I SAB/Wa 477/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędziowie WSA Iwona Kosińska (spr.) WSA Gabriela Nowak Protokolant starszy referent Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi A. M. K., E. M. Ż., K. Ż. i T. Ż. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia 16 września 2013 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy C. [...] nr hip. "[...]", w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz A. M. K., E. M. Ż., K.Ż. i T.Ż. solidarnie kwotę 408 (czterysta osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia [...] września 2013 r. A. M. K., E. M. Ż., K. Ż. i T. Ż. zwrócili się do Prezydenta [...], na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r. poz. 518, ze zm.) o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położona w W. przy ul. [...], ozn. hip. [...] Uzasadniając wniosek, wnioskodawcy wskazali, że przedmiotowa nieruchomość została objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. W związku ze wszczęciem postępowania Prezydent [..] pismem z dnia [...] października 2013 r. zwrócił się do Biura Geodezji i Katastru Delegatury w Dzielnicy [...] o przesłanie mapy z zaznaczonymi granicami dawnej działki hipotecznej oraz obecnych działek ewidencyjnych nieruchomości będącej przedmiotem postępowania oraz informacji z ewidencji gruntów dla przedmiotowej nieruchomości. Pismem z dnia [...] listopada 2013 r. wystąpił do Sądu Rejonowego dla [...]Wydział Ksiąg Wieczystych z prośbą o wydanie zaświadczenia z czterech działów księgi wieczystej prowadzonej dla ww. nieruchomości. Pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. wnioskodawcy złożyli do Wojewody [...] zażalenie na bezczynność Prezydenta [...] w związku z niezałatwieniem przez organ sprawy w terminie określonym w Kodeksie postępowania administracyjnego. Po jego rozpatrzeniu, Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. nr [...] uznał zażalenie skarżących za zasadne i wyznaczył organowi dodatkowy termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący 4 miesiące od daty doręczenia wydanego przez organ wyższej instancji postanowienia wraz z aktami sprawy. Kontynuując postępowanie, organ I instancji pismem z dnia [...] grudnia 2014 r. wystąpił do Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] z prośbą o przesłanie poświadczonych za zgodność z oryginałem dokumentów dotyczących budowy bloku o aktualnym adresie ul. [...] (działka ewidencyjna nr [...], ob. [...]). Następnie zwrócił się do Archiwum Państwowego [...] o udzielenie informacji, jakie było przeznaczenie terenu przedmiotowej nieruchomości w Ogólnym Planie Zabudowania [...] zatwierdzonym przez Ministerstwo Robót Publicznych dnia [...] sierpnia 1931 r. oraz zwrócił się o odpowiedni opis dotyczący przedmiotowego terenu i o wydanie kopii akt nieruchomości. Pismem z dnia [...] maja 2015 r. A. M. K., E.M. Ż., K.Ż. i T. Ż. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w prowadzeniu postępowania dotyczącego przyznania odszkodowania za nieruchomość [...], położoną przy ul. [...] ozn. hip. [...] Skarżący zarzucili organowi rażące naruszenie art. 35 kpa przez przekroczenie ustawowych terminów do załatwienia sprawy oraz art. 37 § 2 kpa przez brak zakończenia postępowania w terminie wyznaczonym przez Wojewodę [...] Skarżący wnieśli o zobowiązanie Prezydenta [...] do zakończenia przedmiotowego postępowania przez wydanie decyzji administracyjnej merytorycznie rozpoznającej wniosek o odszkodowanie. Jednocześnie wnieśli o rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym. W uzasadnieniu skargi skarżący przestawili argumenty na poparcie postawionych w skardze zarzutów. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie i o nierozpatrywanie niniejszej sprawy w trybie uproszczonym, lecz przeprowadzenie rozprawy w przedmiotowej sprawie, wskazując, że podjęte zostały czynności mające na celu zebranie materiału dowodowego niezbędnego dla wydania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przede wszystkim wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm.) sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji bądź dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Z analizy akt sprawy wynika, że skarga została wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia, o których mowa w art. 37 § 1 kpa. Skarżący przed wniesieniem skargi na bezczynność Prezydenta [...] złożyli bowiem zażalenie do Wojewody [...], który postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. uznał je za uzasadnione. Zgodnie z art. 35 § 1 i 3 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Zwrócić również należy uwagę, że zgodnie z art. 12 § 1 kpa organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, jak również zobowiązane są do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Bezczynność organu administracji publicznej ma zatem miejsce nie tylko wówczas, gdy w ustawowym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku nie zakończył postępowania wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, że niewątpliwie zaistniała w niej opisana powyżej sytuacja bezczynności. Skarżący złożyli wniosek o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną przy ul. [...] ozn. hip. "[...] w dniu [...] września 2013 r. i od tej daty rozpoczął się bieg ustawowego terminu na załatwienie sprawy. Skarżący w dniu [...] sierpnia 2014 r. złożyli do Wojewody [...] zażalenie na niezałatwienie przez Prezydenta [...] przedmiotowej sprawy w terminie. Wojewoda postanowieniem z dnia [...] października 2014 r., nr [...] uznał zażalenie skarżących za zasadne i wyznaczył organowi dodatkowy termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący 4 miesiące od daty doręczenia wydanego przez organ wyższej instancji postanowienia wraz z aktami sprawy. Z akt administracyjnych wynika, że rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego wraz z aktami sprawy zostało doręczone organowi I instancji w dniu 3 listopada 2014 r. Tym samym 4-miesięczny termin wyznaczony przez Wojewodę [...] upłynął w dniu 3 marca 2015 r. Z akt sprawy wynika, że termin ten nie został dochowany, a sprawa do dnia rozpoznania skargi nie została zakończona. Nie ulega zatem wątpliwości, że organ I instancji dopuścił się zarzucanej bezczynności, co skutkuje koniecznością zobowiązania go przez Sąd do rozpoznania wniosku skarżących w zakreślonym terminie. Jednocześnie biorąc pod uwagę datę złożenia wniosku wszczynającego postępowanie ([...] września 2013 r.), a także konieczność zgromadzenia materiału dowodowego, którego zebranie z uwagi na specyfikę sprawy wymaga poszukiwań dokumentów w archiwach, jej historyczny charakter oraz znaną Sądowi z urzędu ilość spraw z zakresu odszkodowań za tzw. nieruchomości dekretowe, Sąd doszedł do przekonania, że zaistniała w sprawie bezczynność obecnie nie ma jeszcze charakteru rażącego naruszenia prawa. Organ podejmował, w około dwumiesięcznych odstępach czasu, czynności zmierzające do zebrania materiału dowodowego, które są niezbędne do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia. W tej sytuacji Sąd uznał, że termin trzech miesięcy jest okresem wystarczającym, aby zakończyć prowadzone postępowanie administracyjne i rozpoznać wniosek skarżących w przedmiocie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość [...] Mając powyższe na względzie, Sąd, na podstawie art. 149 § 1 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.