VI SA/Wa 2305/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant ref. staż. Małgorzata Ciach po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2015 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w E. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zaopiniowania wniosku w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej oddala skargę w całości Uchwałą nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej działając w imieniu Naczelnej Rady Aptekarskiej utrzymało w mocy zaskarżoną uchwałę (postanowienie) nr [...] Okręgowej Rady Aptekarskiej Okręgowej Izby Aptekarskiej w [...] z dnia [...] lutego 2014 r. w przedmiocie pozytywnego zaopiniowania wniosku Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. znak [...],[...] dotyczącego cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej "A." w P. przy ul. [...], należącej do przedsiębiorcy A. Sp. z o.o. z siedzibą w E. . Powyższe uchwały (postanowienia) zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w [...] zawiadomił Prezesa Okręgowej Rady Aptekarskiej Okręgowej Izby Aptekarskiej w [...], że A. w P. dokonuje sprzedaży produktów leczniczych do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej tj. z naruszeniem zapisów zawartych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne a w szczególności treści art. 86 ust. 2, ust. 5 i ust. 8, art. 87 ust. 2 pkt 1, art. 88 ust. 5 pkt 5. Zawiadamiając o tym fakcie [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny wniósł jednocześnie o wydanie opinii w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki. Podejmując uchwałę – postanowienie nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. Okręgowa Rada Aptekarska Okręgowej Izby Aptekarskiej w [...] uznała, że wniosek Wojewódzkiego Inspektora stanowi dokument urzędowy w rozumieniu przepisu art. 76 § 1 k.p.a. i jako taki stanowi wystarczający dowód potwierdzający fakty dokonywania przez A. sprzedaży produktów leczniczych przedsiębiorcy posiadającemu zezwolenie na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej (domniemanie prawdziwości i zgodności z prawdą oświadczenia organu). Z powyższego względu organ postanowił zaopiniować pozytywnie wniosek [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego. W dniu [...] marca 2014 r. do Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej wpłynęło zażalenie A. Sp. z o.o. z siedzibą w E. na uchwałę nr [...] Okręgowej Rady Aptekarskiej Okręgowej Izby Aptekarskiej w [...] z dnia [...] lutego 2014 r., w którym strona wniosła o uchylenie powyższej uchwały i wydanie opinii negatywnej w sprawie cofnięcia zezwolenia lub uchylenie powyższej uchwały i przekazanie sprawy Okręgowej Radzie Aptekarskiej w [...] do ponownego rozpoznania. Spółka zaskarżonej uchwale zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 10 § 1 k.p.a., art. 106 § 2 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 81 k.p.a., art. 11 k.p.a. w zw. z art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 29 pkt 7 ustawy o izbach aptekarskich, art. 76 § 1 i 3 k.p.a. w szczególności poprzez brak wskazania podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia naruszenia zasady prawdy obiektywnej, w tym nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego oraz naruszenie zasady informowania stron. Poza tym w zażaleniu znalazł się wniosek o umożliwienie skarżącej i jej pełnomocnikowi udziału w posiedzeniu Naczelnej Izby Aptekarskiej. W treści uzasadnienia skarżąca rozwinęła powyższe zarzuty, wskazując w pierwszej kolejności na naruszenie art. 106 § 2 k.p.a. albowiem [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny występując do Okręgowej Rady Aptekarskiej z wnioskiem o wydanie opinii, w sprawie cofnięcia zezwolenia nie zawiadomił o powyższym strony postępowania tj. A. sp. z o.o. z siedzibą w E. . Poza tym uchybienie to ma związek z naruszeniem art. 10 § 1 k.p.a. zapewniającym stronie możliwość czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz art. 9 k.p.a., który nakłada na organy administracji publicznej obowiązek należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Kolejno strona podniosła, że w okolicznościach niniejszej sprawy Okręgowa Rada Aptekarska Okręgowej Izby Aptekarskiej w [...] nie wyjaśniła dokładnie wszystkich okoliczności w sprawie albowiem wydając skarżoną uchwałę oparła się jedynie na twierdzeniach [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego. Spółka podniosła także, że wbrew twierdzeniom Okręgowej Rady Aptekarskiej w [...] wniosek o wydanie opinii nie potwierdza faktu dokonywania sprzedaży produktów leczniczych, dopiero w przypadku decyzji cofającej zezwolenie na prowadzenie apteki można przyjąć domniemanie prawdziwości okoliczności stwierdzonych w dokumencie urzędowym. Skarżąca podkreśliła również, że nie miała możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko treści wniosku, którą przewiduje art. 76 § 3 k.p.a. Mając na uwadze powyższe zarzuciła organowi wydającemu uchwałę naruszenie art. 7 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. jak również art. 81 k.p.a. Następnie strona wskazała, że w uchwale Okręgowej Rady Aptekarskiej w [...] brakuje uzasadnienia faktycznego i prawnego, co wiąże się z naruszeniem art. 124 § 2 k.p.a., jak również, że w sentencji zaskarżonej uchwały błędnie wskazano podstawę prawną, co stanowi naruszenie art. 124 § 1 k.p.a. Utrzymując w mocy zaskarżoną uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej wskazało, że zarzuty podniesione w zażaleniu nie zasługują na uwzględnienie. Odnosząc się do wskazanego przez skarżącą naruszenia art. 106 § 2 k.p.a. organ II instancji wskazał, że zgodnie z tym przepisem obowiązek informowania o zwróceniu się do innego organu o zajęcie stanowiska leży po stronie organu prowadzącego postępowanie główne – w przedmiotowej sprawie [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego. Jest zatem oczywistym, że zarzuty naruszenia tego przepisu oraz art. 10 § 1 k.p.a. nie mogą być kierowane pod adresem organu współdziałającego. Odpowiadając na zarzut niewskazania przez Okręgową Radę Aptekarską w [...] podstawy prawnej wydanej uchwały, organ II instancji podniósł, że podała ona przepis kompetencyjny upoważniający do zajęcia stanowiska w przedmiotowej sprawie w postaci art. 7 ust. 2 pkt 7 ustawy o izbach aptekarskich. Zgodnie z tym przepisem samorząd aptekarski wydaje opinie w sprawach udzielenia lub cofnięcia zezwoleń na prowadzenie aptek lub hurtowni. Uchybienie Okręgowej Rady Aptekarskiej w [...] polegające na niepowołaniu art. 29 pkt 7 ustawy o izbach aptekarskich, jak również art. 106 § 5 nie stanowi o tym, że zaskarżona uchwała organu I instancji została wydana bez podstawy prawnej, bo podstawa taka w rzeczywistości istnieje, jedynie jej przywołanie mogło być bardziej precyzyjne, co zostanie usunięte przez organ II instancji. W związku z powyższym Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej nie znalazło również uzasadnienia dla podnoszonego przez skarżącą naruszenia art. 9 k.p.a. W ocenie organu II instancji, Okręgowa Rada Aptekarska w [...] w zaskarżonej uchwale przytoczyła uzasadnienie faktyczne i prawne, opierając się na informacjach przekazanych przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...], który to fakt nie może stanowić zarzutu pod adresem organu I instancji. W przedmiotowej sprawie nie jest rzeczą organu samorządu aptekarskiego weryfikowanie ustaleń inspekcji farmaceutycznej co do prowadzenia przez skarżącą obrotu hurtowego a wyrażenie opinii, czy stwierdzone naruszenia stanowią podstawę do cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki. To inspekcja farmaceutyczna jako organ ustawowo powołany do kontrolowania podmiotów posiadających zezwolenie na prowadzenie aptek posiada uprawnienie określone w art. 119 ust. 1 Prawa farmaceutycznego, pozwalające jej na weryfikowanie, czy sposób wykonywania tej działalności odpowiada wymogom określonym w przepisach prawa. W przedmiotowej sprawie uzyskane przez organ inspekcji informacje wskazują na nieprawidłowości w zakresie prowadzenia przez skarżącą obrotu produktami leczniczymi. W odpowiedzi na zarzut strony odnośnie naruszenia art. 124 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego uzasadnienia faktycznego i prawnego organ II instancji podkreślił, że powyższe uchybienie nie dyskwalifikuje istnienia postanowienia. Jest to brak podlegający konwalidacji w trybie instancyjnym (postanowienie WSA z 18 stycznia 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1559/2010). Uzupełniając argumentację Okręgowej Rady Aptekarskiej Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej wskazało, że zgodnie z art. 65 Prawa farmaceutycznego obrót produktami leczniczymi może być prowadzony tylko na zasadach określonych w ustawie, ta przewiduje zaś dwie formy prowadzenia obrotu produktami leczniczymi: detaliczny i hurtowy. W myśl art. 68 ust. 1 ww. ustawy obrót detaliczny produktami leczniczymi prowadzony jest w aptekach ogólnodostępnych, z zastrzeżeniem przepisów ust. 2, art. 70 ust. 1, art. 71 ust. 1. Zgodnie z art. 72 ust. 3 ustawy obrót hurtowy to wszelkie działania polegające na zaopatrywaniu się, przechowywaniu, dostarczaniu lub eksportowaniu produktów leczniczych lub produktów leczniczych weterynaryjnych, posiadających pozwolenie na dopuszczenie do obrotu wydane w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub pozwolenie, o którym mowa w art. 3 ust. 2 prowadzone z wytwórcami lub importerami w zakresie wytwarzanych lub importowanych przez nich produktów leczniczych lub z przedsiębiorcami zajmującymi się obrotem hurtowym lub z aptekami lub zakładami leczniczymi dla zwierząt lub z innymi upoważnionymi podmiotami z wyłączeniem bezpośredniego zaopatrywania ludności. Zgodnie z art. 87 ust. 2 Prawa farmaceutycznego apteki ogólnodostępne przeznaczone są do: 1) zaopatrywania ludności w produkty lecznicze, leki apteczne, leki recepturowe, wyroby medyczne i inne artykuły, o których mowa w art. 86 ust. 8, 2) wykonywanie czynności określonych w art. 86 ust. 1 i 2. Wśród przepisów dotyczących aptek nie ma mowy o jakimkolwiek innym kanale dystrybucji niż sprzedaż detaliczna. Tymczasem jak wynika z wniosku Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego apteka nie będąc do tego uprawnioną dokonywała sprzedaży produktów leczniczych na rzecz przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej. Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej następnie wskazało, że w myśl art. 99 ust. 4a Prawa farmaceutycznego podmiot prowadzący aptekę jest obowiązany zatrudnić osobę odpowiedzialną za prowadzenie apteki, o której mowa w art. 88 ust. 2 dającą rękojmię należytego prowadzenia apteki. Natomiast przepis art. 101 pkt 4 Prawa farmaceutycznego mówi, że wojewódzki inspektor farmaceutyczny odmawia udzielenia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, gdy wnioskodawca nie daje rękojmi należytego prowadzenia apteki. Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej podkreśliło, że z powyższych uregulowań wynika, że rękojmię należytego prowadzenia apteki powinien posiadać zarówno podmiot ubiegający się o zezwolenie jak i zatrudniona przez ten podmiot osoba odpowiedzialna za prowadzenie apteki (kierownik). Pozycja kierownika apteki w żadnym wypadku nie jest niezależna wobec pozycji prowadzącego aptekę, co sprawia, że brak rękojmi po stronie kierownika apteki może być także rozważany jako brak rękojmi po stronie właściciela apteki. Organ II instancji zauważył, że w złożonym zażaleniu spółka nie podniosła argumentów merytorycznych obalających stanowisko organu tj. dowodzących, że nie prowadziła ona obrotu z hurtownią farmaceutyczną. W takiej zaś sytuacji zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych istnieje podstawa do cofnięcia zezwolenia z uwagi na utratę rękojmi należytego prowadzenia apteki. Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej stanęło również na stanowisku, że organ I instancji nie naruszył zasady prawdy obiektywnej jak również przepisów art. 75 § 1, 77 § 1, 81 k.p.a. albowiem zebrał materiał dowodowy pozwalający na wydanie zaskarżonej uchwały, treść rozstrzygnięcia została zaś uzupełniona o szczegółowe motywy w przedmiotowej uchwale, wydanej po rozpatrzeniu zażalenia. W ocenie organu II instancji przedsiębiorca powinien przez cały okres wykonywania działalności objętej zezwoleniem posiadać rękojmię, tym samym zasadne jest w oparciu o przedstawione ustalenia inspekcji wyrażenie pozytywnej opinii w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na podstawie art. 37 ap ust. 1 pkt 2 Prawa farmaceutycznego albowiem przedsiębiorca A. sp. z o.o. przestała spełniać warunki określone przepisami prawa, wymagane do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu. Co do zawartego w zażaleniu wniosku o umożliwienie skarżącej oraz jej pełnomocnikowi udziału w posiedzeniu Naczelnej Izby Aptekarskiej organ wskazał, że brak jest przepisu, który upoważniałby do wyrażenia zgody na udział w posiedzeniu Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej podmiotów, których dotyczą podejmowane na nim uchwały. Powyższa przyczyna wyklucza również udział w posiedzeniu pełnomocników tychże podmiotów. Na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. A. Sp. z o.o. z siedzibą w E. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając jej naruszenie: 1) prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 37 ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 101 pkt 4 ustawy z 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2008 r., nr 45, poz. 271 ze zm.), 2) przepisów postępowania administracyjnego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy: a) art. 106 § 2 k.p.a., art. 9 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. poprzez brak umożliwienia stronie możliwości czynnego udziału w postępowaniu zawisłym przed Naczelną Radą Aptekarską, b) art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 81 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, a w tym w szczególności nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego dotyczącego ustaleń odnośnie utraty rękojmi należytego prowadzenia apteki ogólnodostępnej, c) art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w związku z art. 9 k.p.a. w zw. z art. 29 pkt 7 ustawy z 19 kwietnia 1991 r. o izbach aptekarskich (Dz. U. Nr 41 poz. 179 z późn. zm.) w sytuacji braku wskazania podstawy prawnej i sporządzenia uzasadnienia faktycznego i prawnego leżącego u podstaw pozytywnego zaopiniowania wniosku o cofnięcie zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, a w tym brak wskazania podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia zarówno w uchwale Okręgowej Rady Aptekarskiej jak i w uchwale Naczelnej Rady Aptekarskiej, d) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej w I instancji i nieusunięcie naruszeń prawa popełnionych przez organ I instancji. Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonej uchwały Naczelnej Rady Aptekarskiej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. oraz poprzedzającej ją uchwały Prezydium Okręgowej Rady Aptekarskiej Okręgowej Izby Aptekarskiej w [...] z dnia [...] lutego 2014 r. w sprawie pozytywnego zaopiniowania cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej zlokalizowanej w P. przy ul. [...], 2) zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego zgodnie z przepisami prawa. Uzasadniając podniesione zarzuty strona w pierwszym rzędzie wskazała, że Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej nie odniosło się do wszystkich zarzutów zażalenia z dnia [...] marca 2014 r. na uchwałę (postanowienie) Prezydium Okręgowej Rady Aptekarskiej w [...] z dnia [...] lutego 2014 r. a w szczególności do zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. polegającego na braku umożliwienia stronie możliwości czynnego udziału w postępowaniach zawisłych przed Okręgową Radą Aptekarską i Naczelna Radą Aptekarską, jak również naruszenie art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. w sytuacji braku wskazania podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia zarówno w uchwale Okręgowej Rady Aptekarskiej jak i uchwale Naczelnej Rady Aptekarskiej. W tym aspekcie strona wskazała, że Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej nie rozpoznało wniosku pełnomocnika o umożliwienie mu i przedsiębiorcy udziału w posiedzeniu Naczelnej Izby Aptekarskiej. W tym stanie rzeczy, zdaniem skarżącej, Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej utrzymując rozstrzygnięcie Okręgowej Rady Aptekarskiej dopuściło się oczywistego naruszenia przepisów prawa a w szczególności dyspozycji art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Poddając krytyce uchwały organów obu instancji skarżąca wskazała także na naruszenie art. 106 § 2 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a., polegające na tym, że Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny występując do Okręgowej Rady Aptekarskiej z wnioskiem o wydanie opinii w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej zlokalizowanej w P. przy ul. [...] naruszył wskazany art. 106 § 2 k.p.a., bowiem nie zawiadomił o powyższym strony postępowania. Następnie skarżąca podniosła, że udzielenie opinii przez Okręgową Radę Aptekarską winno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego. W okolicznościach niniejszej sprawy organy obu instancji oparły się przede wszystkim na twierdzeniach Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego bez umożliwienia stronie przedstawienia swoich racji. Tak istotna kwestia jak dawanie rękojmi należytego prowadzenia apteki została pobieżnie rozpatrzona, gdyż organy nie dopuściły dowodu z przesłuchania przedsiębiorcy. Powyższe uchybienia rzutują w sposób absolutny na uchwały odnośnie pozytywnego zaopiniowania wniosku Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...] w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej w P. należącej do A. sp. z o.o. Usprawiedliwione jest zatem twierdzenie, że w sprawie doszło do oczywistego naruszenia art. 7, 75 § 1, 77 § 1 i 81 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Niezależnie od powyższego skarżąca podniosła zarzut naruszenia art. 124 § 2 k.p.a. albowiem w uchwale Okręgowej Rady Aptekarskiej brak jest uzasadnienia faktycznego i prawnego i brak ten nie został usunięty przez organ II instancji tj. Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej. Zdaniem strony, liczne uchybienia proceduralne, których dopuściły się organy skutkowały naruszeniem prawa materialnego tj. art. 37 ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 101 pkt 4 Prawa farmaceutycznego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a."). Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona uchwała jak i uchwała ją poprzedzająca nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. W niniejszej sprawie organy samorządu aptekarskiego na wniosek [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego wydały opinię w formie uchwał w przedmiocie cofnięcia skarżącej zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie A. w P. Podstawę prawną działania organów w tej sprawie stanowiły przepisy art. 7 ust. 2 pkt 7, art. 29 pkt 7 ustawy z 19 kwietnia 1991 r. o izbach aptekarskich w wersji obowiązującej na datę podjęcia uchwał, z których wynika, iż samorząd aptekarski (okręgowa rada aptekarska) wydaje opinię w sprawach udzielenia lub cofania koncesji na prowadzenie aptek lub hurtowni. Kwestie proceduralne związane z obowiązkiem współdziałania organów reguluje natomiast art. 106 k.p.a. Zarzuty, podniesione przez skarżącą sprowadzają się do wykazania braku wskazania podstawy materialnoprawnej wydanych rozstrzygnięć, braku należytego ich uzasadnienia, naruszenie zasady prawdy obiektywnej w tym nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego i brak umożliwienia stronie udziału w postępowaniu co w efekcie doprowadziło do naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 31 ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 101 pkt 4 Prawa farmaceutycznego. Zarzuty te nie są zasadne z następujących przyczyn. Odnosząc się do naruszenia art. 124 k.p.a., w szczególności braku powołania podstawy prawnej i uzasadnienia faktycznego i prawnego należy wskazać, że organ I instancji powołał się na art. 7 ust. 2 pkt 7 ustawy o izbach aptekarskich oraz wniosek Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...] w sprawie zaopiniowania cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki w P., który prowadzi postępowanie na podstawie art. 37 ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 65 ust. 1, art. 68 ust. 1, art. 86 ust. 1, 2, 5 i 8, art. 87 ust. 2 oraz art. 88 ust. 5 pkt 5 i art. 96 ust. 1 Prawa farmaceutycznego. Nieprecyzyjne wskazanie podstawy prawnej zostało dostrzeżone i uzupełnione przez Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej, które poza tym w zaskarżonej uchwale rozszerzyło argumentację organu I instancji, wskazując podstawowe zasady zgodnego z prawem funkcjonowania apteki, omówiło naruszenie przepisów prawa przez skarżącą, wyjaśniając jaki ma ono wpływ na kwestię posiadania przez podmiot rękojmi należytego prowadzenia apteki. Stąd też Sąd nie podzielił trafności zarzutu naruszenia art. 124 k.p.a., art. 9 k.p.a. i 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Kolejny zarzut skarżącej dotyczy naruszenia przez organ II instancji art. 106 § 2, art. 9 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. Zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie albowiem z samego brzmienia art. 106 § 2 k.p.a. wynika, że obowiązek informowania o zwróceniu się do innego organu o zajęcie stanowiska leży po stronie organu prowadzącego postępowanie główne tj. [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...]. Z tego względu zarzut naruszenia tego przepisu nie może być kierowany do organów samorządu aptekarskiego. Po doręczeniu uchwały organu I instancji strona wniosła zażalenie, w którym przedstawiła swoje stanowisko w sprawie, w którym podniosła przede wszystkim zarzuty o charakterze formalnoprawnym, nie kwestionując merytorycznej zasadności wniosku organu nadzoru farmaceutycznego a w związku z tym pozytywnego zaopiniowania cofnięcia skarżącej zezwolenia na prowadzenie apteki. Wbrew twierdzeniom skargi Prezydium NRA poinformowało stronę z jakich powodów nie uwzględniło wniosku o udział jej i jej pełnomocnika w posiedzeniu tegoż Prezydium. Wyjaśniło bowiem, że brak jest przepisu, umożliwiającego uczynić zadość żądaniu strony. Sąd nie podzielił również trafności zarzutu skarżącej odnośnie naruszenia art. 7, 75 § 1, 77 § 1 i 81 k.p.a. Organy samorządu aptekarskiego, podejmując zaskarżone uchwały działały jako organy współdziałające przy wydaniu decyzji przez Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego. Postępowanie toczące się przed nimi należy uznać za postępowanie pomocnicze w stosunku do postępowania głównego, toczącego się przed [...] Wojewódzkim Inspektorem Farmaceutycznym w przedmiocie cofnięcia spółce zezwolenia na prowadzenie apteki. Organy były więc tylko organami opiniującymi a nie rozstrzygającymi sprawę cofnięcia zezwolenia. W myśl art. 106 § 4 k.p.a. organ obowiązany do zajęcia stanowiska może w razie potrzeby przeprowadzić postępowanie wyjaśniające. Zgodnie z art. 106 § 3 k.p.a. organ opiniujący powinien przedstawić swoje stanowisko niezwłocznie, jednak nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia doręczenia mu żądania, chyba, że przepis prawa przewiduje inny termin. Przepisy też świadczą o służebnym charakterze postępowania przed organami samorządu aptekarskiego. Wydane przez nich uchwały nie mają charakteru wiążącego dla organu prowadzącego główne postępowanie, podlegają ocenie jak każdy inny dowód w sprawie. W niniejszej sprawie słusznie Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej uznało, że przedstawione przez Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego fakty dotyczące dokonywania przez skarżącą sprzedaży produktów leczniczych do hurtowni farmaceutycznej są wystarczające do stwierdzenia naruszenia przez stronę Prawa farmaceutycznego w zakresie obrotu produktami leczniczymi. Strona bowiem ani w toku postępowania ani w skardze nie podniosła żadnych zarzutów dotyczących błędnego ustalenia stanu faktycznego oraz nie wskazała w jakim kierunku należałoby jeszcze sprawę wyjaśnić. Stąd organy samorządu nie były zobowiązane do przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego i mogły oprzeć się na materiale przedstawionym przez organ nadzoru farmaceutycznego. Odnosząc się do wykazywanego w skardze niewłaściwego zastosowania art. 37 ap ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 101 pkt 4 Prawa farmaceutycznego należy wskazać, iż organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały obszernie wyjaśnił jaki wpływ ma naruszenie przez stronę przepisów dotyczących obrotu produktami farmaceutycznymi na rękojmię należytego prowadzenia apteki, którą podmiot prowadzący aptekę powinien legitymować się przez cały czas prowadzenia działalności objętej zezwoleniem. Organ podkreślił, że rękojmię należytego prowadzenia apteki powinien posiadać zarówno podmiot posiadający zezwolenie jak i zatrudniony przez ten podmiot kierownik. Do zadań kierownika należy organizacja pracy w aptece polegająca m.in. na przyjmowaniu, wydawaniu, przechowywaniu i identyfikacji produktów leczniczych i wyrobów medycznych oraz zakup produktów leczniczych, wyłącznie od podmiotów posiadających zezwolenie na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej, ich wydawanie zgodnie z art. 96 ustawy, a zatem na podstawie recepty, bez recepty albo na podstawie zapotrzebowania uprawnionych jednostek organizacyjnych lub osób fizycznych uprawnionych na podstawie odrębnych przepisów. W przedmiotowej sprawie Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny wskazał, że apteka dostarczał produkty lecznicze do hurtowni farmaceutycznej a zatem naruszyła przepisy Prawa farmaceutycznego. Nieprzestrzeganie przepisów przez kierownika apteki bezpośrednio rzutuje na spółkę i pozwala w pełni na przyjęcie, że skarżąca utraciła rękojmię należytego prowadzenia apteki ogólnodostępnej. W tej sytuacji dopuszczenie dowodu z przesłuchania strony nie było niezbędne dla wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Z tych wszystkich względów uznając, że zarzuty skargi były niezasadne Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu w całości.