II OZ 1039/15
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-11-03
Skład orzekający: Sędzia NSA Zdzisław Kostka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący działalność gospodarczą, posiadający oszczędności i nieruchomość, może zostać uznany za osobę uprawnioną do prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, mimo posiadania stałego dochodu?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarżący, który prowadzi działalność gospodarczą, posiada stałe dochody netto w wysokości [...] zł, oszczędności w kwocie [...] zł, jest właścicielem domu o powierzchni 220 m² i nie ma nikogo na utrzymaniu, nie należy do osób uprawnionych do otrzymania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że sytuacja materialna skarżącego nie uzasadnia przyznania prawa pomocy, gdyż konieczność uiszczenia kosztów sądowych nie spowoduje u niego uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.Stan faktyczny
Skarżący L. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji nakazu rozbiórki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił ten wniosek, uznając, że sytuacja materialna skarżącego nie uzasadnia przyznania pomocy. Skarżący wniósł zażalenie, podnosząc trudną sytuację materialną swojej działalności gospodarczej i brak środków na bieżące utrzymanie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia L. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 września 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 867/15 w przedmiocie prawa pomocy w sprawie ze skargi L. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: oddalić zażalenie.
Postanowieniem z 11 września 2015 r., sygnatura akt II SA/Kr 867/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił wniosek skarżącego L. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Sąd pierwszej instancji, powołując się na art. 260, art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 1 i 3 p.p.s.a. stwierdził, że sytuacja materialna skarżącego nie uzasadnia przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący posiada stały miesięczny dochód osiągany z tytułu wykonywanej działalności gospodarczej w wysokości [...] zł, zaś koszty, które ponosi, wynoszą [...] zł. Prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, z żoną pozostaje w rozdzielności majątkowej. Ponadto dysponuje oszczędnościami w kwocie [...] zł oraz jest właścicielem domu o pow. 220 m². W ocenie Sądu, nie można przyjąć, że w tych okolicznościach konieczność uiszczenia kosztów sądowych spowoduje u skarżącego uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie lub rodziny.
Skarżący w zażaleniu podniósł, że jego sytuacja materialna jest bardzo trudna, działalność gospodarcza, którą prowadzi, jest nieopłacalna ekonomicznie, prawie nie ma nowych zleceń, a te które otrzymuje są niskiej wartości. Ponadto zleceniodawcy opóźniają się z zapłatą, przez co ma zaległości wobec ZUS i Urzędu Skarbowego. W związku z dumpingowymi cenami u konkurencji zamierza zawiesić prowadzoną działalność gospodarczą. Podkreślił też, że nie posiada wystarczających środków koniecznych dla bieżącego utrzymania siebie i rodziny.
Rozpoznając zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Oceniając sytuację finansową skarżącego, nie można odmówić racji Sądowi pierwszej instancji, gdy wskazuje na to, że skarżący nie należy do osób ubogich, w stosunku do których powinno być realizowane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Istotne jest też, że skarżący już zapewnił sobie własnym staraniem pomoc profesjonalnego pełnomocnika. Odpadają więc koszty związane z ustanowieniem adwokata lub radcy prawnego. Uwzględniając przy tym miesięczne zarobki skarżącego na poziomie [...] zł netto, jego oszczędności w kwocie [...] zł, fakt, że skarżący nie ma nikogo na utrzymaniu oraz to, że jest właścicielem domu o pow. 220 m², to przy deklarowanych wydatkach, które ponosi każdy obywatel, NSA uznał, że skarżący nie należy do osób uprawnionych do otrzymania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Tym samym zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, a wniesione na nie zażalenie – tożsame w argumentacji ze złożonym w sprawie sprzeciwem – niezasadne.
W związku z powyższym NSA, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło