VI SA/Wa 1863/13

WyrokWSA w Warszawie2014-01-31

Skład orzekający: Urszula Wilk, Grzegorz Nowecki, Danuta Szydłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, nakładając karę pieniężną za nierejestrowanie przez tachograf wskazań dotyczących prędkości, aktywności kierowcy i przebytej drogi, prawidłowo rozważył możliwość zastosowania przepisu wyłączającego odpowiedzialność przedsiębiorcy (art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym) i czy zapewnił stronie czynny udział w postępowaniu?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, nakładając karę pieniężną, naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności zasady czynnego udziału strony (art. 10 k.p.a.) oraz obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7, 77 k.p.a.). Organ nie rozważył w sposób należyty przesłanek wyłączających odpowiedzialność przedsiębiorcy (art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym) i nie zapewnił stronie możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji. W związku z tym zaskarżona decyzja została uchylona.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę N. Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymującą w mocy decyzję o nałożeniu na spółkę kary pieniężnej w wysokości 5 000 zł. Kara została nałożona z powodu stwierdzenia podczas kontroli, że kierowca nie rejestrował za pomocą tachografu wskazań dotyczących prędkości, aktywności i przebytej drogi, mimo że tachograf został naprawiony przed kontrolą. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak rozważenia okoliczności wyłączających odpowiedzialność oraz naruszenie zasady czynnego udziału strony.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej kwotę 817 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędzia WSA Danuta Szydłowska Protokolant st. ref. Paulina Stylińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi N. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej N. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 817 (osiemset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzję z dnia [...] grudnia 2012 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) dalej k.p.a., art. 4 pkt 22 lit. a, art. 92a ust. 1, ust. 2 i ust. 6 i art. 92c ust. 1 Ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1265), lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 15 ust. 2, art. 16 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31.12.1985 r.), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez stronę od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2012 r. Nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5 000 złotych, utrzymał w całości zaskarżoną decyzję w mocy. Przedmiotowa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] czerwca 2012 r. w miejscowości [...] na drodze krajowej nr [...], został zatrzymany do kontroli samochód [...] o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował A. R. W czasie kontroli stwierdzono nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Podczas kontroli stwierdzono, iż w analogowym urządzeniu rejestrującym, w które został wyposażony kontrolowany pojazd nie znajduje się wykresówka, na której kierowca powinien rejestrować prędkość jazdy, aktywność i przebytą drogę - w pozycji drugiego kierowcy znajdowała się niewypisana wykresówka z zapisem aktywności "dyspozycja" spełniająca rolę podkładki zapobiegającej uszkodzeniu rysika. Kierowca oświadczył, iż od czasu uszkodzenia tachografu nie rejestruje na wykresówkach prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi (urządzenie zostało naprawione w dniu [...] maja 2012 r. - wklejka w tachografie). W czasie kontroli kierowca oświadczył, że po naprawie urządzenia (tachografu) nie rejestrował wszystkich parametrów w związku z ciągłym pośpiechem i realizacją zlecanych zadań transportowych. Na podstawie powyższego stanu faktycznego dnia [...] października 2012 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję administracyjną o nr [...] na podstawie której nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 5 000 złotych. Od decyzji tej odwołanie wniosła N. Spółka z o.o. w [...] (skarżąca). Organ II instancji wskazaną na wstępie decyzją utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. W uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor Transportu Drogowego powołując art. 15 ust. 2 i art. 16 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r., art. 92 a ustawy o transporcie drogowy, a także lp. 6.2.1. załącznika nr 3 do tej ustawy stwierdził, iż organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i słusznie nałożył karę pieniężną w wysokości 5000 zł. Powołując art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, że naruszenia nierejestrowania za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi powodują zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego ze względu na możliwość ukrywania ograniczeń wynikających z wymaganych przerw oraz dziennych i tygodniowych okresów odpoczynku. W niniejszej sprawie strona nie wskazała okoliczności których nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu. Wobec czego w przedmiotowej sprawie brak było podstaw zastosowania art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Powołując orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ wywodził, że okoliczności objęte hipotezą art. 92c powinien udowodnić przedsiębiorca, zaś brak wpływu na powstanie naruszenia musi zaistnieć realnie. Organ podnosił, że prowadzenie właściwej kontroli pracy kierowców leży w interesie przedsiębiorcy. Normodawca nie określa katalogu czynności jakich należy dokonać aby prawidłowo zabezpieczyć pracę kierowców, wobec tego mogą być to zarówno kontrole telefoniczne, GPS czy też inne formy oddziaływania przedsiębiorcy na prawidłowe zachowania kierowców. Organ odwoławczy wskazuje, iż obowiązkiem przedsiębiorcy jest prawidłowe zabezpieczenie, zorganizowanie zadania przewozowego a następnie jego właściwa kontrola. Zapewnienie kierowcy prawidłowej organizacji zadania przewozowego i jego bieżąca kontrola nie dają podstaw kierowcy do naruszania norm czasu jazdy. Odwołując się do treści oświadczenia kierowcy wciągniętego do protokołu kontroli organ wskazywał, że to na przedsiębiorcy spoczywa obowiązek prawidłowej organizacji czasu pracy kierowcy i wobec tego na przedsiębiorcy spoczywa również obowiązek kontroli kierowcy. Organ powoływał art. 10 ust. 2 rozporządzenia 561/2006. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu Główny Inspektor Transportu Drogowego stanął na stanowisku, że podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego z uwzględnieniem interesu społecznego oraz słusznego interesu stron. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż w art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 brak jest sankcji w postaci możliwości nałożenia kary pieniężnej za naruszenie w postaci nierejestrowania za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Organ zgodził się z pełnomocnikiem strony w powyższym zakresie i wskazał, iż karę pieniężną nałożono na stronę postępowania na podstawie lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym który sankcjonuje nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi karą pieniężną w wysokości 5 000 złotych oraz art. 92a ust. 6 ww. ustawy. Powołując art. 15 ust. 2 i art. 16 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 organ wskazał, że w niniejszej sprawie niewątpliwym jest, iż podczas kontroli drogowej kierowca poruszał się pojazdem bez tarczy tachografu w urządzeniu rejestrującym włożonej w wymaganym miejscu i nie rejestrował swych aktywności. Nie ulega ponadto wątpliwości, iż pomimo wadliwego działania urządzenia rejestrującego (które jak wskazał kierowca działało nieprawidłowo od dnia naprawy tj. [...] maja 2012 r.) nie usunięto usterki do dnia kontroli tj. [...] czerwca 2012 r., choć ww. przepisy zobowiązują przedsiębiorcę do usunięcia takiej usterki "przez uprawnionego instalatora lub warsztat, jak tylko okoliczności na to pozwolą." Ponadto kierowca nie zaznaczył na tarczy tachografu w okresie trwania awarii urządzenia rejestrującego swych aktywności w żaden inny sposób o jakim mowa w ww. przepisie. Odnosząc się do podniesionego w odwołaniu zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a. Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał na pismo z dnia [...] lipca 2012 r. będące zawiadomieniem o wszczęciu postępowania administracyjnego przeciw stronie. W piśmie tym wyraźnie poinformowano stronę o jej uprawnieniach wynikających z art. 10 § 1 k.p.a. tj. prawie do czynnego udziału w postępowaniu - prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Organ wyjaśnił też, że zgodnie z przepisami Ustawy o transporcie drogowym za naruszenie tych przepisów, odpowiedzialność ponoszą niezależnie przedsiębiorca jak i osoba zarządzająca transportem w tym przedsiębiorstwie, co potwierdza treść art. 92 ust. 3 oraz art. 92 a ust. 1 w/w ustawy. Osoba zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie może zgodnie z art. 92 ust. 3 zostać ukarana karą grzywny w wysokości do 2 000 złotych za naruszenia wymienione w załączniku nr 2 do ww. ustawy, natomiast podmiot wykonujący przewóz drogowy może zostać ukarany zgodnie z art. 92a ust. 1 i ust. 2 karą pieniężną w wysokości od 50 złotych do 10 000 złotych za każde naruszenie wskazane w załączniku nr 3 do ww. ustawy , lecz suma kar pieniężnych podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć 10 000 złotych. Główny Inspektor Transportu Drogowego podniósł też, że błędnym jest pogląd strony, iż to wyłącznie na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek zgromadzenia dowodów, które świadczą na jej korzyść i mogą być podstawą do zmniejszenia lub uchylenia kary pieniężnej. Skargę na opisaną decyzję wniosła N. Spółka z o.o. w [...]. Zarzuty skargi obejmowały: I. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: • art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (dalej jako: u.t.d.) w związku z art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (dalej jako: rozporządzenie 3821/85) poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wydanej na podstawie błędnej podstawy prawnej;  • art. 92c ust. 1 pkt. 1 u.t.d. poprzez uznanie, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy brak jest podstaw do jego zastosowania względem Skarżącego II. naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. • art. 61 § 1 k.p.a. w związku z art. 92c ust. 1 u.t.d. poprzez wszczęcie z urzędu i prowadzenie postępowania administracyjnego przeciw Skarżącemu (Przedsiębiorcy), jednocześnie bez poinformowania Skarżącego przez organ I instancji w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania w jakich okolicznościach i przy jakich dowodach może żądać ewentualnego umorzenia postępowania administracyjnego; • art. 35 § 3 k.p.a. przez przedłużenie terminu rozpatrzenia niniejszej sprawy przez organ I instancji ze względu na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego (konieczność poczynienia niezbędnych wyjaśnień), czego organ nie dokonał; • art. 35 § 3 k.p.a. w związku z art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezapewnienie Skarżącemu czynnego udziału w tym stadium postępowania postępowaniu poprzez uniemożliwienie wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów, w tym uniemożliwienie Skarżącemu złożenia wniosków dowodowych (przesłuchanie świadków, stron, zgłoszenie dowodu z dokumentów); • art. 8, 77 § 1 oraz 80 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia w sprawię na materiale niekompletnym, z przekroczeniem zasady swobodnej oceny dowodów i brak rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wnikliwy, prawidłowy i wyczerpujący; • art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. poprzez nie zakwestionowanie przez organ II instancji błędnych wyliczeń popełnionych przez organ I instancji, które doprowadziły do uznania za naruszenie takiego stanu faktycznego, który przy prawidłowej i zgodnej ze sztuką analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i ocenie tegoż materiału w oparciu o przepisy rozporządzenia 3821/85, nie powinno zostać uznane za naruszenie stanowiące podstawę do nałożenia kary pieniężnej względem Skarżącego. W uzasadnieniu skarżący rozbudował przytoczone wyżej zarzuty. Podnosił m.in., że działając w imieniu i na rzecz Przedsiębiorcy Z. R., który jest osobą zarządzającą w przedmiotowym przedsiębiorstwie, wielokrotnie w ramach kontroli osobiście przypominał A. R. o obowiązku włożenia tarczki do szczeliny samochodu przed rozpoczęciem podróży oraz wielokrotnie przypominał o tym obowiązku kierowcy podczas rozmów telefonicznych. Wskazywał, że nie należy tracić także z pola widzenia faktu, że uszkodzony tachograf został natychmiast przez stronę skarżącą naprawiony, natomiast niewłożenie tarczki do szczeliny samochodu przez kierowcę, było okolicznością niezależną już od Przedsiębiorcy, której nie mógł on przewidzieć. Skarżący wnosił o dopuszczenie dowodów z pisemnych wyjaśnień Z. R. oraz jego świadectwa pracy Wywodził, że przedsiębiorca w ramach nałożonych na niego obowiązków na podstawie ww. rozporządzeń, dopełnił obowiązku, aby prawidłowo zabezpieczyć pracę kierowcy A. R. (oraz innych kierowców), a tym samym wszczęte wobec niego z urzędu postępowanie administracyjne, na podstawie art. 92c ust. 1 pkt. 1, winno być umorzone. Wskazywał też, że w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania strona nie została poinformowana przez organ o treści art. 92c ust.1 ustawy o transporcie drogowym tj. przy jakich okolicznościach i dowodach może żądać umorzenia postępowania. W konsekwencji skarżący nie zgłaszał wniosków o przesłuchanie strony i świadka, które uzasadniałyby okoliczności wyłączające odpowiedzialność przedsiębiorcy. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Podkreślenia wymaga również, iż stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem jej celowości czy słuszności. Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja narusza bowiem przepisy prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. skutkuje jej uchyleniem. Zdaniem Sądu należy na wstępie stanowczo podkreślić, iż Główny Inspektor Transportu Drogowego wydając zaskarżoną decyzję administracyjną związany był rygorami procedury administracyjnej, określającej jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza, że organ jest obowiązany m.in. do przestrzegania zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Z zasady wyrażonej w art. 8 k.p.a. wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej, nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 7 grudnia 1984 r., sygn. akt III SA 729/84, ONSA 1984, nr 2, poz. 117, podkreślił, że w celu realizacji tej zasady konieczne jest przede wszystkim ścisłe przestrzeganie prawa, zwłaszcza w zakresie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, konkretnego ustosunkowania się do żądań i twierdzeń stron oraz uwzględnienia w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli, przy założeniu, że wszyscy obywatele są równi wobec prawa. Organ administracji jest ponadto obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i ocenić cały materiał dowodowy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Warto w tym miejscu przypomnieć treść zasad ogólnych rządzących postępowaniem administracyjnym. Zgodnie z art.7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zgodnie z art. 8 k.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Zgodnie z art. 9 k.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 k.p.a.). Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Zgodnie z art. 81 k.p.a. okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie Główny Inspektor Transportu Drogowego dopuścił się naruszenia wskazanych wyżej przepisów postępowania - poprzez niewyjaśnianie wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy. Pamiętać przy tym należy, iż w kompetencjach sądu administracyjnego nie leży czynienie jakichkolwiek ustaleń, czy też uzupełnianie uzasadnienia zaskarżonej decyzji własną oceną przedmiotu sprawy. Odnosząc przedstawione wyżej rozważania natury ogólnej do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że w przedmiotowym postępowaniu na przedsiębiorcę wykonującego przewóz drogowy nałożona została kara w związku ze stwierdzeniem nierejestrowania za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Zgodnie z art.92c ust. 1 ustawy nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. W przedmiotowej sprawie organ I instancji – [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w decyzji z [...] października 2012r. o nałożeniu kary pieniężnej powołał jedynie okoliczności faktyczne i przepisy stanowiące podstawę wymierzenia przedmiotowej kary, w żadnym zakresie nie rozważał wynikających z przytoczonego przepisu okoliczności ekskulpujących stronę postępowania. Jak wynika z przedstawionych Sądowi akt administracyjnych, Główny Inspektor Transportu Drogowego po otrzymaniu akt wraz z odwołaniem wydał decyzję z [...] grudnia 2012r. Decyzja ta nie została poprzedzona jakimikolwiek czynnościami organu II instancji, w szczególności organ nie informował strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, jak również przed wydaniem decyzji nie umożliwił stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Przy tym w wydanej decyzji organ stwierdził, że w sprawie brak było podstaw zastosowania art.92c ustawy o transporcie drogowym, bowiem strona nie wykazała okoliczności, których nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu. Organ wskazywał, że to na przedsiębiorcy ciąży obowiązek prawidłowego zabezpieczenia zrealizowania zadania przewozowego, a następnie jego właściwa kontrola. Co do zasady Sąd podziela ten pogląd. Jednak w okolicznościach niniejszej sprawy stwierdzić należy, że organy nie badały istnienie czy też braku okoliczności wskazanych w art.92c ustawy o transporcie drogowym. Główny Inspektor Transportu Drogowego ograniczył się jedynie do teoretycznych rozważań w tym zakresie bez odniesienia do okoliczności faktycznych w sprawie. Stanowisko Głównego Inspektora Transportu Drogowego o braku zgłoszenia wniosków dowodowych w tym zakresie można by uznać za usprawiedliwione w sytuacji prawidłowego pouczenia strony o stanie prawa, a także jej obowiązkach i prawach w toczącym się postępowaniu. Jednak takie działanie organu nie miało miejsca. W ocenie Sądu takie procedowanie stoi w sprzeczności z zasadami prowadzenia postępowania dowodowego wynikającymi z powołanych wyżej przepisów k.p.a., a przez to narusza także zasady ogólne postępowania administracyjnego określone w art. 7, 8, 9 i 10 k.p.a. Tym samym organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rzeczą organu będzie zatem ponowne rozpatrzenie sprawy w jej całokształcie i odniesienie się do twierdzeń i zarzutów strony z uwzględnieniem powyższych wskazań i procedury administracyjnej, którą organ jest związany w tym wynikającego z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. obowiązku wszechstronnego i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i uzasadnienia decyzji zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązany jest ponadto wyjaśnić, iż oddalając na rozprawie w dniu 31 stycznia 2014 r. zawarte w skardze wnioski dowodowe strony skarżącej, działał na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym to przepisem sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Należy zwrócić uwagę, iż postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym i w konsekwencji dokonywanie przez ten sąd ustaleń faktycznych jest dopuszczalne w zakresie uzasadnionym celami postępowania administracyjnego i powinno umożliwiać sądowi dokonywanie ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Oznacza to, że sąd w istocie nie może dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy załatwionej zaskarżoną decyzją. Jeżeli zachodzi potrzeba dokonania ustaleń, które mają służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu, sąd powinien uchylić zaskarżoną decyzję i wskazać organowi zakres postępowania dowodowego, które organ ten powinien uzupełnić (tak również: B. Dauter /w:/ B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, s. 257 i powołany tam wyrok NSA z dnia 7 lutego 2001 r., sygn. akt V SA 671/00). Należy zauważyć, iż przeprowadzenie dowodu z dokumentu jest niezbędne, jeżeli bez tego dokumentu nie jest możliwe rozstrzygnięcie istniejących w sprawie wątpliwości. Jednocześnie należy mieć na uwadze, iż nie może prowadzić to do merytorycznego rozpoznania sprawy, bowiem rolą sądu jest ocena zgodności z prawem zaskarżonego aktu, zaś art. 106 § 3 p.p.s.a. nie służy do zwalczania ustaleń faktycznych, z którymi strona skarżąca się nie zgadza (tak m.in. /w:/ wyrok NSA z dnia 27 października 2004 r., FSK 1186/04, nie publik.). W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż uwzględnienie wniosków dowodowych, wskazanych przez stronę skarżącą, nie było niezbędne dla końcowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, albowiem dotychczas zgromadzony materiał dowodowy stwarzał Sądowi możliwość dokonania oceny legalności zaskarżonej decyzji. Nie oznacza to oczywiście, iż strona skarżąca nie może w toku ponownego rozpatrywania sprawy zwrócić uwagi organu na materiały dowodowe wskazywane Sądowi, celem uzasadnienia swojego stanowiska. Biorąc pod uwagę przytoczone powyżej okoliczności, Sąd uznał, że organ nie wyjaśnił sprawy w sposób wymagany przez art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a., które to naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego też Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zostało wydane na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło