II OSK 669/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędziowie Sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.) Sędzia del. WSA Sławomir Pauter Protokolant starszy asystent sędziego Ewa Dubiel po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Wójta Gminy O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 3374/15 w sprawie ze skargi Wójta Gminy O. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu niewydania decyzji w terminie oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 10 grudnia 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 3374/15, oddalił skargę Wójta Gminy O. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] września 2015 r., którym utrzymano w mocy postanowienie Wojewody [...] z [...] listopada 2014 r. o wymierzeniu skarżącemu, na podstawie art. 51 ust. 2 i 2a ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, kary pieniężnej w wysokości 10.000 zł z tytułu niewydania decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego w terminie. Organy administracji ustaliły, że wniosek o wydanie decyzji został złożony 1 lutego 2012 r., a decyzja wydana [...] kwietnia 2012 r. Postępowanie trwało więc 85 dni, zaś okres zwłoki wyniósł 20 dni. W ocenie organów administracji, nie wystąpiły żadne okresy, które nie podlegałyby wliczeniu do terminu załatwienia sprawy. W skardze skarżący zarzucił naruszenie art. 51 ust. 2 w zw. z art. 51 ust. 2c ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Twierdził, że nie podlegają wliczeniu do terminu załatwienia sprawy terminy wyznaczone na złożenie ewentualnych uwag i wniosków oraz na zapoznanie się z aktami sprawy wraz z okresem niezbędnym dla uznawania korespondencji za doręczoną. Stwierdził także, że Minister błędnie przyjął, że odliczeniu nie podlega okres opóźnienia powstały z przyczyn niezależnych od organu, obejmujący czas trwania procedury wyłaniania urbanisty, który miał przygotować projekt decyzji lokalizacyjnej stosownie do "art. 60 u.p.z.p.". Sąd pierwszej instancji oddalając skargę zaakceptował stanowisko organów administracji. Uznał, że czynności polegające na zawiadomieniu stron postępowania o możliwości zgłoszenia ewentualnych uwag w sprawie oraz zawiadomieniu o zebraniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z nim, wraz z okresem niezbędnym na doręczenie korespondencji, stanowiły zwykłe czynności procesowe organu prowadzącego postępowanie, które występują każdorazowo w toczącym się postępowaniu dotyczącym wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego i nie można ich uznać za czynności przerywające bieg ustawowego terminu. Oceniając zarzut nieuwzględnienia opóźnienia wynikającego z procedury związanej z pozyskaniem, w trybie ustawy Prawo zamówień publicznych, urbanisty uprawnionego do sporządzenia projektu decyzji lokalizacyjnej, Sąd stwierdził, że nie może on stanowić usprawiedliwienia niewydania przedmiotowej decyzji w terminie 65 dni. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 51 ust. 2 i 2c ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, polegające na przyjęciu, że 14-dniowy termin na złożenie ewentualnych uwag i wniosków i 7-dniowy termin wyznaczony na zapoznanie się z aktami sprawy nie są terminami przewidzianymi w przepisach prawa do dokonania określonych czynności, a czas trwania procedury związanej z pozyskaniem urbanisty uprawnionego do sporządzenia projektu decyzji lokalizacyjnej nie został zaliczony do okresu opóźnienia powstałego z przyczyn niezależnych od organu. We wnioskach skargi kasacyjnej zażądano uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania albo uchylenia tego wyroku i rozpoznania skargi. Ponadto wniesiono o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną zważył, co następuje. Skarga kasacyjna jest pozbawiona usprawiedliwionych podstaw. W skardze kasacyjnej przedstawiono stanowisko, według którego art. 51 ust. 2c ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2015 r., poz. 199 ze zm.) powinien stanowić podstawę do tego, aby nie wliczyć do terminu załatwienia sprawy, o którym mowa w art. 51 ust. 2 powołanej ustawy, terminów wyznaczonych stronom postępowania w związku z wynikającym z art. 10 k.p.a. obowiązkiem zapewnienia im czynnego udziału w każdym stadium postępowania na złożenie ewentualnych wyjaśnień i na zapoznanie się z aktami sprawy, a także, aby do tego terminu nie wliczać czasu niezbędnego na korespondencję związaną z tymi czynności. W ocenie NSA stanowisko to nie jest zasadne. Zgodnie z art. 51 ust. 2c ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, do terminu 65 dni, w którym powinna być wydana decyzja w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa do dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. Stosownie do art. 10 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Wskazany przepis może być zatem podstawą obowiązku spoczywającego na organach administracji zawiadomienia stron postępowania administracyjnego o zakończeniu postępowania i wyznaczenia im stosownego terminu do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Jednakże w przepisie tym ustawodawca nie wskazał żadnego terminu na dokonanie tych czynności. Brak więc podstaw do przyjęcia, aby wyznaczony przez organ administracji termin związany z realizacją obowiązku wynikającego z art. 10 § 1 k.p.a. był terminem przewidzianym w przepisach prawa do dokonania określonych czynności, o którym mowa w art. 51 ust. 2c ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nie można też uznać, aby czas potrzebny na wykonanie czynności związanych z realizacją obowiązku organu administracji wynikającego z art. 10 § 1 k.p.a. stanowił opóźnienie spowodowane z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. Trafnie podnosi się w orzecznictwie (m.in. wyrok NSA z 19 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 1842/15 i powołane tam inne orzeczenia tego Sądu), że czynności te powinny być podejmowane w każdym postępowaniu i nie można w związku z tym uznać ich za zdarzenie nadzwyczajne i niezależne od organu administracji. Z tych samych powodów nie sposób też uznać, że za opóźnienie spowodowane podjęciem takich czynności odpowiada strona postępowania. Jedynie jeżeli wnioskodawca zmieni w toku postępowania wniosek i z tego powodu organ administracji będzie zobowiązany powtórzyć czynności mające na celu zapewnienie stronom czynnego udziału w postępowaniu lub ponownie umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań można uznać, że za opóźnienie spowodowane takimi okolicznościami odpowiedzialność ponosi wnioskodawca, a nie organ administracji. Podobnie nie sposób uznać czasu trwania procedury związanej z pozyskaniem urbanisty uprawnionego do sporządzenia projektu decyzji lokalizacyjnej za opóźnienie w załatwieniu sprawy niezależne od organu administracji lub zawinione przez strony postępowania. To ustawodawca w art. 50 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w brzmieniu obowiązującym w chwili wydania decyzji lokalizacyjnej, wprowadził wymóg sporządzania projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego przez osobę wpisaną na listę izby samorządu zawodowego urbanistów albo architektów. W związku z tym Wójt Gminy O., jako kierownik urzędu gminy powinien zapewnić zatrudnienie lub stałą współpracę w innej formie prawnej takiej osoby stosowanie do potrzeb, a więc tak, aby sprawy o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego były załatwiane w terminie. W związku z tym brak osoby o odpowiednich uprawnieniach nie może być uznany za zdarzenie nadzwyczajnie i niezależne od organu administracji lub zawinione przez strony. Podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (jednolity tekst ustawy - Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) w zw. z art. 51 ust. 2 i 2c ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie są zatem zasadne. Mając powyższe na uwadze NSA, na podstawie art. 184 p.p.s.a., skargę kasacyjną oddalił.