I SA/Wa 472/15

WyrokWSA w Warszawie2015-09-23

Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Mirosław Gdesz, Przemysław Żmich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozszerzenie wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty o nieruchomości nieobjęte pierwotnym wnioskiem, złożone po terminie określonym w art. 5 ust. 1 ustawy o realizacji prawa do rekompensaty, może skutkować przyznaniem tej rekompensaty?
Ratio decidendi
Rozszerzenie wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty o nieruchomości nieobjęte pierwotnym wnioskiem, złożone po terminie określonym w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. (tj. po 31 grudnia 2008 r.), skutkuje wygaśnięciem uprawnienia do dochodzenia rekompensaty za te dodatkowe nieruchomości. Organ administracji ma obowiązek wydać decyzję odmawiającą potwierdzenia prawa do rekompensaty w takim przypadku.
Stan faktyczny
Skarżący J. W. ubiegał się o potwierdzenie prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione poza granicami Polski. Pierwotny wniosek z 1990 r. dotyczył nieruchomości w L. W 2013 r. pełnomocnik skarżącego rozszerzył żądanie o nieruchomości w S., pozostawione przez W. S. Organy administracji uznały, że rozszerzenie wniosku nastąpiło po terminie określonym w ustawie (31 grudnia 2008 r.), co skutkowało odmową potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomości w S. Skarżący zarzucił naruszenie szeregu przepisów proceduralnych i materialnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie: WSA Mirosław Gdesz WSA Przemysław Żmich Protokolant referent stażysta Joanna Kicińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2015 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty oddala skargę. Minister Skarbu Państwa, decyzją z [...] stycznia 2015 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] listopada 2014 r., nr [...], odmawiającą J. W. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez W. S. nieruchomości w S., pow. M., woj. l., poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Z ustaleń organu wynika, że J. W. w piśmie z [...] grudnia 1990 r. wniósł o przyznanie odszkodowania za pozostawiony przez S. S. dom mieszkalny wielorodzinny w L. W dniach [...] marca 2007 r. i [...] lipca 2008 r. wnioskodawca złożył dokumenty, z których wynika, że współwłaścicielami pozostawionych w L. nieruchomości były M. K., O. L. i S. S. W związku z tym, że przedłożone dokumenty obejmowały większą ilość nieruchomości niż wymieniono we wniosku z [...] grudnia 1990 r. organ pismem z [...] maja 2011 r. wezwał wnioskodawcę do sprecyzowania żądania zawartego w tym wniosku. J. W. w piśmie z [...] maja 2011 r. jednoznacznie sprecyzował wniosek wskazując, że ubiega się o rekompensatę za nieruchomości pozostawione przez M. K., O. L. i S. S. w L. W ocenie organu żądanie zawarte we wniosku z [...] grudnia 1990 r. i sprecyzowane w piśmie z [...] maja 2011 r. nie budzi wątpliwości i dotyczy ono przyznania rekompensaty za nieruchomości pozostawione w L. Rozszerzenia tego wniosku dokonał pełnomocnik wnioskodawcy w piśmie z [...] lipca 2013 r. zgłaszając także prawo do rekompensaty za nieruchomości pozostawione przez W. S. w S. Rozszerzenie wniosku dokonane zostało po upłynięciu terminu określonego w art. 5 ust. 1 ustawy z 8 lipca 2005 r., tj. po 31 grudnia 2008 r. Żądania takiego nie podnosił wnioskodawca przesłuchiwany w dniu [...] stycznia 2013 r. oraz w dniu [...] marca 2013 r. Mając na uwadze tak ustalony stan faktyczny i prawny organ uznał, że nie został spełniony wymóg wynikający z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. tj. złożenie wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty w terminie do 31 grudnia 2008 r. co do nieruchomości pozostawionych przez W. S. w S., woj. l., a to uzasadnia wydanie decyzji odmownej. W skardze na decyzję Ministra Skarbu Państwa J. W. zarzucił naruszenie: • art. 10 § 1 k.p.a. przez brak zapewnienia skarżącemu czynnego udziału na etapie postępowania odwoławczego; • art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez bezzasadne utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji; • art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej poprzez przyjęcie, że wnioskodawca musi do dnia 31 grudnia 2008 r. precyzyjnie wskazać jakie konkretnie składniki mienia są objęte wnioskiem, a dokonanie dokładniejszych ustaleń w toku prowadzonego postępowania nie może mieć już wpływu na realizację prawa do rekompensaty; • art. 6, art. 7 i art. 77 § 1 oraz 8 kpa przez brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy oraz prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów państwa, • art. 6, art. 7 i art. 77 § 1 kpa przez brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, przez dokonanie ustaleń faktycznych w sprawie w sposób sprzeczny z zebranym w sprawie materiałem dowodowym; • art. 107 § 3 kpa przez brak odniesienia się do wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącego w odwołaniu, pismach kierowanych do organu, poprzez brak należytego uzasadnienia decyzji; • art. 81 kpa przez dokonanie ustaleń faktycznych w sytuacji gdy strona nie miała możliwości odniesienia się do przedmiotowych okoliczności; • art. 89 § 2 kpa w zw. z art. 86 kpa przez brak wyznaczenia rozprawy administracyjnej i przesłuchanie stron celem ustalenia zakresu wniosku; • art. 80 kpa przez brak dokonania oceny dowodów na podstawie całokształtu materiału dowodowego, i braku jego oceny; • art. 75 § 1, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez niedokonanie kompleksowego zebrania i oceny materiału dowodowego, niedopuszczenia jako dowód wszystkiego co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem i niepodjęcie wszelkich czynności zmierzających do dokładniejszego objaśnienia stanu faktycznego, co skutkowało poczynieniem błędnych i niepełnych ustaleń odmawiających potwierdzenia prawa do rekompensaty. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest nieuzasadniona. Postępowanie o potwierdzenie prawa do rekompensaty, prowadzone na podstawie przepisów ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.), wszczynane jest na wniosek zainteresowanego, przy czym ustawa zakreśliła w art. 5 ust. 1 termin złożenia takiego wniosku do dnia 31 grudnia 2008 r. Niewystąpienie za stosownym wnioskiem w tym terminie powoduje, że wygasa uprawnienie osoby ubiegającej się o potwierdzenie tego prawa. Termin ten ma charakter terminu prawa materialnego i stanowisko to jest utrwalone w orzecznictwie i nie budzi żadnych wątpliwości. Konsekwencją niespełnienia wymogu wniesienia wniosku do 31 grudnia 2008 r. jest wydanie przez wojewodę decyzji o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy. Wniosek zakreśla granice sprawy administracyjnej, która została nim wszczęta. Dlatego rozszerzenie zakresu żądania na inne mienie niż zgłoszone przed tą datą oznacza, że roszczenie takie zostało zgłoszone po terminie, a zatem wygasło i organ wydaje w stosunku do tego żądania decyzję o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty. W rozpoznawanej sprawie J. W. złożył w dniu [...] grudnia 1990 r. do organu wniosek o przyznanie rekompensaty za majątek pozostawiony przez S. S. w L., w tym dom mieszkalny wielorodzinny. W dniach [...] marca 2007 r. i [...] lipca 2008 r. wnioskodawca złożył dokumenty, z których wynika, że współwłaścicielami pozostawionych w L. nieruchomości były M. K., O. L. i S. S. W związku z tym, że przedłożone dokumenty obejmowały większą ilość nieruchomości niż wymieniono we wniosku z [...] grudnia 1990 r. organ wezwał wnioskodawcę do sprecyzowania żądania zawartego w tym wniosku. J. W. w piśmie z [...] maja 2011 r. sprecyzował wniosek wskazując, że ubiega się o rekompensatę za nieruchomości pozostawione w L. przez M. K., O. L. i S. S. Co do rekompensaty za wskazane we wniosku z [...] grudnia 1990 r. nieruchomości wnioskodawca zgłaszał także w toku przesłuchiwania go w dniach [...] stycznia 2013 r. i [...] marca 2013 r. Natomiast w piśmie z [...] lipca 2013 r. pełnomocnik wnioskodawcy zgłosił roszczenie o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez W. S. majątku położonego w S. wnosząc o wydzielenie tej sprawy do osobnego rozpoznania. Pismo to jest pierwszym w sprawie, w którym zgłoszono roszczenie o potwierdzenie prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione przez W. S. w S. Wniosek z [...] grudnia 1990 r. nie obejmował żądania dotyczącego tego majątku. Rozszerzenie tego wniosku o nieruchomości w S. nastąpiło dopiero w piśmie z [...] lipca 2013 r., a więc po terminie określonym w art. 5 ust. 1 ustawy, tj. po 31 grudnia 2008 r. Wobec poczynionych w niniejszym uzasadnieniu rozważań co do charakteru tego terminu i skutków jego niedochowania przez wnioskodawcę należy uznać, że po 31 grudnia 2008 r. uprawnienie do dochodzenia prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione przez W. S. w S. wygasło, a to uzasadnia wydanie decyzji o odmowie potwierdzenia prawa do rekompensaty za te nieruchomości. Natomiast co do rekompensaty za nieruchomości pozostawione w L., które zostały zgłoszone we wniosku wniesionym przed 31 grudnia 2008 r. organ wydał decyzję [...] listopada 2013 r. potwierdzającą J. W. prawo do rekompensaty. Zgodne z prawem rozstrzygnięcie czyni zarzuty skargi nieuzasadnionymi. Odnosząc się do tych zarzutów należy wskazać, że organ odwoławczy potraktował pismo pełnomocnika wnioskodawcy z [...] lipca 2013 r. jako rozszerzenie wniosku z [...] grudnia 1990 r. co wprost wynika z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, szczególnie rozważań na str. 7, a nie jako nowy wniosek, co zarzuca skarżący. Niezasadne są zarzuty skargi dotyczące licznie wymienionych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego albowiem organ wyjaśnił sprawę w sposób pozwalający na jej rozstrzygnięcie decyzją o takiej treści, właściwie ocenił materiał dowodowy, a dokonane ustalenia nie są z tym materiałem sprzeczne. Organ nie miał obowiązku wyznaczenia rozprawy administracyjnej celem przesłuchania wnioskodawcy co do zakresu wniosku skoro wniosek z [...] grudnia 1990 r. sprecyzowany pismem z [...] maja 2011 r. w sposób jasny precyzował jego zakres. Wynika z niego, że wnioskodawca ubiegał się o rekompensatę za nieruchomości pozostawione w L. Zarzucając naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. skarżący nie wskazał w czym upatruje to naruszenie i jaki ono mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak odniesienia się organu do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu i pismach skarżącego. Organ nie ma obowiązku ustosunkowania się w uzasadnieniu decyzji do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę jeśli nie mają one wpływu na zgodne z prawem rozpatrzenie sprawy. Wbrew zarzutowi uzasadnienie decyzji jest zgodne z wymogami art. 107 § 3 k.p.a. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło