. z dnia 4 grudnia 2014 r. według właściwości Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Kolegium wskazało, że właściwość organów w sprawach scaleniowych określa art. 3 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, który stanowi, iż postępowanie scaleniowe oraz zagospodarowanie poscaleniowe przeprowadza i wykonuje starosta jako zadanie z zakresu administracji rządowej. Ten sam przepis wskazuje, iż organem wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do starosty w sprawach z tego zakresu jest wojewoda. Uregulowanie to wprowadza wyjątek od ogólnej zasady określonej w art. 17 pkt 1 k.p.a., w myśl której organami wyższego stopnia w rozumieniu k.p.a. są samorządowe kolegia odwoławcze w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego, a więc i starosty. Ponadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wskazało, że dla niniejszej sprawy istotny jest również przepis intertemporalny zawarty w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2013 r. o zmianie ustawa o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2013 r. poz. 1157), który stwierdza, iż do postępowań administracyjnych, o których mowa w art. 33 ust. 2 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. A contrario uregulowanie to nakazuje do nowych postępowań nadzwyczajnych, tj. wszczętych już po wejściu w życie wspomnianej nowelizacji, stosowanie obecnych uregulowań ustawy o scaleniu i wymianie gruntów. Ponieważ przepis ten nie wprowadza żadnych ograniczeń, to tym samym stwierdzić należy, że odnosi się on również do zmienionego art. 3 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów. W związku z tym właściwość organu do stwierdzenia nieważności decyzji wydanych w postępowaniu, którego przedmiotem było scalenie gruntów, należy ustalić przy uwzględnieniu art. 3 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów w obowiązującym brzmieniu. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie podzielił powyższego stanowiska i wskazał, że kwestia właściwości organu do stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt scalenia gruntów była przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w składzie siedmiu sędziów podjął uchwałę w dniu 17 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OPS 1/12. Przyjęte w uchwale stanowisko prowadzi do uznania, że organem nadzoru właściwym do prowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w sprawie scalenia gruntów pozostaje Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Wobec powyższego, zdaniem Ministra, w przedmiotowej sprawie bez znaczenia pozostaje przepis zawarty w art. 2 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o scalaniu i wymianie gruntów. Organem właściwym do rozpoznania wniosku W. Z. z dnia 4 grudnia 2014 r. jest więc Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C.. W odpowiedzi na wniosek Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wniosło o wskazanie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi jako organu właściwego w sprawie na podstawie art. 17 pkt 2 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory kompetencyjne i spory o właściwość, o których mowa w art. 4 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie spór kompetencyjny zaistniały pomiędzy Ministrem Rolnictwa i Rozwoju Wsi a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w C. dotyczy wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku W.Z. z dnia 4 grudnia 2014 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] listopada 2014 r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty Z. z dnia [...] sierpnia 2014 r. zatwierdzającą projekt scalenia gruntów obrębu ewidencyjnego [...] gmina Ł.. Zgodnie z art. 157 § 1 k.p.a. organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji samorządowego kolegium odwoławczego jest ten organ. W związku z tym uznać należy, że organem właściwym do rozpoznania przedmiotowego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji jest Samorządowe Kolegium Odwoławczego w C.. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OPS 1/12, w której stwierdzono, że dopóki organ, który wydał decyzję kontrolowaną w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności jest wymieniony w art. 157 § 1 i art. 17 k.p.a., dopóty organ właściwy do stwierdzenia jej nieważności musi być określany wyłącznie na podstawie wskazanych przepisów. Należy jednocześnie podkreślić, że wbrew twierdzeniom Kolegium, w okolicznościach niniejszej sprawy dla wskazania organu właściwego bez znaczenia pozostaje przepis art. 3 ust. 1 ustawy o scaleniu i wymianie gruntów w brzmieniu obowiązującym, nadanym ustawą z dnia 30 sierpnia 2013 r. o zmianie ustawy o scaleniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2013 r., poz. 1157), zgodnie z którym organem wyższego stopnia w rozumieniu k.p.a. w stosunku do starosty w sprawach scaleniowych jest wojewoda. Powołany przepis określa organ wyższego stopnia w stosunku do starosty, tymczasem wniosek W. Z. z dnia 4 grudnia 2014 r. o stwierdzenie nieważności dotyczył decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym przez samorządowe kolegium odwoławcze. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 15 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło