II FZ 721/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Tomasz Kolanowski, , , po rozpoznaniu w dniu 28 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. F. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 czerwca 2015 r. sygn. akt I SA/Gl 512/15 w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia 2 marca 2015 r. nr (...) w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki postanawia oddalić zażalenie. Przedmiotem zażalenia jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Gl 512/15, mocą którego oddalono wniosek J. F. (dalej: skarżąca, strona) o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia 2 marca 2015 r. w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązania spółki w podatku od nieruchomości. W motywach orzeczenia Sąd podał, że w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności solidarnej za zaległości podatkowe spółki D. Sp. z o.o. z siedzibą w K. w podatku od nieruchomości za okres od sierpnia 2010 r. do września 2011 r. wraz z odsetkami skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji organów obu instancji. Wskazała, że nie prowadzi działalności gospodarczej, ale jest zatrudniona na podstawie umowy o pracę. Z tego tytułu osiąga niewielkie zarobki, które są niewystarczające aby zaspokoić należności wynikające z decyzji organu pierwszej instancji. Jedynym wartościowym składnikiem jej majątku jest udział w nieruchomości gruntowej zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, który stanowi miejsce zamieszkania jej rodziny, w tym jej męża oraz trójki małoletnich dzieci. Strona nie ma możliwości zamieszkania w innym miejscu, a wykonanie decyzji skutkować będzie licytacyjną sprzedażą domu i w konsekwencji utratą miejsca zamieszkania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. w postanowieniu z dnia 29 kwietnia 2015 r. na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.; dalej: p.p.s.a.), odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżąca w żaden sposób nie wykazała prawdopodobieństwa wystąpienia szkody w stopniu uzasadniającym wstrzymanie wykonania decyzji, jak też nie poparła wniosku żadnymi dokumentami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskazał, że strona dążąc do wstrzymania wykonania decyzji musi uprawdopodobnić, że istnieją przesłanki uzasadniające odstąpienie od zasady wykonalności orzeczeń ostatecznych i wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zasadne. Zdaniem Sądu skarżąca nie wykazała należycie, że zachodzą okoliczności uzasadniające skorzystanie z tej instytucji. Sąd stwierdził, że skarżąca oświadczyła, iż nieruchomość, na której znajduje się jej dom, stanowi jedyne miejsce zamieszkania skarżącej i jej rodziny, lecz stanowisko to w żaden sposób nie zostało uprawdopodobnione. Okoliczność, że skarżąca jest zatrudniona na podstawie umowy o pracę i z tego tytułu otrzymuje niewielkie wynagrodzenie, nie została udokumentowana, podobnie jak twierdzenie, że strona jest współwłaścicielem nieruchomości stanowiącej jej miejsce zamieszkania oraz jej męża i trójki małoletnich dzieci. Bez wątpienia sprzedaż nieruchomości w drodze licytacji może spowodować trudne do odwrócenia skutki w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Tym niemniej w ocenie Sądu na obecnym etapie postępowania nie jest pewne, czy do niej dojdzie. W postępowaniu egzekucyjnym w administracji egzekucja z nieruchomości traktowana jest jako środek o charakterze ostatecznym, do którego zastosowania organ egzekucyjny jest uprawniony dopiero w momencie, gdy zawiodą inne instrumenty prawne wyegzekwowania należności. W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik w imieniu skarżącej powtórzył argumenty zawarte we wniosku. Podkreślił, że jedynym składnikiem majątku skarżącej, z którego może być prowadzona egzekucja, jest udział w nieruchomości gruntowej zabudowanej budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, w którym mieszka wraz z rodziną. Sprzedaż tej nieruchomości doprowadzi do utraty przez nią miejsca zamieszkania. Ponadto zdaniem pełnomocnika, Sąd winien był wezwać skarżącą do doręczenia stosownych dokumentów, zamiast oddalać wniosek z powodu niewykazania spełnienia przesłanek z art. 61 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Jak stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Wstrzymanie wykonania decyzji następuje więc wyłącznie na wniosek strony i to do strony należy obowiązek wykazania, że okoliczności z art. 61 p.p.s.a. zachodzą. Twierdzenia skarżącej muszą być poparte stosownymi dokumentami; sąd musi mieć bowiem możliwość weryfikacji okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji. Uprawdopodobnienie okoliczności nie oznacza gołosłownego stwierdzenia przez podmiot na nią się powołujący, że okoliczność ta istnieje. Oznacza tylko tyle, że okoliczność ta nie musi być udowodniona bez wątpliwości, lecz wystarczy takie jej potwierdzenie, które daje dużą dozę prawdopodobieństwa jej zaistnienia. Podkreślenia wymaga, że wniosek, który rozpatrywał Sąd pierwszej instancji, był już rozpatrzony negatywnie przez SKO w postanowieniu z dnia 29 kwietnia 2015 r. z powodu lakoniczności argumentacji i niepoparcia twierdzeń dokumentami. Skarżąca powinna więc mieć świadomość, że jej wniosek nie wywoła najpewniej zamierzonych skutków z powodów wskazanych w postanowieniu Kolegium. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela stanowiska pełnomocnika, zgodnie z którym Sąd pierwszej instancji winien był wezwać skarżącą do uzupełnienia wniosku o stosowne dokumenty. Ustawa p.p.s.a. nie zawiera przepisu, na podstawie którego taki obowiązek sądu można byłoby zrekonstruować. Wskazany przez pełnomocnika art. 49 § 1 p.p.s.a. dotyczy jedynie sytuacji, w której pismo ze względu na niezachowanie warunków formalnych nie może otrzymać prawidłowego biegu. Nie dotyczy natomiast pobieżnego uzasadnienia wniosku czy niezałączenia dowodów na poparcie twierdzeń autora pisma. Podkreślenia wymaga także to, że w niniejszej sprawie skarżąca jest reprezentowana przez adwokata, który powinien wiedzieć, jak należy sporządzić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca bardzo lakonicznie przedstawiła sytuację życiową swoją i jej rodziny. Bez pełnej informacji w tym zakresie nie sposób ocenić, czy rzeczywiście jedynym sposobem egzekucji spornej należności jest egzekucja z nieruchomości i czy istnieje ryzyko choćby wszczęcia takiej egzekucji. Z załączonego do zażalenia dokumentu w postaci wydruku z księgi wieczystej również niewiele wynika dla sprawy; wiadomo jedynie, że powierzchnia działki wynosi 0,72 ha, a na nieruchomości ustanowione są hipoteki ‒ umowna i przymusowa. Skarżąca załączyła też do zażalenia wniosek o umorzenie zaległości podatkowej. Wspomina w nim o postępowaniach egzekucyjnych, a także o hipotece umownej na inną kwotę, niż to wynika z załączonej księgi wieczystej. Wszystkie te twierdzenia nie są poparte jakimikolwiek dokumentami, skarżąca nie przedstawiła nawet dokumentu, z którego wynikałaby wysokość jej zarobków czy sytuacja finansowa jej męża. W tych okolicznościach uwzględnienie wniosku skarżącej musiałby nastąpić w istocie na podstawie jej gołosłownych twierdzeń, co jest niedopuszczalne. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. zażalenie oddalił.