II SA/Gl 123/15

WyrokWSA w Gliwicach2015-07-02

Skład orzekający: Iwona Bogucka, Elżbieta Kaznowska, Artur Żurawik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w celu przeprowadzenia inwestycji celu publicznego (budowy gazociągu) może zostać wydana, jeśli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie określa wprost przebiegu tej inwestycji, a jedynie ogólnie dopuszcza infrastrukturę techniczną na danym terenie?
Ratio decidendi
Decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami może zostać wydana tylko wtedy, gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego wprost przewiduje lokalizację danej inwestycji celu publicznego, określając jej przebieg lub usytuowanie. Ogólne wskazanie na "infrastrukturę techniczną" jako przeznaczenie uzupełniające terenu nie jest wystarczające do uzasadnienia ograniczenia prawa własności lub użytkowania wieczystego, jeśli plan nie precyzuje, że chodzi o konkretną inwestycję, taką jak gazociąg.
Stan faktyczny
Spółka "A" S.A. wystąpiła o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w celu budowy nowych gazociągów. Prezydent Miasta D. wydał decyzję zezwalającą na remont istniejących gazociągów poprzez budowę nowych. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca spółka "B" S.A. (wieczysty użytkownik nieruchomości) wniosła skargę do WSA, zarzucając m.in. brak precyzyjnego określenia przebiegu inwestycji w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz naruszenie przepisów postępowania. WSA w Gliwicach uchylił obie decyzje, uznając, że plan miejscowy nie przewidywał wprost budowy gazociągu na tej działce.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta D. i orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant Specjalista Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi "A" S.A. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta D. z dnia [...] r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej Spółki kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] r. "A" w W. - Oddział w S. wystąpił do Prezydenta Miasta D. z wnioskiem o wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, czyli o wyrażenie zgodny na zaprojektowanie oraz budowę gazociągów [...] relacji [...] nitka I i nitka II na działce nr 1 [...] obręb 0003 w m. D. Uzasadniając wniosek podkreślono potrzebę planowanego remontu istniejących gazociągów z uwagi na stale pogarszający się stan techniczny, który polegał będzie na wybudowaniu nowych gazociągów i wykonaniu prac przepięciowych. Wskazano, że przedsięwzięcie to stanowi inwestycję celu publicznego, a właściciel wymienionej działki nie wyraził zgody na jej udostępnienie. W dniu [...] r. Prezydent Miasta D. zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego z wniosku "A" w W. i po przeprowadzeniu postępowania decyzją z dnia [...] r. znak [...] orzekł o zezwoleniu na ograniczenie sposobu korzystania z części wymienionej powyżej nieruchomości - działki nr 1 o powierzchni 37725 m² położonej w D. w rejonie Al. [...], stanowiącej własność Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym "B" S.A z siedzibą w W. - poprzez udzielenie "A" w W. zezwolenia na przeprowadzenie remontu istniejących dwóch gazociągów wysokiego ciśnienia [...] relacji [...] polegającego na wybudowaniu nowych gazociągów [...] - nitka I i nitka II. W decyzji tej nałożył nadto na "A" obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego oraz zobowiązał wieczystego użytkownika do udostępnienia wymienionej nieruchomości. W obszernym uzasadnieniu wyjaśnił, że w sprawie spełnione zostały warunki wynikające z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Odwołanie od tej decyzji złożyły "B" SA w W. Zarzucając tej decyzji: - niewyjaśnienie sprawy w zakresie potrzebnym do jej rozstrzygnięcia; - błędne przyjęcie, iż inwestycja polegająca na budowie nowych nitek gazociągu i ich przebiegu przez przedmiotową nieruchomość wynika z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla przedmiotowej nieruchomości, podczas gdy przebieg nowych linii gazociągu nie został w planie ujęty, a gazociąg wraz z pasem ochronnym ma przebiegać w ramach działki nr 1 nie tylko przez tereny zielone, ale nadto przez tereny zabudowy produkcyjnej; -naruszenie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez jego zastosowanie pomimo braku przesłanek do jego stosowania, a nadto nieprawidłowe i nieprecyzyjne oznaczenie w decyzji w zakresie ograniczenia prawa wieczystego użytkowania; -naruszenia art. 112 ust. 3 cytowanej ustawy poprzez jego niezastosowanie i wydanie decyzji pomimo braku zbadania czy nie istnieją możliwości przeprowadzenia inwestycji w sposób nie wymagający ograniczenia prawa skarżącego w możliwości korzystania z ruchomości; - naruszenia przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ dla rozstrzygnięcia, a mianowicie art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez sformułowanie sentencji w sposób uniemożliwiający określenie zakresu ograniczenia prawa wieczystego użytkowania nieruchomości i prawidłowe wykonanie decyzji oraz art. 7 i art. 77 tego Kodeksu poprzez zaniechanie przez organ podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego. Spółka wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez odmowę ograniczenia sposobu korzystania z części przedmiotowej nieruchomości ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy Prezydentowi Miasta D. do jej ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu rozwinięto podniesione zarzuty, podkreślając przede wszystkim brak spełnienia podstawowej przesłanki zastosowania w sprawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami- a mianowicie przebieg nowych linii gazociągu nie został ujęty w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Podkreślono, że działa nr 1 objęta jest wprawdzie zasięgiem strefy uzbrojenia terenu, ale chodzi o istniejące uzbrojenie. Dodatkowo podkreślono na uciążliwości związane z planowanym przebiegiem gazociągu, które uniemożliwią dalsze prawidłowe korzystanie z nieruchomości w sposób dotychczasowy. Okoliczności tych organ nie wziął pod uwagę wydając kwestionowaną decyzję. Wskazano także na to, że rozpatrujący sprawę organ nie zweryfikował twierdzeń inwestora, że inwestycja nie może ze względów prawnych i faktycznych mieć innego przebiegu. Podkreślono także, że decyzja powinna precyzować zakres ograniczenia władztwa nad nieruchomością, czyli przebieg inwestycji przez daną nieruchomość oraz zakres uszczuplenia prawa właściciela lub odpowiednio wieczystego użytkownika musi być ściśle określony podczas, gdy przedmiotowa decyzja nie formułuje zakresu uszczuplania prawa do stornie "B". Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu przywołał treść art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami i wskazał na przesłanki ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w trybie tego przepisu - tj. w przypadku braku zgodny właściciel lub wieczystego użytkownika nieruchomości i zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku jego braku zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Odnosząc się do kontrolowanej sprawy organ odwoławczy stwierdził, iż zgormadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza, że organ pierwszej instancji prawidłowo ograniczył sposób korzystania z działki nr 1 w następujących okolicznościach: - inwestycja dotyczy założenia i przeprowadzenia dwóch nowych linii gazociągu [...] - zatem stanowi cel publiczny w rozumieniu art. 6 pkt 2 cytowanej powyżej ustawy; - inwestor Spółka "A" przeprowadziła stosowne rokowania, a użytkownik wieczysty gruntu nie wyraził zgody na dokonanie inwestycji - została więc wypełniona przesłanka zawarta w art. 124 ust.1 ustawy; - na terenie działki nr 1 obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony przez Radę Miasta D. uchwałą nr [...] z dnia [...] r. - a część działki nr 1, na której planowana jest inwestycja – przedmiotowy gazociąg położona jest całkowicie w jednostce o symbolu [...] - tereny komunikacji kolejowej. Zgodnie z § 19 pkt 2 uchwały na tym terenie przeznaczeniem uzupełniającym jest infrastruktura techniczna. Nadto na tym terenie jest już przeprowadzony stary gazociąg, a przedmiotowa inwestycja ma polegać na ułożeniu nowych linii gazociągu w tym terenie. Zdaniem organu zapisy planu pozwalają na stwierdzenie, że przewiduje on możliwość usytuowania na działce nr 1 nowego gazociągu [...], który ma zastąpić gazociąg stary o identycznych parametrach. Inwestycja zaplanowana jest w terenie, który przewiduje usytuowanie infrastruktury technicznej, do której niewątpliwie zaliczają się m.in. urządzenia i sieci przesyłowe, w tym gazowe. Tym samym nie jest zasadny zarzut "B" S.A., iż plan nie przewiduje możliwości budowy gazociągu. Zatem uwzględniając powyższe, w ocenie organu odwoławczego, ustalenia Prezydenta Miasta D. są prawidłowe i uznać należy, że spełnione zostały przesłanki do ograniczenia sposobu korzystania z wymienionej powyżej nieruchomości. Przyznał wprawdzie organ odwoławczy, iż kontrolowana decyzja nie zawiera pełnego uzasadnienia, do którego zobowiązuje art. 107 § 1 i §3 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż nie przedstawiono całej podstawy prawnej decyzji, oraz błędnie podano, iż działka nr 1 znajduje się w jednostce oznaczonej symbolem [...] zieleń urządzona, a nie w jednostce o symbolu [...] - tereny komunikacji kolejowej, ale w ocenie Wojewody uchybienia te pozostają bez wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia. organu pierwszej instancji. Nie mogły zatem skutkować uchyleniem tej decyzji. Odnosząc się z kolei do zarzutów odwołania Wojewoda wyjaśnił, że niniejsze postępowanie nie dotyczy ustalenia przebiegu gazociągu, lecz udzielenia zezwolenia na udostępnienie nieruchomości, a organ nie ma kompetencji do badania możliwości innego przebiegu gazociągu. Wyjaśnił też, że kwestionowana decyzja zawiera wszystkie elementy umożliwiające zdefiniowanie inwestycji, która jest przedmiotem zezwolenia. Dodał też organ, że niniejsze postępowanie nie dotyczy klasycznego wywłaszczenia, zatem nie można było zastosować art. 113 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję ostateczną (Wojewody [...]) "B" S.A. z siedzibą w W. domagała się uchylenia tej decyzji roku oraz zasądzenia na rzecz skarżącej kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania mający istotny wpływ na rozstrzygniecie - tj.: - art. 138 § 1 pkt 1 i pkt 2 w związku z art. 127 § Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta Miasta D. pomimo tego, iż powinna być ona uchylona; - art. 7 i art. 77 § 1 Kodeksu poprzez zaniechanie podjęcia czynności zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego i ustalenie istotnych w sprawie kwestii dotyczących uciążliwości inwestycji dla skarżącej oraz ustalenie sposobu korzystania z nieruchomości; - art. 80 Kodeksu poprzez przyjęcie, że inwestycja polegająca na budowie nowych nitek gazociągu i ich przebiegu przez przedmiotową nieruchomość wynika z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla tej nieruchomości podczas, gdy przebieg nowych linii gazociągu nie został w planie ujęty; - naruszenie przepisu art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez uznanie, iż brak jest potrzeby precyzyjnego oznaczenia w decyzji zakresu ograniczenia prawa wieczystego użytkowania, a także rozważenia interesu obu stron i kierowania się zasadą jak najmniejszej uciążliwości inwestycji; - naruszenie art. 124 ust. 4 tej ustawy poprzez wydanie decyzji w zakresie zobowiązania inwestora do przywrócenia stanu poprzedniego i nieprawidłowe określenie terminu wykonania tego obowiązku, podczas gdy wynika to wprost z ustawy; - naruszenie art. 112 ust. 3 tej ustawy poprzez uznanie, że nie znajduje on w sprawie zastosowania i brak zbadania czy istnieją możliwości przeprowadzenia inwestycji w sposób, nie wymagający ograniczenia prawa skarżącego w możliwości korzystania w nieruchomości; - naruszenia art. 119 tej ustawy poprzez uznanie za zasadne braku jego odpowiedniego zastosowania i pozbawienie decyzji istotnych elementów wskazujących na zakres ograniczanie prawa wieczystego użytkowania nieruchomości. W uzasadnieniu rozwinięto podniesione zarzuty podkreślając przede wszystkim obowiązek wnikliwego zbadania zebranego materiału dowodowego i jego prawidłową ocenę. Przyznano, że jak ustalił Wojewoda zgodnie z § 19 uchwały nr [...] Rady Miejskiej w D. z dnia [...] r. w sprawie "Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta D. dla terenów położonych w rejonie ulic: [...]" przeznaczeniem uzupełniającym dla terenów komunikacji kolejowej jest m.in. infrastruktura techniczna. Jednak w ocenie strony skarżącej ustalenie takiego przeznaczenia terenu nie jest podstawą dla wydania przedmiotowego zezwolenia. W planie tym nie został bowiem ujęty przebieg nowych linii gazociągu, a określenie infrastruktura techniczna odnosi się tylko do infrastruktury związanej z komunikacją kolejową, a innej. Zaznaczono, że ingerencja w konstytucyjnie chronione prawo własności (wieczyste użytkowanie) możliwa jest tylko w sytuacji, gdy plan miejscowy przewiduje dla nieruchomości realizację celu publicznego. W pozostałym zakresie powtórzono argumentację przedstawioną już w odwołaniu, znacznie ją rozszerzając. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.jedn. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sąd administracyjny dokonuje kontroli legalności zaskarżonej decyzji, oceniając, czy decyzja ta nie narusza przepisów prawa. Bada, zatem czy nie doszło do naruszenia prawa i to zarówno prawa materialnego jak i formalnego w zakresie, w jakim stosował je organ administracyjny. Zgodnie z treścią art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sąd uwzględnia skargę na decyzję administracyjną w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (§ 1 pkt. 1), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (§ 1 pkt. 2), innego naruszenia przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy ( § 1 pkt. 3), czy też naruszenia prawa, z którym ustawa wiąże skutek stwierdzenia nieważności (§ 2) lub konieczności stwierdzenia wydania orzeczenia z naruszeniem prawa. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga musiała zostać uwzględniona. Materialnoprawną podstawę kontrolowanego rozstrzygnięcia stanowi art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t,jedn. Dz.U, z 2014 r. poz. 518) zgodnie z którym starosta, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Decyzja o zezwoleniu na czasowe zajęcie nieruchomości służy temu, by bez konieczności odebrania własności lub wieczystego użytkowania dotychczasowym podmiotom tym praw, uzyskać czasowy tytuł prawny do władania nieruchomością na cele budowalne, po to by wybudować określone w wymienionym powyżej przepisie przewody, ciągi drenażowe, obiekty lub urządzenia służące do przesyłania m.in. gazów, lub urządzenia infrastruktury technicznej, które pod ich wybudowaniu pozostaną na nieruchomości jako odrębny od gruntu przedmiot własności. Udzielenie powyższego zezwolenia uzależnione jest od spełnienia dwóch przesłanek, a mianowicie - ograniczenie właściciela lub wieczystego użytkownika w korzystaniu z jego nieruchomości musi nastąpić, aby zrealizowany został cel publiczny, który będzie zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (względnie w przypadku jego braku - z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego) oraz wystąpienie z wnioskiem o wydanie decyzji musi być poprzedzone przeprowadzeniem rokowań z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości, których przedmiotem powinno być uzyskanie zgody na czasowe zajęcie nieruchomości i na pozostawienie na niej wybudowanych urządzeń infrastruktury technicznej. W niniejszej sprawie jest bezsporne, że inwestycja objęta wnioskiem skarżącej Spółki z dnia 7 lutego 2014 r. jest inwestycją, o której mowa w art. 124, a także inwestycją celu publicznego. Bezspornym jest także fakt, że działka 1 w stosunku do której został złożony wniosek o ograniczenie sposobu korzystania z niej znajduje się na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego tj. uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w D. z dnia [...] r. w sprawie "Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta D. dla terenów położonych w rejonie ulic: [...]". Nie budzie także wątpliwości, że zgodnie z tym planem wymieniona powyżej działka nr 1 zlokalizowana jest na terenie oznaczonym symbolem - 05/KK - tereny komunikacji kolejowej, z przeznaczeniem uzupełniającym- infrastruktura techniczna. Z powyższego zapisu przeznaczenia tej nieruchomości w planie wynika, że plan ten nie przewiduje wprost przebiegu gazociągu (dwóch jego nitek) przez działkę nr 1. Wskazanie co tego terenu przeznaczenia uzupełniającego - infrastruktura techniczna nie jest równoznaczne ze wskazaniem przebiegu wnioskowanej inwestycji przez wymienioną nieruchomość. Ograniczenie prawa do nieruchomości następuje, jak już wspomniano, zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Odnosząc to zatem do przedmiotowej nieruchomości i obowiązującego w stosunku do niej zapisu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego powstaje zasadnicza wątpliwość, czy przedmiotowa inwestycja zgodna jest tym planem. Wprawdzie organy obu instancji uznały, że inwestycja zgodna jest z obowiązującym planem, ale w uzasadnieniach swych decyzji organy odwołały się do innych argumentów, które w ocenie składu sądzącego nie przekonują ostatecznie, że warunek ten został spełniony. Ogólne stwierdzenie, że przeznaczeniem uzupełniającym dla działki nr 1 jest infrastruktury techniczna, nie jest wystarczające, a obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego nie przewiduje na tej działce lokalizacji celu publicznego w postaci przedmiotowego gazociągu. Z kolei ustalenie przeznaczenia terenu uzupełniającego – infrastruktury techniczna, nie może być podstawą dla wydania przedmiotowego zezwolenia. Brak ujęcia w planie przebiegu nowych linii gazociągu, brak określenia terenu jako przeznaczonego pod inwestycję celu publicznego jest w tym przypadku jednoznaczne, a użyte w zapisie planu określenie infrastruktura techniczna odnosi się do infrastruktury związanej z komunikacją kolejową, a nie każdej innej. Skład orzekający podziela pogląd wyrażony w Komentarzu do ustawy o gospodarce nieruchomościami – J. Jaworski, A. Prusaczek, A. Tułodziecki i M. Wolanin – Wydawnictwo C.H. BECK Warszawa 2009, str. 778 i nast., a także w orzecznictwie, że decyzja z art. 124 § 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi rodzaj decyzji o wywłaszczeniu polegającym na czasowym ograniczeniu wykonywania prawa własności lub prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, na której istnieje potrzeba wybudowania urządzeń infrastruktury technicznej o charakterze publicznym. Skoro więc decyzja ta jest rodzajem decyzji o wywłaszczeniu, to mają do niej zastosowanie pozostałe przepisy Rozdziału 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku, w tym przede wszystkim art. 112 ust. 1 tej ustawy. W art. 124 ust. 1 zdanie drugie powtórzono zatem dyspozycję wynikająca art. 112 ust. 1 o dopuszczalności wydania zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości tylko wówczas, jeżeli nieruchomość (lub jej część) objęta jest miejscowym planem lub decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, w których to dokumentach planistycznych określona została dopuszczalność urządzeń infrastruktury technicznej, wymienionych w art. 124 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy. Z uwagi na szczególny charakter decyzji z art. 124 ust. 1 ustawy przesłanki ograniczenia korzystania z nieruchomości należy interpretować ściśle z tym przepisem czyli ograniczenie "ma nastąpić" zgodnie z planem miejscowym. Plan miejscowy – aby stwarzać podstawę do zastosowania art. 124 ust. 1 musi nie tylko dopuszczać realizację celu publicznego, ale też określać lokalizację takiej inwestycji przez wskazanie nieruchomości przez którą ma ona przebiegać. Inaczej mówiąc, koniecznym jest by konkretny przepis planu miejscowego wskazywał, że na konkretnej nieruchomości ma być realizowany konkretny cel publiczny. Usytuowania inwestycji nie można ustalić wyłącznie na podstawie ogólnych zapisów planu miejscowego. Takie stanowisko zajął m.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z dnia 29 marca 2012 r. sygn. akt II SA.Rz 3/12 stwierdzając, że wymóg zgodności z planem oznacza, że zgoda na zajęcie nieruchomości może być odnoszona do inwestycji, której realizacja jest przewidziana z planie, tzn. w planie został ustalony przebieg lub usytuowanie takiej inwestycji. Określenie w planie przebiegu projektowanej inwestycji determinuje zakres i sposób ograniczenia prawa własności, a więc inwestor (wnioskodawca) może skorzystać z przymusowego ograniczenia prawa właściciela, tylko tych nieruchomości, które pod taką inwestycję zostały przeznaczone (zob. wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego Łodzi z dnia 16 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Łd 621/13). Obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego miasta D. dla terenów położonych w rejonie ulic: [...] nie przewidywał na działce nr 1 lokalizacji inwestycji objętej wnioskiem. Ogólne stwierdzenie, że przeznaczeniem uzupełniającym dla działki nr 1 jest infrastruktury techniczna, nie jest wystarczające, a obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego nie przewiduje na tej działce lokalizacji celu publicznego w postaci przedmiotowego gazociągu. Określenie uzupełniającego przeznaczenia tej działki - urządzenia infrastruktury technicznej jest zbyt ogólne by uznać, że przedmiotowa inwestycja jest zgodna z planem. Trzeba w tym miejscu podzielić twierdzenia strony skarżącej, ze wskazane przeznaczenie uzupełniające w kontekście jej przeznaczenia podstawowego, należy rozumieć jako przeznaczenie nie pod wszelkiego rodzaju infrastrukturę techniczną, ale infrastrukturę związaną z podstawową funkcją, czyli działalnością kolejową. Dlatego też zaskarżona decyzja nie jest zgodna z prawem, a zarzuty podniesione w skardze, w tym naruszenie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami należy ocenić jako uzasadnione. W kontekście powyższego już na marginesie należy zaznaczyć, że także pozostałe zarzuty strony skarżącej są zasadne. W decyzji wydanej na podstawie art. 124 ustawy konieczne jest określenie dokonania ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości. Nadto uzasadniony interes właściciela lub wieczystego użytkownika tej nieruchomości wymaga, aby przebieg planowanej inwestycji był dla nieruchomości jak najmniej uciążliwy, a zakres ingerencji inwestora w prawa właściciela sprowadzony do niezbędnego minimum (zob. wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Olsztynie z dnia 3 grudnia 2009 r. sygn. akt II SA/Ol 927/09, Lex nr 583042 i w Łodzi z dnia 29 października 2008 r. sygn. akt II SA/Łd 314/08, Lex nr 499822). Z tego względu decyzja musi wskazywać jednoznacznie zarówno przebieg inwestycji przez nieruchomość, jak i zakres uszczuplenia władztwa właściciela (użytkownika wieczystego) i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji oraz zgodnie z warunkami wynikającymi z planu zagospodarowania przestrzennego. Samo odwołanie się do planu miejscowego jest niewystarczające. Dlatego też wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, przed wydaniem decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, organ obowiązany jest dokonać analizy jak najmniejszej uciążliwości dla właściciela nieruchomości, co musi znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, a brak pełnego wyjaśnienia tej kwestii w uzasadnieniu decyzji stanowi naruszenie art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt ISA/Wa 223/04 , Lex nr 189031). Przyznać też trzeba, że decyzja wydawana na podstawie art. 124 ustawy powinna w swej treści ograniczającej prawo do nieruchomości dokładnie określać przebieg tej inwestycji. W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. DzU. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło