IV SAB/Gl 57/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2015 r. sprawy ze skargi T. G. na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w C. w przedmiocie wydania decyzji dotyczącej wysokości uposażenia postanawia: odrzucić skargę. W piśmie z dnia [...] T.G. złożył skargę na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w C. dotyczącą niezałatwienia sprawy z wezwania skarżącego z dnia [...] oraz z dnia [...] wniósł o zobowiązanie organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie w terminie 30 dni od daty wyroku. W uzasadnieniu skargi wskazał, że do dnia wniesienia skargi Komendant Miejski Policji w C. nie wydał rozstrzygnięcia, które umożliwiałoby uruchomienie drogi administracyjnej bądź sądowej do kwestionowania stanowiska tego organu. Do skargi dołączył dwa pisma skierowane do Komendanta Miejskiego Policji w C.; - z dnia [...] zatytułowane jako "Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa" oraz z dnia [...] zatytułowane jako "Wezwanie do wydania decyzji". W piśmie z dnia [...] podniósł, że w związku z posiadaniem przez organ wiedzy o wydaniu wobec niego Orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSW w K. z dnia [...] zatwierdzonego przez Okręgową Komisję Lekarską MSW w K. oraz w związku ze zwolnieniem od zajęć służbowych na okres do dnia zwolnienia ze służby, skarżący wzywa organ do usunięcia naruszenia prawa poprzez zaprzestanie bezpodstawnego ograniczania wypłaty uposażenia, począwszy od dnia [...] tj. od dnia zwolnienia od zajęć służbowych, a co do dokonanych potrąceń uposażenia – wzywa do zwrócenia potrąconej części uposażenia wraz z należnymi odsetkami – w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszego pisma. W piśmie z dnia [...] skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa, poprzez niezwłoczne wydanie decyzji w zakresie: 1) potrącania z jego uposażenia należności finansowych w wysokości 20 % za okres od [...] do [...]; 2) potrącania z jego uposażenia należności finansowych w wysokości 20 % za okres od dnia zwolnienia od zajęć służbowych, wydanego na podstawie § 24 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów z dnia 14 maja 2013 r. (Dz. U. z 2013 r. poz. 644). W odpowiedzi na skargę Komendant Miejski Policji w C. wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że skarżący jest zwolniony od zajęć służbowych od dnia [...] do dnia zwolnienia ze służby z powodu orzeczenia komisji lekarskiej o całkowitej niezdolności do służby z powodu choroby, a zanim został zwolniony od zajęć służbowych przebywał na zwolnieniu lekarskim od dnia [...]. Następnie podniósł, że zgodnie z art. 121b ustawy o Policji, w okresie zwolnienia lekarskiego funkcjonariusz otrzymuje 80% uposażenia, chyba że zachodzą okoliczności przewidziane w ust. 5 i 6. Podkreślił, że w stosunku do skarżącego takie okoliczności nie zostały stwierdzone i otrzymywał 80 % uposażenia. Organ wskazał, że policjant zachowuje prawo do 100 % uposażenia zgodnie z art. 121b ust. 5 pkt 1 i 2 ustawy o Policji, jeżeli zwolnienie lekarskie obejmuje okres, w którym policjant jest zwolniony od zajęć służbowych z powodu wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby lub choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby. Następnie podniósł, że w okresie zwolnienia od zajęć służbowych od dnia [...] mogło przysługiwać skarżącemu 100 % uposażenia, jeżeli uzyskałby właściwe orzeczenie komisji lekarskiej. Dodał, że wypłata policjantowi 80 % uposażenia w sytuacjach przewidzianych w art. 121 i następne ustawy o Policji, nie wymaga rozpoznania w trybie administracyjnym i wydania w tym zakresie orzeczenia w trybie przewidzianym w K.p.a. Podkreślił, że czynność polegająca na wypłacie 80 % uposażenia funkcjonariuszowi Policji w sytuacjach przewidzianych ustawą o Policji, nie może być uznana za czynność w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jako inna czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, które podlegają kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, w tym w drodze skarg na bezczynność. Z tego powodu – w ocenie organu – skarga T.G. powinna zostać odrzucona. W piśmie z dnia [...] skarżący podtrzymał skargę, podnosząc, że organ pozostaje w bezczynności, ponieważ dotychczas nie wydał decyzji w sprawie wypłaty należnego mu uposażenia. Podkreślił, że niniejsza skarga nie dotyczy czynności materialno – technicznej polegającej na niedoręczeniu decyzji, lecz dotyczy niewydania decyzji, czyli niezakończenia - w ustawowo określonym terminie - postępowania mającego co do zasady doprowadzić do wydania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie podkreślenia wymagało, że na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która według art. 1 § 2 tej ustawy – co do zasady - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Natomiast zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. (w brzmieniu, które ma zastosowanie do postępowań sądowych wszczętych przed 15 sierpnia 2015 r.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy. W art. 3 § 2 pkt 1 - 3 P.p.s.a. zostały zaś wymienione – decyzje administracyjne i postanowienia, a w pkt 4 - inne niż decyzje i postanowienia – akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W niniejszej sprawie skarga – jak wynika z jej uzasadnienia oraz dołączonych do niej pism - dotyczy zarzutu bezczynności Komendanta Miejskiego Policji w C., polegającej na niewydaniu decyzji w zakresie potrącania 20 % z uposażenia skarżącego za okres przebywania na zwolnieniu lekarskim od dnia [...] do dnia [...] oraz od dnia zwolnienia od zajęć służbowych, czyli od [...] do dnia zwolnienia ze służby z powodu orzeczenia komisji lekarskiej o całkowitej niezdolności do służby z powodu choroby. W związku z określonym wyżej zakresem kognicji sądów administracyjnych podkreślenia wymagało, że skarga dotycząca bezczynności organu administracji tylko wówczas podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny, jeżeli zarzut bezczynności dotyczy jednego z przypadków wymienionych w pkt 1 – 4a cytowanego wyżej art. 3 § 2 P.p.s.a. W niniejszym postępowaniu w pierwszej kolejności należało zatem ustalić, czy sprawa dotycząca potrąceń z uposażenia przysługującego funkcjonariuszowi Policji, ma charakter administracyjnoprawny, czy też cywilnoprawny, bowiem tylko w odniesieniu do tej pierwszej kategorii spraw, może mieć miejsce bezczynność organu w przypadkach, które zawierają się w ramach art. 3 § 2 pkt 1 – 4a P.p.s.a. W powyższej kwestii podkreślenia wymagało, że Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 26 stycznia 2006 r. o sygn. akt III PZP 1/05 (publ. OSNP 2006, nr 15 – 16, poz. 227) stwierdził, że wprawdzie należne funkcjonariuszowi służb mundurowych uposażenie z tytułu świadczonej przezeń służby ma swą podstawę w publicznoprawnym (administracyjnoprawnym) stosunku służbowym, ale przez to nie traci ono charakteru wierzytelności pieniężnej, do jakiej z tytułu pełnionej służby nabywa prawo funkcjonariusz publiczny wobec Państwa (art. 33 k.c.), reprezentowanego w danym wypadku przez właściwego przełożonego. Jak podkreślił Sąd Najwyższy w cytowanej uchwale, specyfika prawna stosunku służbowego funkcjonariusza służby mundurowej, w którym niewątpliwie dominują elementy publicznoprawne, nie zmienia faktu, że stosunek ten stanowi w istocie podstawę prawną jego zatrudnienia. Właśnie z tytułu wykonywanej służby nabywa on prawo do wypłacanego w ustawowo określonym terminie ("z góry") uposażenia (zob. art. 105 ust. 2 ustawy o Policji), mającego znamiona i pełniącego funkcje prawne należnego mu "wynagrodzenia" (sensu largo), czyli podstawowej należności pieniężnej za sprawowaną służbę. Nie może zatem budzić wątpliwości cywilnoprawny charakter roszczeń policjanta z tytułu prawa do uposażenia. W powyższej kwestii Naczelny Sąd Administracyjny, w postanowieniu z dnia 12 czerwca 2014 r. stwierdził, że właściwe w sprawach roszczeń policjanta z tytułu prawa do uposażenia lub innych świadczeń oraz należności pieniężnych, o których mowa w rozdziale 9 ustawy o Policji, są sądy powszechne. Jakkolwiek bowiem roszczenia te mają swoje źródło w administracyjnoprawnym stosunku służbowym, to posiadają materialnie charakter cywilnoprawny, a zatem nie podlegają kognicji sądów administracyjnych (postanowienie NSA z dnia 12 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 1293/14, dostępne w internecie). Z uwagi na cywilnoprawny charakter sprawy, na gruncie której skarżący sformułował zawarty w skardze zarzut bezczynności organu, stwierdzić zatem należało, że rozpoznanie przedmiotowej skargi nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Wobec tego – na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., skarga została odrzucona.