II SA/Kr 958/15
WyrokWSA w Krakowie2015-11-05
Skład orzekający: Jacek Bursa, Renata Czeluśniak, Krystyna Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe, gdy istniały wątpliwości co do kompletności zebranego materiału dowodowego i prawidłowości zakończenia wcześniejszych postępowań administracyjnych?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ organ pierwszej instancji wydał decyzję o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego przedwcześnie, nie wyjaśniając dostatecznie stanu faktycznego i prawnego sprawy. Brak kompletnego materiału dowodowego, w tym kluczowych decyzji i postanowień, uniemożliwił prawidłowe rozstrzygnięcie, co narusza przepisy postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła budowy ogrodzenia i bramy wjazdowej na działce nr ewid. [...], która według jednej ze stron została wykonana niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na brak wystarczającego materiału dowodowego. Skarżący (inwestor) kwestionował zasadność uchylenia decyzji umarzającej postępowanie.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę F.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 czerwca 2015 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak WSA Krystyna Daniel (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2015 r. sprawy ze skargi F.P. na decyzję nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 czerwca 2015 r., znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego skargę oddala.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. decyzją z 16 czerwca 2014 r., na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył w całości postępowanie administracyjne w sprawie budowy ogrodzenia na działce o nr ewid. [...], położonej w S. , niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę.
W uzasadnieniu organ podał, że postępowanie zostało wszczęte w związku z pismem J.M. (data wpływu 12 marca 2013 r.) dotyczącym budowy ogrodzenia, bramy wjazdowej, które wg autorki pisma zostało wykonane częściowo na należącej do niej działce o nr ewid. [...] .
W dniu 8 maja 2013 r. wpłynęło pismo pełnomocnika inwestora, w którym wskazał, iż działka nr [...] uległa podziałowi na działki nr [...] i [...] na podstawie opinii biegłego sądowego geodety mgr inż. Z.N. z 22 stycznia 2009 r., wydanej na polecenie Sądu Rejonowego w S. w sprawie o sygn. akt [...] a mapa z podziału działki została przyjęta do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej Starostwa S. w dniu 4 lutego 2009 r. pod nr [...], wobec czego działka nr [...] prawnie nie istnieje i nie może być przedmiotem postępowania administracyjnego. Ponadto pełnomocnik wskazał, iż inwestor w 1986 r. wykonał przedmiotowe ogrodzenie wraz z bramą wjazdową na podstawie prawomocnego pozwolenia NMiG z 25 września 1986 r., na dowód czego załączył kopię pozwolenia wraz z projektem ogrodzenia.
W dniu 17 maja 2013 r. organ przeprowadził czynności kontrolne, w wyniku których ustalono, że przedmiotowe obiekty budowlane zostały wykonane poza granicami działki nr [...] , wyznaczonej w terenie za pomocą znaków naniesionych przez biegłego geodetę sądowego mgr inż. Z.N. , co utrwalono za pomocą fotografii załączonych do protokołu z kontroli. W związku z powyższym stwierdzono, że brama wjazdowa została osadzona zgodnie z decyzją o pozwoleniu na budowę z 25 września 1986 r., znak: [...] a w szczególności jej posadowienie odpowiada punktom A i B widniejącym na załączonym do decyzji planie zagospodarowania działki.
Organ poczynił ustalenia w sprawie na podstawie przedstawionych przez J.M. kserokopii dokumentów.
W toku czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 11 września 1986 r. ustalono, iż F.P. realizuje ogrodzenie od strony ówczesnej drogi rolnej bez wymaganego pozwolenia na budowę. Roboty na etapie wykonania wykopów zostały wstrzymanie najpierw ustanie, co odnotowano w protokole z kontroli, a następnie decyzją NMiG z 12 września 1986 r., znak: [...] , na podstawie której zobligowano inwestora do wystąpienia z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę przedmiotowego ogrodzenia, co F.P. wykonał w dniu 23 września 1986 r. Decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana w dniu 25 września 1986 r., znak: [...] . W dniu 28 kwietnia 1987 r. przeprowadzona została kontrola budowy przedmiotowego ogrodzenia, w toku której stwierdzono, iż inwestor dokonał zmiany lokalizacji bramy wjazdowej względem udzielonego pozwolenia. Z tego powodu NMiG decyzją z 29 kwietnia 1987 r., znak: [...] , nakazał przeniesienie bramy wjazdowej i usytuowanie jej zgodnie z warunkami decyzji pozwolenia na budowę.
Po przeprowadzonej w dniu 30 grudnia 1987 r. kontroli ustalono, iż F.P. nie wykonał obowiązku wynikającego z decyzji NMiG z 29 kwietnia 1987 r., wobec czego postanowieniem z 20 stycznia 1988 r. nałożono na niego grzywnę w celu przymuszenia w wysokości ówczesnych 5.000 zł oraz wezwano do jej uiszczenia oraz wykonania obowiązku wynikającego z egzekwowanej decyzji do 15 lutego 1988 r. Na to postanowienie inwestor złożył zażalenie do Urzędu Wojewódzkiego w N. , który postanowieniem z 7 marca 1988 r., znak: [...] utrzymał postanowienie NMiG w mocy. Następnie NMiG wobec dalszego uchylania się inwestora od wykonania obowiązku wynikającego z decyzji z dnia 29 kwietnia 1987 r. nałożył na niego postanowieniem z 6 maja 1988 r., znak: [...] , drugą grzywnę w celu przymuszenia.
NMiG postanowieniem z 29 marca 1989 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne na wniosek F.P. w związku z przedłożeniem przez niego prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w N. z 26 sierpnia 1989 r., sygn. akt [...], zakazującego naruszania J.M. działki [...] pozostającej w posiadaniu F.P, . Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła J.M. , które zostało oddalone postanowieniem Urzędu Wojewódzkiego w N. z 27 czerwca 1989 r., znak: [...] . NMiG postanowieniem z 28 marca 1989 r., znak: [...] wznowił postępowanie w sprawie budowy ogrodzenia niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę.
Wyrok Sądu Rejonowego w N. z 26 sierpnia 1989 r. został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w N. z 6 grudnia 1988 r., sygn. akt [...], przy czym obydwa te wyroki zostały uchylone w wyniku rewizji nadzwyczajnej złożonej przez Ministra Sprawiedliwości, a sprawa została ponownie przekazana do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w N. , który wyrokiem z 24 sierpnia 1993 r., sygn. [...], stwierdził, iż J. i J.M nabyli z mocy prawa nieodpłatnie z dniem 4 listopada 1971 r. prawo własności działki [...] .
Wobec powyższych ustaleń PINB w dniu 25 lutego 2014 r. zwrócił się do Urzędu Miasta J. o sporządzenie i przedłożenie kopii akt postępowania egzekucyjnego toczącego się pod znakiem [...] oraz akt postępowania zakończonego decyzją NMiG z 29 kwietnia 1987 r. W odpowiedzi organ poinformował, iż akta nie zalegają w Archiwum Zakładowym Urzędu Miasta J.
PINB stwierdził, że J.M. jako właścicielce działki nr [...] przysługuje przymiot strony, a co za tym idzie sprawa będąca przedmiotem jej skargi winna być rozstrzygnięta poprzez wydanie stosownej decyzji administracyjnej. Sprawa została wszczęta w dacie podjęcia przez organ pierwszej czynności procesowej
PINB uznał za fakt bezsporny, iż sprawa budowy ogrodzenia i bramy wjazdowej niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę była już przedmiotem postępowania administracyjnego toczącego się przed NMiG oraz została zakończona prawomocną decyzją z 29 kwietnia 1987 r. nakazującą F.P. przeniesienie bramy wjazdowej i usytuowanie jej zgodnie z warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę z 23 września 1986 r. Bezspornym faktem jest również to, iż decyzja ta była przedmiotem postępowania egzekucyjnego, w trakcie którego nałożony zostały na inwestora dwie grzywny w celu przymuszenia do wykonania wynikającego z niej obowiązku, tj. postanowieniem z 20 stycznia 1988 r., znak: [...] i postanowieniem z 6 maja 1988 r., znak: [...] . Przedmiotowe postępowanie egzekucyjne zostało następnie zawieszone postanowieniem NMiG z 29 marca 1989 r., znak: [...], które to postanowienie zostało podtrzymane postanowieniem UW z 27 czerwca 1989 r., znak: [...] . Zawieszenie postępowania egzekucyjnego nastąpiło w wyniku postanowienia NMiG z 28 marca 1989 r., znak: [...] , o wznowieniu postępowania administracyjnego zakończonego decyzją z 29 kwietnia 1987 r. nakazującą inwestorowi przeniesienie bramy wjazdowej. Jak wynika z aktów administracyjnych dostarczonych przez J.M. podstawą wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie budowy ogrodzenia niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę było przedłożenie przez F.P. prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w N. z 26 sierpnia 1988 r., sygn. akt [...] zakazującego J.M. naruszania posiadania F.P. dotyczącego działki przyległej do wjazdu na jego nieruchomość. PINB uważa w tym miejscu za stosowne wskazanie, że pierwotne stwierdzenie, jakoby brama wjazdowa została wykonana zgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę wynikło z pomyłkowego oznaczenia numerem sprawy, który nie był przedmiotem postępowania egzekucyjnego.
Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego brak jest podstaw do uznania, iż wznowione postępowanie w sprawie nieprawidłowości powstałych przy realizowaniu ogrodzenia przez F.P. zakończyło się jedną z decyzji, o której mowa w cytowanym art. 151 § 1 k.p.a., a w szczególności decyzją uchylającą decyzję NMiG z 29 kwietnia 1987 r. Znaczącym utrudnieniem w zakresie weryfikacji tej okoliczności jest niezachowanie się akt w/w postępowania.
Nawiązując do opisanej okoliczności PINB zauważyło, że zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, uregulowaną w art. 80 k.p.a. , uznał za uzasadnione stanowisko, iż gdyby NMiG po wznowieniu postępowania w sprawie budowy bramy wjazdowej niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę wydał decyzję uchylającą decyzję z 29 kwietnia 1987 r., to niewątpliwe zostałaby ona przedłożona przez J.M. wraz z pozostałą, bogatą i szczegółową, dokumentacją dotyczącą przedmiotowego ogrodzenia. W ten sposób, pomimo niezachowania się akt sprawy w archiwach stosownych organów administracji publicznej, organ uznał, że decyzja NMiG z 29 kwietnia 1987 r., mimo wznowienia postępowania zakończonego jej wydaniem, nie została uchylona, a zatem pozostaje w obiegu prawnym. Organ zauważył, że obowiązki wynikające z decyzji administracyjnych wydanych na podstawie przepisów Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym w 1987 r., jak i obecnie, nie ulegają przedawnieniu, podobnie jak i same decyzje.
W takim stanie rzeczy z uwagi na treść art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., dalsze prowadzenie postępowania jest bezprzedmiotowe, jako, że każda decyzja rozstrzygająca co do istoty sprawę budowy bramy wjazdowej niezgodnie z udzielonym pozwoleniem będzie dotknięta wadą nieważności.
Biorąc pod uwagę cytowany przepis oraz ustalony stan faktyczny i prawny w pełni uzasadnione jest umorzenie niniejszego postępowania w całości z uwagi na fakt, iż sprawa będąca jego przedmiotem została już rozstrzygnięta inną decyzją ostateczną pozostającą w obrocie prawnym.
W końcowej części uzasadnienia organ odwołał się ustosunkował się do twierdzeń stron postępowania.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła J.M. , domagając się zmiany decyzji poprzez nakazanie F.P. przeniesienia bramy wjazdowej zgodnie z warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę z 23 września 1986 r. oraz merytoryczne rozstrzygnięcie zgłaszanych kwestii, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania PINB. Odwołująca podała, że w piśmie z 12 marca 2013 r. podniosła kilka kwestii, pismo nie dotyczyło tylko sprawy budowy ogrodzenia i bramy wjazdowej, do czego organ I instancji się w ogóle nie odniósł. Podtrzymała swoje stanowisko, że ogrodzenie jest wybudowane niezgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę, a organ winien podjąć działania mające na celu wyegzekwowanie nałożonych na sąsiada obowiązków.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z 30 czerwca 2015 r., znak: [...] , na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 104 i art. 105 § 1 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W uzasadnieniu organ II instancji podał, że decyzja organu I instancji jest co najmniej przedwczesna, organ I instancji nie zgromadził bowiem w postępowaniu wystarczającego materiału dowodowego, na podstawie którego możliwym jest jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego w kontrolowanej sprawie.
W zgromadzonym materiale dowodowym brak jest przeprowadzenia dowodu z oględzin przy udziale wszystkich stron postępowania, z których organ sporządził szczegółowy protokół wraz z dokładnym szkicem sytuacyjnym przedmiotu postępowania. PINB w S. w dniu 17 maja 2013 r. przeprowadził czynności kontrolne "utwardzenia terenu w obrębie dz. nr [...] S. ", w wyniku których nie ustalono żądanych faktów dotyczących przedmiotu wszczętego postępowania administracyjnego tj. budowy ogrodzenia na działce o nr ewid. [...] , położonej w S. , niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę. Z uwagi na powyższe organ odwoławczy nie miał możliwości weryfikacji jakie roboty budowlane rzeczywiście zostały wykonane na działce nr ewid. [...] w zakresie budowy wskazanego ogrodzenia.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, iż decyzją z 23 września 1986 r. znak: [...] Naczelnik Miasta i Gminy J. udzielił F.P. pozwolenia na budowę ogrodzenia trwałego siatkowego, odcinek A-B na działce nr ewid. [...] położonego w S. , zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją techniczną. Decyzją Naczelnika Miasta i Gminy J. z 29 kwietnia 1987 r. znak: [...] nakazano F.P. przeniesienie bramy wjazdowej i usytuowanie jej zgodnie z warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę z 23 września 1986 r. znak:[...] . Z akt postępowania organu I instancji wynika również, iż w/w decyzja Naczelnika Miasta i Gminy J. z 29 kwietnia 1987 r. znak: [...] nakazująca F.P. przeniesienie bramy wjazdowej i usytuowanie jej zgodnie z warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę była przedmiotem postępowania egzekucyjnego o czym świadczy m.in. postanowienie Urzędu Wojewódzkiego w N. z 7 marca 1988 r. znak: [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Miasta i Gminy J. z 20 stycznia 1988 r. znak: [...] o nałożeniu grzywny w wysokości 5.000 zł. celem przymuszenia.
Ponadto organ odwoławczy ustalił, iż postanowieniem Naczelnika Miasta i Gminy w J. z 29 marca 1989 r. znak: [...] zawieszono prowadzone postępowanie egzekucyjne w administracji, z uwagi na wydanie postanowienia Naczelnika Miasta i Gminy J. z 28 marca 1989 r. znak: [...] o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Naczelnika Miasta i Gminy J. z 29 kwietnia 1987 r. znak: [...] nakazującą przeniesienie bramy wjazdowej i usytuowanie jej zgodnie z warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę. Ponadto postanowieniem z 13 lipca 1990 r. znak: [...] Burmistrz Miasta i Gminy J. zawiesił "postępowanie egzekucyjne do decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w J. z dnia 29.04.1987 r. znak: [...] (...)" oraz "postępowanie administracyjne o wznowienie postępowania na podstawie postanowienia z dnia 28.03.1989 r. znak:[...] (...)" do czasu "rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego - ewentualnego unieważnienia w części Aktu Własności Ziemi nr [...] z dnia 9.04.1974 r. "
W ocenie organu odwoławczego, całość dokumentacji na jakiej oparł się PINB w S. została przedłożona jedynie przez jedną stronę i wszystkie dokumenty, na jakich oparł się organ I instancji stanowią jedynie kopie dokumentów. W toku prowadzonego postępowania administracyjnego organ I instancji wystąpił jedynie do Urzędu Miasta w J. , nie wystąpił do żadnego innego organu czy też sądu administracyjnego mogącego być w posiadaniu w/w dokumentów lub choćby ich kopii, na co mogą wskazywać kopie dokumentów zalegających w aktach sprawy. Organ wskazał, iż PINB w S. winien również wezwać same strony postępowania, w tym przede wszystkim inwestora przedmiotowych robót budowlanych F.P. , do przedłożenia poszukiwanych dokumentów.
W aktach organu brak jest przede wszystkim decyzji Naczelnika Miasta i Gminy J. z 29 kwietnia 1987 r. znak: [...] nakazującej przeniesienie bramy wjazdowej i usytuowanie jej zgodnie z warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę oraz postanowienia Naczelnika Miasta i Gminy J. z 28 marca 1989 r. znak: [...] o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Naczelnika Miasta i Gminy J. z 29 kwietnia 1987 r. znak: [...] Powyższe uniemożliwia weryfikacje na jakiej podstawie materialnoprawnej została wydana decyzja Naczelnika Miasta i Gminy J. z 29 kwietnia 1987 r. znak:[...] , a tym samym ustalenie czy procedura administracyjna wynikająca z powyższej decyzji została prawidłowo zakończona, a co za tym następuje czy podlega procedurze egzekucji w administracji.
Ponadto WINB wskazało, iż na obecnym etapie prowadzonego postępowania nie można podzielić twierdzenia organu I instancji w zakresie wznowionego postępowania dot. budowy bramy wjazdowej niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę, gdyż jest ono przedwczesne.
Organ odwoławczy wskazał, iż w myśl art. 151 kpa postępowanie wznowione na podstawie art. 149 § 2 kpa mogło zakończyć się odmową uchylenia decyzji dotychczasowej bądź uchyleniem decyzji dotychczasowej i wydaniem nowej decyzji rozstrzygającej co do istoty sprawy. Tym samym wznowione postanowienie Naczelnika Miasta i Gminy J. z 28 marca 1989 r. znak: [...] postępowania administracyjne zakończonego decyzją Naczelnika Miasta i Gminy J. z 29 kwietnia 1987 r. znak: [...] nakazującą przeniesienie bramy wjazdowej i usytuowanie jej zgodnie z warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę musiało zostać zakończone jedną z decyzji administracyjnych wydaną na podstawie w/w art. 151 kpa. Twierdzenie organu I instancji, iż gdyby zapadła decyzja uchylająca w w/w postępowaniu wznowieniowym to byłaby w posiadaniu J.M. jest nad interpretacją organu, wskazać bowiem należy iż powyższe prowadzi do uznania, iż skoro w w/w postępowaniu zapadłaby decyzja odmawiająca zmianę decyzji ostatecznej, to również winna być w posiadaniu skarżącej. Natomiast żadna decyzja kończąca w/w postępowanie wznowieniowe nie została przedłożona do akt sprawy. Wobec powyższego na obecnym etapie prowadzonego postępowania nie można przesądzić o zakończeniu w/w postępowania wznowieniowego w sposób wskazany przez PINB w S. bez dokładnego przeprowadzenia poszukiwań podstawowych dokumentów w sprawie.
Ponadto wątpliwość organu II instancji budzi postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy J. z 13 lipca 1990 r. znak: [...] . W zgromadzonym materiale dowodowym brak jest bowiem informacji o podjęciu w/w zawieszonego postępowania administracyjnego. Wobec powyższego organ odwoławczy na dzień orzekania nie był w posiadaniu informacji czy i jaką decyzją administracyjną zostało zakończone w/w postępowanie wznowieniowe.
W związku z powyższym, WINB uznał, że zaskarżona decyzja została wydana przedwcześnie, a postępowanie administracyjne przeprowadzone z uchybieniami względem art. 7 i 77 kpa.
F.P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. , domagając się "uchylenia zaskarżonej decyzji, przy stwierdzeniu jej nieważności i przekazania sprawy organowi II instancji do ponownego rozpatrzenia" oraz zasądzenia kosztów postępowania. Skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu na rozprawie sądowej z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy [...] oraz [...] Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a nadto akt sprawy [...] Sądu Rejonowego w S. , a to na okoliczność zasadności zastosowania w sprawie przez organ I instancji przepisu art. 105 § 1 kpa dla umorzenia w całości postępowania w sprawie.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
- art. 105 § 1 kpa przez niewzięcie pod uwagę przy wydaniu zaskarżonej decyzji, treści tego przepisu prawnego, który w sprawie zastosował organ I instancji umarzając postępowanie w sprawie wobec bezprzedmiotowości postępowania, przy przyjęciu przez organ II instancji, że wydanie w tym zakresie decyzji przez organ I instancji na podstawie tego przepisu prawnego było przedwczesnym.
- art. 77 § 1 kpa przez błędne zastosowanie, a to na skutek błędnego przyjęcia że organ I instancji nie zebrał w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie i rozpatrzył sprawę na podstawie niekompletnego materiału dowodowego, nie podejmując wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
W piśmie z 7 października 2015 r. J.M. podniosła, że wnioski dowodowe są bezzasadne i nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z 30. 08. 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.z 2012 r. , poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, w tym w zakresie legalności decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie (art. 1 i 3 p.p.s.a.). W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a.
Skarga jest niezasadna.
Przedmiotem niniejszej sprawy jest skarga na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z 30 czerwca 2015 r. znak: : [...] uchylającą decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z 16 czerwca 2014 r.- którą organ I instancji na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył w całości postępowanie administracyjne w sprawie budowy ogrodzenia na działce nr ewid. [...] , położonej w S. , niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę - i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Przy stosowaniu ww. przepisu należy mieć na uwadze przepis art. 136 kpa, zgodnie z którym organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję.
Z powyższych przepisów wynika, że orzeczenie kasacyjne znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy organ I instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w zakresie mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, natomiast usunięcie tego naruszenia nie mieści się w kompetencjach organu odwoławczego zakreślonych w art. 136 kpa. Z taką sytuacją mamy do czynienia, gdy organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, ponieważ w takich okolicznościach wyłączona jest możliwość przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego przez organ odwoławczy.
Należy podkreślić, że organy administracji publicznej obowiązane są - zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażonej w przepisie art. 7 kpa - podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony. Oznacza to, że trafność rozstrzygnięcia w każdej indywidualnej sprawie wymaga szczegółowego zbadania i rozważenia argumentów, które stanowiłyby podstawę do podjęcia konkretnego rozstrzygnięcia. Wydając rozstrzygniecie (decyzję) organy są zobowiązane do przestrzegania przepisów procedury administracyjnej, a zatem zobowiązane są do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy tj. wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego zgodnie z przepisem art. 77 § 1 kpa oraz do uzasadnienia decyzji z zastosowaniem wymogów określonych w przepisie art. 107 § 3 kpa. W związku z powyższym kontrola legalności zaskarżonej decyzji obejmuje oprócz zbadania czy zastosowano prawidłowo przepisy prawa materialnego zbadanie czy w sprawie zachodziły okoliczności przemawiające za zastosowaniem przepisu art. 138 § 2 kpa.
Zgodnie z przepisem art. 105 kpa organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z jakiekolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe.
Odnosząc powyższe do okoliczności do niniejszej sprawy należy podzielić pogląd organu odwoławczego, że w przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka warunkująca uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W ocenie organu odwoławczego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. uchybił przepisom postępowania tj. art. 7, 77 , 80 i 107 § 3 kpa, a przez to wydana przez niego decyzja pierwszoinstancyjna jest co najmniej przedwczesna. Nie można bowiem w sytuacji, gdy w sprawie nie zebrano całości materiału dowodowego i nie wyjaśniono dokładnie stanu faktycznego uznać, że sprawa jest bezprzedmiotowa.
Odnosząc się do zatem do podstawowego zarzutu skargi, zgodnie z którym organ odwoławczy błędnie uznał, że organ I instancji nie zebrał materiału dowodowego sprawie wszczętej 12 marca 2013 r. w związku z pismem J.M. i nie rozpatrzył jej - należy uznać go za nieuzasadniony w sytuacji, gdy w zgromadzonym przez organ materiale dowodowym brak wielu dokumentów, umożliwiających ustalenie istotnych faktów związanych z rozpatrywaną sprawą i pozwalających na jej wyjaśnienie. Przede wszystkim trzeba - podzielając w tym względzie stanowisko [...] WINB w K. - że organ I instancji nie wyjaśnił wszystkich istotnych kwestii dotyczących postępowania toczącego się w sprawie wykonania przedmiotowej bramy wjazdowej przez skarżącego niezgodnie z warunkami pozwolenia na budowę z 25 września 1986 r. , w tym w szczególności jej posadowienia w miejscu odpowiadającym punktom A i B wskazanym na załączonym do ww. decyzji planie zagospodarowania działki - zakończonego decyzją Naczelnika Miasta i Gminy J. z 29 kwietnia 1987 r., znak [...] , w której nakazano przeniesienie bramy wjazdowej i usytuowanie jej zgodnie z warunkami pozwolenia na budowę. Organ nie wyjaśnił również istotnych kwestii dotyczących postępowania wznowieniowego w sprawie nieprawidłowego usytuowania przedmiotowej bramy wjazdowej zakończonego wydaniem decyzji z 29 kwietnia 1987 r. Należy podkreślić, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. prowadząc postępowanie pierwszoinstancyjne nie dysponował ww. dokumentami związanymi z obu ww. postępowaniami, a przedłożone w rozpatrywanej sprawie akta administracyjne składają się w dużej mierze z niepotwierdzonych kserokopii dokumentów przedłożonych przez stronę postępowania - J.M. i są niekompletne. W aktach administracyjnych brak bowiem tak ważnych dokumentów (także ich niepotwierdzonych kserokopii) jak decyzja Naczelnika Miasta i Gminy J. z 29 kwietnia 1987 r. nakazująca skarżącemu F.P przeniesienie bramy wjazdowej i usytuowanie jej zgodnie z warunkami decyzji o pozwoleniu na budowę oraz postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy J. z 28 marca 1989 r. znak: [...] w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego "lokalizacji bramy ogrodzeniowej", na które wskazuje organ I instancji. Nadto brak rozstrzygnięcia postępowania wznowieniowego. Powyższe braki nie pozwalają organom ustalić w jakim trybie zostały wydane ww. akty prawne, a zatem czy były wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Co więcej, organ I instancji nie dysponując dokumentem zawierającym rozstrzygniecie ww. postępowania wznowieniowego spekuluje o sposobie zakończenia tego postępowania w trybie art. 151 § 1 kpa, wznowionego w sprawie zakończonej wydaniem na decyzji Naczelnika Miasta i Gminy z 29 kwietnia 1987 r. znak:[...] wskazując, że gdyby organ uchylił ww. decyzję to decyzja taka byłby przedstawiona organowi przez J.M. . W ocenie Sądu tego rodzaju wnioskowanie jest nieuprawnione i zasadnie zostało zakwestionowane przez organ odwoławczy jako zbyt daleko idące. Nadto organ I, po wszczęciu postępowania z wniosku J.M. z 12 marca 2013 r., podjął także próbę wyjaśnienia stanu faktycznego związanego z lokalizacją przedmiotowej bramy przeprowadzając kontrolę na gruncie (działka nr [...] ) w dniu 17 maja 2013 r., nie dokonał jednak żadnych ustaleń w zakresie lokalizacji przedmiotowej bramy, a jedynie wskazał, że na terenie działki nr [...] znajdują się elementy betonowe w tym "głaz betonowy" oraz fragment nawierzchni asfaltowej. W dalszej części postępowania pominął kwestie "utwardzenia terenu działki nr [...] a brak szkicu czyni powyższe ustalenia niepełnymi.
W związku z powyższym należy się zgodzić ze stanowiskiem organu odwoławczego uznając, że decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ I instancji dołoży staranności w zgromadzeniu całego materiału dowodowego, w tym brakujących dokumentów. Nie jest bowiem prawidłowe i wystarczające oparcie ustaleń na materiale z kserokopii przedłożonych przez J.M. . W sprawie związanej z przedmiotowym ogrodzeniem na działce nr [...] w S. prowadzono wiele postępowań przed różnymi organami oraz przed sądami i w nich można poszukiwać związanych ze sprawą dokumentów. W oparciu o materiał zebrany przez PINB w S. nie można także wskazać czy postępowanie pierwszoinstancyjne dotyczyło wyłącznie przedmiotowego ogrodzenia czy także obejmowało roboty związane z utwardzeniem części pow. działki nr [...] w S. o co wnioskowała J.M. we wniosku z 12 marca 2013r. inicjującym postępowanie oraz w odwołaniu od decyzji I instancji.
Konkludując, należy się wskazać, że decyzja organu I instancji była co najmniej przedwczesna, a sprawa wymaga ponownego rozpoznania przez organ I instancji gdyż naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło