I OZ 222/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek, po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 902/15 w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia odpisów skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi Mazowieckiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Warszawie i Województwa Mazowieckiego na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 15 kwietnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia zawieszającego postępowanie administracyjne i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 902/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywrócił termin do złożenia odpisów skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi Mazowieckiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Warszawie i Województwa Mazowieckiego na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 15 kwietnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia zawieszającego postępowanie administracyjne i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Pismem z dnia 12 listopada 2015 r. pełnomocnik Województwa Mazowieckiego będący radcą prawnym wniósł od powyższego wyroku skargę kasacyjną. Wezwaniem skutecznie doręczonym w dniu 20 listopada 2015 r. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez nadesłanie dwóch jej odpisów poświadczonych za zgodność z oryginałem w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Termin do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej upłynął w dniu 27 marca 2015 r. Pismem z dnia 30 listopada 2015 r. (data stempla pocztowego) pełnomocnik strony skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia dwóch odpisów skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu powyższego wniosku wskazał, że o fakcie zobowiązania go przez Sąd do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej dowiedział się w dniu 30 listopada 2015 r., mimo że przedmiotowe wezwanie wpłynęło do Wydziału prawnego Urzędu Marszałkowskiego w dniu 26 listopada 2015 r. Podniósł, że wcześniej kontakt był utrudniony z uwagi na ostrą infekcję grypową. Podkreślił również, że jako pełnomocnik w tej sprawie był jedyną osobą, która posiadała w wersji elektronicznej przedmiotową skargę kasacyjną. Wraz z wnioskiem zostały złożone do akt sprawy dwa odpisy skargi kasacyjnej poświadczone za zgodność z oryginałem. Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2012 r., Nr 270), zwanej dalej "P.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Natomiast zgodnie z art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi oraz zgodnie z § 4 tego artykułu równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Rozpoznając sprawę Sąd I instancji argumentował, że według twierdzeń pełnomocnika strony skarżącej dowiedział się on o fakcie zobowiązania go przez Sąd do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej w dniu 30 listopada 2015 r., i w dniu tym złożono wniosek o przywrócenie terminu do nadesłania dwóch odpisów skargi kasacyjnej wraz z dwoma odpisami skargi kasacyjnej poświadczonymi za zgodność z oryginałem. W ocenie Sądu, ustała więc przyczyna uchybienia terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej. Zdaniem Sądu I instancji, wniosek oraz odpisy skargi kasacyjnej zostały złożone w terminie otwartym do ich wniesienia. W ocenie Sądu, strona skarżąca wykazała brak winy w uchybieniu terminowi. Mając powyższe na uwadze Sąd I instancji, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., przywrócił termin do złożenia odpisów skargi kasacyjnej. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła J.M., wskazując na nierzetelność i brak obiektywizmu uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei zgodnie z art. 87 § 2 P.p.s.a. w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy strony w uchybieniu terminu. Taka konstrukcja przesłanek przywrócenia terminu powoduje, że strona we wniosku obowiązana jest wskazać okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, a następnie je uprawdopodobnić. Rolą sądu rozpoznającego wniosek o przywrócenie terminu jest zaś szczegółowe zbadanie tych okoliczności i ocena, czy zostały one przez stronę uprawdopodobnione. W konsekwencji rozważania sądu we wspomnianym zakresie powinny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu postanowienia o przywróceniu terminu albo o odmowie jego przywrócenia. Jak bowiem wynika z art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. art. 166 P.p.s.a. uzasadnienie postanowienia powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych we wniosku, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a zatem odnosić się do wszystkich kluczowych etapów stosowania prawa: ustaleń faktycznych, ustalenia stanu prawnego, wykładni przepisów prawa, subsumcji oraz określenia konsekwencji prawnych (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2013 r., II OZ 224/13). W przedmiotowej sprawie uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie spełnia wymogów art. 141 § 4 P.p.s.a., gdyż sporządzone jest w sposób wadliwy, uniemożliwiający jego kontrolę instancyjną. Funkcja uzasadnienia wyraża się m.in. w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to po stronie Sądu I instancji obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda jego kontroli. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie zawiera argumentów przemawiających za przywróceniem terminu do złożenia odpisów skargi kasacyjnej. Z jednozdaniowego stwierdzenia Sądu I instancji, że "W ocenie Sądu strona skarżąca wykazała brak winy w uchybieniu terminowi" w żaden sposób nie wynika spełnienie przesłanki braku winy z art. 86 § 1 P.p.s.a., takiego uzasadnienia nie można uznać nawet za lakoniczne. Tym samym zaskarżone postanowienie nie poddaje się kontroli instancyjnej, co pozbawia Naczelny Sąd Administracyjny możliwości oceny zasadności przyjętego przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia. Z uwagi na stwierdzenie naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 P.p.s.a., konieczne stało się uchylenie zaskarżonego postanowienia. Jedynie na marginesie zauważyć należy, że przyjęcie dopuszczalności kwestionowania daty doręczenia przesyłki, po jej odbiorze, w kontekście złożenia odpowiedniego podpisu na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, może nastąpić z dużą ostrożnością, tak, by nie przeczyło sensowi potwierdzania odbioru. W innym razie, w każdym przypadku odbiorca przesyłki mógłby podnosić, że jakkolwiek pismo, zostało doręczone na prawidłowy adres właściwemu podmiotowi to ze względu na wewnętrzne kwestie organizacyjne tegoż podmiotu doręczenie nastąpiło w okresie późniejszym. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. ----------------------- 3