II OSK 436/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-11-14
Skład orzekający: NSA Zdzisław Kostka, NSA Małgorzata Miron, WSA Piotr Broda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na użytkowanie samowolnie wybudowanej piwnicy, która została zalegalizowana poprzez nałożenie obowiązku wykonania zadaszenia, może zostać wydane bez wcześniejszego uzyskania zgody konserwatora zabytków, jeśli nieruchomość znajduje się na terenie objętym ochroną konserwatorską, ale sam budynek nie jest indywidualnie wpisany do rejestru zabytków?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego jest etapem legalizacji samowolnie wzniesionego obiektu i podlega ocenie wyłącznie na podstawie przepisów dotyczących pozwolenia na użytkowanie. Kwestie związane z brakiem zgody konserwatora zabytków na wykonanie prac legalizacyjnych mogą być podstawą do wszczęcia postępowania nadzwyczajnego, ale nie stanowią podstawy do uchylenia decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, jeśli wcześniejsze decyzje legalizacyjne zostały prawomocnie rozstrzygnięte i zaakceptowane przez sąd.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanej piwnicy. Właściciele sąsiedniej nieruchomości zarzucali negatywny wpływ piwnicy na ich budynek. Organy nadzoru budowlanego nakazały wykonanie zadaszenia nad piwnicą, co zostało uznane za wystarczające do legalizacji obiektu. Następnie wydano pozwolenie na użytkowanie. Skarżący podnosili m.in. zarzut braku zgody konserwatora zabytków oraz naruszenia przepisów techniczno-budowlanych dotyczących odległości od budynku sąsiedniego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargi, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Miron Sędzia del. WSA Piotr Broda (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Anita Lewińska-Karwecka po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 20 października 2015 r. sygn. akt II SA/Bk 386/15 w sprawie ze skarg A. Ł. i F. Ł. oraz Prokuratora Rejonowego w A. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanej piwnicy oddala skargę kasacyjną.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 20 października 2015r. sygn. akt IISA/Bk 386/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargi A. Ł., F. Ł. oraz Prokuratora Rejonowego w A. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] kwietnia 2015r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanej piwnicy. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w A. (dalej: PINB) prowadził postępowanie w sprawie legalności wybudowania piwnicy na działce o nr geod. [...] w A., stanowiącej własność A. Z.. A. i F. Ł. będący właścicielami sąsiedniej nieruchomości o nr geod. [...], zabudowanej budynkiem mieszkalnym oddalonym od spornej piwnicy o ok. 30 cm, twierdzili, że piwnica negatywnie wpływa na ich budynek mieszkalny (niszczenie ścian, zawilgocenie itp.).
PINB w A. decyzją z dnia [...] kwietnia 2014r. działając na podstawie art. 40 ustawy Prawo budowlane nakazał A. Z. wykonać nad piwnicą szczelne zadaszenie jednospadowe (ze spadkiem w kierunku własnego budynku), konstrukcji stalowej, pokryte blachą wraz z szyną i rurami spustowymi celem odprowadzenia wód opadowych na własna działkę. Przestrzeń pomiędzy piwnicą a ścianą fundamentową sąsiedniego budynku mieszkalnego pozostawić wolną w celach konserwacyjnych.
Powyższą decyzję utrzymał w mocy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: PWINB) decyzją z dnia [...] maja 2014r., zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 7 października 2014r. o sygn. akt II SA/Bk 696/14 oddalił skargę A. i F. Ł.. W uzasadnieniu wyroku WSA wskazał m.in., że nie istnieje konieczność rozbiórki piwnicy pobudowanej w latach 1940-1946, a organy słusznie zastosowały art. 40 Prawa budowlanego z 1974r. nakazując inwestorce wykonanie prac budowlanych niezbędnych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami. Sąd uznał za wystarczające i za prawidłowe obowiązki nałożone na A. Z..
Następnie PINB w A. przeprowadził kontrolę wykonania przez A. Z. obowiązków nałożonych w/w decyzjami i wydał w dniu [...] marca 2015r. decyzję udzielającą A. Z. pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanej piwnicy, usytuowanej na działce o nr [...] w A.. Organ stwierdził, że inwestorka wykonała zadaszenie nad piwnicą zgodnie z decyzją. Piwnica nie narusza przepisów o planowaniu przestrzennym, jak też techniczno-budowlanych i nie stanowi zagrożenia dla osób lub mienia. Organ zastosował art. 42 ust. 3 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz.U. nr 38, poz. 229 ze zm.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2013r., poz. 1409 ze zm.).
A. i F. Ł. złożyli odwołanie od powyższej decyzji. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: PWINB) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu przyjętego rozstrzygnięcia stwierdził, że zaistniały warunki do udzielenia pozwolenia na użytkowanie piwnicy w świetle art. 42 ust. 1-3 Prawa budowlanego z 1974r., ponieważ zostały wykonane przez inwestorkę zmiany i przeróbki nakazane poprzednimi decyzjami wydanymi na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974r. Wskazał również, że inspektor dokonał oględzin w dniach 9 stycznia 2015r. i 26 stycznia 2015r. podczas których potwierdził wykonanie zadaszenia piwnicy o konstrukcji stalowej opartej na konstrukcji betonowej piwnicy. Obróbki blacharskie zadaszenia wykonano prawidłowo, a wody opadowe spływają na działkę inwestora. Pomimo intensywnych opadów śniegu w przestrzeni między częścią zadaszenia piwnicy a budynkiem skarżących nie zalegał śnieg. Organ ustalił, że piwnica nadaje się do użytkowania i nie powoduje zagrożenia dla sąsiedniego budynku mieszkalnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, A. i F. Ł. zarzucili decyzji PWINB:
- naruszenie prawa dające podstawy do wznowienia postępowania na podst. art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. w związku z art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane z uwagi na to, że zarówno organ I jak i II instancji nie zażądali stanowiska właściwego Konserwatora Zabytków,
- naruszenie przepisów art. 6, 7, 8, 10 § 1, 11, 24 § 3, 50, 77 § 1 k.p.a. polegające na tym, że organy uniemożliwiły skarżącym aktywny udział w toku podejmowanych czynności, podczas postępowania administracyjnego oraz wydały decyzje bez zebrania pełnego materiału dowodowego,
-naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, poprzez niezachowanie odległości piwnicy i jej zadaszenia od granicy i domu skarżących.
Skarżący wnieśli również o dopuszczenie dowodu ze zdjęć oraz z pisma Konserwatora Zabytków z dnia 17 lutego 2014r. na okoliczność, że miejsce lokalizacji piwnicy objęte jest ochroną urbanistyczną Konserwatora Zabytków. Dalej skarżący podnieśli, że organy oddalały ich wnioski dowodowe lub nie udzielały odpowiedzi. Wskazali, że przyczyną zawilgocenia, gnicia i niszczenia ściany ich domu od strony spornej piwnicy jest zaleganie śniegu, wody, mokrej ziemi w miejscu pomiędzy piwnicą a domem. Zdaniem skarżących, wykonane zadaszenie piwnicy, nie zabezpiecza domu w sposób dostateczny, a projekt zadaszenia został sporządzony niezgodnie ze sztuką budowania. Skarżący zarzucili też nieprawidłowe przeprowadzenie oględzin polegające na stwierdzeniu, że śnieg nie zalega pomiędzy domem a piwnicą, gdy tymczasem zalega mokra ziemia spływająca z dachu piwnicy. Zarzucili niepowiadomienie ich o terminie oględzin piwnicy, jak też niedopuszczenie wniosku z ustaleń Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w A., prowadzącej postępowanie pod kątem zdatności piwnicy do przechowywania żywności, a więc do jej użytkowania. Zdaniem skarżących wybudowanie zadaszenia nad piwnicą w odległości 10cm od ściany domu skarżących jest niezgodne z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (odległość powinna wynosić 1,5m od granicy działki). W podsumowaniu skargi podkreślili, że pozwolenie na użytkowanie piwnicy nie usuwa zagrożeń opisanych w art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1974r., gdyż nadal powoduje zagrzybienie budynku mieszkalnego, uszkodzenie fundamentów, pogorszenie warunków użytkowania, co wskazuje na potrzebę rozbiórki piwnicy, a nie zezwalania na jej użytkowanie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie podkreślił, że usytuowanie spornej piwnicy nie jest sprzeczne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co potwierdził Burmistrz Miasta [...] w zaświadczeniu z dnia 8 października 2012r. Organ przypomniał również, że zaskarżona decyzja została poprzedzona decyzją wydaną w trybie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r. nakazującą doprowadzenie piwnicy do stanu zgodnego z przepisami, poprzez wykonanie określonych robót budowlanych. Decyzja ta jest ostateczna i była kontrolowana przez WSA w Białymstoku w sprawie o sygn. akt II SA/Bk 696/14. Zdaniem organu piwnica nadaje się do użytkowania, bowiem spełnia warunki techniczne unormowane w § 13 ust. 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, gdyż ściany budynku gospodarczego (piwnicy) od granicy z działką sąsiednią nie posiadają okiem i drzwi, a wody opadowe są odprowadzane na działkę inwestora.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku na tę samą decyzję wywiódł Prokurator Rejonowy w A., który przystąpił do postępowania w dniu 7 maja 2015r. po wydaniu decyzji przez organ II instancji.
Prokurator zarzucił zaskarżonej decyzji:
- naruszenie art. 39 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1994r. w związku z art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, co miało wpływ na wynik sprawy.
Na tej podstawie wniósł o uchylenie decyzji obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego merytorycznego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Zdaniem Prokuratora, nałożenie na A. Z. obowiązków w postaci wykonania nad piwnicą szczelnego zadaszenia jednospadowego, wymagało uprzedniego zezwolenia na prowadzenie tych robót, wydanego przez wojewódzkiego konserwatora zabytków, ponieważ nieruchomość przy ul. [...] w A. znajduje się na terenie wpisanym decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w S. z dnia [...] listopada1980r. (znak [...]) do rejestru zabytków województwa suwalskiego pod nr [...], jako układ urbanistyczny miasta A.. W takiej sytuacji art. 36 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków wymaga uzyskania pozwolenia konserwatora na prace przy zabytku, wydanego w formie decyzji. Zabytek nie musi być wpisany indywidualnie do rejestru zabytków, a wystarczy jeśli się znajduje na terenie objętym ochroną konserwatorską. Takie pozwolenie nie zostało wydane w niniejszej sprawie. Według Prokuratora należało je uzyskać przed rozpoczęciem prac budowlanych, polegających na wykonaniu zadaszenia nad piwnicą, a także dla udzielenia pozwolenia na użytkowanie spornej piwnicy.
W odpowiedzi na skargę Prokuratora, PWINB wniósł o jej oddalenie. Organ zauważył, że decyzja nakazująca wykonanie robót budowlanych nad piwnicą została już wydana i zaakceptowana przez WSA w Białymstoku w sprawie o sygn. akt II SA/Bk 696/14. Obecna sprawa dotyczy pozwolenia na użytkowanie w trybie art. 42 ustawy Prawo budowlane z 1974r., a na tym etapie stanowisko konserwatora zabytków nie jest potrzebne. Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1994r. prowadzenie robót budowlanych przy obiekcie wpisanym do rejestru zabytków lub na obszarze wpisanym do rejestru zabytków, wymaga przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, uzyskania pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Organ skonstatował, że w/w przepis nie dotyczy pozwolenia na użytkowanie obiektu. Z pisma z dnia 1 lutego 2014r. [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków organ wywiódł, że budynek (piwnica) przy ul. [...] w A. nie jest indywidualnie wpisany do rejestru zabytków, leży zaś na terenie objętym ochroną konserwatorską. Organ stwierdził, że A. Z. nie występowała o pozwolenie do konserwatora zabytków, gdyż organ nadzoru budowlanego nie wydawał pozwolenia na budowę. Celem prac wykonywanych nad piwnicą było jej zabezpieczenie. Nie została zmieniona kubatura ani kształt piwnicy, co nie powoduje pogorszenia warunków ochrony konserwatorskiej.
W toku postępowania sądowego skarżący A. i F. Ł. złożyli pisma procesowe oraz plik zdjęć na okoliczność, że ich budynek mieszkalny nadal niszczeje i wymaga remontu, a zadaszenie nad piwnicą sąsiadki nie zdało egzaminu. Uczestniczka postępowania A. Z. wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uznał, że wniesione skargi nie zasługiwały na uwzględnienie. Odnosząc się do zarzutu braku zgody konserwatora zabytków na wykonane prace stwierdził, że zarzut ten jest chybiony na tym etapie postępowania, bowiem proces legalizacyjny dotyczący samowolnie wybudowanej piwnicy na nieruchomości A. Z. został wdrożony decyzją z dnia [...] kwietnia 2014r. PINB w A., w której nakazano inwestorce wykonanie czynności, w celu doprowadzenia piwnicy do stanu zgodnego z prawem, w świetle art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r. Powyższa decyzja wykluczała konieczność rozbiórki piwnicy. Została utrzymana w mocy decyzją PWINB w B., a następnie zaaprobowana wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 7 października 2014r. - sygn. akt II SA/Bk 696/14, który oddalił skargę A. i F. Ł.. Decyzja ta nie nakładała na A. Z. obowiązku przedłożenia pozwolenia konserwatora zabytków na wykonanie robót budowlanych, związanych z budową zadaszenia nad piwnicą, ponadto jest prawomocna i ostateczna. Oznacza to, że zarówno organy jak i sąd są związane jej treścią. Zatem na etapie pozwolenia na użytkowanie obiektu, nieuprawnionym byłaby ocena prawidłowości w/w decyzji. Jednocześnie Sąd wskazał, że o ile istniał obowiązek uzyskania pozwolenia konserwatora zabytków i nie został dopełniony, to istnieją nadzwyczajne procedury służące do wzruszenia decyzji z dnia [...] marca 2015r. PINB w A.. Sąd ograniczył się do kontroli prawidłowości wydania decyzji zezwalającej na użytkowanie samowolnie wybudowanej piwnicy wskazując, że decyzja w tym przedmiocie została wydana na podstawie art. 42 ust. 3 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane, zgodnie z którym organ przed wydaniem decyzji o zdatności obiektu do użytkowania, dokonuje sprawdzenia wykonywania wcześniej nałożonych obowiązków. Takiej kontroli organ dokonał w terenie w dniu 9 stycznia 2015r. oraz oględzin dnia 26 stycznia 2015r. stwierdzając prawidłowe wykonanie zadaszenia piwnicy z odprowadzeniem wód na własną działkę inwestora, a zatem zdatność obiektu do użytkowania. Sąd zwrócił również uwagę, że skarżona decyzja jest konsekwencją poprzedniej ostatecznej decyzji z dnia [...] kwietnia 2014r., w której szeroko rozważono warunki legalizacji piwnicy w zakresie zgodność z planem miejscowym, niedopuszczalność pogorszenia warunków zdrowotnych i użytkowych otoczenia, niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia (art. 37 Prawa budowlanego z 1974r), zachowanie odległości od budynku skarżących w świetle przepisów rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych..., a także brak konieczności dopuszczenia ekspertyz specjalistów (czego domagali się skarżący). Dlatego też Sąd stwierdził, że skoro powyższe kwestie zostały przesądzone, to nie znajduje miejsca ich aprobata w tymże postępowaniu. Sąd podzielił stanowisko organów, że wynik postępowania jakie prowadzi Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w A. nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Uznał również za niezasadne zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania wskazując, że skarżący mieli dostęp do akt sprawy i faktycznie korzystali z możliwości robienia odpisów oraz notatek znajdujących się tam dokumentów. Zostali też powiadomieni zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. o możliwości zapoznania się z aktami przed wydaniem decyzji, z czego skorzystali. Jedynym uchybienie organu, lecz nie mającym znaczenia dla wyniku sprawy, było niepowiadomienie skarżących o terminie oględzin w dniu 26 stycznia 2015r.
W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. Ł. reprezentowana przez fachowego pełnomocnika zaskarżonemu wyrokowi WSA w Białymstoku zarzuciła:
1.naruszenie przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w szczególności art. 21 Konstytucji i art. 64 Konstytucji oraz art. 32 tej Ustawy przez wydanie A. Z. pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej piwnicy, wbrew zasadom ochrony własności przysługującej skarżącej i zasadzie, że wobec prawa wszyscy są równi i mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne,
2.naruszenie przepisów art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 k.p.a. poprzez jednostronną ocenę materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie, bezkrytyczną ocenę twierdzeń A. Z., że przedmiotowa piwnica w obecnym kształcie nie powoduje szkody, podczas gdy całokształt materiału dowodowego przy wszechstronnej jego analizie i ocenie oraz rozważeniu dowodów wskazanych przez skarżącą - podważa twierdzenia w/w i uznanie ich za wiarygodne w następstwie czego w omawianym przypadku wydanie pozwolenia na użytkowanie piwnicy nie było zasadne.
Na tej podstawie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do postanowień art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tekst jedn. Dz. U. z 2017r., poz. 1369 ze zm. dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Sprawa ta mogła być zatem rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny tylko w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.
Oceniając zasadność zarzutów zawartych w skardze kasacyjnej wskazać należy, że nie posiadają on usprawiedliwionej podstawy.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że prawidłowa konstrukcja zarzutu opartego na podstawie kasacyjnej przewidzianej art. 174 pkt 2 p.p.s.a., uwzględniając treść wniesionego środka zaskarżenia, winna wskazywać na naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., w związku z konkretnymi przepisami postępowania dowodowego, którego naruszenie dawałoby podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku.
Jako zarzuty procesowe autor skargi kasacyjnej wskazał na naruszenie art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 k.p.a. polegające na jednostronnej ocenie materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie, podczas gdy całokształt materiału dowodowego przy wszechstronnej jego analizie podważa zasadność wydania pozwolenia na użytkowanie piwnicy. Należy stwierdzić, że Sąd I instancji nie mógł naruszyć wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów k.p.a., bowiem nie znajdują one zastosowania w postępowaniu sądowym, co najwyżej mógł dokonać niewłaściwej oceny przeprowadzonego w oparciu o powołane przepisy postępowania przed organami administracji publicznej, ale takiego zarzutu skarga kasacyjna nie zawiera.
Wskazać również należy, że przedmiotem niniejszego postępowania było ustalenie czy istnieją podstawy do wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego, w stosunku do którego prowadzone było postępowanie legalizacyjne w trybie przepisów ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane ( tekst jedn. Dz. U. Nr 38 poz. 229 z późn. zm.). Natomiast argumentacja zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej sprowadza się do kwestionowania zasadności legalizacji spornego obiektu, która to kwestia została już prawomocnie rozstrzygnięta w postępowaniu zakończonym ostateczną i prawomocną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2013r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w A. z dnia [...] lutego 2013r. w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych w trybie art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r., które to decyzje poddane były kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku w wyroku z dnia 07 października 2014r. sygn. akt II SA/Bk 696/14, oddalającym skargę A i F Ł.. Zasadnie przy tym Sąd I wskazał, że kwestie związane z brakiem zgody właściwego konserwatora zabytków na wykonanie robót wskazanych w powyższej decyzji organu, mogą stanowić podstawę do ewentualnego zainicjowania postępowania nadzwyczajnego, natomiast brak jest podstaw do tego, aby argumentacja ta stanowiła podstawę do uchylenia decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Pozwolenie na użytkowanie jest bowiem jednym z etapów (końcowych) legalizacji samowolnie wzniesionego obiektu budowlanego i sprawa podlega jedynie ocenie na podstawie unormowań zawartych w art. 42 ww. ustawy z 1974 r. Zgodnie z art. 42 ust. 1 powołanej ustawy inwestor, właściciel lub zarządca może przystąpić do użytkowania obiektu budowlanego, co do którego wydano przewidziany w art. 40 nakaz dokonania zmian lub przeróbek, dopiero po uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie, wydanego przez właściwy terenowy organ administracji państwowej. Z kolei podstawą do wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego jest stwierdzenie zdatności do użytku wykonanego obiektu (art. 40 ust. 3). Organy nakładając na inwestora obwiązek wykonania zadaszenia nad samowolnie wybudowaną piwnicą uznały, że jest to wystarczające do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Zatem na etapie wydania pozwolenia na użytkowanie dokonały kontroli wykonania nałożonego obowiązku, nie stwierdzając przy tym naruszenia przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przepisów techniczno-budowlanych oraz zagrożenia dla osób i mienia. Słusznie przy tym wskazał Sąd I instancji, że ustalenia w tym zakresie organów są konsekwencją wcześniejszej decyzji nakładającej na inwestora obowiązek wykonania zadaszenia.
Jako prawidłowe należy uznać również stanowisko Sądu I instancji, że w sprawie nie doszło do naruszenia przez organy przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się również naruszenia przez Sąd I instancji przepisów Konstytucji RP. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej udzielenie pozwolenia na użytkowanie w niniejsze sprawie, nie narusza konstytucyjnej zasady ochrony własności (art. 21 i art. 64) oraz zasady równego traktowania przez władze publiczne (art. 32 ust. 1), bowiem sam fakt nie uwzględnienia argumentacji skarżącej kasacyjnie przez organy administracji publicznej, a w konsekwencji nie orzeczenie nakazu rozbiórki spornego obiektu budowlanego, nie świadczy o naruszeniu powyższych zasad konstytucyjnych.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło