II SA/Gl 258/15

WyrokWSA w Gliwicach2015-07-01

Skład orzekający: Łucja Franiczek, Piotr Broda, Grzegorz Dobrowolski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może umorzyć postępowanie w sprawie robót budowlanych, które zostały wykonane na podstawie zgłoszenia, mimo że naruszają one przepisy dotyczące zmiany naturalnego spływu wód opadowych?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie może umorzyć postępowania w sprawie robót budowlanych wykonanych na podstawie zgłoszenia, jeśli roboty te naruszają przepisy prawa, w tym § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zabraniający zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości. Skuteczne zgłoszenie robót budowlanych nie wyklucza możliwości zastosowania trybu przewidzianego w przepisach art. 50 i 51 Prawa budowlanego w sytuacji naruszenia przepisów.
Stan faktyczny
Skarżący R.I. złożył wniosek o kontrolę robót wykonanych na drodze, podnosząc, że w wyniku remontu jego budynek jest zalewany przez wody opadowe. Organ I instancji wstrzymał roboty i nałożył obowiązek zmiany profilu poprzecznego drogi. Po odwołaniu skarżącego, organ II instancji uchylił decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie PINB ponownie nałożył obowiązek zmiany profilu. Organ II instancji ostatecznie uchylił decyzję PINB i umorzył postępowanie, uznając, że roboty zostały wykonane zgodnie ze zgłoszeniem, a problem odprowadzania wód opadowych leży w gestii prawa wodnego, a nie nadzoru budowlanego. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Prawa budowlanego i KPA.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i orzekł, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda,, Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Joanna Drożdżał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lipca 2015 r. sprawy ze skargi R. I. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w przedmiocie legalności wykonanych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącego kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia 10 marca 2014 r. R. I., zam. w S. przy ul. [...] wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. o przeprowadzenie kontroli robót wykonanych na drodze "[...]" w R. pod kątem zachowania niwelaty drogi. Wnioskujący jest właścicielem działki o nr ew. 1 w R. i podnosi on, iż w wyniku remontu drogi budynek stojący na nieruchomości jest zalewany przez wody opadowe. Organ I instancji wszczął postępowanie w sprawie oraz przeprowadził oględziny wykonanych robót. Ustalił, iż były one prowadzone przez inwestora, Gminę R. na podstawie zgłoszenia przyjętego bez zastrzeżeń przez Starostę [...] pismem z dnia 31 lipca 2013 r. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał roboty budowlane na podstawie 50 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane. Następnie decyzją z dnia [...] r., nr [...], nałożył na inwestora Gminę R. obowiązek zmiany profilu poprzecznego drogi na podstawie 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Od decyzji odwołał się R. I. podnosząc, że fragment drogi którego dotyczy obowiązek korekty przekroju poprzecznego nie ma korytka odwadniającego, realizacja decyzji nie rozwiązuje problemu zalewania domu skarżącego, który znajduje się 1 metr od drogi, oraz ze inwestor podniósł poziom drogi ale nie dokonał kontroli niwelaty. Niezależnie wnioskował o nałożenie na Gminę R. obowiązku wykonania rowu odwadniającego, obniżenia obecnej wysokości drogi, wykonania poprzecznego rowu odwadniającego powyżej domu skarżącego połączonego z fragmentem odwodnienia i wreszcie przywrócenia istniejącej poprzednio grawitacyjnej instalacji zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. nr [...] uchylił skarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W ocenie organu odwoławczego PINB w Z. nie ustalił kilku istotnych okoliczności sprawy. Dotyczyły one zakresu prowadzonych robót, faktycznej daty ich rozpoczęcia oraz kategorii remontowanej drogi. Po uzupełnieniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia [...]r. nr [...], ponownie PINB nałożył na Gminę R. obowiązek zmiany profilu poprzecznego drogi na odcinku 9,5 metra przy granicy z działką 1 w R. W uzasadnieniu wskazał, że wykonanie korytek odwadniających w ramach prowadzonych robót należy zakwalifikować jako przebudowę drogi. Zatem na podstawie art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane nałożył na inwestora obowiązek dokonania odpowiednich czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. Od tej decyzji odwołał się R. I. podnosząc, iż jest ona niewykonalna ze względu na brak rowu odwadniającego wzdłuż całej drogi. Zawarł w nim także kilka propozycji technicznych, które w jego ocenie mogą doprowadzić do polepszenia odpływu wód opadowych z terenu drogi. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję PINB w Z. i umorzył postępowanie przed organem I instancji. W jego ocenie organ prawidłowo zakwalifikował przedsięwzięcie jako przebudowę drogi wewnętrznej. Takie roboty wymagały zgłoszenia właściwemu organowi administracji publicznej, co też nastąpiło. Do takich robót znajdują co prawda zastosowanie rozporządzenia Ministra Infrastruktury, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W ocenie organu roboty budowlane zostały zrealizowane zgodnie z dokonanym zgłoszeniem. Do przebudowy drogi wewnętrznej, jak wcześniej wspomniano, znajdą zastosowanie przepisy rozporządzenia w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jednak nie znajduje tu zastosowania § 29 tego rozporządzenia. W rozpatrywanej sprawie, w ocenie organu II instancji, doszło do zmiany stosunków wodnych, a problematyka ta jest regulowana przepisami prawa wodnego i nie leży w kompetencji organów nadzoru budowlanego. Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożył R. I. Domagając się uchylenia decyzji organu II instancji i zasądzenia kosztów postępowania zarzucił [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego: - naruszenie art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane poprzez przyjęcie że zgłoszenie remontu oznacza możliwość jej przebudowy, - niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, - nieustosunkowanie się do próśb skarżącego, - naruszenie 7, 77 i 80 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez brak jasnego ustalenia zakresu wykonanych robót, brak jednoznacznego ustalenia czy zgłoszenie było wystarczające, a roboty odpowiadały zgłoszeniu, - błędne ustalenie, iż brak przepisu określającego wysokość drogi Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na początku należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. W świetle § 2 wspomnianego przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia jako "P.p.s.a.") wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 P.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W sprawie bezsporne jest, iż przebudowa drogi "[...]" nastąpiła w oparciu o zgłoszenie dokonane Staroście [...], który przyjął to zgłoszenie bez zastrzeżeń. Podstawą prawną tego zgłoszenia był art. 30 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (obecnie Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.). Należy również zgodzić się z ustaleniami organu II instancji, iż roboty budowlane zostały wybudowane zgodnie z powyższym zgłoszeniem. Okoliczność ta nie pozbawia jednak organu nadzoru budowlanego możliwości kontroli, czy dokonane w ten sposób roboty budowlane są zgodne z przepisami prawa. Jak bowiem przyjmuje się w orzecznictwie, "wykonanie robót budowlanych w następstwie skutecznie dokonanego zgłoszenia uniemożliwia stosowanie przepisu art. 49b p.b., jednakowoż nie wyklucza możliwości zastosowania trybu przewidzianego w przepisach art. 50 i 51 p.b., w szczególności w sytuacji wadliwego niewniesienia przez organ architektoniczno-budowlany sprzeciwu od zgłoszenia robót budowlanych naruszającego przepisy" (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 15 stycznia 2015 r. sygn. II SA/Łd 684/14 – tekst orzeczenia za www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak stanowi art. 30 ust. 6 ustawy Prawo budowlane, właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli: 1) zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę; 2) budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy lub inne przepisy; 3) zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje. Z przepisu tego jasno wynika, iż przed przyjęciem (niewyrażeniem sprzeciwu) organ winien dokonać oceny zgodności danego zamierzenia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzją o warunkach zabudowy lub innymi przepisami. Tymi ostatnimi bez wątpienia są przepisy ustawy Prawo budowlane oraz wydanych na jej podstawie rozporządzeń. Do tych zalicza się również rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Akt ten, w § 29 zabrania dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że rozstrzygnięcie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie nie jest trafne. Wszak ustalenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. wskazują wyraźnie, iż w trakcie przebudowy drogi "[...]" doszło do zmiany naturalnego spływu wód, w wyniku czego budynek należący do skarżącego jest zalewany przez wody opadowe spływające z utwardzonej powierzchni drogi. Naruszony został zatem § 29 rozporządzenia w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Nie można było więc negować rozstrzygnięcia organu I instancji, który zobowiązując inwestora do podjęcia określonych działań (których nota bene Gmina nie kwestionowała poprzez złożenie odwołania) zmierzał do doprowadzenia przedsięwzięcia do stanu zgodnego z prawem. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a) P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego weźmie pod uwagę wyżej poczynione rozważania Sądu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło