II SA/Gl 360/15

WyrokWSA w Gliwicach2015-10-14

Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Grzegorz Dobrowolski, Maria Taniewska-Banacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy jednorazowa opłata planistyczna może zostać naliczona, jeśli wzrost wartości nieruchomości nastąpił na skutek uchwalenia nowego planu miejscowego, który przywrócił poprzedni, korzystniejszy status działki budowlanej, mimo że wcześniej obowiązywał plan przeznaczający ją pod tereny zielone?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że wzrost wartości nieruchomości nastąpił na skutek uchwalenia nowego planu miejscowego z 2010 roku, który wprowadził korzystniejsze przeznaczenie dla działek niż poprzedni plan z 2006 roku. Brak luki planistycznej między tymi planami oraz fakt zbycia nieruchomości po wejściu w życie nowego planu uzasadniają naliczenie opłaty planistycznej zgodnie z art. 36 ust. 4 i art. 37 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Decyzja o warunkach zabudowy z wcześniejszego okresu nie ma prymatu nad planem miejscowym.
Stan faktyczny
Skarżący J.N. kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. o ustaleniu jednorazowej opłaty planistycznej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Opłata została naliczona po uchwaleniu nowego planu miejscowego z 2010 roku, który zmienił przeznaczenie działek skarżącego na korzystniejsze niż w poprzednim planie z 2006 roku. Skarżący argumentował, że wzrost wartości nie nastąpił na skutek nowego planu, a decyzja o warunkach zabudowy z wcześniejszego okresu miała charakter budowlany. Zbył nieruchomość po wejściu w życie planu z 2010 roku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant specjalista Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2015 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości oddala skargę. Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...] roku na podstawie art. 36 ust. 4, art. 37 ust. 1 i 6, art. 87 ust. 3a ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (upzp, tj. Dz. U. z 2012 roku, poz. 647 z zm.) oraz uchwały nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego teren położony w W., w rejonie ulicy [...] z urzędu ustalił dla J.N. jednorazową opłatę [...] zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości składającej się z działki nr [...] obj. Kw. nr [...] oraz udziału w działce [...] na skutek zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Odwołanie od tej decyzji złożył J. N., działając przez profesjonalnego pełnomocnika – radcę prawnego P.B.. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji I instancji i umorzenie postępowania. Decyzji tej zarzucił naruszenie art. 36 ust. 4 i art. 37 ust. 1 upzp poprzez ich bezpodstawne zastosowanie, art. 37 ust. 6 upzp wobec naruszenia zasady bezzwłoczności oraz naruszenie art. 77 § 1, § 4 kpa poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i nie wzięcie pod uwagę okoliczności znanych organowi z urzędu. Twierdził w skardze, że między innymi działkę nr [...] oraz działkę nr [...], która była działką drogową (po podziale powstała z niej między innymi działka nr [...]) nabył aktem notarialnym z dnia [...], a w tej dacie działka nr [...] miała charakter budowlano mieszkaniowy, o czym świadczy przedłożona do aktu notarialnego z dnia [...] r. decyzja o warunkach zabudowy działki nr [...] z dnia [...] r. Na tej decyzji zamieszczono pieczątkę o treści "do dnia 28 lipca 2006 roku nie wpłynęło odwołanie". Skarżący w związku z tą decyzją uważa, że działka nr [...] w momencie zakupu miała charakter budowlano – mieszkaniowy. W dniu [...] roku uchwałą, która weszła w życie [...] r. między innymi działka nr [...] została zakwalifikowana jako teren rekreacyjny, mimo, że decyzja o warunkach zabudowy uzyskała prawomocność w [...] r. W związku z tym, skarżący złożył wniosek o zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie działek [...], który w istocie był wnioskiem o przywrócenie statusu budowlano – mieszkaniowego przedmiotowych parceli. Dnia [...] roku uchwałą Rady Miejskiej, która weszła w życie [...] roku, parcela nr [...] uzyskała ponownie status budowlany, a w związku z tym, odwołujący się uzyskał pozwolenie na budowę [...] r. obejmujące działkę [...]. Działkę tą – zabudowaną, sprzedał aktem notarialnym z [...] r. oraz udział w działce [...] Zdaniem odwołującego się w sprawie nie wykazano, że wzrost wartości działki jest następstwem obowiązującego od [...] roku planu, bowiem plan ten utrzymał w mocy status budowlano – mieszkaniowy działki [...] nadany mu prawomocną decyzją z [...]. Stwierdził, że w przypadku gdy przed uchwaleniem obowiązującego planu miejscowego, nie obowiązywał plan miejscowy lub decyzja o warunkach, przy określaniu wartości nieruchomości dla celów opłaty planistycznej, przyjmuje się faktyczny sposób wykorzystania nieruchomości przed uchwaleniem tego planu. Decyzją z dnia [...] roku SKO w B. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu przywołało treść art. 36 ust. 4, art. 37 ust. 1 i art. 87 ust. 3a ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wskazało, że plan obejmujący teren położony w W. w rejonie ul. [...] został uchwalony uchwałą z dnia 29 czerwca 2010 r., a uchwała ta przewidywała 30% stawkę opłaty planistycznej. Z chwilą wejścia w życie tego planu (2 października 2010 roku) utracił moc poprzedni plan z dnia 20 lipca 2006 r. (obowiązujący od 4 sierpnia 2006 r.). W związku z uchwaleniem planu (w 2010 roku) działka nr 213/67 została objęta jednostką MN, a działka [...] jednostkami MW oraz 1D ½. W poprzednim planie (z 2006 roku) działka [...] znajdowała się w jednostce 2ZP- tereny zieleni, a działka [...] w jednostkach 2ZP i 1D ½. Ponieważ odwołujący się zbył po wejściu w życie planu z 2010 roku stanowiącą jego własność działkę [...] wraz z udziałem w działce [...], zaistniał wzrost wartości nieruchomości. Wartość nieruchomości została ustalona w operacie szacunkowym na kwotę [...] zł przed uchwaleniem planu, a po uchwaleniu na kwotę [...] zł, a więc wzrost wartości nieruchomości na kwotę [...] zł, przy tym operat ten organ – podzielając stanowisko organu I instancji, uznał za zgodny z prawem. Zdaniem organu odwoławczego doszło do wzrostu wartości nieruchomości na skutek zmiany jej przeznaczenia w planie z [...] roku. Odnosząc, się do zarzutów odwołania Kolegium wyjaśniło, że nie zasługuje ono na uwzględnienie, ponieważ opłata planistyczna odpowiada art. 36 upzp. Podkreślono różnicę między planem miejscowym a decyzją administracyjną wskazując, że o uchwaleniu planu i jego zmianach organ nie ma obowiązku zawiadamiać indywidualnie właścicieli nieruchomości. Wskazano, że decyzja o warunkach zabudowy działki [...] z [...] roku dotyczyła czasu kiedy na tym terenie nie obowiązywał plan (luka planistyczna). Natomiast plan do którego odnosi się decyzja organu I instancji nie był poprzedzony luką planistyczną. Skargę na decyzję ostateczną utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji złożył J. N. działając przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata J. Z.. W skardze powtórzono wszystkie zarzuty wcześniej zawarte w odwołaniu. Skarżący twierdził, że nie jest prawdą, iż zmiana planu (w [...] roku) doprowadziła do wzrostu wartości nieruchomości. W tym zakresie podkreślał, że organ winien ustalić związek wzrostu wartości nieruchomości z planem z [...] roku. Podkreślił, że w monecie zakupu spornej działki obowiązywała decyzja o warunkach zabudowy z kwietnia [...] roku, na mocy której działka ta miała status budowlanej. O planie z [...] roku dowiedział się z decyzji z dnia [...] r. Zdaniem skarżącego decyzja o warunkach zabudowy dla działki nr [...] ma wpływ na sposób zagospodarowania działki, tym bardziej że plan z [...] roku (obowiązujący od [...] roku) był w zakresie przeznaczenia działki nr [...] pomyłką organu. Organ odwoławczy - w odpowiedzi na skargę – wniósł o jej oddalenie podkreślając, że w sprzeciwie miał zastosowanie nowy plan (z 2010 roku) i plan z [...] roku. Natomiast w sprawie nie doszło do luki planistycznej, a opłata planistyczna została wymierzona zgodnie z art. 36 ustawy opzp, ponieważ wartość nieruchomości wzrosła (w stosunku do planu z [...] roku), na skutek uchwalenia planu z [...] roku. Podkreślono, że ustalenie opłaty planistycznej zgodnie z nowym planem ([...] rok) nie było poprzedzone luką planistyczną w której wydana była decyzja o warunkach zabudowy (z kwietnia[...] roku) dla spornej działki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Jest bowiem w sprawie bezsporne, że na mocy uchwały z dnia 29 czerwca 2010 r. (która weszła w życie w dniu 2 października 2010 roku, a która przewidywała 30% stawkę opłaty planistycznej), utracił moc poprzedni plan uchwalony uchwałą z dnia 20 lipca 2006 roku (który wszedł w życie 4 sierpnia 2006 roku). W związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (z 2010 roku) działka nr [...] objęta jest jednostką MN - zabudowa mieszkaniowa niska, a działka [...] objęta jest jednostkami MN oraz jednostką 1D ½. W planie z 2006 roku działka [...] była przeznaczona pod tereny zielone (symbol planu 2ZP), a działka [...] była położona w jednostce 2ZP oraz w jednostce 1D ½. Pozostaje także poza sporem, że skarżący po wejściu w życie obowiązującego planu zbył stanowiącą jego własność nieruchomość, w skład której wchodziła działka nr [...] wraz z udziałem w działce nr [...] (droga). W związku z tym należy stwierdzić, że obowiązujący plan z 2010 roku określał nowe przeznaczenie działek w stosunku do ich przeznaczenia określonego w planie z 2006 roku. Trzeba też wskazać, że między planem z 2010 roku a planem z 2006 roku nie istniała żadna luka planistyczna. Niewątpliwie jednak nowy plan z 2010 roku wprowadzał korzystniejsze zapisy dla spornych działek, a w związku z tym spowodował wzrost ich wartości. Stosownie do art. 36 ust. 4 ustawy opzp jeżeli w związku z ustaleniem planu miejscowego (albo jego zmianą), wartość nieruchomości wzrosła, a właściciel lub użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość, wójt, burmistrz lub prezydent miasta pobiera jednorazową opłatę, ustaloną w tym planie, określoną w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości przy czym opłata nie może być wyższa niż 30% wzrostu wartości nieruchomości. Natomiast zgodnie z art. 37 ust 1 ustawy wysokość opłaty, o której mowa w art. 36 ust. 4, ustala się na dzień jej sprzedaży, a wzrost stanowi różnicę między wartością nieruchomości określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu obowiązującego po uchwaleniu (zmianie) planu, a jej wartością określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu obowiązującego przed uchwaleniem (zmianą) planu lub faktycznego sposobu wykorzystania terenu przed jego uchwaleniem. W niniejszej sprawie wzrost wartości nieruchomości został ustalony przy przyjęciu przeznaczenia nieruchomości w obowiązującym planie na kwotę [...] zł, a opłata planistyczna, przy uwzględnieniu 30% stawki, na kwotę [...] zł. Zarówno wartość nieruchomości przed uchwaleniem planu, po uchwaleniu planu, a także wzrost wartości nieruchomości ustalił rzeczoznawca majątkowy w operacie z [...] roku. Sąd podziela ocenę tego operatu dokonaną przez organy obu instancji jako operatu prawidłowego, odpowiadającego przepisom prawa. Z tego powodu Sąd uważa, że zaskarżona decyzja odpowiada wymogom art. 36 ust. 4 i art. 37 ustawy opzp a nadto, że została wydana w zgodzie z przepisami procedury administracyjnej. Skarżący natomiast stoi na stanowisku, że plan z [...] roku, który przeznaczał między innymi działkę nr [...] pod cele "rekreacyjne" był jakąś pomyłką organu. W związku z tym skarżący podjął działania mające między innymi działce [...] przywrócić status jaki posiadała na mocy decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] roku, co nastąpiło dopiero w planie z[...] roku. Zdaniem Sądu wskazana przez skarżącego decyzja o warunkach zabudowy z dnia [...] roku nie ma znaczenia dla niniejszej sprawy, bowiem opłata planistyczna odnosi się do wzrostu wartości działki na skutek uchwalenia planu z [...], a wzrost ten był wyliczony zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy. W istocie więc skarżący opiera zarzut naruszenia zaskarżoną decyzją art. 36 ust. 4 i art. 37 ust. 1 ustawy opzp na założeniu, iż w przypadku gdy na działkę zostały wydane warunki zabudowy o funkcji zgodnej z funkcją określoną w obowiązującym planie, to nie następuje wzrost wartości nieruchomości z uwagi na brak zmiany funkcji na omawianej działce. Sąd ten pogląd co do zasady podziela, jednakże za sprzeczne z ustawą o planowaniu należy uznać, wypływające z treści skargi (a wcześniej odwołania) założenie, że raz ustalona funkcja nieruchomości gruntowej w drodze decyzji o warunkach zabudowy ma prymat nad planem miejscowym. Pogląd taki bowiem zakłada, że uchwalony w czerwcu 2006 roku plan miejscowy, nie miał wpływu na funkcję ustaloną w decyzji o warunkach zabudowy z [...] roku. Jeżeli bowiem skarżący nie zgadzał się z przeznaczeniem między innymi działki nr [...] w planie z 2006 roku, to winien ten plan skarżyć, bowiem wniosek o zmianie planu, nie wymagał od organu podjęcia żadnego rozstrzygnięcia. W tym miejscu trzeba wyraźnie stwierdzić, że możliwe jest i przewidziane przez ustawodawcę, że decyzja o warunkach zabudowy (tu z [...] roku) jest sprzeczna z ustaleniami planu (chodzi o plan z 2006 roku), co wypływa chociażby z tego faktu, że decyzja o warunkach nie musi być zgodna z ustaleniami studium. Nie podziela Sąd także zarzutu skarżącego, co do naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania, bowiem w ocenie Sądu postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone w poszanowaniu tych przepisów, a zaskarżona decyzja odpowiada art. 107 kpa. Z tych wszystkich względów na podstawie art. 151 ppsa (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 z zm.) Sąd oddalił skargę. im

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło