II GSK 3374/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-04-20
Skład orzekający: Janusz Drachal, Cezary Pryca, Piotr Kraczowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny, uchylając decyzję organu odwoławczego w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier hazardowych, mógł jednocześnie rozpoznać kwestię umorzenia postępowania wobec innej osoby, która nie była stroną postępowania odwoławczego?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył przepisy postępowania, orzekając poza granicami sprawy. Organ odwoławczy rozpoznał odwołanie Spółki jedynie w zakresie wymierzenia kary pieniężnej, ponieważ pozostała część decyzji organu pierwszej instancji (umorzenie postępowania wobec Z. P.) nie została zaskarżona. Sąd I instancji, rozpatrując kwestię umorzenia postępowania wobec Z. P., wykroczył poza zakres sprawy, co stanowiło podstawę do uchylenia jego wyroku.Stan faktyczny
Funkcjonariusze celni stwierdzili urządzenie do gier hazardowych w lokalu należącym do Z. P., wynajmującym lokal Spółce [A] Sp. z o.o. Naczelnik Urzędu Celnego wymierzył Spółce karę pieniężną za urządzanie gier na automacie poza kasynem, jednocześnie umarzając postępowanie wobec Z. P. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej kary pieniężnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje, uznając m.in. że Z. P. również urządzał gry na automacie. Dyrektor Izby Celnej wniósł skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie przepisów postępowania poprzez orzekanie poza zakresem sprawy.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Drachal (spr.) Sędzia NSA Cezary Pryca Sędzia del. WSA Piotr Kraczowski Protokolant Małgorzata Ciach po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w Przemyślu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 18 marca 2016 r. sygn. akt II SA/Rz 846/15 w sprawie ze skargi [A] Spółki z o.o. w G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Przemyślu z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie; 2. zasądza od [A] Spółki z o.o. w S. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie 1500 (jeden tysiąc pięćset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
I.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 18 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Rz 846/15 uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w Przemyślu z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Rzeszowie z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...], ponadto zasądził od organu na rzecz strony skarżącej - [A] sp. z o.o. w G. (obecnie z siedzibą w S.) zwrot kosztów postępowania sądowego.
Sąd I instancji orzekał w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
II.
W dniu 1 grudnia 2011 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego w Rzeszowie przeprowadzili kontrolę w lokalu [...] w [...], ul. [...] należącym do Z. P. W toku kontroli ustalono, że umieszczony w lokalu automat do gier o nazwie HOT SPOT nr [...] służy do urządzania gier losowych o charakterze komercyjnym, których wynik zależy od przypadku.
Automat poddany został badaniu przez jednostkę upoważnioną przez Ministra Finansów - Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w Przemyślu. W opinii jednostki badającej z dnia 25 kwietnia 2012 r. nr [...] stwierdzono, że automat umożliwia uzyskanie wygranej rzeczowej polegającej na rozpoczęciu nowych gier przez wykorzystanie punktów wygranych w poprzednich grach, nie umożliwia bezpośredniej wypłaty wygranych pieniężnych a historia wpłat i wypłat w menu serwisowym świadczyć może, że automat umożliwia także realizowanie wygranej pieniężnej; gry na automacie zawierają element losowości, a uzyskiwane wyniki są nieprzewidywalne i niezależne od woli gracza.
III.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. Naczelnik Urzędu Celnego w Rzeszowie w pkt 1 wymierzył Spółce karę pieniężną w wysokości 12 000 zł z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry, w pkt 2 umorzył w stosunku do Z. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] postępowanie prowadzone w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry na automacie do gier.
Organ stwierdził, że gry prowadzone na badanym automacie odpowiadają definicji gier na automatach określonej w art. 2 ust. 3 - 5 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm., t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 612 (powoływana jako: u.g.h.), a możliwość prowadzenia gier za punkty uzyskane w wyniku wygranej zawierają się w definicji wygranej rzeczowej określonej w art. 2 ust. 4 u.g.h. Działalność w powyższym zakresie może być prowadzona na podstawie koncesji na prowadzenie kasyna gry, zaś urządzanie gier na takim automacie jest dozwolone wyłącznie w kasynach gry. Ustalenie, że Spółka będąca właścicielem automatu z pominięciem powyższych warunków zainstalowała sporne urządzenie w kontrolowanym lokalu i urządzała na nim gry na automatach obligowało organ do nałożenia na niego kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.
Podstawą umorzenia postępowania w stosunku do Z. P. było nieustalenie jakoby urządzał on gry poza kasynem. Organ wskazał, iż z załączonej do akt sprawy umowy najmu powierzchni użytkowej zawartej w dniu 1 sierpnia 2011 r. pomiędzy Spółką a Z. P. wynika, że do dysponowania i rozporządzania automatami uprawniona jest wyłącznie Spółka, zaś wynajmujący nie jest upoważniony do samodzielnego urządzania i prowadzenia gier na automatach, a jedynie do stałego dostarczania energii elektrycznej i zapewnienia dostępu do automatów w godzinach otwarcia lokalu. Ponadto nie potwierdzono dokonywania wypłat wygranych pieniężnych za punkty uzyskiwane w grze na automacie oraz uzyskiwania przez wyżej wymienionego korzyści z urządzania gier na automatach.
IV.
Spółka wniosła odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w Rzeszowie wymierzającej karę pieniężną w wysokości 12 000 zł. Zarzuciła organowi dokonanie dowolnej i wybiórczej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, brak działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, naruszenie przepisów postępowania podatkowego oraz nieuprawnione przyjęcie, że gra na spornym urządzeniu stanowi grę na automacie w rozumieniu u.g.h. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie, względnie o uwzględnienie przez organ I instancji odwołania w całości.
V.
Decyzją z [...] kwietnia 2015 r. Dyrektor Izby Celnej w Przemyślu utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w zaskarżonej części (pkt 1 sentencji) powołując się na art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749, następnie t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 613; powoływana jako: O.p.) oraz art. 2 ust. 3 - 5, art. 6 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 oraz art. 91 u.g.h.
W ocenie organu odwoławczego, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy stanowił podstawę do uznania, że sporne urządzenie jest automatem do gry w rozumieniu u.g.h. Urządzanie na nim gier wymagało uzyskania koncesji i dopuszczalne było wyłącznie w kasynie gry.
Organ stwierdził, że znajdujące w sprawie zastosowanie przepisy u.g.h. nie mają charakteru technicznego w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w zakresie norm i przepisów technicznych (powoływanej dalej jako: dyrektywa 98/34/WE), a zatem nie były objęte obowiązkiem uprzedniej notyfikacji Komisji Europejskiej i mogą być stosowane.
Organ zaznaczył, że zaskarżona decyzja zawiera dwa rozstrzygnięcia - określone w pkt 1 i 2. Strony nie wniosły odwołania co do zawartego w pkt 2 rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania w stosunku do Z. P. W tym więc zakresie decyzja organu I instancji stała się ostateczna.
VI.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Spółka wniosła o stwierdzenie nieważności, ewentualnie o uchylenie decyzji obu instancji oraz o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie:
- art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 w zw. z art. 235, art. 229 oraz art. 200a § 1-3 O.p. w zw. z art. 91 u.g.h., poprzez zaniechanie podjęcia przez Dyrektora Izby Celnej wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym zebrania całego materiału dowodowego w zakresie istotnym dla ustalenia, czy sporne urządzenie umożliwia grę o charakterze losowym, czy wyłącznie grę zawierającą element losowości; czy czas gry jest stały; funkcjonalności przedmiotowego urządzenia, polegającej na tym, iż wynik gry na tym urządzeniu zawsze jest stały i z góry znany, co - zdaniem skarżącej - miało istotny wpływ na wynik sprawy.
- art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1, art. 188, art. 197 § 1, art. 198 § 1, art. 199 w zw. z art. 235, art. 229 oraz art. 200a § 1-3 O.p. w zw. z art. 91 u.g.h., poprzez oddalenie wszystkich wniosków dowodowych skarżącej, w tym przeprowadzenia rozprawy, zeznań świadków, ponownych oględzin urządzenia, opinii biegłego czy też przesłuchania strony;
- art. 120, art. 121 § 1, art. 123, art. 190 § 1 i 2, art. 192 w zw. z art. 235 O.p. w zw. z art. 91 u.g.h., poprzez całkowite pozbawienie strony ustawowego prawa udziału w przeprowadzaniu dowodów, w tym zadawania pytań świadkom co - zdaniem skarżącej - miało istotny wpływ na wynik przedmiotowej sprawy;
- art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 191 w zw. z art. 235 O.p. w zw. z art. 91 u.g.h. poprzez wybiórczą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dokonaną z uchybieniem zasadom prawidłowego, logicznego rozumowania, wskazaniom wiedzy i doświadczenia życiowego oraz błędne ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia, pozostające w opozycji do zgromadzonych materiałów;
- art. 216 w zw. z art. 180 § 1 w zw. z art. 181 w zw. z art. 284a § 2-3 w zw. z art. 235 O.p. w zw. z art. 91 u.g.h. w zw. z art. 36 ust. 5 w zw. z art. 54 in fine w zw. z art. 55 ustawy o Służbie Celnej w zw. z art. 77 ust. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, poprzez dokonanie ustaleń w niniejszym postępowaniu na podstawie materiałów kontroli pochodzących z nielegalnych czynności kontrolnych dokonanych w sytuacji odmiennej aniżeli niecierpiącej zwłoki;
- art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 210 § 4 w zw. z art. 235 O.p. w zw. z art. 91 u.g.h., poprzez brak wnikliwego i logicznego uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia wraz z uzasadnieniem podstawy faktycznej, m.in. przez zaniechanie wyjaśnienia dlaczego organ nie przeprowadził postępowania dowodowego zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej - pozbawiając skarżącą ustawowego prawa zadawania pytań świadkowi, którego opracowanie stanowiło podstawę do wydawania decyzji przez organy obydwu instancji;
- art. 120 w zw. z art. 201 § 1 pkt 2 w zw. z art. 235 O.p. w zw. z art. 91 u.g.h. w zw. z art. 2 ust. 6 u.g.h., poprzez zaniechanie obligatoryjnego zawieszenia przedmiotowego postępowania, gdyż rozpatrzenie niniejszej sprawy i wydanie decyzji było uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych, czy gra na spornym urządzeniu stanowi grę na automacie w rozumieniu przepisów u.g.h.;
- naruszenie prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię i zastosowanie art. 2 ust. 3 i 5 w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt. 2 w zw. z art. 90 ust. 1 u.g.h. oraz art. 91 u.g.h.;
- naruszenie prawa materialnego poprzez niedopuszczalne zastosowanie wobec skarżącej przepisów art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 90 ust. 1 u.g.h. oraz art. 91 na skutek braku notyfikacji projektu zarówno wskazanych regulacji jak i przepisu art. 14 ust. 1 u.g.h. - Komisji Europejskiej, na zasadzie przepisów art. 8 ust. 1 oraz 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE, co wynika z treści art. 91 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 2 i 53 Aktu Akcesyjnego dotyczącego przystąpienia Polski do Unii Europejskiej.
VII.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarga zasługiwała na uwzględnienie, jednakże z innych powodów, niż w niej przedstawione. Sąd uznał bowiem, że Z. P. urządzał gry na automacie w rozumieniu u.g.h. bez zezwolenia, czy koncesji - na automacie niezarejestrowanym i poza kasynem. Takie działanie naruszało art. 6 ust. 1 u.g.h. i art. 14 ust. 1 u.g.h. tym samym wyczerpało dyspozycję art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h.
Sąd wywiódł, iż dla faktycznego prowadzenia (organizowania, urządzania) gier na automatach, potrzebne jest spełnienie co najmniej dwóch warunków: dysponowanie urządzeniem do prowadzenia gier oraz dysponowanie miejscem, w którym te automaty można byłoby usytuować i eksploatować. W sytuacji, gdy jeden z podmiotów dysponuje samymi tylko automatami (nie mając jednak pomieszczenia, gdzie mogłyby one funkcjonować), a inny podmiot jest dysponentem pomieszczenia (nie ma jednak automatów), oba podmioty można uznać za "urządzających gry", w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 u.g.h. już wówczas, gdy na podstawie zawartego kontraktu władający automatami korzysta z lokalu należącego do innego podmiotu, w którym to pomieszczeniu automaty te są udostępnianie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął, że celem umowy łączącej Spółkę i Z. P., a zarazem zgodnym zamiarem stron, było nie tyle zawarcie klasycznego najmu, uregulowanego przepisami art. 659 i n. Kodeksu cywilnego, ile podjęcie wspólnego przedsięwzięcia gospodarczego, polegającego na połączeniu składników majątkowych, jakimi dysponowały strony kontraktu (lokalem użytkowym skarżącego oraz automatem spółki), które dopiero wspólnie umożliwiały uruchomienie gier na automatach w sposób dostępny dla ogółu, a więc ich "urządzanie".
Zdaniem Sądu I instancji, w okolicznościach rozpatrywanej sprawy organy powinny były uznać skarżącego co najmniej za podmiot współurządzający gry na objętym kontrolą automacie. Skutkiem wspólnego przedsięwzięcia było zwiększenie atrakcyjności lokalu, a Z. P. czerpał regularne zyski z tytułu zawartej umowy w postaci czynszu najmu.
Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że rozpoznanie przez organ odwoławczy sprawy jedynie w części dotyczącej nałożenia na Spółkę kary pieniężnej stanowiło naruszenie art. 138 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
VIII.
W skardze kasacyjnej skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Dyrektor Izby Celnej zaskarżył powyższy wyrok w całości na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - obecnie t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. (powoływana jako: p.p.s.a.) zarzucając Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 p.p.s.a poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji mimo braku podstaw do ich uchylenia;
2) art. 222 O.p. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu że wnosząca odwołanie spółka [A] sp. z o.o., zakresem zaskarżenia objęła całą decyzję organu I instancji (również rozstrzygnięcie dotyczące umorzenia postępowania w stosunku do Z. P.);
3) art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że organ rozpatrujący odwołanie nie był związany zakresem zaskarżenia decyzji;
4) art. 128 O.p. w związku z art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że decyzja organu I instancji nie stała się ostateczna w zakresie rozstrzygnięcia dotyczącego umorzenia postępowania w stosunku do Z. P., pomimo jej niezaskarżenia w ustawowym terminie.
Wskazując na powyższe naruszenia organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie "skargi kasacyjnej" ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie, a także o zasądzenie na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy i w związku z tym zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje konkretną sprawę w granicach zarzutów skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki w sposób enumeratywny zostały wymienione w § 2 powołanego artykułu. W niniejszej sprawie nie występuje żadna z okoliczności stanowiących o nieważności postępowania prowadzonego przez WSA w Rzeszowie, co powodowałoby konieczność zakończenia kontroli instancyjnej już na tym etapie.
W skardze kasacyjnej sformułowano wyłącznie zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które zmierzają do podważenia stanowiska Sądu I Instancji o wadliwości przyjętego przez organ odwoławczy zakresu badania sprawy. W świetle zarzutów środka odwoławczego, Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył przepisy Ordynacji podatkowej odnoszące się do zakresu orzekania w postępowaniu odwoławczym (art. 222 i 233 §1 pkt 1 O.p.), zasadę trwałości decyzji ostatecznej (art. 128 O.p.), ponadto naruszył przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wykraczając poza granice rozpatrywanej sprawy.
Z tej perspektywy, zasadnicze znaczenie ma odpowiedź na pytanie o granice sprawy rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w części dotyczącej wymierzenia Spółce kary pieniężnej za urządzanie poza kasynem gier na automacie. Jak wynika z treści decyzji wydanej przez organ odwoławczy, kontroli w administracyjnym toku instancji poddana została wyłącznie decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w zakresie wymierzenia Spółce kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry (pkt 1), gdyż strony nie wniosły odwołania co do pkt 2 tej decyzji obejmującego umorzenie postępowania w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie poza kasynem gry na automacie w stosunku do Z. P.
Umorzenie postępowania wobec Z. P. - wynajmującego Spółce powierzchnię lokalu oznacza, że został on wyeliminowany z dalszego udziału w sprawie, której przedmiotem jest wymierzenie kary pieniężnej za urządzanie gier na poddanym kontroli automacie. Rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania wobec Z. P. nie było kwestionowane przez samego zainteresowanego, ani przez Spółkę, a w związku z tym zgodzić należy się z organem, że postępowanie wszczęte na skutek odwołania Spółki od decyzji o wymierzeniu jej kary pieniężnej prowadzić należało wyłącznie w tym zakresie.
W odwołaniu Spółka wskazała expressis verbis, że zaskarża w całości decyzję w przedmiocie wymierzenia jej kary pieniężnej. Ponadto strona nie sformułowała zarzutów zmierzających do podważenia zasadności zawartego w pkt 2 decyzji rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania wobec Z. P., kwestii tej nie poruszyła w obszernym uzasadnieniu odwołania, ani też na jakimkolwiek innym etapie postępowania.
Podkreślenia wymaga, że postępowanie odwoławcze opiera się na zasadzie skargowości, a zatem może być ono uruchomione tylko w wyniku podjęcia przez uprawniony podmiot czynności procesowej w postaci wniesienia odwołania i nigdy nie może być wszczęte z urzędu. Pomimo, że odwołanie nie jest wysoce sformalizowanym środkiem prawnym, od strony wymaga się wskazania istoty i zakresu żądania będącego jego przedmiotem. Organ odwoławczy zobligowany jest natomiast do wnikliwego badania zakresu zaskarżenia. Do orzekania poza tym zakresem organ nie jest umocowany, a czyniąc to naraża się na zarzut nieważności decyzji (art. 247 §1 pkt 2,3, 4 lub 5 O.p.).
W orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie powszechnie przyjmuje się dopuszczalność zaskarżenia oraz wzruszenia decyzji jedynie w części - w sytuacji, gdy pozostałe zawarte w takiej decyzji rozstrzygnięcia mogą samodzielnie funkcjonować w obrocie prawnym. W takiej sytuacji organ II Instancji nie może poddać kontroli niezaskarżonej części decyzji organu I instancji i ponownie rozpatrzyć sprawy także w zakresie rozstrzygniętym niezaskarżoną częścią orzeczenia (zob.: wyrok z 21 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 556/07, wyrok z 8 grudnia 2011 r., sygn. akt II GSK 1322/10, wyrok z 9 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 1234/15 - dostępne w CBOSA ).
Jak wspomniano, w obecnie rozpatrywanej sprawie zarówno treść sentencji, jak i uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie pozostawiają wątpliwości, że kontroli instancyjnej poddana została decyzja Naczelnika Urzędu Celnego wyłącznie w zakresie jej pkt 1 dotyczącego wymierzenia Spółce kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem. W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego wyjaśniono dodatkowo, że zawarte w pkt 2 decyzji Naczelnika Urzędu Celnego rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania wobec Z. P. nie było przedmiotem kontroli instancyjnej, gdyż co do tego punktu strony nie wniosły odwołania. Przyjąć należy, że stanowisko organu co do zakresu zaskarżenia w pełni odpowiada intencjom strony skarżącej, skoro stanowiska tego w toku postępowania administracyjnego, jak i sądowoadministracyjnego, sama Skarżąca nie kwestionowała.
Konfrontując przywołane okoliczności stanu prawnego i stanu faktycznego sprawy, w której wniesiona została skarga kasacyjna, z treścią zaskarżonego wyroku Sądu I instancji stwierdzić należy, że kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, przeprowadzona została przez pryzmat tej części decyzji organu I instancji, która nie stanowiła przedmiotu odwołania. Sąd I instancji wypowiadając się w zakresie odpowiedzialności Z. P. naruszył objęte zarzutami skargi kasacyjnej przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a także powołane przepisy Ordynacji podatkowej.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 185 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądzając je od Skarżącej na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie, który przejął prawa i obowiązki Dyrektora Izby Celnej w sprawach niezwiązanych z wydawaniem interpretacji indywidualnych na podstawie art. 206 ust. 4 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1948). Biorąc pod uwagę, że zaskarżony wyrok obarczony był błędem o charakterze podstawowym, jakim jest orzekanie przez Sąd poza granicami sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że stopień zawiłości przedmiotowej sprawy oraz związany z tym bezpośrednio nakład pracy pełnomocnika organu, nie uzasadniają przyznania pełnej kwoty przewidzianej w §14 ust. 1 pkt 2 lit a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. poz. 1804) i z tego powodu miarkował zwrot kosztów postępowania na zasadzie art. 207 §2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło