II SA/Sz 1139/15

PostanowienieWSA w Szczecinie2015-10-16

Skład orzekający: Stefan Kłosowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku uwzględnienia skargi przez organ w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a. i umorzenia postępowania przez sąd, skarżącemu przysługują koszty zastępstwa procesowego, jeśli pełnomocnik wniósł pisma procesowe po uwzględnieniu skargi przez organ?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie, ponieważ organ uwzględnił skargę w całości na podstawie art. 54 § 3 P.p.s.a., co uczyniło postępowanie sądowe bezprzedmiotowym. Skoro organ sam uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie zgodnie z żądaniem skarżącej, dalsze prowadzenie sprawy przez sąd stało się zbędne. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania w postaci wpisu sądowego, jednak oddalił wniosek o zwrot kosztów zastępstwa procesowego, uznając, że pisma pełnomocnika wniesione po uwzględnieniu skargi przez organ nie przyczyniły się do wyjaśnienia sprawy ani jej rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Spółka A zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego o cofnięciu rejestracji automatu o niskich wygranych. W toku postępowania sądowego Dyrektor Izby Celnej, działając na podstawie art. 54 § 3 P.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, a także umorzył postępowanie. Spółka poniosła koszty wpisu sądowego. Pełnomocnik skarżącej wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
Rozstrzygnięcie
I. Umorzono postępowanie sądowe. II. Zasądzono od Dyrektora Izby Celnej w S. na rzecz skarżącej Spółki A. kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. III. Oddalono wniosek pełnomocnika skarżącej o zasądzenie od Dyrektora Izby Celnej w S. na rzecz skarżącej kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w następującym składzie: Przewodniczący sędzia NSA Stefan Kłosowski po rozpoznaniu w dniu 16 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Spółka A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu o niskich wygranych postanawia: I umorzyć postępowanie sądowe, II zasądzić od Dyrektora Izby Celnej w S. na rzecz skarżącej Spółki A. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, III oddalić wniosek pełnomocnika skarżącej o zasądzenie od Dyrektora Izby Celnej w S. na rzecz skarżącej kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Dyrektor Izby Celnej w S. decyzją z dnia [...] r. Nr [...], doręczoną Spółce A w dniu 6 sierpnia 2015 r., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w S. z dnia [...] r. Nr [...] na podstawie której organ orzekł o cofnięciu rejestracji automatu o niskich wygranych [...] nr fabryczny [...]. Pismem wniesionym za pośrednictwem organu II instancji w dniu 3 września 2015 r. Spółka A, dalej zwana "Spółką", zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] r., wnosząc w skardze o uchylenie decyzji organów obu instancji i umorzenie postępowania w sprawie i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W dniu 21 września 2015 r. Dyrektor Izby Celnej w S. przekazał do Sądu ww. skargę wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę oraz decyzją z dnia [...] r. nr [...], którą uchylił w całości zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w S. z dnia [...] r. i umorzył postępowanie w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ podkreślił, że biorąc pod uwagę treść zarzutów i okoliczności sprawy, na podstawie 54 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uwzględnił w całości skargę spółki. W dniu 1 października 2015 r., w wykonaniu zobowiązania Sądu z dnia 22 września 2015 r., spółka uiściła na konto Sądu wpis sądowy od wniesionej skargi, w kwocie 500 zł. W dniu 2 października 2015 r. Dyrektor Izby Celnej w S. przekazał do akt sądowych kopię dowodu doręczenia spółce decyzji oraz pismo procesowe z dnia 21 września 2015 r. skierowane do Sądu za pośrednictwem organu, z datą wpływu do organu w dniu 23 września 2015 r., sporządzone przez radcę prawnego Ł. S. W piśmie tym radca prawny zgłosił się jako pełnomocnik skarżącej spółki, dołączył pełnomocnictwo, KRS i odniósł się merytorycznie do zaskarżonej decyzji. W kolejnym piśmie, wniesionym do Sądu w dniu 5 października 2015 r., pełnomocnik ponownie złożył pełnomocnictwo procesowe i wniósł o zasądzenie od organu kosztów zastępstwa procesowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według. norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje : Zgodnie z art. 54 § 3 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2012 r., poz. 270 ze zm.) –zwanej dalej "P.p.s.a.", organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Jak wynika z akt sprawy Dyrektor Izby Celnej w S. uznał za zasadne zarzuty i wnioski skarżącej spółki zgłoszone w skardze na decyzję z dnia [...] r. i w konsekwencji uwzględnił skargę w całości, w trybie i w terminie określonym w art. 54 § 3 P.p.s.a., i nową decyzją z dnia [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą organu I instancji oraz umorzył postępowanie w sprawie, zgodnie z żądaniem skarżącej spółki. Na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego z powodu tzw. "innych przyczyn", w rozumieniu ww. przepisu, będziemy mieć do czynienia wówczas, kiedy w toku postępowania, przed wydaniem wyroku, przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Bez wątpienia dotyczy to sytuacji gdy zaskarżona decyzja zostanie pozbawiona bytu prawnego w rezultacie skorzystania przez organ z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 P.p.s.a. i uchylenia tej decyzji. Sąd stwierdził, że taka sytuacja miała miejsce w tej sprawie. Skoro doszło do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, bezprzedmiotowe stało się dalsze prowadzenie sprawy. W związku z tym na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 54 § 3 P.p.s.a. Sąd orzekł o umorzeniu postępowania sądowego. Na podstawie art. 200 i 201 § 1 P.p.s.a. należało orzec o obowiązku organu II instancji zwrotu na rzecz skarżącej spółki kosztów sądowych, które poniosła w związku z wniesieniem przedmiotowej skargi. Zgodnie z art. 200 P.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji skarżącemu przysługuje od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W myśl art. 201 § 1 P.p.s.a., zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 P.p.s.a. Sąd uznał, że na koszty postępowania sądowego w tej sprawie, niezbędne do celowego dochodzenia praw Spółki, złożył się uiszczony przez stronę skarżącą wpis od skargi w kwocie [...] zł. Sąd nie uwzględnił żądania pełnomocnika skarżącej, w zakresie zasądzenia od organu kosztów zastępstwa procesowego, albowiem wniosek ten został złożony już po wniesieniu skargi samodzielnie przez skarżącą Spółkę i uwzględnieniu jej przez organ na skutek uznania zarzutów i wniosków spółki za zasadne. Uchylenie zaskarżonej decyzji, a więc wyeliminowanie z obrotu prawnego przedmiotu zaskarżenia, nastąpiło w dniu 18 września 2015 r., natomiast pierwsze pismo procesowe pełnomocnika wraz z pełnomocnictwem do reprezentowania skarżącej Spółki, które wniósł do Sądu za pośrednictwem organu, zostało nadesłane do akt w dniu 2 października 2015 r. Kolejne pismo pełnomocnika wraz z wnioskiem o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego zostało wniesione do sprawy w dniu 5 października 2015 r. Stosownie do art. 205 § 2 P.p.s.a., do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Tymi odrębnymi przepisami w sytuacji gdy pełnomocnikiem strony jest radca prawny jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, zgodnie z dyspozycją § 2 ust. 1 powyższego rozporządzenia sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Mając na uwadze powyższe uregulowania prawne, Sąd doszedł do wniosku, że w tej sprawie nie można przyjąć, że działania pełnomocnika procesowego w postaci wniesienia pism już po uwzględnieniu skargi przez organ przyczyniły się do wyjaśnienia i końcowego rozstrzygnięcia tej sprawy poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji, w wyniku autokontroli organu. Zdaniem Sądu, w okolicznościach sprawy należy uznać, że wyłącznie na skutek skargi sporządzonej przez Spółkę A organ II instancji został zmobilizowany do ponownego przeanalizowania sprawy i uwzględnienia skargi. Złożone przez pełnomocnika procesowego pisma procesowe nie miały w tej kwestii żadnego znaczenia, zatem nie były niezbędne do celowego dochodzenia praw Spółki. W zaistniałej sytuacji, Sąd uznał za stosowne oddalić wniosek pełnomocnika procesowego o zwrot kosztów z tytułu zastępstwa procesowego, o czym orzekł na postawie art. 201 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 200 P.p.s.a. i § 2 ust. 1 ww. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło