II FZ 722/15

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-10-28

Skład orzekający: Jerzy Płusa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego może zostać uwzględniony, gdy strona skarżąca nie wykazała w sposób dostateczny, że jego wykonanie może spowodować znaczne szkody lub trudne do odwrócenia skutki, a jedynie przedstawiła ogólne obawy dotyczące sytuacji finansowej przedsiębiorstwa?
Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona skarżąca nie uprawdopodobniła w dostateczny sposób przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji był ogólnikowy, nie wykazał, że zobowiązanie podatkowe stanowi znaczne szkody lub trudne do odwrócenia skutki, a jedynie przedstawił typowe następstwa zapłaty zobowiązania podatkowego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie WSA w Łodzi odmawiające wstrzymania wykonania decyzji.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. na kwotę 760 tys. zł, powołując się na ryzyko znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków ze względu na sytuację majątkową jej przedsiębiorstwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że strona nie wykazała w sposób dostateczny przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Strona złożyła zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jerzy Płusa po rozpoznaniu w dniu 28 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia B. U. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 lipca 2015 r. sygn. akt I SA/Łd 647/15 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi B. U. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 27 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowienie z dnia 15 lipca 2015 r. sygn. akt I SA/Łd 647/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, po rozpoznaniu wniosku B.U. (dalej jako "Skarżący"), odmówił wstrzymania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 27 marca 2015 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. Przedstawiając w uzasadnieniu powyższego postanowienia stan sprawy Sąd pierwszej instancji podał, że skargą z dnia 28 kwietnia 2015 r. pełnomocnik Skarżącego zakwestionował decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. W skardze pełnomocnik zamieścił między innymi wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, powołując się na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu tego wniosku pełnomocnik strony wskazał na wysokie zobowiązania ustalone tak zaskarżoną decyzją, jak i decyzją dotyczącą podatku od towarów i usług za ten sam okres. W pierwszym przypadku organy podatkowe podniosły zobowiązanie Skarżącego o 760 tys. zł, w drugim o 750 tys. zł. Skarżący jest ponadto zobowiązany do uiszczenia odsetek od tych kwot, które powodują podwojenie ciążących na nim zobowiązań. Zdaniem pełnomocnika, natychmiastowe wykonanie tych zobowiązań, w zestawieniu z sytuacją majątkową Skarżącego i jego przedsiębiorstwa, może wyrządzić znaczną szkodę i spowodować trudne do odwrócenia skutki. Pełnomocnik wskazał, że przedsiębiorstwo Skarżącego zatrudnia obecnie ponad 100 osób. Wykonanie obu decyzji spowoduje konieczność ograniczenia zatrudnienia, a nawet może zagrozić dalszemu istnieniu przedsiębiorstwa. Ponadto Skarżący celem natychmiastowej spłaty zobowiązań będzie zmuszony do wyprzedaży aktywów swojego majątku, na niekorzystnych warunkach spowodowanych pośpiechem, co stanowiłoby niepowetowaną stratę dla Skarżącego. Do wniosku został załączył rachunek zysków i strat obrazujący sytuację majątkową przedsiębiorstwa. Sąd pierwszej instancji mając na uwadze treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", że sam fakt istnienia obowiązku wykonania decyzji nie może stanowić przesłanki uzasadniającej wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Konieczność zapłaty podatku i związane z tym uszczuplenie majątku Skarżącego, są zwykłym następstwem takiej decyzji. Obowiązkiem wnioskodawcy jest zatem wykazanie, że na skutek zapłaty podatku grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. W niniejszej sprawie przede wszystkim Sąd zwrócił uwagę, że wniosek i załączone dokumenty nie obrazują w sposób pełny aktualnej sytuacji majątkowej Skarżącego, a jedynie sytuację finansową należącego do niego przedsiębiorstwa. Tymczasem zobowiązanie objęte zaskarżoną decyzją stanowi zobowiązanie Skarżącego, a nie tylko jego firmy. Organy podatkowe będą mogły je egzekwować z całego majątku Skarżącego, nie zaś wyłącznie z majątku wykorzystywanego w prowadzonej działalności. Wprawdzie wartość zaległości podatkowych i odsetek od tych zaległości jest stosunkowo znaczna, ale wartość tę należy zestawiać z możliwościami finansowymi i majątkowymi osoby zobowiązanej do jej uiszczenia. Rozpoznawany wniosek nie pozwala ocenić majątku Skarżącego. Tego rodzaju informacje są zaś niezbędne do ustalenia, czy zachodzą przesłanki wstrzymania decyzji. Oznacza to, że Skarżący nie przedstawił pełnego obrazu należącego do niego majątku oraz swoich możliwości finansowych. Tymczasem właściwe wykazanie już we wniosku wspomnianych przesłanek, stosownie do tego co już wyżej wskazano, należy nie do sądu, ale do Skarżącego. Ponadto Sąd zwrócił uwagę, że z samej treści złożonych przez pełnomocnika rachunku zysków i strat oraz bilansu za 2014 r. wynika, że prowadzona przez Skarżącego działalność przynosiła przychody i generowała koszty ponad dziesięciokrotnie wyższe od łącznej wartości zobowiązań wynikających z zaskarżonej decyzji oraz z decyzji dotyczącej podatku VAT. Z kolei z przedstawionego bilansu wynika, że na koniec 2014 r. Skarżącemu służyły krótkoterminowe (do 12 miesięcy) roszczenia z tytułu dostaw i usług w wysokości niemal 17 mln zł. Już zatem te niepełne dane pozwalają stwierdzić, że wykonanie obu wydanych wobec Skarżącego decyzji może co najwyżej spowodować ograniczenie prowadzonej przez niego działalności. Takie zaś skutki nie przekraczają zwykłych następstw zapłaty zobowiązań podatkowych. W zażaleniu Skarżący działając przez swojego pełnomocnika, zaskarżył postanowienie w całości, zarzucając naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w rezultacie odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, mimo iż było to w pełni uzasadnione. Jednocześnie wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 61 § 3 P.p.s.a., sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powołanego przepisu wynika, że na Skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Ponadto, twierdzenia powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej. W przedmiotowej sprawie analiza wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji potwierdza stanowisko Sądu pierwszej instancji, że Skarżący nie uprawdopodobnił w dostateczny sposób przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Skarżący jedynie ogólnikowo stwierdził, że "natychmiastowe wykonanie tych zobowiązań, w zestawieniu z jego sytuacją majątkową i jego przedsiębiorstwa, może wyrządzić znaczną szkodę i spowodować trudne do odwrócenia skutki. Pełnomocnik wskazał, że przedsiębiorstwo Skarżącego zatrudnia obecnie ponad 100 osób. Wykonanie obu decyzji spowoduje konieczność ograniczenia zatrudnienia, a nawet może zagrozić dalszemu istnieniu przedsiębiorstwa podatnika. Ponadto Skarżący celem natychmiastowej spłaty zobowiązań będzie zmuszony do wyprzedaży aktywów swojego majątku na niekorzystnych warunkach spowodowanych pośpiechem, co stanowiłoby dla niego niepowetowaną stratę." Odnosząc się do zarzutów zażalenia wskazać należy, że art. 61 § 3 P.p.s.a. został prawidłowo zastosowany. Skarżący nie wykazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować następstwo którejkolwiek z przesłanek, wymienionych w powołanym przepisie. W zaskarżonym postanowieniu Sąd pierwszej instancji odnotował, że: "(...) że wniosek i załączone dokumenty nie obrazują w sposób pełny aktualnej sytuacji majątkowej Skarżącego, a jedynie sytuację finansową należącego do niego przedsiębiorstwa. Tymczasem zobowiązanie objęte zaskarżoną decyzją stanowi zobowiązanie Skarżącego, nie zaś tylko jego firmy. Organy podatkowe będą mogły je egzekwować z całego majątku Skarżącego, a nie wyłącznie z majątku wykorzystywanego w prowadzonej działalności.(...)". Ponadto Sąd wskazał, że z treści złożonych rachunku zysków i strat oraz bilansu za 2014 r. wynika, że prowadzona działalność przynosiła przychody i generowała koszty ponad dziesięciokrotnie wyższe od łącznej wartości zobowiązań, a z bilansu wynika, że na koniec 2014 r. Skarżącemu służyły krótkoterminowe (do 12 miesięcy) roszczenia z tytułu dostaw i usług w wysokości niemal 17 mln zł. Zatem zasadnie Sąd pierwszej instancji mając na uwadze orzecznictwo podniósł, że same obawy Skarżącego dotyczące potencjalnych skutków konieczności zapłacenia podatku, nie mogą stanowić podstawy udzielenia ochrony tymczasowej. Skarżący w zasadzie przedstawił jedynie typowe skutki konieczności zapłaty zobowiązania podatkowego, które nie mogą przesądzać o konieczności wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący poza sformułowanymi we wniosku i powtórzonymi w zażaleniu argumentami, że bieżące dochody nie pozwalają mu na uiszczenie dobrowolnie zaległości podatkowych, nie uzasadnił tych okoliczności, w tym nie wykazał istnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Podsumowując powyższe wywody należy wskazać, że sprawa dotyczy zobowiązania podatkowego, a więc należności pieniężnych, które z natury rzeczy są odwracalne, a każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach do ich uiszczenia. Nie jest zatem przekonywującym argumentem stwierdzenie, że Skarżący nie dysponuje wolnymi środkami, aby uregulować dobrowolnie zaległości podatkowe, a wysokość tej należności też w żaden sposób nie może być oceniana, jako znaczna szkoda, czy też trudne do odwrócenia skutki. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż przedmiotowy wniosek został sformułowany w sposób ogólnikowy, bez przedstawienia konkretnych okoliczności wskazujących, iż spełnione zostały przesłanki wstrzymania wykonania decyzji wynikające z art. 61 § 3 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło