II OSK 89/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-01-17
Skład orzekający: Maria Czapska- Górnikiewicz, Jerzy Stelmasiak, Piotr Korzeniowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, musi zawierać opis co najmniej trzech różnych wariantów realizacji przedsięwzięcia (proponowanego przez wnioskodawcę, racjonalnego alternatywnego oraz najkorzystniejszego dla środowiska), czy też dopuszczalna jest inna interpretacja tego przepisu?Ratio decidendi
Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko musi zawierać opis co najmniej trzech wariantów jego realizacji: wariantu proponowanego przez wnioskodawcę, racjonalnego wariantu alternatywnego oraz wariantu najkorzystniejszego dla środowiska, wraz z uzasadnieniem ich wyboru. Wariant polegający na niepodejmowaniu danego przedsięwzięcia nie jest przewidziany jako wariant alternatywny w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Brak takiego opisu stanowi wadę raportu, która może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. G. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił skargę na decyzję SKO w Kaliszu. SKO utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy C. odmawiającą ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla budowy fermy drobiu. Podstawą odmowy było stwierdzenie, że raport o oddziaływaniu na środowisko nie zawierał wszystkich wymaganych elementów, w szczególności racjonalnego wariantu alternatywnego. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, kwestionując konieczność przedstawienia trzech różnych wariantów w raporcie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska- Górnikiewicz Sędziowie sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski /spr./ Protokolant starszy asystent sędziego Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej M. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 sierpnia 2015 r. sygn. akt II SA/Po 450/15 w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z 12 sierpnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (sygn. II SA/Po 450/15) po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi M. G. (dalej: skarżący, inwestor) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z [...] stycznia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań oddalił skargę.
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:
W decyzji z [...] grudnia 2014 r. Nr [...] Wójt Gminy C. (dalej: organ I instancji), działając na podstawie art. 66, art. 71 ust. 1 i 2 pkt 1, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 77 ust. 1 pkt 1, art. 78 ust. 1 pkt 2, art. 80 ust. 1 pkt 1, 2, 3, art. 85 ust. 1, 2 pkt 1 i ust. 3 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (dalej: u.u.i.ś.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.), § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, po rozpatrzeniu wniosku M. G. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla "przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy drobiu na 1032 DJP z zapleczem na działce o numerze ewidencyjnym [...] w miejscowości P., gmina C." odmówił ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla ww. przedsięwzięcia.
M. G., reprezentowany przez pełnomocnika, nie zgodził się z powyższym rozstrzygnięciem i wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu. W odwołaniu wniósł o zmianę decyzji lub jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Rozstrzygnięciu organu I instancji zarzucił naruszenie przepisów postępowania oraz wydanie decyzji z naruszeniem art. 80 ust. 1 pkt 1 i 80 ust. 2 u.u.i.ś. poprzez wydanie decyzji bez uwzględnienia uzgodnień i opinii wskazujących, że przedsięwzięcie nie będzie negatywnie oddziaływać na środowisko oraz wskazanie jako podstawy decyzji odmownej studium, podczas gdy obowiązujące przepisy wyraźnie wskazują, że taką podstawą jest jedynie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.
W decyzji z [...] stycznia 2015 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kaliszu, działając na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Zdaniem organu odwoławczego, opracowany w 2014 r. przez inwestora M. G. raport o oddziaływaniu na środowisko przedsięwzięcia "Budowa fermy drobiu na 1032 DJP z zapleczem" nie zawiera wszystkich wymaganych elementów. Przede wszystkim, w świetle art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.ś., nie jest wystarczające przedstawienie w raporcie o oddziaływaniu na środowisko jedynie wariantu wnioskodawcy oraz wariantu polegającego na tym, że przedsięwzięcie nie będzie podejmowane. Kolegium stwierdziło, że zgodnie ze wskazanym przepisem raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać opis analizowanych wariantów, w tym wariantu proponowanego przez wnioskodawcę i racjonalnego wariantu alternatywnego, a także wariantu najkorzystniejszego dla środowiska z uzasadnieniem ich wyboru. Autor raportu mimo wezwania RDOŚ w Poznaniu o uzupełnienie raportu w tym zakresie nie wskazał racjonalnego wariantu alternatywnego. Brak wskazania w raporcie (pomimo wezwania do uzupełnienia) racjonalnego wariantu alternatywnego w ocenie organu odwoławczego, uzasadnia podjęcie decyzji odmownej, gdyż organ nie miał możliwości wyboru, który z wariantów dopuszcza do realizacji z uwagi na wskazane rozwiązania mające zapewnić przewidzianą przepisami prawa ochronę środowiska.
M. G., reprezentowany przez pełnomocnika, nie zgodził się z powyższym rozstrzygnięciem i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów:
1. prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy:
- polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez ten organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 6, 7, 8, 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., tj. w sposób niewszechstronny, z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów, w szczególności poprzez błędną ocenę przedłożonego raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, co w konsekwencji doprowadziło do niezgodnego z prawem utrzymania w mocy decyzji niekorzystnej dla inwestora;
- art. 6, 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz art. 80 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez rozważenia wyników stosownych uzgodnień i opinii, podczas gdy wydając decyzję organy winny uwzględnić stanowisko organów uzgadniających, co w konsekwencji doprowadziło do niezgodnego z prawem utrzymania w mocy decyzji niekorzystnej dla inwestora;
- art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z zasadą pogłębiania zaufania do władzy publicznej, w szczególności poprzez uwzględnienie przez organ tylko jednego z wchodzących w grę interesów, a także poprzez wydanie zaskarżonej decyzji, w sytuacji gdy inne organy w zbliżonym stanie faktycznym wydały decyzję pozytywną dla inwestora;
- art. 28 k.p.a. poprzez dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze strony osób, których interesu prawnego niniejsze postępowanie nie dotyczy, bowiem planowane przedsięwzięcie nie będzie oddziaływać na nieruchomości, do których inwestor nie dysponuje tytułem prawnym;
- art. 35 § 1 i 3 k.p.a. w z w. z art. 12 i art. 8 k.p.a. poprzez nieuzasadnione przedłużanie postępowania przez organ odwoławczy;
- art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 k.p.a. poprzez brak odniesienia się do zarzutów wskazanych w odwołaniu od decyzji organu I instancji;
2. prawa materialnego:
- art. 6 k.p.a. i art. 66 u.u.i.ś. przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przedłożony przez inwestora nie zawiera wszystkich elementów wskazanych w tym przepisie, co skutkowało wydaniem zaskarżonej decyzji;
- art. 80 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś. przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez rozważenia wyników stosownych uzgodnień i opinii, podczas gdy wydając decyzję organ I instancji winien rozważyć stanowisko organów uzgadniających i opiniujących;
- art. 81 ust. 1 u.u.i.ś. przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie poprzez wydanie zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy wnioskodawcy nie zaproponowano przedsięwzięcia w innym wariancie.
Mając na uwadze powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Wójta Gminy C., a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.
Nadto, skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów, tj. oświadczeń załączonych do skargi na okoliczność, że w przypadku rozpoczęcia planowanej inwestycji inwestor gwarantuje prawidłowe zagospodarowanie odpadami.
W odpowiedzi na powyższą skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kaliszu wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej: Sąd I instancji) w uzasadnieniu wyroku stwierdził, że kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie miał art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.ś., zgodnie z którym raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać opis analizowanych wariantów, w tym: a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego, b) wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru.
Sąd I instancji wskazał również, że w sprawie poddanej sądowej kontroli, inwestor przedstawił raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Pkt III raportu zawiera opis analizowanych wariantów (k. 168 akt administracyjnych). Inwestor rozpatruje dwa warianty dotyczące przedsięwzięcia polegające na: (1) niepodejmowaniu się realizacji przedsięwzięcia, (2) realizacji wariantu proponowanego. Zdaniem Sądu I instancji, z uzupełnienia raportu przedstawionego przez inwestora wynika, że jedynym racjonalnym wariantem alternatywnym jest niezrealizowanie inwestycji (wariant "0") – czyli pozostawienie terenu w takim stanie jak obecnie. W ocenie Sądu I instancji, art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.ś. jednoznacznie stanowi, że raport o oddziaływaniu danego przedsięwzięcia na środowisko musi zawierać opis analizowanych wariantów. Dotyczy to więc nie tylko wariantu proponowanego przez wnioskodawcę, lecz także racjonalnego wariantu alternatywnego jak i wariantu najkorzystniejszego dla środowiska łącznie oczywiście z uzasadnieniem ich wyboru.
Natomiast w sprawie poddanej sądowej kontroli raport o oddziaływaniu danego przedsięwzięcia na środowisko zawiera w istocie tylko analizę jednego wariantu, który przez inwestora został uznany jako "wariant optymalny" i dla tego wariantu określono jego oddziaływanie na środowisko. Tymczasem dyspozycja art. 66 ust. 1 pkt 6 u.u.i.ś. wymaga także określenia przewidywanego oddziaływania na środowisko w aspekcie każdego z analizowanych wariantów. Sąd I instancji zgodził się w pełni z organem odwoławczym, że wbrew twierdzeniom autora raportu wskazanie racjonalnego wariantu alternatywnego jest zasadniczo niezbędne.
Zdaniem Sądu i instancji, tego rodzaju uchybienie raportu jak brak opisu racjonalnego wariantu alternatywnego oraz brak wskazania argumentacji pozwalającej na uznanie danego wariantu za najkorzystniejszy dla środowiska każdorazowo będzie musiało być uznane za wadę pozbawiającą tego rodzaju dowód przydatności dla postępowania, natomiast w przypadku oparcia się przez organy na tego rodzaju wadliwym dowodzie za uchybienie mogące mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.
W ocenie Sądu I instancji, zarzuty dotyczące naruszenia przepisów ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) nie są trafne. Ustalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu realizują zasady i normy wynikające z art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. Ocena zebranego materiału dowodowego nie nosi cech dowolności, wyprowadzone przez ten organ wnioski są logiczne i uzasadnione, odpowiadając treści art. 80 k.p.a., natomiast sama decyzja odpowiada warunkom określonym w art. 107 k.p.a.
W skardze kasacyjnej M. G. (dalej: skarżący kasacyjnie) reprezentowany przez adw. A. B. zaskarżył w całości wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (dalej: Sąd I instancji) z 12 sierpnia 2015 r, sygn., II SA/Po 450/15.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
I. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a.:
1. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 art. 6, art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a., przejawiające się w tym, że Sąd I instancji w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie i nie uwzględnił skargi, mimo że zebrany przez organ administracji publicznej materiał dowodowy okazał się być niewystarczający i budzący wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego, mogły przechylić szalę na korzyść skarżącego. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji nie dostrzegł, że materiał ten winien być uzupełniony i zaakceptował działania organów postępowania administracyjnego, które nie doprowadziły do zebrania kompletnego materiału dowodowego w sprawie, bez wezwania strony do uzupełnienia zgromadzonego materiału, poprzez uzupełnienie raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i wywiedzenie z tego negatywnych dla strony konsekwencji;
II. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a.:
1. Naruszenie prawa materialnego w postaci art. 66 u.u.i.ś. poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko musi w każdej sytuacji zawierać trzy różne warianty planowanego przedsięwzięcia.
Wskazując na powyższe, skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kasacyjnie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że uznanie zastrzeżeń Sądu I instancji pod adresem raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko za zasadne, prowadzi do konkluzji, że materiał dowodowy w sprawie nie został wyczerpująco zebrany, a organy wyciągnęły z tego negatywne dla skarżącego kasacyjnie konsekwencje, pomimo braku wezwania go do poprawienia złożonej dokumentacji, co pociąga za sobą oczywistą wadliwość zarówno decyzji administracyjnych jak i wyroku Sądu I instancji, który w tym zakresie dokonał niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej i nie uwzględnił skargi aprobując niezgodne z przepisami postępowania administracyjnego prowadzenie postępowania.
Według skarżącego kasacyjnie, treść art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.ś. jest jednoznaczna - raport musi zawierać analizę trzech wariantów analizowanego przedsięwzięcia (proponowanego przez wnioskodawcę, racjonalnego wariantu alternatywnego oraz najkorzystniejszego dla środowiska).
Skarżący kasacyjnie uważa, że ratio legis tego przepisu tkwi w umożliwieniu organom porównania wariantu proponowanego przez inwestora, innego sensownego rozwiązania, oraz wariantu najbardziej proekologicznego oraz umożliwieniu ewentualnego dokonania wyboru między nimi, w celu m. in. maksymalnego chronienia środowiska. Według skarżącego kasacyjnie, wskazywany przepis nie może być jednak odczytywany w ten sposób, że zawsze muszą być to trzy różne propozycje, gdyż prowadziłoby to do absurdów. Wskazywany raport jest dokumentem pochodzącym od inwestora, który ma najlepszą wiedzę odnośnie tego jaka inwestycja jest dla niego racjonalna. Jeżeli nie widzi on sensu w prowadzeniu inwestycji w inny sposób niż przedstawiony w jego propozycji, to wskazywanie wariantu alternatywnego, w razie wyboru którego przez organ, inwestor odstąpi od przedsięwzięcia nie ma uzasadnienia. Skarżący kasacyjnie nie widział możliwości zaproponowania wariantu alternatywnego w takiej formie, która mogłaby zostać oceniona jako racjonalna, ani też bardziej korzystnej dla środowiska (poza odstąpieniem od inwestycji), z tego powodu przedłożenie trzech różnych wariantów, w inny sposób niż to uczynił, uznał za niewykonalne i bezcelowe. Obowiązkiem organów było w tej sytuacji dokonanie merytorycznej oceny przedłożonego wariantu, a nie wyszukiwanie formalnych uchybień nie mających w sprawie żadnego znaczenia.
W piśmie z 16 grudnia 2015 r. Wójt Gminy C. przedstawił odpowiedź na skargę kasacyjną wnosząc o jej oddalenie "w całości na koszt skarżącego, podtrzymując jednocześnie swoje dotychczasowe stanowisko".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.
Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Ponadto w przypadku podniesienia w skardze kasacyjnej jednocześnie zarzutów naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego należy w pierwszej kolejności rozpatrzyć te pierwsze, ponieważ determinują one ocenę prawidłowego zastosowania lub właściwej wykładni przepisów prawa materialnego powołanych w tej sprawie.
Sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego nie mogły zostać uwzględnione.
Po pierwsze nie zasługuje na uwzględnienie pierwszy zarzut skargi kasacyjnej oparty na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., obejmujący naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. naruszenie art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 art. 6, art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a.
Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu wskazać należy, że przepis art. 3 § 1 p.p.s.a. zawiera normę o charakterze ustrojowym. Przesłanka wskazująca na naruszenie tego przepisu mogłaby wystąpić, gdyby Sąd I instancji odmówił rozpoznania skargi, mimo wniesienia jej z zachowaniem przepisów prawa, nie przeprowadził kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego lub dokonał tej kontroli według kryteriów innych niż zgodność z prawem lub zastosował środek nieprzewidziany w ustawie.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą skargę kasacyjną nie stwierdził takich naruszeń w postępowaniu przed Sądem I instancji. Artykuł 3 § 1 p.p.s.a. nie jest przepisem, który regulowałby postępowanie przed sądem administracyjnym. Wskazuje on na cele działania sądów administracyjnych oraz zakres ich kognicji. Żadna z jednostek redakcyjnych art. 3 p.p.s.a. nie odnosi się, przynajmniej wprost, do obowiązku sądu administracyjnego w zakresie sposobu procedowania przed tym sądem. Z tej przyczyny przepis ten nie mieści się w zakresie podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Naruszenie omawianego przepisu można byłoby zarzucić, jeśli sąd nie dokonałby kontroli zaskarżonej decyzji. Taka sytuacja również nie wystąpiła w niniejszej sprawie.
W ocenie skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji naruszył również art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 77 § 1 i art. 80, art., art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. Zarzuty te uznać należy za całkowicie niezasadne. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi takie naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zatem warunkiem uwzględnienia skargi na podstawie tego przepisu jest ustalenie przez sąd istnienia naruszenia przepisów postępowania przez organ administracji publicznej rozpatrujący daną sprawę oraz stwierdzenie, że naruszenie to miało lub mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a więc gdyby nie było stwierdzonego naruszenia przepisów prawa, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej byłoby inne. Oznacza to, że można zarzucić sądowi naruszenie wyżej wymienionego przepisu tylko wówczas, gdy sąd ten stwierdził takie naruszenie prawa, a mimo to sąd ten nie spełnił dyspozycji powołanej normy prawnej i nie uchylił zaskarżonego orzeczenia. Natomiast w rozpatrywanej sprawie przedstawione przez Sąd I instancji przesłanki oddalenia skargi nie pozwalały na zastosowanie w tej sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a., gdyż Sąd I instancji nie stwierdził takich naruszeń prawa, które mogły mieć wpływ na sposób jej rozpatrzenia przez organ. Sąd I instancji dokonał wnikliwej, merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji i zasadnie uznał, że powołane w uzasadnieniu przepisy prawa nie zostały przez organ naruszone. Sąd I instancji prawidłowo uznał, że organy administracji publicznej orzekające w niniejszej sprawie we właściwie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, który znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym oraz dokonały oceny całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego. Jeśli zatem z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to uznać należy, że rozstrzygnięcie wydane w oparciu o treść art. 151 powołanej ustawy jest zgodne z dyspozycją stosowanej przez Sąd I instancji normy prawnej. Podkreślić przy tym należy, że samo wydanie wyroku niezgodnego z oczekiwaniem skarżącego kasacyjnie nie może być utożsamiane z uchybieniem powołanym normom. Analiza skargi kasacyjnej w zakresie uzasadnienia rozpatrywanego zarzutu wskazuje zaś, że w istocie sprowadza się ono jedynie do polemiki z ustaleniami stanu faktycznego i jego oceną dokonaną przez organ orzekający w sprawie, którą Sąd I instancji zaaprobował.
Po drugie nie zasługuje na uwzględnienie zarzut oparty na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. poprzez naruszenie art. 66 u.u.i.ś. Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni tego przepisu. Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.ś., raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać: opis analizowanych wariantów, w tym: a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego, b) wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru. Według stanowiska skarżącego kasacyjnie przedstawionego w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, treść art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.ś. jest jednoznaczna - raport musi zawierać analizę trzech wariantów analizowanego przedsięwzięcia (proponowanego przez wnioskodawcę, racjonalnego wariantu alternatywnego oraz najkorzystniejszego dla środowiska).
Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, art. 66 ust. 1 pkt 5 tejże ustawy jednoznacznie stanowi, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać opis analizowanych co najmniej trzech wariantów jego realizacji. Są to: po pierwsze, wariant proponowany przez wnioskodawcę, po drugie racjonalny wariant alternatywny oraz po trzecie wariant najkorzystniejszy dla środowiska, a także uzasadnienie ich wyboru. Wariant polegający na niepodejmowaniu danego przedsięwzięcia nie jest w ogóle przewidziany przez ustawodawcę jako wariant alternatywny w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.ś. Jest to także zgodne z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości UE, stąd obecne brzmienie tego przepisu w u.u.i.ś. w odróżnieniu od poprzedniego stanu prawnego w tym zakresie przedmiotowym.
Należy zwrócić uwagę, że w uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono dwa sprzeczne ze sobą stanowiska skarżącego kasacyjnie. W pierwszej części uzasadnienia skargi kasacyjnej, w której skarżący kasacyjnie uzasadnia zarzut naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynika sprawy wyjaśniono, że skarżący kasacyjnie podnosi, że powinien zostać poinformowany, że przedłożony raport, zdaniem organów, nie może stanowić dowodu w sprawie oraz powinien być pouczony jakie dokładnie elementy ma dodać do tego dokumentu, aby stał się on pełnoprawnym środkiem dowodowym. W drugiej części skargi kasacyjnej zawierającej uzasadnienie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, skarżący kasacyjnie podnosi, że art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.ś. nie może być odczytywany w ten sposób, że zawsze muszą być trzy różne propozycje, gdyż prowadziłoby to do absurdów. Jednocześnie skarżący kasacyjnie twierdzi, że treść art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.ś. jest jednoznaczna - raport musi zawierać analizę trzech wariantów analizowanego przedsięwzięcia (proponowanego przez wnioskodawcę, racjonalnego wariantu alternatywnego oraz najkorzystniejszego dla środowiska).
Zdaniem skarżącego kasacyjnie, w takiej sytuacji rolą organów nie powinno być domaganie się od inwestora przedstawienia jakiegokolwiek innego wariantu, aby w raporcie zgadzała się liczba punktów, lecz merytoryczna ocena wariantu przedstawionego.
Taka sytuacja w ocenie skarżącego kasacyjnie, miała miejsce w niniejszej sprawie. Jak wynika ze skargi kasacyjnej, skarżący kasacyjnie formułuje z jednej strony zarzut naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy przez brak wezwania przez organ skarżącego kasacyjnie do uzupełnienia raportu w zakresie prawidłowej liczby wariantów, a z drugiej strony skarżący kasacyjnie stawia tezę o tym, że rolą organów nie powinno być domaganie się od skarżącego kasacyjnie, który jest jednocześnie inwestorem przedstawienia jakiegokolwiek innego wariantu, aby w raporcie zgadzała się liczba punktów.
Mając to wszystko na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło