I OSK 2800/15
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-11-17
Skład orzekający: Monika Nowicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona przez pełnomocnika, który nie wykazał odpowiedniego umocowania do jej wniesienia, mimo wezwania do uzupełnienia braków formalnych, powinna zostać odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.?Ratio decidendi
Skarga wniesiona przez pełnomocnika, który nie wykazał odpowiedniego umocowania do jej wniesienia, mimo wezwania do uzupełnienia braków formalnych, powinna zostać odrzucona. Pełnomocnictwo musi jasno określać zakres umocowania, a w przypadku spółki jawnej, reprezentacja wspólników musi być zgodna z umową spółki i przepisami Kodeksu spółek handlowych. Niewykazanie właściwego umocowania stanowi brak formalny skargi, który skutkuje jej odrzuceniem.Stan faktyczny
Spółka jawna wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Do skargi dołączono pełnomocnictwo, które nieprecyzyjnie określało zakres umocowania pełnomocnika. Sąd wezwał do uzupełnienia braków formalnych poprzez przedłożenie właściwego pełnomocnictwa. Strona skarżąca ponownie przedłożyła pełnomocnictwo o tożsamej treści, nie wykazując umocowania do reprezentowania spółki w tej konkretnej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. spółki jawnej w S, od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 13 lipca 2015 r., sygn. akt II SA/Go 402/15 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi S. spółki jawnej w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z dnia 13 lipca 2015 r. (sygn. akt II SA/Go 402/15) odrzucił skargę S. spółki jawnej w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.
Powyższe postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
S. spółka jawna w S., w imieniu której działał adwokat M. L., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] kwietnia 2015 r. oznaczoną pierwotnie nr [...], następnie (postanowieniem tego organu z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...]) sprostowanym na nr [...]. Postanowienie SKO w G. o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej zostało doręczone pełnomocnikowi strony skarżącej dnia [...] kwietnia 2015 r.
W skardze jej autor podał prawidłowy nr decyzji, tj. [...], natomiast załączył do niej pełnomocnictwo upoważniające do sporządzenia w imieniu spółki skargi "od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. sygn. akt [...] oraz reprezentowania jej interesów w postępowaniu wywołanym tą skargą przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim"
Zarządzeniem Przewodniczącego z dnia 24 czerwca 2015 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia przez wykazanie umocowania do występowania w imieniu strony skarżącej, tj. przesłanie dokumentu pełnomocnictwa do występowania w niniejszej sprawie w imieniu skarżącej spółki, w tym do wniesienia skargi na decyzję z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...], a także przesłania dokumentów potwierdzających umocowanie osób udzielających pełnomocnictwa do występowania w imieniu skarżącej spółki. Wraz z wezwaniem poinformowano autora skargi, iż przesłane ze skargą pełnomocnictwo obejmowało umocowanie jedynie do sporządzenia skargi i reprezentacji Spółki w postępowaniu tą skargą wywołanym w odniesieniu do decyzji nr [...].
W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącego nadesłał informację odpowiadającą odpisowi aktualnemu z Krajowego Rejestru Sądowego dotyczącą skarżącej spółki, jednakże zamiast pełnomocnictwa upoważniającego do działania w imieniu ww. spółki w sprawie ze skargi na decyzję SKO w G. z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...], ponownie nadesłał pełnomocnictwo upoważniające go do sporządzenia w imieniu spółki skargi "od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. sygn. akt [...] oraz reprezentowania jej interesów w postępowaniu wywołanym tą skargą przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim".
Odrzucając skargę – na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej "p.p.s.a" - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uznał, że nieuzupełnienie jej braku formalnego w przepisanym do dokonania tej czynności terminie skutkowało brakiem możliwości nadania jej dalszego biegu.
W uzasadnieniu swego postanowienia Sąd Wojewódzki wskazywał, że w sytuacji gdy skargę w imieniu skarżącego wnosi ustanowiony przez niego pełnomocnik, powinien wykazać on swoje umocowanie stosownym pełnomocnictwem do dokonania tej czynności. W sytuacji zaś, gdy z treści dołączonego do niniejszej skargi pełnomocnictwa nie wynikało, iż adw. M. L. był upoważniony do złożenia w imieniu skarżącej spółki skargi na oznaczoną w niej decyzję oraz, pomimo skierowanego wezwania do uzupełnienia tego braku, strona skarżąca nie przedłożyła takiego pełnomocnictwa, skargę należało odrzucić.
S. Sp.j. z siedzibą w S. w skardze kasacyjnej, zaskarżając powyższe postanowienie w całości zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim naruszenie:
- art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. - polegające na tym, iż Sąd I instancji odrzucił skargę z powodu nieusunięcia w terminie braku formalnego w postaci przedłożenia pełnomocnictwa, podczas gdy skarga nie była obarczona brakiem formalnym, do akt sprawy złożone bowiem zostało pełnomocnictwo,
- art. 37 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 46 § 3 p.p.s.a. - polegające na uznaniu, iż złożenie pełnomocnictwa do akt sprawy administracyjnej, przekazanych następnie Sądowi I instancji nie wyczerpuje dyspozycji art. 37 § 1 p.p.s.a., czego następstwem było nieuwzględnienie pełnomocnictwa, złożonego do akt sprawy administracyjnej, które upoważniało do działania w imieniu skarżącej również przed sądami administracyjnymi,
- art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 45 oraz 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - polegające na odrzuceniu skargi, której braku formalnego nie uzupełniono przez pełnomocnika w wyznaczonym przez Sąd terminie, bez bezpośredniego wezwania strony do jej podpisania, co naruszyło konstytucyjne prawo skarżącej do sądu.
Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżący kasacyjnie wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim do ponownego rozpoznania.
Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej, które należy uznać za nieusprawiedliwione.
Zgodnie z art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić m. in. zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Z kolei art. 46 § 3 p.p.s.a. oprócz wymienionych szczegółowo w § 1 i 2 tego artykułu wymogów formalnych, jakie takie pismo powinno spełniać, przewiduje obowiązek dołączenia do niego pełnomocnictwa, jeżeli pismo to wnosi pełnomocnik, który przedtem pełnomocnictwa nie złożył. Jednocześnie zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a. pełnomocnik jest obowiązany przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa.
Podkreślić również należy, że z treści pełnomocnictwa musi wynikać zakres umocowania. Stosownie zaś do art. 36 p.p.s.a. pełnomocnictwo może być: 1) ogólne – do prowadzenia spraw przed sądami administracyjnymi; 2) do prowadzenia poszczególnych spraw; 3) do niektórych tylko czynności w postępowaniu.
Niedołączenie do pisma pełnomocnictwa jest brakiem formalnym, który podlega uzupełnieniu w trybie określonym w art. 49 p.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie złożona została skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia [...] kwietnia 2015 roku nr [...]. Do skargi zostało dołączone pełnomocnictwo upoważniające do sporządzenia w imieniu spółki skargi "od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. sygn. akt [...] oraz reprezentowania jej interesów w postępowaniu wywołanym ta skargą przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim". A zatem, złożone pełnomocnictwo nie upoważniało adwokata do reprezentowania spółki w postępowaniu wywołanym skargą na ww. decyzję.
W związku z tym Sąd prawidłowo uznał, że ww. skarga zawiera brak formalny i wezwał pełnomocnika do jego uzupełnienia, w terminie 7 dni, przez wykazanie umocowania do występowania w imieniu strony skarżącej, tj. przesłanie dokumentu pełnomocnictwa do występowania w niniejszej sprawie w imieniu skarżącej spółki, w tym do wniesienia skargi na decyzję z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...]. W wykonaniu tego zobowiązania złożone zostało pełnomocnictwo, które było tożsame z pełnomocnictwem załączonym pierwotnie do skargi. W związku z tym Sąd zasadnie przyjął, że brak formalny skargi nie został usunięty i skarga podlegała odrzuceniu - na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Na uwzględnienie nie zasługiwał również zarzut naruszenia art. 37 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 46 § 3 p.p.s.a. polegający na nieuwzględnieniu przez Sąd Wojewódzki pełnomocnictwa złożonego do akt sprawy administracyjnej, które – zdaniem skarżącej kasacyjnie spółki - upoważniało adw. M. L. do działania w jej imieniu również w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Należy przede wszystkim podkreślić, iż w dacie wniesienia do Sądu Wojewódzkiego niniejszej skargi, jak również w dacie wydania przez ten Sąd zaskarżonego postanowienia obowiązywał art. 46 § 3 p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją dokonaną ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658). Zgodnie z tym przepisem, do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa. Z uwagi na brzmienie tej regulacji, ocena dopuszczalności powołania się na pełnomocnictwo złożone wcześniej do akt administracyjnych była przedmiotem licznych i rozbieżnych orzeczeń sądów administracyjnych.
Zaistniałe spory na tym tle nie miały jednak w niniejszym przypadku żadnego znaczenia bowiem choć w aktach administracyjnych w istocie znajduje się oświadczenie, z którego wynika, iż stanowi ono pełnomocnictwo udzielone wnoszącemu skargę pełnomocnikowi do reprezentowania skarżącej kasacyjnie spółki w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia [...] września 2013 r., nr [...], także przez sądami, to jednak oświadczenie to zostało podpisane wyłącznie przez jednego wspólnika skarżącej spółki, Z. Z dołączonego do akt sądowych odpisu aktualnego KRS wynika zaś że Z. został upoważniony do jednoosobowego reprezentowania spółki wyłącznie w zakresie zaciągania zobowiązań na jej rzecz lub ponoszenia wydatków związanych z funkcjonowaniem placówki w S. Drugi ze wspólników, J. został z kolei umocowany do działania w takim samym zakresie z tym, że wobec placówki w P. W pozostałych zaś sprawach, a więc także w zakresie udzielania pełnomocnictwa do reprezentowania skarżącej kasacyjnie w postępowaniu sądowym wspólnicy skarżącej spółki ustalili, iż będą działać łącznie.
Należy w tym miejscu zauważyć, że możliwość ustalenia takiego sposobu reprezentacji wynikała z treści art. 30 § 1 k.s.h. zgodnie z którym umowa spółki może przewidywać, że wspólnik jest pozbawiony prawa reprezentowania spółki albo że jest uprawniony do jej reprezentowania tylko łącznie z innym wspólnikiem lub prokurentem.
Powoływanie się więc przez skarżącą kasacyjnie spółkę na fakt znajdowania się pełnomocnictwa w aktach administracyjnych nie miało wpływu na zasadność wezwania jej do uzupełnienia tego braku formalnego.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 45 oraz 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - polegającego na odrzuceniu skargi, której braku formalnego nie uzupełniono przez pełnomocnika w wyznaczonym przez Sąd terminie, bez bezpośredniego wezwania strony do jej podpisania, co naruszyło konstytucyjne prawo skarżącej do sądu, wskazać trzeba, że wezwanie takie byłoby uzasadnione jedynie wówczas, gdyby skarga została podpisana w imieniu strony skarżącej przez osobę, która nie może jej reprezentować w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W takiej sytuacji konieczne byłoby wezwanie strony do potwierdzenia czynności podjętych przez tę osobę. Jednakże w rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca, gdyż adwokat należy do podmiotów wymienionych w art. 35 p.p.s.a., które mogą wystąpić w sprawie w charakterze pełnomocnika strony.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił - na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło