I OZ 1755/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Izabella Kulig – Maciszewska po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...]Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 września 2015 r., sygn. akt II SA/Gd 402/15 odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 25 sierpnia 2015 r., w sprawie ze skargi [...]Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] maja 2015 roku, nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia: oddalić zażalenie. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku postanowieniem z dnia z dnia 25 sierpnia 2015 r., sygn. akt II SA/Gd 402/15, odmówił przyznania [...] Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. prawa pomocy. Postanowienie to zostało doręczone spółce w dniu 28 sierpnia 2015 r. W dniu 8 września 2015 r. spółka wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od wskazanego wyżej postanowienia referendarza, załączając do wniosku sprzeciw od ww. postanowienia. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że w dniu 4 września 2015 r. członek zarządu spółki polecił kierownikowi sekretariatu nadanie pisma stanowiącego sprzeciw, nie później niż w dniu 4 września 2015 r., kiedy to upływał termin do jego wniesienia. Pracownik ten z uwagi na wyjątkowo dynamiczny przebieg dnia, zapomniał nadać tę przesyłkę w placówce pocztowej. Ponieważ pracownik ten jest wieloletnim, sumiennym pracownikiem, spółka wskazała, że zachowała należytą staranność w wyborze kadry administracyjnej, w związku z czym niezachowanie terminu nastąpiło bez winy spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 30 września 2015 r., sygn. akt II SA/Gd 402/15, odmówił skarżącej spółce przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 sierpnia 2015 r. Sąd zaznaczył, że w orzecznictwie i doktrynie wskazuje się, iż o braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu do dokonania czynności procesowej można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nagłej, niezależnej od woli skarżącego i nie dającej się przezwyciężyć. W ocenie Sądu za tego typu przeszkodę nie można było uznać okoliczności błędu pracownika strony skarżącej w dochowaniu terminu wniesienia sprzeciwu. Na kwestię braku winy w uchybieniu terminu nie miała – w ocenie Sądu – wpływu także wskazywana we wniosku okoliczność, że w ostatnim dniu terminu pracownik, któremu polecono nadać pismo do Sądu, wykonywał również inne obowiązki pracownicze. Sąd zaznaczył, że obowiązkiem strony skarżącej jest takie zorganizowanie pracy w siedzibie przedsiębiorstwa, aby czynności procesowych dokonywać w terminie. W ocenie Sądu błąd pracownika skarżącej spółki nie może być również zaliczony do przeszkód niezależnych od pracodawcy (strony skarżącej), który odpowiada za działania swoich pracowników. Pracownik działa bowiem pod kierownictwem, na rachunek i ryzyko pracodawcy. Sąd podkreślił, że w tym wypadku wina pracownika, na którą powołuje się strona skarżąca, jest w istocie właśnie winą strony i nie może usprawiedliwiać uchybienia terminu. Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła skarżąca spółka podnosząc, że członkowie zarządu dochowali najwyższej staranności przy wyborze osoby odpowiedzialnej m. in. za terminowe wysyłanie korespondencji spółki. Świadczy o tym wieloletnie, przykładne wykonywanie przez tego pracownika wszelkich powierzonych mu obowiązków. Zdaniem skarżącej spółki uznać zatem należy, że w danych okolicznościach, które są okolicznościami absolutnie wyjątkowymi dla spółki z uwagi na to, że nigdy wcześniej nie doszło do takiej kumulacji spraw, która uzasadniałaby inną organizację pracy, zaistniała przeszkoda uniemożliwiająca zachowanie terminu do wniesienia sprzeciwu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- dalej "p.p.s.a."), przywrócenie uchybionego terminu możliwe jest w sytuacji, gdy uchybienie to nie było przez stronę zawinione i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Na stronie spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, o czym stanowi art. 87 § 2 p.p.s.a. Przywrócenie uchybionego terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wykaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Nie uzasadniają zatem przywrócenia uchybionego terminu okoliczności takie, jak dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, bądź nieznajomość prawa. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji badając w niniejszej sprawie przesłankę braku winy w uchybieniu terminu, prawidłowo odmówił skarżącej spółce przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu. Przedstawione bowiem zarówno we wniosku, jak i w niniejszym zażaleniu okoliczności nie uprawdopodabniają braku winy spółki w uchybieniu terminu i zachowania należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Wskazać należy, że powołane wyżej przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi są tak skonstruowane, że przy ocenie, czy uchybienie terminu jest zawinione, czy też nie, nie rozróżnia się sytuacji, w których zaniedbanie pracownika osoby prawnej (przedsiębiorstwa) było wynikiem zwykłego błędu czy jego kwalifikowanej postaci – rażącego niedbalstwa bądź też winy umyślnej. Wynika to z faktu, że wina pracownika, którego działanie lub zaniechanie stało się przyczyną uchybienia terminu, jest tożsama z winą jednostki organizacyjnej go zatrudniającej. W tej sytuacji argumenty zawarte we wniosku o przywrócenie terminu, jak również w treści zażalenia, prowadzą do uznania, iż skarżąca spółka uchybiła terminowi do złożenia sprzeciwu z własnej winy. Rację należy zatem przyznać Sądowi I instancji, że zaniedbanie strony skarżącej spowodowane niezapewnieniem prawidłowego obiegu korespondencji w siedzibie przedsiębiorstwa nie może być uznane za okoliczność wskazującą na brak winy w uchybieniu terminu. Tym samym uznać należy, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 września 2015 r., sygn. akt II SA/Gd 402/15, odmawiające skarżącej spółce przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 sierpnia 2015 r., nie narusza przepisów obowiązującego prawa. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.