I SAB/Wa 573/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant referent stażysta Beata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2015 r. sprawy ze skargi A. W. B. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] marca 1998 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] ozn. nr hip. [...] - w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1 000 (jeden tysiąc) złotych; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz A. W. B. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 17 marca 1998 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość [...], położoną przy ul. [...], w W., ozn. nr hip. [...],. Prezydentowi W. zarzucił naruszenie art. 36 § 1 w zw. z art. 35 § 1 i 3 w zw. z art. 12 Kpa, polegające na braku podejmowania działań bezpośrednio zmierzających do wydania rozstrzygnięcia w sprawie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania. Mając na uwadze powyższe wniósł o: 1. wyznaczenie Prezydentowi W. niezwłocznego terminu do wydania decyzji rozstrzygającej wniosek o przyznanie odszkodowania; 2. rozpoznanie niniejszej skargi w postępowaniu uproszczonym, z uwagi na charakter sprawy, dotyczący rozpoznania sprawy o bezczynność organu; 3. zasądzenie od Prezydenta W. zwrotu na rzecz skarżącej kosztów postępowania w, tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przypisanych; 4. Na wypadek, gdyby Prezydent W. nie zastosował się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej "Ppsa" wniósł o: 1. orzeczenie o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 w zw. z art. 55 ust. 1 Ppsa; 2. rozpoznanie sprawy na podstawie nadesłanego odpisu skargi oraz dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów w trybie art. 106 Ppsa z dokumentów dołączonych do skargi dla wykazania bezczynności Prezydenta W. przy rozpoznaniu wniosku o odszkodowanie. W uzasadnieniu podniósł, że pismem z dnia 17 marca 1998 r., na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115 poz. 741) – zwanej dalej "ugn" został zgłoszony przez J. B. poprzedniczkę prawną skarżącego wniosek o przyznanie odszkodowania. Pomimo upływu 17 lat od daty złożenia wniosku o odszkodowanie do dnia dzisiejszego sprawa nie jest rozpoznana. W dniu 17 października 2014 r. J. B. złożyła zażalenie na bezczynność Prezydenta W. w rozpoznaniu wniosku dotyczącego ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, wskazując, że przed dniem wniesienia zażalenia Prezydent W. nie wyznaczył dodatkowego terminu załatwienia sprawy, stosownie do art. 36 Kpa. Ostatnio podjętą przez organ I instancji czynnością przed dniem złożenia zażalenia na bezczynność było wystosowanie przy piśmie z dnia 17 października 2014 r. prośby o nadesłanie Ogólnego Planu Zabudowania W. z dnia 11 sierpnia 1931 r. do Archiwum Państwowego W.. Przy piśmie z dnia 3 grudnia 2014 r. Prezydent W. przesłał akta postępowania odszkodowawczego do Wojewody [...] oraz poinformował, że strona została poinformowana o dodatkowym terminie załatwienia sprawy, a materiał dowodowy nie został zgromadzony w sposób wystarczający do zbadania kwestii spełnienia przesłanek zawartych w art. 215 ust. 2 ugn w stosunku do nieruchomości położonej przy ul. [...]. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. uznano wniesione zażalenie za zasadne oraz wyznaczono Prezydentowi W. dodatkowy termin załatwienia sprawy do dwóch miesięcy od dnia doręczenia postanowienia wraz z aktami sprawy. Po J. W. na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia spadek nabyli: A. B., K. B. M. B. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie i nierozpatrywanie sprawy w trybie uproszczonym. W uzasadnieniu wskazał, że w toku postępowania zgromadzono szereg materiałów, mających na celu określenie, czy nieruchomość spełnia przesłanki wyznaczone w art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 782). Ze względu na złożony charakter postępowania w chwili obecnej trwa analiza zgromadzonej dokumentacji. W piśmie z dnia 13 sierpnia 2015 r. strony prowadzonego postępowania zostały poinformowane o przyczynach niedotrzymania terminu wskazanego w postanowieniu Wojewody [...] oraz o tym, że postępowanie w sprawie zostanie zakończone do dnia 30 listopada 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Nie budzi wątpliwości Sądu, że w niniejszej sprawie Prezydent m. st. Warszawy pozostaje w bezczynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z pkt 1 Ppsa. Trzeba bowiem mieć na uwadze, że maksymalny termin na załatwienie sprawy jaki przewiduje przepis art. 35 § 3 Kpa (termin dwóch miesięcy) został w niniejszej sprawie wielokrotnie przekroczony. Poza sporem jest to, że w aktach administracyjnych znajduje się wniosek J. B. z dnia 17 marca 1998 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], złożony na podstawie art. 215 ust. 2 ugn. Jak wynika z akt sprawy do chwili obecnej decyzja w sprawie nie została wydana. Sąd uznał, że istniejąca w sprawie bezczynność organu ma charakter rażącego naruszenia prawa. W niniejszej sprawie wniosek o odszkodowanie zalega w aktach sprawy od ponad 17 lat. Z akt sprawy wynika, że Starosta Powiatu [...] dopiero w dniu 3 kwietnia 2002 r. wystąpił do Urzędu W. o akta nieruchomości. Następną czynność Prezydent W. wykonał po ponad 2 latach domagając się od wnioskodawczyni przedłożenia postanowień spadkowych po S. i S. małż. M. i K. M. oraz dowodu własności poprzedniego właściciela nieruchomości (pismo z dnia 15 września 2004 r.). Dopiero w dniu 1 grudnia 2009 r. Prezydent W. zawiesił postępowanie odszkodowawcze, do czasu ustalenia następców prawnych po S. M. i J. M. Po otrzymaniu postanowień spadkowych i wniosku o podjęcie postępowania w dniu 23 listopada 2012 r. organ zwlekał ponad 1 rok z podjęciem przedmiotowego postępowania. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r. postępowanie zostało podjęte. Czynności mające na celu wyjaśnienie sprawy, co do istoty, organ podjął 3 marca 2014 r., 13 maja 2014 r., 15 października 2014 r. i 3 grudnia 2014 r. zwracając się do właściwych organów i jednostek organizacyjnych o przedłożenie odbitki z mapy ewidencyjnej z wkreślonymi granicami hipotecznymi nieruchomości oraz granicami działek ewidencyjnych, dokumentacji lokalizacyjnej i budowlanej, planu zabudowy zatwierdzonego przez Ministerstwo Robót Publicznych w dniu 11 sierpnia 1931 r. oraz uwierzytelnionych kopii archiwalnej dokumentacji planistycznej. W 2015 r. Prezydent W. nie podejmował czynności mających na celu merytoryczne wyjaśnienie sprawy, a skoncentrował się na kilkukrotnym informowaniu stron o przyczynach zwłoki w załatwieniu sprawy i wyznaczaniu nowych terminów jej załatwienia. Pismem z dnia 3 grudnia 2014 r. Prezydent W. skierował do J. B. informację, że z uwagi na konieczność zgromadzenia niezbędnej dokumentacji do oceny przesłanek z art. 215 ust. 2 ugn oraz bardzo dużą ilość spraw nie było możliwe rozpatrzenie wniosku. Jednocześnie organ wyznaczył termin zakończenia postępowania do dnia 31 marca 2015 r. Pismem z dnia 8 kwietnia 2015 r. Prezydent W. skierował do K. B. (spadkobiercy po J. B.) informację o tym, że analizuje zgromadzoną dokumentację i że z uwagi na bardzo dużą ilość spraw nie było możliwe załatwienie sprawy. Jednocześnie organ wyznaczył termin zakończenia postępowania do dnia 31 sierpnia 2015 r. Pismem z dnia 13 sierpnia 2015 r. organ skierował do spadkobierców J. B. informację, że z uwagi na skomplikowany charakter sprawy oraz bardzo dużą ilość spraw nie było możliwe załatwienie wniosku. Jednocześnie organ wyznaczył termin zakończenia postępowania do dnia 30 listopada 2015 r. Mimo wyznaczenia przez Wojewodę [...] dodatkowego terminu na załatwienie sprawy i wyznaczonych 3- krotnie nowych terminów załatwienia sprawy W. nie zmierza do zakończenia sprawy o odszkodowanie, podając ogólnikowe informacje o dużej ilości pozostałych do załatwienia spraw odszkodowawczych i analizie zgromadzonej dokumentacji w sprawie. Podejmowane w sprawie czynności procesowe są znacznie rozciągnięte w czasie, pomiędzy poszczególnymi czynnościami mającymi miejsce po podjęciu postępowania są kilkumiesięczne przerwy. Taki sposób procedowania organu z wnioskiem zalegającym w aktach sprawy od kilkunastu lat uzasadniał zakwalifikowanie przez Sąd występującej w sprawie bezczynności jako rażąco naruszającej prawo. Sąd uznał za zasadne wymierzenie Prezydentowi W. grzywny w wysokości [...] zł. Brak zintensyfikowania czynności postępowania i dążenia do jak najszybszego załatwienia sprawy zainicjowanej wnioskiem z 1998 r. należało ocenić szczególnie nagannie, ponieważ trwająca wiele lat bezczynność faktycznie pozbawiła wnioskodawczynię J. B. (zmarłą [...] grudnia 2014 r.) możliwości dochodzenia praw do odszkodowania za przejęcie przedmiotowej nieruchomości w trybie przepisów dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279 ze zm.). Wobec tego, że sprawy dotyczące odszkodowań za nieruchomości warszawskie są sprawami szczególnie skomplikowanymi Sąd uznał za właściwe zobowiązanie Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie 3 miesięcy, od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Wyznaczenie organowi terminu w powyższym wymiarze jest celowe, z uwagi na stan prowadzonego w sprawie postępowania. Jeżeli bowiem okaże się, że przesłanki z art. 215 ust. 2 ugn będą spełnione (czego na obecnym etapie sprawy nie można ocenić), wówczas konieczne będzie zlecenie biegłemu rzeczoznawcy majątkowemu sporządzenia operatu szacunkowego określającego wartość nieruchomości, do którego strony mają prawo wnieść zastrzeżenia i uwagi. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 149 Ppsa orzekł, jak w sentencji. O zwrocie skarżącemu kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 Ppsa w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490).