I SA/Gd 1568/13
WyrokWSA w Gdańsku2014-02-26
Skład orzekający: Elżbieta Rischka, Małgorzata Gorzeń, Małgorzata Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasadne jest nałożenie obowiązku zwrotu pobranej w nadmiernej wysokości dotacji na szkołę niepubliczną, jeśli stwierdzono zawyżoną liczbę słuchaczy w miesięcznych wykazach, mimo że skreślenia z listy uczniów następowały dopiero po zakończeniu semestru, a nie natychmiast po przekroczeniu 50% nieobecności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy zasadnie nakazały zwrot nadmiernie pobranej dotacji. Dotacja przysługuje na faktyczną liczbę słuchaczy spełniających wymóg minimalnej obecności. Szkoła miała obowiązek natychmiastowego skreślenia słuchacza z listy po przekroczeniu 50% nieobecności, a wykazanie takich osób jako uprawnionych do dotacji stanowiło podstawę do jej zwrotu. Kontrola miesięczna jest dopuszczalna, a roczny charakter dotacji nie wyklucza takiej kontroli.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. nakazującą "A" Sp. z o.o. zwrot dotacji w kwocie 38.841,10 zł z powodu pobrania jej w nadmiernej wysokości. Kontrola wykazała, że szkoła wykazywała zawyżoną liczbę słuchaczy, w tym osoby, które nie uzyskały promocji, zostały skreślone z listy lub przekroczyły 50% nieobecności na zajęciach, a skreślenia te następowały dopiero po zakończeniu semestru. Spółka skarżyła decyzję, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną interpretację przepisów dotyczących skreślania słuchaczy i rozliczania dotacji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Marzena Cybulska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 lutego 2014 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o.z siedzibą w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczgo z dnia 25 września 2013 r. Sygn. akt [...] w przedmiocie dotacji podmiotowej oddala skargę.
ZASKARŻONĄ DO SĄDU DECYZJĄ, SAMORZĄDOWE KOLEGIUM ODWOŁAWCZE PO ROZPOZNANIU ODWOŁANIA "A" SPÓŁKI Z O.O. OD DECYZJI PREZYDENTA MIASTA S. Z DNIA 20 GRUDNIA 201 R. W SPRAWIE ZOBOWIĄZANIA "A" SPÓŁKA Z O.O. W Ł. DO ZWROTU POBRANEJ W NADMIERNEJ WYSOKOŚCI DOTACJI W KWOCIE 38.841,10 ZŁ WRAZ Z NALEŻNYMI ODSETKAMI LICZONYMI JAK OD ZALEGŁOŚCI PODATKOWYCH OD DNIA WYDANIA DECYZJI DO DNIA ZAPŁATY W TERMINIE 14 DNI OD DNIA DORĘCZENIA DECYZJI, NA PODSTAWIE:
• ART. 138 § 1 PKT 2 USTAWY Z DNIA 14 CZERWCA 1960 R. - KODEKS POSTĘPOWANIA ADMINISTRACYJNEGO (TJ. DZ. U. 2013.267.);
• art. 90 ust. 3 Ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 256 poz. 2572 ze zm.);
• art. 252 ust. 1, 3 i art. 61 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t. j. Dz. U. Nr 2013.885);
1. uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu zwrotu i naliczania odsetek i w tym zakresie orzekło o obowiązku zwrotu pobranej w nadmiernej wysokości dotacji wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od doręczenia decyzji;
2. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałym zakresie.
W uzasadnieniu organ stwierdza, że decyzją z dnia 20 grudnia 2012 r. Prezydent Miasta S. orzekł o zwrocie wypłaconej "A" Spółce z o.o. w nadmiernej wysokości dotacji w kwocie 38.841,10 zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych. Organ wskazał na wyniki kontroli przeprowadzonej, w oparciu o uchwałę Rady Miasta S. z dnia 5 listopada 2010 r. Nr XLII/547/2010 w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości jej wykorzystania dla publicznych i niepublicznych jednostek oświatowych prowadzonych przez osoby prawne i fizyczne inne niż m. S. w Policealnej Szkole "A", podczas której stwierdzono, że istnieją poważne rozbieżności w liczbie słuchaczy objętych dotacją miasta S. a stanem faktycznym, wszczęcie postępowania w dniu 24 października 2012 r. i prowadzone w jego toku czynności. W dalszej części uzasadnienia organ wskazuje na czynności prowadzonej kontroli która objęła okres od 24 lutego do 28 czerwca 2012 r. i jej wyniki wskazujące na niezgodność pomiędzy liczbą słuchaczy zapisanych w dziennikach zajęć a odnotowaną na zajęciach frekwencją, niezgodność zapisów dzienników z uchwałami Rady Pedagogicznej w sprawie klasyfikacji semestralnej i skreśleń z listy słuchaczy wskazujące na pobranie dotacji w nadmiernej wysokości w kwocie 2.833,90 zł za 17 słuchaczy, którzy nie uzyskali promocji, zostali skreśleni z listy uczniów lub nie figurowali w dzienniku lekcyjnym oraz pobrania dotacji w nadmiernej wysokości w kwocie 36.007,20 zł za 216 słuchaczy, którzy przekroczyli 50% nieobecności na zajęciach edukacyjnych przewidzianych w szkolnym planie nauczania. Następnie organ wskazał, że nie zgadza się ze stanowiskiem prezentowanym przez stronę postępowania w pismach procesowych. W tym zakresie organ przytoczył przepis art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2012 r.), art. 90 ust. 3e i 3f tej ustawy, przepisy rozporządzenia MENiS z 19 lutego 2002 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji oraz przepisy rozporządzenia MEN z 30 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych nakładające na dyrektora szkoły dla dorosłych obowiązek skreślenia słuchacza z listy słuchaczy w przypadku opuszczenia przez niego w danym semestrze więcej niż 50% godzin przeznaczonych na obowiązkowe zajęcia edukacyjne, przewidziane w szkolnym planie nauczania lub obowiązkowe konsultacje. Wskazał, że działania kontrolowanej placówki polegające na skreślaniu z Iisty słuchaczy osób które przekroczyły określony rozporządzeniem próg 50% nieobecności dopiero po zakończeniu semestru naruszało przepisy rozporządzenia MEN z 20 sierpnia 2010 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych. Rozpatrując zgłoszone przez stronę, w toku postępowania, zarzuty organ wskazał, że podnoszony przez stronę argument o braku obowiązku skreślenia z listy słuchaczy bezpośrednio po przekroczeniu 50% nieobecności na zajęciach, bez względu na przyczyny nieobecności, w świetle § 25a pkt 1 w związku z § 24 powołanego rozporządzenia jest bezpodstawny. Za nieuzasadnione organ uznał również zarzuty przekroczenia uprawnień w toku prowadzonej kontroli.
W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik Spółki wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania zarzuca jej naruszenie przepisów art. 7 w zw. z art. 77§ 1 k.p.a., naruszenie zasad postępowania wynikających z art. 8, art. 9, art. 6 w zw. z art. 9 i art. 11 k.p.a., naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., polegający na braku uzasadnienia faktycznego decyzji i nie wskazanie słuchaczy, którzy zostali zakwestionowani jako uprawniający szkołę do dotacji w poszczególnych miesiącach, naruszenie art. 25 ust. 3 rozporządzenia MEN z 30 kwietnia 2007 r. przez jego błędną interpretację polegającą na wprowadzeniu instytucji, "natychmiastowego skreślenia", naruszenie zasady legalizmu poprzez przyznanie sobie uprawnień decydowania o terminach zwoływania rad pedagogicznych przez organ kontrolny, naruszenie art. 252 ustawy o finansach publicznych poprzez nieprawidłowe naliczenie odsetek oraz naruszenie art. 90 ustawy o systemie oświaty poprzez błędną interpretację polegającą na przyjęciu, że dotacja może być rozliczona za okres krótszy niż rok.
Rozpoznając sprawę w związku z wniesionym odwołaniem Kolegium Odwoławcze przywołując treść z art. 90 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. 2004.256.2572 j.t. ze zm., art. 252 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r., o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157 poz. 1240 ze zm.), stwierdziło, iż na podstawie wyżej przywołanych przepisów prawa Prezydent Miasta S. zasadnie wydał zaskarżoną - w tym postępowaniu - decyzję, którą orzekł, że dotacja w kwocie 38.814,10 zł stanowi dotację pobraną w nadmiernej wysokości i zobowiązał "A" Spółkę z o.o. w Ł. do zwrotu pobranej w nadmiernej wysokości dotacji wraz z należnymi odsetkami jak od zaległości podatkowych.
Te ustalenia organu znajdują oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym, na który składa się protokół z kontroli w zakresie ustalenia zgodności ze stanem faktycznym liczby słuchaczy Policealnej Szkoły "A" objętych dotacją z budżetu Miasta S. w okresie od 24 lutego 2012 r. do 28 czerwca 2012 r. sporządzony 24 lipca 2012 r.
Organ odwoławczy zwraca uwagę, że przepis art. 90 ust. 4 wymienionej ustawy o systemie oświaty zawiera upoważnienie dla organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego do ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji, o których mowa w ust. 1a i 2a-3b, oraz tryb i zakres kontroli prawidłowości ich wykorzystywania, uwzględniając w szczególności podstawę obliczania dotacji, zakres danych, które powinny być zawarte we wniosku o udzielenie dotacji i w rozliczeniu jej wykorzystania, oraz termin i sposób rozliczenia dotacji. Korzystając z nadanego na podstawie przytoczonych unormowań uprawnienia Rada Miasta S. ustaliła tryb i zakres takiej kontroli w Uchwale z dnia 5 listopada 2010 r. Nr XLII/547/2010 w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości jej wykorzystania dla publicznych i niepublicznych jednostek oświatowych prowadzonych przez osoby prawne i fizyczne inne niż m. S. W § 3 Regulaminu stanowiącego załącznik do Uchwały wskazano, że do 10 dnia każdego miesiąca organ prowadzący przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę lub placówkę oświatową składa w Wydziale Oświaty, w którym został złożony wniosek o udzielenie dotacji, informację o faktycznej liczbie uczniów, sporządzoną na podstawie dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej odpowiedniej dla danego typu i rodzaju przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego, szkoły i placówki oświatowej, według stanu na pierwszy dzień miesiąca, za który udzielana jest cześć dotacji przypadająca na dany miesiąc, według wzoru stanowiącego załącznik nr 3 i nr 4 do Uchwały, z zastrzeżeniem ust. 3. W punkcie 4 § 3 Regulaminu Uchwała przewiduje, że upoważnieni pracownicy Urzędu Miasta S. mogą dokonać sprawdzenia zgodności ze stanem faktycznym liczby uczniów wykazywanych w informacji, o której mowa w ust. 2, na podstawie udostępnionej do wglądu przez organ prowadzący dokumentacji stanowiącej podstawę sporządzenia tej informacji, w tym dokumentacji organizacyjnej, finansowej i dokumentacji przebiegu nauczania. W punktach 5 i 6 tego § przewidziano, że dotacje są przekazywane w 12 częściach w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca, a przekazanie części dotacji przypadającej na dany miesiąc następuje po złożeniu w Wydziale Oświaty, informacji o faktycznej liczbie uczniów oraz z zachowaniem terminu, o którym mowa w ust. 2. W § 4 pkt 3 Uchwały przewidziano sporządzenia miesięcznego rozliczenie przekazanej dotacji. Rozdział V Regulaminu określa zakres i tryb kontroli - wskazuje kto i na jakiej podstawie dokonuje kontroli oraz jakie czynności są podejmowane w ramach tej kontroli.
Kontrola ustalenia zgodności ze stanem faktycznym liczby słuchaczy Policealnej Szkoły "A" objętych dotacją z budżetu Miasta S. w okresie od 24 lutego 2012 r. do 28 czerwca 2012 r. została przeprowadzona na zasadach wynikających z powołanej Uchwały. Wyniki kontroli, w efekcie której organ poczynił istotne dla przedmiotowego postępowania ustalenia zawarte w protokole są spójne logiczne i nie budzą wątpliwości. Wnioski kontrolujących wypływają z analizy wskazanych dokumentów (dzienników lekcyjnych, protokołów rady pedagogicznej i uchwał rady pedagogicznej). Ustalając liczbę wykazanych 17 słuchaczy, którzy nie otrzymali promocji oraz 216 słuchaczy, których nieobecność na zajęciach edukacyjnych przewidzianych w szkolnym planie nauczania przekroczyła 50%, sporządzający protokół kontroli odwołali się do konkretnych pozycji dzienników lekcyjnych, protokołu z posiedzenia Rady Pedagogicznej Klasyfikacyjnej z 29 stycznia 2012 r. i Uchwały Rady Pedagogicznej Nr [...] oraz protokołu z posiedzenia Rady Pedagogicznej skreślającej z listy słuchaczy z dnia 12 lutego 2012 r. i Uchwały Rady Pedagogicznej Nr [...].
Interpretacja przepisów § 25a ust. 1 rozporządzenia MEN z 30 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych przedstawiona w prowadzonym postępowaniu przez organ pierwszej instancji jest prawidłowa. Potwierdza to zmienione i obowiązujące od 1 stycznia 2013 r. brzmienie art. 90 ust. 3, który obecnie stanowi, że dotacje dla szkół niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych niewymienionych w ust. 2a przysługują na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, w wysokości nie niższej niż 50% ustalonych w budżecie odpowiednio danej gminy lub powiatu wydatków bieżących ponoszonych w szkołach publicznych tego samego typu i rodzaju w przeliczeniu na jednego ucznia, pod warunkiem że osoba prowadząca szkołę niepubliczną poda organowi właściwemu do udzielania dotacji planowaną liczbę uczniów nie później niż do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji, z zastrzeżeniem ust. 3h oraz 3i.
Za nieuzasadniony Kolegium uznało zarzut odwołania dotyczący obowiązku ustalenia pobrania dotacji w nadmiernej wysokości wyłącznie w okresie rocznym. Taki obowiązek nie wynika z przepisów art. 90 ustawy o systemie oświaty. Zdaniem Kolegium roczny charakter dotacji wynikający z powołanych przepisów ustawy nie może stanowić jednocześnie kryterium czasowego dla kontroli wysokości wypłaconej dotacji w stosunku określonym przepisami art. 90 ust. 3 ustawy. Zważywszy bowiem, że wysokość dotacji powinna odpowiadać faktycznej, rzeczywistej liczbie uczniów w chwili przekazywania dotacji, a obowiązek rozliczenia dotacji w tym kontekście obejmuje okresy miesięczne (§ 4 pkt 3 Regulaminu) nie sposób dopatrzyć się naruszenia przepisów prawa, skutkującego koniecznością umorzeniem postępowania, w tym, że podstawą ustalenia wysokości dotacji pobranej w nadmiernej wysokości była kontrola liczby słuchaczy Policealnej Szkoły "A" w okresie od 24 lutego 2012 r. do 28 czerwca 2012 r.
Za zasadny SKO uznało natomiast zarzut odwołania dotyczący ustalenia w zaskarżonej decyzji terminu zwrotu i naliczenia odsetek od dotacji w kwocie 38.841,10 zł.
Zgodnie z art. 252 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego pobrane w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 2.
Uznając zatem, że decyzja wydana w przedmiotowej sprawie ostatecznie stwierdza okoliczności, o których mowa w art. 252 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych, Kolegium zmieniło w tej części zaskarżoną decyzję i orzekło jak w sentencji.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca Spółka wnosząc o jej uchylenie zarzuciła organom:
1. naruszenie art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez nie podjęcie działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy oraz braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego przedmiotowej sprawy;
2. naruszenie art. 8 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w przedmiotowej sprawie w sposób naruszający zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa wybiórczej ocenie zgromadzonego w sprawie materiału oraz oczywiście błędne ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia;
3. naruszenie art. 9 k.p.a. poprzez uznanie, że organ pierwszej instancji nie dokonał naruszenia przepisów prawa związanych z informowaniem strony o czynnościach dokonywanych podczas postępowania;
4. naruszenie art. 6 k.p.a. w związku z art. 10 k.p.a. poprzez uznanie, iż na gruncie niniejszej sprawy organ pierwszej instancji umożliwił stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenie żądań przed wydaniem decyzji mimo faktu wyznaczenia zbyt krótkiego terminu na dokonanie powyższych czynności;
5. naruszenie art. 11 k.p.a. poprzez uznanie, że na gruncie postępowania organ pierwszej instancji w sposób prawidłowy informował strony o przebiegu i czynnościach podejmowanych podczas postępowania;
6. naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie zamieszczenie w uzasadnieniu decyzji uzasadnienia faktycznego decyzji, w konsekwencji powyższego uniemożliwienie weryfikacji wydanej decyzji z punktu widzenia prawidłowości zastosowania art. 80 k.p.a.; w tym także poprzez przyjęcie, że brak wskazania danych słuchaczy, którzy zostali zakwestionowani przez organ administracyjni jako słuchacze za których szkoła uprawniona była do otrzymania dotacji w poszczególnych miesiącach nie stanowi żadnej przeszkody w ustalenia stanowiących podstawę rozstrzygnięcia;
7. naruszeniu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, pomimo naruszenia przepisów mających wpływ na wynik sprawy, jak wyżej;
8. naruszenie 25 ust. 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 kwietnia 2007 r. poprzez błędną jego interpretację i wprowadzenie nieznanej prawu instytucji "natychmiastowego skreślenia";
9. naruszenie zasady legalizmu, poprzez przyznanie sobie uprawnień do decydowania o terminach zwołania Rad Pedagogicznych przez organ kontrolny, do czego nie jest uprawniony;
10. naruszenie art. 90 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) poprzez jego błędną interpretację i przyjęcie, że dotacja może podlegać rozliczeniu za okres krótszy niż rok rozliczeniowy.
Uzasadnienie skargi sprowadza się do rozwinięcia argumentacji poszczególnych zarzutów.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona do sądu decyzja nie narusza przepisów prawa w stopniu skutkującym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.
Kwestia sporna w rozważanej sprawie sprowadza się w istocie do udzielenia odpowiedzi na pytanie czy zasadnie organy nakazały skarżącej Spółce zwrócić pobraną w nadmiernej wysokości dotację za okres od 24 lutego do 28 czerwca 2012 r.
Stan faktyczny w sprawie jest niesporny.
Na podstawie upoważnień do kontroli z dnia 25 czerwca 2012 r. wydanych z upoważnienia Prezydenta Miasta S. przez Wiceprezydent Miasta S., działając na podstawie art. 90 ust.3e i 3f ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) oraz Uchwały Nr XLII/547/2010 Rady Miasta S. z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości jej wykorzystania dla publicznych i niepublicznych jednostek oświatowych prowadzonych przez osoby prawne i fizyczne inne niż m. S., pracownicy Urzędu Miasta S. w dniu 28 czerwca 2012 r., w siedzibie sekretariatu szkoły przeprowadzili kontrolę w zakresie ustalenia zgodności ze stanem faktycznym liczby słuchaczy Policealnej Szkoły "A" objętych dotacją z budżetu miasta S. Kontrolą objęto okres od dnia 24 lutego 2012 r. do dnia 28 czerwca 2012 r.
Analizując dokumentację szkoły ustalono, iż w okresie od miesiąca marca 2012 r. do czerwca 2012 r. Policealna Szkoła "A" w S., realizowała kształcenie w następujących zawodach: technik architektury krajobrazu, technik organizacji reklamy, technik rachunkowości, technik usług kosmetycznych, technik budownictwa.
Gmina Miasta S. przekazywała szkole, w okresach miesięcznych, dotację w oparciu o przekazywaną przez dotowaną szkołę miesięczną informację o rzeczywistej liczbie uczniów, która to informacja stanowiła podstawę do naliczania i przekazywania dotacji.
Zestawienie informacji o liczbie słuchaczy poszczególnych kierunków kształcenia, wykazanych w dotacji i objętych dotacją, oraz kwoty przekazanych dotacji na poszczególne kierunki kształcenia w rozbiciu miesięcznym, przedstawione zostały na stronach 3-6 protokołu kontroli (protokół Nr [...] Protokół Nr [...] z kontroli przeprowadzonej w Policealnej Szkole "A" w S.).
Wyniki kontroli wykazały, iż miesięczne wykazy liczby słuchaczy do naliczenia dotacji nie są zgodne ze stanem faktycznym. Policealna Szkoła "A" wykazywała zawyżoną liczbę słuchaczy, niż wynikało to z ustalonego stanu faktycznego.
Stwierdzono miedzy innymi niezgodność, pomiędzy liczbą zapisanych słuchaczy w dziennikach zajęć, a odnotowywaną frekwencją na zajęciach oraz niezgodność zapisów w dziennikach (promowani, niepromowani, dopuszczeni do egzaminów poprawkowych) z uchwałami Rady Pedagogicznej w sprawie klasyfikacji semestralnej i skreśleń z listy słuchaczy, uzasadniającą postawienie szkole zarzutu pobrania dotacji w nadmiernej wysokości w kwocie 2.833,90 zł za 17 słuchaczy, którzy nie uzyskali promocji, zostali skreśleni z listy uczniów lub nie figurowali w dzienniku lekcyjnym, oraz pobrania dotacji w nadmiernej wysokości w kwocie 36.007,20 zł za 216 słuchaczy, którzy przekroczyli 50% nieobecności na zajęciach edukacyjnych przewidzianych w szkolnym planie nauczania, poprzez wykazanie ich w informacji o rzeczywistej liczbie słuchaczy. Tym samym stwierdzono, że na podstawie złożonych w Wydziale Oświaty Urzędu Miasta S. w 2012 r. informacji o rzeczywistej liczbie słuchaczy dla szkoły prowadzonej przez "A" Sp. z o.o. w Ł. za okres od 24 lutego 2012 r. do 28 czerwca 2012 r. udzielono dotacji w nadmiernej wysokości w kwocie 38.841,10 zł.
Ustaleń faktycznych skarżąca w istocie nie kwestionuje; w opinii skarżącej ustalenia te nie mogą wywoływać jednakże skutków prawnych w postaci obowiązku zwrotu dotacji.
Skarżąca przede wszystkim uważa, iż kontrolujący w toku czynności działali z rażącym przekroczeniem uprawnień wynikających z art. 90 ustawy o systemie oświaty, albowiem Miasto S. nie posiadało materialnoprawnego upoważnienia do prowadzenia kontroli w zakresie dokumentacji organizacyjnej i dokumentacji przebiegu nauczania. Ponadto, powołując się na § 25a ust. 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz sposobu przeprowadzenia sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych, składający zastrzeżenia podniósł, iż z uwagi na przyznane tym zapisem prawo ucznia do złożenia w terminie 7 dni po zakończeniu zajęć dydaktycznych wniosku o powtarzanie semestru, skreślenie ucznia z listy uczniów w innym wcześniejszym terminie - tj. bezpośrednio po przekroczeniu 50% nieobecności na zajęciach nie znajduje uzasadnienia prawnego. Skarżąca uważa, iż "A" Sp. z o.o. wypełniło wynikający z treści art. 90 ustawy o systemie oświaty obowiązek podania organowi właściwemu do udzielania dotacji planowanej liczby uczniów (...) i wywiązała się ze wszystkich ustawowych obowiązków w zakresie otrzymania dotacji.
Powołując się na art. 41 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemie oświaty, skarżąca podkreśla, iż utrata przymiotu słuchacza dla osoby nie uczęszczającej na zajęcia następuje w każdym przypadku po zakończeniu danego semestru, albowiem uczniowie do końca semestru mogą składać wniosek o powtarzanie semestru. Ponadto powołując się na przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, kwalifikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz sposobu przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych podniesiono, iż zapis § 25a ust. 3 rozporządzenia "zawiera uprawnienia słuchacza do złożenia w terminie 7 dni po zakończeniu zajęć dydaktycznych wniosku o powtarzanie semestru. Oznacza, to iż słuchacz nie może zostać skreślony z listy uczniów przed tym terminem. Zdaniem skarżącej, również z § 24 ust. 4 tegoż rozporządzenia, wynika prawo słuchacza szkoły dla dorosłych kształcącej w formach zaocznych, do usprawiedliwienia swojej nieobecności i w konsekwencji podejścia do egzaminu w terminach dodatkowych.
Zatem z uwagi na powyższe przyczyny, zdaniem skarżącej nie ma uzasadnionych podstaw do stwierdzenia, iż obowiązkiem prowadzącego szkołę jest skreślanie, z listy słuchaczy ucznia bezpośrednio po przekroczeniu przez niego progu 50% nieobecności na zajęciach w danym semestrze.
Odnosząc się do powyższych zarzutów uznając je za niezasadne w pierwszej kolejności podkreślić należy, że artykuł 205 ustawy o finansach publicznych stanowi, iż podmiot który pobrał dotację w nienależnej wysokości obowiązany jest do jej zwrotu.
Zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) niepubliczne szkoły o uprawnieniach szkół publicznych uprawnione są do otrzymania z budżetu gminy lub odpowiednio powiatu, dotacji na każdego ucznia, w wysokości nie niższej niż 50% ustalonych w budżecie odpowiednio danej gminy lub powiatu wydatków bieżących ponoszonych w szkołach publicznych tego samego typu i rodzaju w przeliczeniu na jednego ucznia, po spełnieniu dodatkowych warunków wymienionych w tym przepisie.
Zarządzenie Prezydenta Miasta S. Nr [...] z dnia 18 stycznia 2012 roku w sprawie określenia kwoty dotacji przysługującej działającym na terenie Miasta S. niepublicznym przedszkolom i punktom przedszkolnym, liceum ogólnokształcącemu dla dorosłych i szkole policealnej dla dorosłych, określało kwotę dotacji do której uprawniona była kontrolowana szkoła. Miesięczna kwota dotacji przysługująca na ucznia uczęszczającego w 2012 r. do szkoły policealnej dla dorosłych wynosi 166,70 zł.
W okresie od 1 stycznia 2012 r. do dnia 31 sierpnia 2012 r. Policealna Szkoła "A" w S. otrzymała z Miasta S. dotację w łącznej kwocie 229.879,30 zł.
Art. 90 ust. 3e i 3f ustawy o systemie oświaty upoważnia organy jednostek samorządu terytorialnego do kontrolowania prawidłowości wykorzystania dotacji przyznanych szkołom i placówkom z budżetu tych jednostek oraz do wglądu do prowadzonej przez nie dokumentacji organizacyjnej, finansowej i dokumentacji przebiegu nauczania. Miasto S. Uchwałą Nr XLII/547/2010 Rady Miasta S. z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości jej wykorzystania dla publicznych i niepublicznych jednostek oświatowych prowadzonych przez osoby prawne i fizyczne inne niż m. S., wydaną na podstawie art. 90 ust 4 ustawy o systemie oświaty, określiło procedurę udzielania i rozliczania przyznanej szkołom placówkom niepublicznym dotacji. Ponadto, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji (Dz. U. z 2002 r. Nr 23 poz.225) - kontrolowana szkoła powinna prowadzić: księgę uczniów, dziennik lekcyjny dla każdego oddziału, arkusz ocen ucznia, księgi arkuszy ocen. Dokumentację przebiegu nauczania (§ 16 w/w rozporządzenia) stanowią także uchwały rady pedagogicznej dotyczące m.in. klasyfikowania i promowania uczniów. Szkoła dotowana z budżetu miasta Sopotu, posiadająca uprawnienia szkoły publicznej, została zobowiązana, zgodnie z obowiązującymi przepisami do prowadzenia dokumentacji, przewidzianej dla szkół publicznych.
Z kolei, Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 kwietnia 2007 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 83, poz.562 z późn. zm.) nakłada na dyrektora szkoły dla dorosłych obowiązek skreślenia słuchacza z listy słuchaczy w przypadku opuszczenia przez niego w danym semestrze więcej niż 50% godzin przeznaczonych na obowiązkowe zajęcia edukacyjne przewidziane w szkolnym planie nauczania lub obowiązkowe konsultacje.
Z wyżej powołanych przepisów wynika więc, jak trafnie podkreślono w zaskarżonej decyzji, iż miesięczna informacja o rzeczywistej liczbie uczniów, stanowiąca podstawę naliczania dotacji w poszczególnych miesiącach powinna zawierać faktyczną liczbę uczniów i winna być ustalana w oparciu o dokumentację przebiegu nauczania prowadzoną przez szkołę.
Zatem obowiązkiem Dyrektora szkoły, zgodnie z § 25 ust. 3 powoływanego wyżej rozporządzenia, było i jest natychmiastowe skreślenie z listy uczniów, słuchacza bezpośrednio po przekroczeniu przezeń 50% nieobecności na zajęciach. Dotacja przysługuje zatem wyłącznie na słuchacza który uczestniczy w zajęciach określonych programem nauczania, w wymiarze 50% i więcej obecności, nie zaś dla osoby, która po przekroczeniu progu 50% nieobecności, w świetle obowiązujących przepisów cytowanego wyżej Rozporządzenia, nie może być traktowana jako słuchacz (uczeń) faktycznie uczęszczający na zajęcia. Tym bardziej, że wymóg co najmniej 50% obecności dotyczy konkretnych zajęć edukacyjnych, tj. obecności na każdym nauczanym przedmiocie.
W kontrolowanej placówce skreślenia z listy uczniów dokonywane były natomiast dopiero po zakończeniu danego semestru.
Działania szkoły, polegające na ujmowaniu, jako słuchaczy uprawnionych do otrzymania dotacji osób, które przekroczyły określony rozporządzeniem próg 50% nieobecności na zajęciach naruszyły jednoznacznie przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 sierpnia 2010 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych (Dz. U. Nr 156, poz. 1046 z późn. zm.).
Tym samym zasadnie uznano, iż comiesięczna informacja o liczbie uczniów przekazywana przez szkołę, była nierzetelna i zawierała błędne dane dotyczące rzeczywistej liczby słuchaczy, na podstawie której naliczana i przekazywana była dotacja. Jak wynika z ustaleń kontroli Szkoła w przekazywanych Miastu wykazach podawała jako słuchaczy osoby, które przekroczyły próg 50% nieobecności na zajęciach.
Nie mając również do tego żadnych podstaw wykazywano także, jako uprawnionych do dotacji słuchaczy, którzy nie otrzymali promocji na wyższy semestr, zostali skreśleni z listy słuchaczy lub nie figurują jako słuchacze w zapisach dzienników lekcyjnych i protokołach rady pedagogicznej.
Zasadnie za nieuzasadniony Kolegium uznało również zarzut odwołania dotyczący obowiązku ustalenia pobrania dotacji w nadmiernej wysokości wyłącznie w okresie rocznym. Taki obowiązek nie wynika z przepisów art. 90 ustawy o systemie oświaty. Zdaniem Sądu roczny charakter dotacji wynikający z powołanych przepisów ustawy nie może stanowić jednocześnie kryterium czasowego dla kontroli wysokości wypłaconej dotacji w stosunku określonym przepisami art. 90 ust. 3 ustawy. Zważywszy bowiem, że wysokość dotacji powinna odpowiadać faktycznej, rzeczywistej liczbie uczniów w chwili przekazywania dotacji, a obowiązek rozliczenia dotacji w tym kontekście obejmuje okresy miesięczne (§ 4 pkt 3 Regulaminu) nie sposób dopatrzyć się naruszenia przepisów prawa, skutkującego koniecznością umorzeniem postępowania, w tym, że podstawą ustalenia wysokości dotacji pobranej w nadmiernej wysokości była kontrola liczby słuchaczy Policealnej Szkoły "A" w okresie od 24 lutego 2012 r. do 28 czerwca 2012 r.
Za niezasadne uznać należy również pozostałe zarzuty skargi.
Strona został zawiadomiona o wszczęciu postępowania i jego zakończeniu, przez co umożliwiono jej wzięcie udziału w każdym jego stadium.
W zakresie zasad gromadzenia materiału dowodowego organy mają wprawdzie podejmować wszelkie działania zmierzające do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, z drugiej jednak strony mają to być jedynie działania niezbędne. Chodzi więc o takie działania, które są konieczne dla wyjaśnienia sprawy. Wystarczające jest zatem jeśli działania podjęte przez organ mają charakter niezbędnych, tj. służących ustaleniu stanu faktycznego. W ocenie Sądu w toku postępowania o zwrot dotacji organy wnikliwie ustaliły istnienie okoliczności uzasadniających ów zwrot, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 i zasadą zupełności postępowania dowodowego uregulowaną w art. 77 § 1 k.p.a. Organy dokonały również prawidłowej oceny zebranego materiału dowodowego opartej na zasadach wynikających z art. 80 k.p.a. Przeprowadzony sposób rozumowania związany z ustaleniem stanu faktycznego sprawy przedstawiony w uzasadnieniu decyzji jest też jasny, zrozumiały i oparty o zasady logiki. Po zebraniu dowodów i ustaleniu stanu faktycznego sprawy, organy dokonały prawidłowej subsumcji, a przy tym czynność ta znalazła swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji - stosownie do art. 107 § 3 k.p.a.
Z tych przyczyn na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) skargę jako niezasadną sąd oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło