II SAB/Wa 742/15

1 Dnia 20 sierpnia 2015 r. 1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: 2 3 Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania 4 po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. G. na bezczynność Szefa Służby Celnej w przedmiocie rozpoznania skargi z dnia [...] marca 2015 r. dotyczącej możliwości popełnienia wykroczenia dyscyplinarnego przez funkcjonariuszy celnych Ministerstwa Finansów postanawia - odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] marca 2015 r. M. G. wystąpił do Ministra Finansów z wnioskiem o wszczęcie postępowania wyjaśniającego w sprawie możliwości popełnienia wykroczenia dyscyplinarnego przez funkcjonariuszy Departamentu Służby Celnej Ministerstwa Finansów, wnosząc o wszczęcie postępowania wyjaśniającego, mającego na celu ustalenie ewentualnej winy [...] M. F. w kwestii naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 kpa, art. 36 kpa oraz art. 9 kpa. W odpowiedzi na ww. pismo, Dyrektor Departamentu Służby Celnej Ministerstwa Finansów pismem z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] poinformował M. G., że przepisy ustawy o Służbie Celnej nie przewidują możliwości wszczęcia postępowania wyjaśniającego lub dyscyplinarnego wobec funkcjonariusza celnego na podstawie wniosku funkcjonariusza celnego (w ramach samooskarżenia) lub na wniosek osób trzecich. Niezależnie od powyższego, podkreślił, że w postępowaniu dyscyplinarnym prowadzonym wobec funkcjonariuszy Służby Celnej, nie jest możliwe naruszenie przepisów postępowania administracyjnego ponieważ nie mają one zasadniczo zastosowania w tym postępowaniu. Po otrzymaniu ww. pisma, M. G. skierował do Ministra Finansów pismo z dnia [...] marca 2015 r., w którym wyjaśnił, że jego pismo z dnia [...] marca 2015 r. jest wnioskiem lub skargą, w zależności od oceny jego treści (vide art. 222 kpa) przez właściwy organ administracji państwowej. Pismem z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] Zastępca Dyrektora Departamentu Służby Celnej Ministerstwa Finansów poinformował ww., że stanowisko organu, zaprezentowane w piśmie z dnia [...] marca 2015 r., pozostaje aktualne także w odniesieniu do pisma strony z dnia [...] marca 2015 r. Pismem z dnia 29 kwietnia 2015 r. M. G. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność w przedmiocie rozpoznania skargi z dnia [...] marca 2015 r. na działanie funkcjonariuszy celnych Departamentu Służby Celnej Ministerstwa Finansów, wnosząc o: 1) nakazanie Ministrowi Finansów (Szefowi Służby Celnej) załatwienia sprawy zainicjowanej skargę ("wnioskiem") z dnia [...] marca 2015 r. w sposób pozbawiony lekceważenia dla obowiązujących norm prawnych, w tym bez dalszej zwłoki; 2) stwierdzenie, że dotychczasowa bezczynność uprawnionych organów Ministerstwa Finansów, maskowana działaniami osób nieuprawnionych, tj. Dyrektora Departamentu Służby Celnej i jego Zastępcy, miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie natomiast do treści art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Z kolei zgodnie z art. 3 § 3 ppsa, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 ppsa, sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 ppsa). W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca przedmiotem skargi do WSA w Warszawie uczyniła bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania skargi z dnia [...] marca 2015 r. dotyczącej możliwości popełnienia wykroczenia dyscyplinarnego przez funkcjonariuszy celnych Ministerstwa Finansów. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub co prawda prowadził postępowanie, lecz pomimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia czy też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Analiza pisma skarżącego z dnia [...] marca 2015 r., jak również pisma strony z dnia 16 marca 2015 r., pozwala na stwierdzenie, iż jest to skarga w trybie wnioskowo-skargowym, uregulowanym w Dziale VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Wyjaśnić należy, że czynności podejmowane przez organy administracji publicznej w trybie przepisów Działu VIII kpa, odnoszące się do skarg i wniosków, nie mieszczą się w zakresie przedmiotowym art. 3 § 2 pkt 1-8 ppsa i nie podlegają kognicji sądu administracyjnego. Mając na względzie przepis art. 3 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznać należy, iż w postępowaniu skargowo-wnioskowym brak jest podstaw prawnych do rozstrzygania wniosku skierowanego do organu w formach przewidzianych w ww. przepisie. Tryb skargowo-wnioskowy jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia wniosku, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego. Stąd też do skarg i wniosków nie ma zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej, a skarga (w konsekwencji również skarga na bezczynność w tym zakresie) jako niedopuszczalna, zgodnie z przepisem art. 58 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlega odrzuceniu. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz § 3 wskazanej wyżej ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.