I SA/Bd 209/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Urszula Wiśniewska sędzia WSA Jarosław Szulc Protokolant: asystent sędziego Katarzyna Chowańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2015 r. sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości P. B. & E. sp. z o.o. w B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz Syndyka masy upadłości P. B. & E. sp. z o.o. w B. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. 1. Decyzją z dnia [...]r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. orzekł o zabezpieczeniu na majątku Spółki z o. o. P. B. & E. (skarżąca, Spółka) zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do listopada 2013 r., w przybliżonej kwocie łącznie 1.510.159 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę w wysokości 145.617 zł. 2. Od powyższego rozstrzygnięcia Spółka wniosła odwołanie, w treści którego zawarła wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. 3. Postanowieniem z [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. stwierdził, że odwołanie Spółki zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 749 ze zm., dalej jako O.p.). W uzasadnieniu organ przywołał art. 150 § 1 pkt 1 i § 2 O.p. uznając, że sporna decyzja została doręczona w trybie doręczenia zastępczego w dniu [...] r. Organ dodał, że postanowieniem z [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, gdyż w jego ocenie skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu przedmiotowego terminu, a tym samym nie spełniła warunków określonych w art. 162 § 1 O.p., które stanowiłyby okoliczności uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. 4. W skardze do Wojewódzkiego Administracyjnego w Bydgoszczy skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, zarzucając naruszenie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. poprzez jego błędne zastosowanie. W uzasadnieniu podała, że wydanie zaskarżonego postanowienia było przedwczesne. Powołując się na uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2014 r., II FSK 1248/12 wskazała, iż postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania określonego w art. 223 § 2 pkt 1 O.p. od decyzji Naczelnika nie uprawomocniło się z uwagi na wniesioną skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zaznaczyła, iż organ podatkowy wydając zaskarżone postanowienie wiedział, że nie jest ono prawomocne, gdyż obydwa postanowienia: o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji jak i stwierdzające, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, zostały wydane oraz nadane w odstępie jednego dnia, tj. [...] r. Zatem w razie uwzględnienia wniesionej skargi w obrocie prawnym funkcjonowałyby obok siebie sprzeczne orzeczenia. 6. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 7. Skarga zasługuje na uwzględnienie. W tym miejscu należy podkreślić, że sąd administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r poz. 270 dalej ustawa p.p.s.a.) uchyla postanowienie, kiedy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. 8. Zgodnie z art. 220 § 1 i 2 od decyzji organu podatkowego wydanej w pierwszej instancji stronie służy odwołanie do organu wyższego stopnia. Zasady i termin wniesienia odwołania reguluje art. 223 O.p. stanowiąc, że odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję ( § 1) w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji stronie (§ 2 ). 9. W sprawie nie były sporne okoliczności faktyczne związane z doręczeniem decyzji z [...]r o zabezpieczeniu; została ona przesłana na adres siedziby Spółki i doręczona w trybie art. 150 O.p. w związku z art. 151 O.p. Według wyliczeń organu odwołanie z [...]r wniesione zostało po terminie. Spór w sprawie koncentrował się na prawidłowości (co za tym idzie skuteczności) doręczenia przedmiotowej decyzji. Zdaniem strony skarżącej przy realizowaniu doręczenia nie uwzględniono jej pisma z dnia [...] r, które wpłynęło do organu w dniu [...] r., z treści którego wynika, że Prezes Zarządu Spółki, wystąpił, by doręczeń "wszelkiej korespondencji" dla Spółki dokonywać na podany w nim adres. Pismo to złożone zostało do Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. w dniu [...]r, zaadresowane zostało do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. Postępowanie wymiarowe, którego efektem jest decyzja o zabezpieczenia objęta sporem w tej sprawie co do jej doręczenia, prowadzone było natomiast przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. 10. Należy wskazać, ze wraz z odwołaniem skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, który został załatwiony odmownie postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...]r. Postanowienie to zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który wyrokiem z dnia 14 lipca 2015 r w sprawie I SA/Bd 208/15 uchylił zaskarżone postanowienie. 11. Uchylenie postanowienia w zakresie przywrócenia terminu do złożenia odwołania wpływa bezpośrednio także na postanowienie w niniejszej sprawie. Niemniej niezależnie od tej okoliczności, również w tej sprawie konieczne jest dokonanie ustaleń na okoliczność charakteru pisma strony z dnia [...] r. w kontekście prawidłowości dokonanego doręczenia decyzji z [...]r. W zaskarżonym postanowieniu organ nie odniósł się do tej kwestii marginalizując jej wpływ na rozstrzygnięcie. 12. Zgodnie z art. 151 O.p. doręczeń dla osób prawnych dokonuje się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności – osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Niewątpliwie zawsze osobą uprawnioną do odbioru korespondencji jest Prezes zarządu Spółki, tym samym adres jego funkcjonowania, skoro spółka działalności nie prowadzi. Należy wskazać w kontekście adresu siedziby Spółki, że zapisy ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym nie nakładają obowiązku umieszczania w nim dokładnego adresu spółki, ograniczając tę konieczność do wskazania miejscowości. Adres miejsca faktycznego prowadzenia działalności (których może być kilka i mogą się zmieniać) wynika z dokumentów w aktach rejestrowych. Tymczasem ze stanowiska skarżącej wynika, że z uwagi na brak faktycznego wykonywania działalności pod dostępnym w aktach KRS adresem, przedstawiciel Spółki złożył organowi podatkowemu informację o adresie właściwym dla doręczeń. Wyrazem tego stanowiska było właśnie pismo z [...]r. 13. W ocenie Sądu charakter tego pisma ma decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie, albowiem skuteczne złożenie go w postępowaniu dawałoby podstawy do uznania, że właściwy dla dokonywania doręczeń byłby wskazany przez Spółkę adres. Sąd jednak nie dysponował wiedzą z zaskarżonego postanowienia, na jakim etapie i w związku z jakim postępowaniem przedmiotowe pismo zostało złożone. Odpowiedzi na takie pytanie nie potrafił udzielić także obecny na rozprawie pełnomocnik organu. Niespornie pismo takie zostało złożone nie do organu, który prowadził postępowanie wymiarowe – był nim Dyrektor Urzędu kontroli Skarbowej w B., lecz do organu właściwego dla prowadzenia postępowania zabezpieczającego – Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. Nie sposób przy tym jednoznacznie zinterpretować celu złożenia, skoro dokonano tego na ponad rok wcześniej przed wydaniem decyzji o zabezpieczeniu. Nie można przy tym wykluczyć, że pismo o podobnym charakterze (wskazującym generalnie przedmiotowy adres dla doręczeń) złożone zostało w aktach rejestrowych Spółki. Organ nie ustalił tych okoliczności, traktując sporny dokument jako nieistotny dla rozstrzygnięcia. 14. Przy ponownym rozstrzygnięciu sprawy, organ zobowiązany będzie ustalić okoliczności złożenia przez skarżącą Naczelnikowi Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. przedmiotowego pisma z dnia [...]r. Szczególnie, czy wiązało się ono z jakimś konkretnym postępowaniem, czy pozostawało ono w jakiś związku z postępowaniem, w którym wydana została decyzja o zabezpieczeniu. Istotne będzie również, czy w sprawie wymiarowej, która była podstawą do stosowania zabezpieczenia, korzystano z adresu doręczeń lub kontaktu ze skarżącą pod adresem E. D., jak zarzuca to skarżąca. Istotnym będzie także ustalenie, czy organ prowadził jakąś korespondencję ze skarżąca wyjaśniająca cel złożenia pisma, jak również, czy skarżąca taki adres złożyła do akt rejestrowych. Okoliczności te pozwalają ustalić, czy doręczając przedmiotową decyzję organ dokonał tego niezgodnie z przepisami, pod niewłaściwy adres dla doręczeń, co oznaczałoby brak prawidłowego doręczenia i brak wejścia decyzji do obiegu prawnego. Natomiast brak jednoznaczności odczytania intencji skarżącej, przy ustaleniu obiektywnych danych, które towarzyszyły złożeniu pisma, ewentualnych uchybień w tym zakresie, może być uznany jako przesłanka do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. 15. Mając na uwadze powyższe wskazania, które skutkują uznaniem, że w sprawie nie dokonano ustaleń faktycznych w pełnym zakresie, co naruszało art. 187 § 1 O.p i art. 191 O.p., Sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a. Na podstawie art. 152 Sąd orzekł o braku wykonania zaskarżonego postanowienia a na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a. zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania (suma kosztów zastępstwa z opłatą od dokumentu z tego tytułu, 257 zł oraz uiszczonego wpisu – 100 zł).