II GZ 764/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. M. Spółki z o.o. w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 4 września 2015 r., sygn. akt VIII SA/Wa 602/15 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi S. M. Spółki z o.o. w P. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenie opłaty za czynności kontrolne związane z kontrolą doraźną towarów paczkowanych postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 4 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił S. M. Spółce z o.o. w P. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] maja 2015 r. w przedmiocie ustalenie opłaty za czynności kontrolne związane z kontrolą doraźną towarów paczkowanych. Sąd I instancji wskazał, że w dniu 19 czerwca 2015 r. skarżąca złożyła skargę na opisaną decyzję bezpośrednio w Biurze Podawczym WSA w W.. Skarga ta została przekazana przez Sąd organowi w dniu 26 czerwca 2015 r., o czym skarżąca została poinformowana. Sąd wskazał przy tym, że skuteczny termin do wniesienia skargi upływał z dniem 22 czerwca 2015 r. wobec doręczenia stronie decyzji w dniu 22 maja 2015 r. W złożonym w dniu 29 czerwca 2015 r. wniosku o przywrócenie terminu pełnomocnik skarżącej podniósł, że uchybienie terminowi do wniesienia skargi nastąpiło bez winy pełnomocnika spółki albowiem zawinił pracownik kancelarii pełnomocnika (adwokata). Wskutek niedyspozycji zdrowotnej w dniu 19 czerwca 2015 r. doręczył on omyłkowo korespondencję spółki (skargę) bezpośrednio do Sądu. Ponadto w ocenie pełnomocnika skarżącej nie mógł ponosić winy za niewłaściwe postępowanie pracownika Sądu, który jego zdaniem powinien odmówić przyjęcia korespondencji zaadresowanej na Sąd za pośrednictwem organu administracji. Sąd I instancji odmawiając przywrócenia terminu do wniesienia przez spółkę skargi wskazał na treść art. 86 i art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) i wynikających z nich przesłanek warunkujących przywrócenie uchybionego terminu. Sąd podkreślił, że spółka była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata, który podlega dodatkowym wymogom związanym z wykonywaniem tego zawodu, od którego należy oczekiwać należytej staranności wynikającej z zawodowego charakteru prowadzonej działalności. Stwierdził, że zaniedbania osób, którymi posługuje się profesjonalny pełnomocnik, obciążają jego samego jak również nie uwalniają strony od poniesienia procesowej odpowiedzialności za takie działania bądź zaniechania. Próba przerzucania odpowiedzialności fachowego pełnomocnika na osoby trzecie nie stanowi usprawiedliwienia dla braku dochowania przez niego należytej staranności w działaniu na rzecz strony, którą reprezentuje. S. M. Spółka z o.o. w P. zażaleniem zaskarżyła w całości postanowienie Sąd I instancji zarzucając mu naruszenie: 1. art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że niezachowanie terminu do wniesienia odwołania na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar jest następstwem okoliczności, za które winę ponosi pełnomocnik skarżącej, podczas gdy czynność nie została dokonana w terminie bez winy wskazanego pełnomocnika; 2. przepisów postępowania poprzez nieprawidłową, sprzeczną z zasadami doświadczenia życiowego ocenę dowodów załączonych do wniosku prowadzącą do błędnego przyjęcia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, jakoby pełnomocnik skarżącej nie dochował należytej staranności. Podnosząc te zarzuty skarżąca spółka wiosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w W.. Prezes Głównego Urzędu Miar, w odpowiedzi na zażalenie wniósł o jego oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 p.p.s.a., jeśli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Przepis art. 87 § 2 p.p.s.a. określa natomiast, że wniosek o przywrócenie terminu powinien wskazywać na okoliczności uprawdopodabniające brak winy w uchybieniu terminu. Strona, domagając się przywrócenia terminu, któremu uchybiła powinna wobec tego wskazać na takie, obiektywne okoliczności, które zaistniałe w okresie biegu terminu do dokonania określonej czynności w postępowaniu sądowym, w sposób niezależny od niej spowodowały niemożność dochowania tego terminu. Dokonując oceny podniesionych, tak we wniosku o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia skargi, jaki i w zażaleniu, argumentów pełnomocnika skarżącej spółki, za prawidłową uznać należy ocenę wniosku jakiej dokonał Sąd I instancji. Istotnym, na co zwrócił szczególną uwagę Sąd I instancji, była okoliczność, że strona podejmowała swoje czynności w sprawie za pośrednictwem pełnomocnika będącego profesjonalistą z tytułu wykonywanego zawodu adwokata. Słusznie wskazał Sąd, że zawodowy charakter działalności adwokata powoduje, iż odpowiedzialność pełnomocnika względem swojego mocodawcy obejmuje działania wszystkich osób, którymi posługuje się wykonując swój zawód. Innymi słowy to na profesjonalnym pełnomocniku ciąży odpowiedzialność, wywierająca skutki w sferze podmiotu, który reprezentuje, za działania podejmowane przez osoby upoważnione do wykonania w jego imieniu i na jego rzecz czynności związanych z prowadzoną działalnością, w tym spraw w imieniu mocodawcy. Nie jest wobec tego usprawiedliwione, a w okolicznościach tej sprawy nie wywołuje skutku niezawinienie przez pełnomocnika w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, okoliczność popełnienia błędu w doręczeniu korespondencji zawierającej skargę przez pracownika kancelarii pełnomocnika strony skarżącej. To bowiem na pełnomocniku spoczywał obowiązek, tym bardziej szczególny z racji profesjonalnego wykonywania zawodu, dochowania staranności i podjęcia wszelkich możliwych działań celem nadania sprawie właściwego biegu – prawidłowego i terminowego, w świetle obowiązujących przepisów, nadania skargi do sądu. Oceny tej nie zmienia podnoszona w uzasadnieniu zażalenia okoliczność złego stanu zdrowia pracownika pełnomocnika skarżącej spółki, który był przyczyną wadliwego doręczenia korespondencji zawierającej skargę. Autor zażalenia wskazał, że zły stan zdrowia jego pracownika w dniu, w który miał doręczyć korespondencje, wynikał z niewłaściwej diety w okresie korzystania z dializ i oczekiwania na przeszczep nerki. Tak opisany stan zdrowia pracownika pełnomocnika, o którym wiedział, wskazywał, że jego niekorzystne samopoczucie nie miało charakteru czysto incydentalnego wywołanego przypadkową jednostką chorobową lecz miał charakter przewlekły, mogący wywoływać zmienność w objawach wpływających na zdolność podejmowania bieżących czynności pracownika. W takiej sytuacji pełnomocnik powinien, dochowując staranności, mieć na uwadze możliwość wystąpienia niekorzystnych dla pracownika okoliczności wpływających na podejmowane przez niego czynności zawodowe. Powinien zatem podjąć szczególne środki, wynikające z możliwych do wystąpienia sytuacji faktycznych, umożliwiających mu kontrolę bądź korektę podejmowanych przez jego pracownika czynności związanych z działaniem kancelarii. Zauważyć przy tym należy, że fakt dokonania, niewłaściwego doręczenia skargi, dokonanego w dniu 19 czerwca 2015 r., fakt, iż termin do dokonania tej czynności upływał z dniem 22 czerwca 2015 r., a także okoliczność, że pracownik w dniu doręczania skargi poinformowała swojego pracodawcę o złym samopoczuciu, powodowała, że pełnomocnik miał możliwość dokonania sprawdzenia prawidłowości doręczenia skargi i ewentualnego prawidłowego jej wniesienia, a więc za pośrednictwem organu, jeszcze w biegnącym do dokonania tej czynności terminie. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.