II FSK 1782/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia NSA del. Jan Grzęda, Protokolant Aleksandra Brach, po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2015 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 31 stycznia 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 715/12 w sprawie ze skargi P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 26 czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia do ponownego rozpatrzenia sprawy dotyczącej opłaty targowej za okres od 6 lipca 2011 r. do 13 września 2011 r. 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie, 2) zasądza od P. K. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie kwotę 430 (czterysta trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 31 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 715/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżoną przez P.K. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 26 czerwca 2012 r. w przedmiocie opłaty targowej za okres 6 lipca 2011 r. do 13 września 2011 r. Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco. Burmistrz M. decyzją z dnia 23 stycznia 2012 r. określił skarżącemu wysokość zobowiązania podatkowego w opłacie targowej za okres od 6 lipca do 13 września 2011 r. w kwocie 46.094, 30 zł. Z akt podatkowych sprawy wynika, że ww. decyzja organu pierwszej instancji wydana została po przeprowadzeniu postępowania podatkowego wszczętego postanowieniem z dnia 15 listopada 2011 r. (wydanym na wniosek podatnika). W postanowieniu wskazano, że przedsiębiorca P. K. (jako firma J. z siedzibą w P.) prowadził w okresie od 1 czerwca do 18 września 2011 r. działalność handlową - małą gastronomię przy ul. B. w M. Pomimo wezwania do wniesienia opłaty targowej za prowadzoną działalność przedsiębiorca nie uiścił inkasentowi i nie wpłacił na konto organu należności w postaci opłaty targowej. Decyzja organu podatkowego została wydana na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, w tym na podstawie zeznań inkasenta opłaty targowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze - po rozpoznaniu odwołania - w Szczecinie stwierdziło, że zgromadzony materiał dowodowy nie jest wystarczający do jednoznacznego określenia, iż podatnik zobowiązany był do uiszczenia opłaty targowej. Organ odwoławczy stwierdził, że organ podatkowy pierwszej instancji ponownie rozpatrując sprawę, winien ponownie przesłuchać inkasenta, jak również przesłuchać stronę z uprzedzeniem o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Mając na uwadze takie stwierdzenia, w tym konieczność ponownego zbadania stanu faktycznego sprawy i zgromadzenia w tym zakresie odpowiedniego materiału dowodowego, a także przepisy art. 13 § 1 pkt 3 i art. 233 § 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005. Nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej: "O.p."), organ odwoławczy uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, dla wyjaśnienia wskazanych wyżej okoliczności faktycznych przed ponownym rozpatrzeniem sprawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zwrot sprawy do organu odwoławczego w celu ponownego przeprowadzenia postępowania odwoławczego z poszanowaniem przepisów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Sąd pierwszej instancji uznał, że w rozpoznawanej sprawie zasadne było przeprowadzenie postępowania uzupełniającego przez organ odwoławczy. Skoro w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że organ podatkowy pierwszej instancji ponownie rozpatrując sprawę powinien ponownie przesłuchać inkasenta, jak również przesłuchać stronę (wskazując jakie okoliczności należy uwzględnić w tych przesłuchaniach), to nie zaistniały przesłanki wydania decyzji, o której mowa w art. 233 § 2 O.p. W ocenie Sądu, nie powstała bowiem potrzeba "przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części" przez organ pierwszej instancji w ponownym rozpoznaniu sprawy. Okoliczności takie mogły być bowiem wyjaśnione przy zastosowaniu przepisu art. 229 O.p. Stwierdzenie to uzasadnione jest dodatkowo tym, iż w odwołaniu i w skardze strona podnosi zastrzeżenia co do sposobu przesłuchania inkasenta przez organ pierwszej instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie zarzuciło zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania poprzez ich niezastosowanie bądź niewłaściwe zastosowanie, mające istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: naruszenie art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; powoływanej dalej jako p.p.s.a.) w zw. z art. 233 § 2 i art. 229 O.p., art. 21 § 3 O.p. i art. 15 u.p.o.l., poprzez nieprawidłowe stwierdzenie naruszenia prawa przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie, podczas gdy było ono uprawnione do podjęcia w sprawie skarżonego rozstrzygnięcia. W konsekwencji Dyrektor wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów postępowania kasacyjnego oraz kosztów postępowania poniesionych przed Sądem pierwszej instancji, a także kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Odpowiadając na skargę kasacyjną skarżący wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest zasadna w zakresie oceny prawidłowości zastosowania w postępowaniu podatkowym art. 233 § 2 O.p. W decyzji podatkowego organu odwoławczego zalecone zostało przeprowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność: czy podatnik oprócz świadczenia usług nie prowadził również sprzedaży opodatkowanej opłatą targową. Sąd pierwszej instancji powyższej konstatacji Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie zanegował, natomiast podatnik nie wniósł od wyroku skargi kasacyjnej. Zasadność prowadzenia w przywołanym zakresie postępowania nie stanowiła przedmiotu oceny prawnej Naczelnego Sądu Administracyjnego, ponieważ nie była objęta zarzutem skargi kasacyjnej. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., poza wskazanymi w art. 183 § 2 p.p.s.a. przypadkami nieważności postępowania sądowego, których nie stwierdzono, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają zarzuty kasacyjne: sformułowane, przedstawione i uzasadnione zgodnie z wymogami i standardami wynikającymi z art. 174 i art. 176 p.p.s.a. Skoro więc w postępowaniu administracyjnym badany i ewentualnie odtwarzany ma być nowy – w relacji do świadczenia usług - przedmiot działalności podatnika, to jest rozpatrywane będzie: czy podatnik dokonywał sprzedaży, stanowiącej przedmiot i konstytuującej podstawę opodatkowania opłaty targowej, trafna jest ocena o potrzebie ponowienia w sprawie postępowania co najmniej w znacznej części, co dostatecznie uzasadniało zastosowanie art. 233 § 2 O.p. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. i art. 203 pkt 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.