II OZ 1093/15

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-11-17

Skład orzekający: Maria Czapska-Górnikiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obowiązek zapłaty świadczenia pieniężnego może być uznany za trudny do odwrócenia skutek w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. uzasadniający wstrzymanie wykonania decyzji?
Ratio decidendi
Obowiązek zapłaty świadczenia pieniężnego, z natury rzeczy, jest odwracalny, ponieważ w przypadku uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji, skarżący jest uprawniony do zwrotu uiszczonej opłaty. Ciężar dowodu w zakresie wykazania okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy, który musi uprawdopodobnić niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Stan faktyczny
M. M. złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie dotyczące uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W ramach skargi wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji, argumentując trudną sytuacją finansową. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił wniosek, uznając brak uprawdopodobnienia szkody. M. M. wniosła zażalenie, zarzucając wadliwą wykładnię art. 61 § 3 P.p.s.a.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

II OZ 1093 / 15 POSTANOWIENIE Dnia 17 listopada 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 września 2015 r. sygn. akt II SA/GL 485/15 oddalające wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi postanawia: oddalić zażalenie W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] marca 2015 r. w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi M. M. zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji. Zarządzeniem z dnia 28 lipca 2015 r. skarżąca została wezwana do wskazania i wykazania okoliczności powodujących, że wykonanie decyzji z dnia [...] października 2014 r. pociągnie za sobą niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki i tym samym uzasadnienia złożonego wniosku o wstrzymanie wykonania – w terminie 7 dni, pod rygorem oddalenia wniosku. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca podniosła, że jest na emeryturze, nie ma innych dochodów i sama ponosi wydatki związane z utrzymaniem domu, dlatego nie stać jej na uiszczenie opłaty określonej w decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 14 września 2015 r. na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.), oddalił wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności uzasadniających zgłoszone żądanie. Ponadto Sąd podkreślił, iż przedstawione w skardze oraz w piśmie z dnia 4 sierpnia 2015 r. uwagi wskazujące na wady prawne decyzji oraz zaskarżonego postanowienie na obecnym etapie postępowania sądowego nie mogą być rozpatrywane. Dopiero, bowiem w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie Sąd zajmie stanowisko, co do zgodności z prawem skarżonych aktów. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła M. M. zarzucając naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. przez jego wadliwą wykładnię, polegającą na uznaniu, że skarżąca ma obowiązek udowodnić prawdopodobieństwo powstania szkody. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o którym mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Z przepisu tego wynika więc, iż warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku jej wykonania. Sąd orzeka, bowiem w kwestii wstrzymania wykonania na podstawie przytoczonych we wniosku okoliczności, uwzględniając indywidualny charakter każdej sprawy i możliwość wystąpienia dla strony skarżącej niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżanego aktu spoczywa na wnioskodawcy. Uwzględniając przedstawione wyżej wymogi, stwierdzić trzeba, iż w okolicznościach niniejszej sprawy Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, iż skarżąca nie uzasadniła złożonego wniosku. Stwierdzić też trzeba, iż argumentacja zawarta w zażaleniu jedynie ogólnikowo wskazuje na możliwość wyrządzenia szkody. Należy podkreślić, że obowiązek zapłaty świadczenia pieniężnego, z natury rzeczy jest odwracalny, ponieważ w przypadku ewentualnego uwzględnienia przez Sąd skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji, skarżący będzie uprawniony do zwrotu uiszczonej opłaty. W warunkach przedmiotowej sprawy istotnym jest to, iż przedmiotem skargi jest postanowienie dotyczące uchybienia terminu, zaś wniosek o wstrzymanie dotyczy decyzji wydanej przez organ I instancji. Tymczasem z konstrukcji przepisu art. 61 § 3 P.p.s.a. wyłaniają się dwie podstawowe dla rozstrzygnięcia sprawy zasady. Po pierwsze, postępowanie w sprawie wstrzymania wykonania decyzji jest postępowaniem prowadzonym na wniosek skarżącego, a więc Sąd nie jest uprawniony do działania z urzędu, a jedynie w zakresie, na jaki wskazuje skarżący w treści swego wniosku. Nie jest dopuszczalna, zatem samodzielna konkretyzacja rzeczywistej woli autora wniosku przez Sąd, na co trafnie wskazano w skarżonym postanowieniu. Po drugie, postępowanie to dotyczy, co do zasady możliwości wstrzymania zaskarżonej do sądu decyzji, choć nie wyklucza to możliwości wstrzymania również i innych aktów wydanych w granicach tej samej sprawy. Dopiero, jednak gdy zaistnieją podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, sąd może, na podstawie art. 61 § 3 zdanie ostatnie P.p.s.a. wstrzymać wykonanie także na przykład decyzji wydanej przez organ I instancji. Nie jest przy tym możliwe wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji, jeżeli z uwagi na brak wniosku strony skarżącej, Sąd nie może wstrzymać wykonania skarżonego aktu, którym jest decyzja, czy też postanowienie organu II instancji. Brak stosownego wniosku wraz z uzasadnieniem w przedmiotowej sprawie, wskazującym na możliwość wystąpienia niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., wykluczał, zatem możliwość udzielenia skarżącej ochrony tymczasowej. Mając powyższe względy na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło