III SA/Kr 182/13
WyrokWSA w Krakowie2013-10-23
Skład orzekający: Piotr Lechowski, Bożenna Blitek, Halina Jakubiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o zatrzymaniu prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu, pomimo zarzutów strony o naruszeniu przepisów postępowania, w tym braku skutecznego doręczenia pism?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo orzekły o zatrzymaniu prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu. Skarga strony była nieuzasadniona, ponieważ zarzuty dotyczyły głównie decyzji o uznaniu za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, która stała się ostateczna i nie została zaskarżona w tym postępowaniu. Postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy zostało wszczęte na podstawie tej ostatecznej decyzji, a strona została prawidłowo zawiadomiona o jego wszczęciu i miała możliwość czynnego udziału, z czego nie skorzystała.Stan faktyczny
Starosta orzekł o zatrzymaniu prawa jazdy P. B. jako dłużnikowi alimentacyjnemu, na podstawie decyzji Prezydenta W uznającej go za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. P. B. odwołał się, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym brak skutecznego doręczenia pism i pozbawienie czynnego udziału w postępowaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. P. B. wniósł skargę do WSA, podtrzymując zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski Sędziowie WSA Bożenna Blitek (spr.) WSA Halina Jakubiec Protokolant Ewelina Knapczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2013 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej A. G. – W. sprawy ze skargi P. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 grudnia 2012 r. nr [....] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu skargę oddala
Pismem z dnia 26 lipca 2012 r. Nr [...] Prezydent W przekazał Starostwu Powiatowemu wniosek o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego P. B. (wraz z dokumentacją) z uwagi na miejsce zameldowania dłużnika w D. Do pisma dołączono wniosek Prezydenta W o zatrzymanie prawa jazdy P. B., uznanego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych wraz z ostateczną decyzją Prezydenta W z dnia [...] 2012 r. nr [...], którą uznano dłużnika alimentacyjnego P. B. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.
Starosta pismem z dnia 7 sierpnia 2012 r. zawiadomił dłużnika alimentacyjnego P. B. o wszczęciu postępowania w sprawie zatrzymania mu prawa jazdy pouczając o możliwości i terminie zgłaszania wniosków i uwag oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Nadto pouczył go o konieczności powiadomienia organu o każdej zmianie adresu oraz o możliwości ustanowienia pełnomocnika w sprawie. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy P. B. odebrał osobiście na adres w D w dniu 21 sierpnia 2012 r. (k. 11 akt adm.), jednak nie złożył żadnych uwag i wniosków.
W dniu [...] 2012 r. Starosta wydał decyzję Nr [...], w której orzekł o zatrzymaniu P. B. prawa jazdy kat. B Nr [...], nr druku [...] wydanego przez Starostę w dniu 21 lipca 2004 r. Jako podstawę prawną decyzji organ podał art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 r. Nr 1, poz. 7 z późn. zm.). Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 K.p.a. Na uzasadnienie decyzji podano, że wobec P. B. jako dłużnika alimentacyjnego wydano decyzję uznającą go za dłużnika uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych i właściwy organ przekazując wniosek o zatrzymanie prawa jazdy na tej podstawie zawiadomił organ o złożeniu także wniosku do prokuratury przeciwko temu dłużnikowi o przestępstwo z art. 209 § 1 Kodeksu karnego. Organ zaznaczył, że stosownie do art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, po otrzymaniu wniosku właściwego organu dłużnika wraz z decyzją o uznaniu dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, Starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Wobec powyższego na podstawie wniosku Prezydenta W wszczęto z urzędu postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy P. B., o czym stronę zawiadomiono.
Na powyższą decyzję odwołanie złożył P. B., który zarzucił organowi rażące naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego mające wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie przepisów ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W szczególności odwołujący się zarzucił naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. w zw. z art. 86 zd. 1 oraz art. 40 § 1 K.p.a. w zw. art. 42 § 1 K.p.a. w zw. z art. 44 § 4 K.p.a., poprzez pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu na skutek braku skutecznego doręczenia pism z uwagi na kierowanie korespondencji dotyczącej niniejszej sprawy na błędny adres w W ul. S wynikającego z zaniechania organu, podczas gdy właściwy adres został ustalony przez organ dopiero w sierpniu 2012 r.; naruszenie art. 7 oraz 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 10 § 1 K.p.a., poprzez brak przeprowadzenia przesłuchania P. B., umożliwiającego ustalenie dążenia do wywiązywania się przez niego z zobowiązania alimentacyjnego, pomimo tego, że organ prowadzący postępowanie jest zobowiązany do wnikliwego i wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia materiału dowodowego; naruszenie art. 5 ust. 5 i ust. 6 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów w zw. z art. 13 § 1 i § 2 K.p.a., poprzez wynikający z zaniechania wyjaśnienia okoliczności sprawy nieuzasadniony brak ustalenia, że P. B. zmierza do zawarcia ugody z Komornikiem Sądowym przy Sądzie Rejonowym w zakresie dotyczącym dokonania jednorazowego pokrycia całości zadłużenia alimentacyjnego spoczywającego na nim; naruszenie art. 107 § 3 K.p.a., poprzez błędne i sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym brakiem wskazania w uzasadnieniu decyzji błędności w zakresie kierowania korespondencji w niniejszej sprawie pod niewłaściwy adres strony, skutkującym pozbawieniem strony możliwości obrony swych praw, podczas gdy P. B. byłby w rzeczywistości prawidłowo zawiadamiany o wszczęciu i prowadzeniu niniejszego postępowania, to sam dobrowolnie zgłosiłby się celem uregulowania zadłużenia. Na uzasadnienie przedstawionych zarzutów podano, że organ naruszył przepisy postępowania w sposób rażący, że decyzja oparta jest na materiale dowodowym, który nie został w sposób wyczerpujący zebrany i rozpatrzony oraz na wybiórczej analizie materiału dowodowego albowiem błędnie przyjęto, że zachodzą podstawy do uznania P. B. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych w związku z uniemożliwieniem przeprowadzenia wywiadu alimentacyjnego oraz odebrania oświadczenia majątkowego. Podano także, że wszelkie pisma były kierowane na błędny adres zamieszkania odwołującego się w W i nie były doręczane P. B., a właściwy adres organ ustalił dopiero po zakończeniu postępowania. W odwołaniu podkreślono, że "dopiero ustalenie, że dłużnik z własnej winy nie wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego uprawnia organ do podjęcia działań dyscyplinujących, włącznie z zatrzymaniem prawa jazdy, zainicjowaniem postępowania karnego w sprawie o przestępstwo uporczywej niealimentacji oraz obciążenia należnością pieniężną i sankcją pieniężną z tytułu wypłaconych wierzycielowi świadczeń z funduszu alimentacyjnego".
W toku postępowania odwoławczego Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwróciło się do Prezydenta Miasta W o wyjaśnienie, czy decyzja Prezydenta W z dnia 7 maja 2012 r. nr [...] o uznaniu dłużnika alimentacyjnego P. B. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych jest ostateczna i weszła do obrotu prawnego oraz, czy ewentualnie nie ustała przyczyna zatrzymania stronie prawa jazdy. Pismem z dnia 19 listopada 2012 r. Prezydent W poinformował o skutecznym doręczeniu P. B. w dniu 28 maja 2012 r. decyzji z dnia [...] 2012 r. nr [...], która stała się ostateczna z dniem 11 czerwca 2012 r. i od tego dnia pozostaje w obrocie prawnym. Jednocześnie organ wyjaśnił, że adres P. B. znany był organowi od czasu przeprowadzenia wywiadu alimentacyjnego w 2009 r., a dłużnik poinformował organ o zmianie miejsca zamieszkania dopiero w dniu 10 września 2012 r. i w związku z tym pismem z dnia 13 września 2012 r. poinformowano Ośrodek Pomocy Społecznej, że w związku ze zmianą miejsca zamieszkania dłużnika Prezydent Miasta W nie uznaje się za organ właściwy dłużnika i nie ma możliwości ustalenia, czy ustała przyczyna zatrzymania prawa jazdy.
Decyzją z dnia 4 grudnia 2012 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 5 ust. 3, ust. 3a, ust. 3b i ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów oraz art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Na uzasadnienie organ odwoławczy podał, że organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie, a w szczególności uczynił zadość obowiązkowi wynikającemu z art. 61 § 1 i § 4 K.p.a. zawiadamiając P. B. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie zatrzymania mu prawa jazdy i poinformował o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i przysługującym prawie wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem decyzji, zgodnie z art. 10 K.p.a. Organ II instancji zaznaczył, że zawiadomienie z dnia 7 sierpnia 2012 r. wysłane zostało odwołującemu się na adres w D oś. J i odebrane osobiście przez P. B. w dniu 21 sierpnia 2012 r. W tej sytuacji organ odwoławczy uznał za nieuzasadniony zarzut, że w trakcie postępowania doszło do rażącego pogwałcenia elementarnych praw strony przez pozbawienie możliwości czynnego udziału w postępowaniu poprzez zaniechanie informowania strony o jego wszczęciu i przebiegu. Organ II instancji podniósł, że większość zarzutów odwołania dotyczy postępowania prowadzonego w sprawie uznania P. B. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych jak i skuteczności doręczenia decyzji z dnia [...] 2012 r. Nr [....] i podkreślił, że z akt nie wynika, aby decyzja ta została zaskarżona, czy wyeliminowana z obrotu prawnego np. w trybie wznowienia postępowania. Organ odwoławczy zaznaczył, że Prezydent Miasta W potwierdził, że decyzja z dnia [...] 2012 r. Nr [...] stała się ostateczna w dniu 11 czerwca 2012 r. Zdaniem Kolegium, istotą ustaleń faktycznych dokonanych przez organ pierwszej instancji w niniejszej sprawie był wpływ uzasadnionego wniosku właściwego organu wraz z powołaniem się na ostateczną decyzję w przedmiocie uznania dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych i w takim wypadku organ pierwszej instancji nie może podjąć decyzji innej jak orzec o zatrzymaniu prawa jazdy w oparciu o art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. Organ odwoławczy podał, że zatrzymanie prawa jazdy ma charakter czasowy, albowiem - zgodnie z przepisem art. 5 ust. 6 tej ustawy - "uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy następuje na wniosek organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty, gdy ustanie przyczyna zatrzymania prawa jazdy, o której mowa w ust. 3 omawianej ustawy oraz dłużnik alimentacyjny przez okres ostatnich 6 miesięcy wywiązał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów lub gdy nastąpi utrata statusu dłużnika alimentacyjnego". Podano też, że zgodnie z przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym osoba, która miała zatrzymane prawo jazdy na okres przekraczający 1 rok podlega kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, czyli ponownemu egzaminowi.
Na powyższą decyzję organu II instancji skargę wniósł P. B., który domagał się jej uchylenia, a który zarzucił – podobnie jak w odwołaniu – rażące naruszenie przepisów postępowania oraz naruszenie prawa materialnego – przepisów ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W szczególności skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. w zw. z art. 61 § 1 i § 4 K.p.a., poprzez uznanie postępowania administracyjnego za prawidłowe, pomimo rażącego pogwałcenia prawa strony w czynnym udziale w czynnościach procesowych na skutek braku prawidłowego ustalenia przez organ administracyjny adresu strony; naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. w zw. z art. 86 zd. 1 K.p.a. oraz art. 40 § 1 K.p.a. w zw. art. 42 § 1 K.p.a. w zw. z art. 44 § 4 K.p.a., poprzez pozbawienie strony możliwości czynnego udziału w postępowaniu na skutek braku skutecznego doręczenia jej pism z uwagi na kierowanie korespondencji dotyczącej niniejszej sprawy na błędny adres w W ul. S, wynikającego z zawinionego zaniechania organu, podczas gdy właściwym adresem zamieszkania i zameldowania było D oś. J, który to adres został ustalony przez organ dopiero we wrześniu 2012 r., podczas gdy adres ten jako prawidłowy już od lipca 2012 r. był znany Urzędowi Miasta W, co zostało zbagatelizowane przez organ; naruszenie art. 7 oraz 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 10 § 1 K.p.a. w zw. z art. 50 K.p.a., poprzez brak przeprowadzenia przesłuchania P. B., umożliwiającego ustalenie dążenia do wywiązywania się przez niego z zobowiązania alimentacyjnego pomimo, że zgodnie z tymi artykułami K.p.a. organ prowadzący postępowanie jest zobowiązany do wszechstronnego i wnikliwego zebrania oraz rozpatrzenia materiału dowodowego; naruszenie art. 107 § 3 K.p.a., poprzez nie odniesienie się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do wszystkich zarzutów zgłoszonych przez skarżącego w pisemnym odwołaniu, podczas gdy rozpoznanie tych zarzutów miało istotne znaczenie dla oceny zasadności braku podstaw kierowania korespondencji pod niewłaściwy adres strony. Decyzji zarzucono też naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 3, ust. 5 i ust. 6 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów poprzez lakoniczne powielanie ogólnych przepisów ustawy, bez ich odnoszenia do realiów niniejszej sprawy, podczas gdy w tym postępowaniu brak było prawnej możliwości przeprowadzenia skutecznej czynności w postaci wywiadu alimentacyjnego, czy też przedłożenia oświadczenia majątkowego przez skarżącego z uwagi na zaniechanie organu w zakresie dopuszczenia skarżącego do czynnego udziału w postępowaniu na skutek kierowania korespondencji na błędny adres. W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił te same argumenty, jak w odwołaniu podkreślając, że doszło do pogwałcenia elementarnych praw strony wynikających z art. 10 K.p.a., który gwarantuje stronie czynny udział w postępowaniu. Zdaniem skarżącego, już tylko te uchybienia stanowią dostateczną samodzielną podstawę do uchylenia decyzji. Jednocześnie skarżący zarzucił naruszenie art. 61 § 4 K.p.a., który stanowi formę realizacji zasady ogólnej czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym i podkreślił, że aby strona mogła czynnie uczestniczyć w postępowaniu musi być świadoma, że takie postępowanie się toczy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi i przedstawiło argumenty jak w zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy zwrócił uwagę na to, że przy obowiązującej od dnia 1 stycznia 2012 r. dwuetapowej procedurze zatrzymywania prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu (najpierw dwuinstancyjne postępowanie w sprawie uznania za osobę uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych, potem postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy), zarzut ewentualnej bezpodstawności wszczęcia w stosunku do skarżącego postępowania w sprawie uznania go za uchylającego się od alimentów, złożony na drugim etapie procedury, należy uznać za spóźniony. Organ odwoławczy zaznaczył, że większość zarzutów skargi dotyczy postępowania prowadzonego w sprawie uznania Pana P. B. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych jak i skuteczności doręczenia decyzji z dnia [...] 2012 r. nr [...], którą uznano dłużnika alimentacyjnego P. B. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, a tymczasem z przesłanych akt, odwołania i skargi strony nie wynika, aby decyzja ta została zaskarżona, czy też wyeliminowana z obrotu prawnego np. w trybie wznowienia postępowania. Kolegium podkreśliło, że w trakcie niniejszego postępowania o zatrzymanie prawa jazdy, zawiadomienie z dnia [...] 2012 r. wysłane zostało P. B. na adres w D oś. J i odebrane osobiście skarżącego w dniu 21 sierpnia 2012 r., a to oznacza, że niezasadny jest zarzut, jakoby w trakcie tego postępowania doszło do pogwałcenia elementarnych praw strony przez pozbawienie możliwości czynnego udziału w postępowaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi – zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Stosownie do treści art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) - Kodeks postępowania administracyjnego (K.p.a.) organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak też obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Zdaniem Sądu, skarga P. B. jest całkowicie nieuzasadniona, albowiem zawarte w niej zarzuty nie dotyczą zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 grudnia 2012 r. Nr [...] i utrzymanej nią w mocy decyzji Starosty z dnia [...] 2012 r. Nr [...] orzekającej o zatrzymaniu P. B., a treść zarzutów niewątpliwie wskazuje, że skarżący w tym postępowaniu dąży do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta W z dnia [...] 2012 r. nr [...], którą uznano dłużnika alimentacyjnego P. B. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, a takie działania są niezgodne z prawem.
Sąd zwraca uwagę na to, że problematykę zatrzymywania prawa dłużnikom alimentacyjnym jazdy reguluje ustawa z dnia 7 września 2007 r. (tekst jednolity z 2012 r., nr 1228), a w szczególności art. 5 tej ustawy, który na dzień wydania zaskarżonej decyzji (i decyzji ją poprzedzającej) miał brzmienie:
"Art. 5. 1. Organ właściwy dłużnika przekazuje komornikowi sądowemu informacje mające wpływ na skuteczność prowadzonej egzekucji, w szczególności zawarte w wywiadzie alimentacyjnym oraz oświadczeniu majątkowym dłużnika alimentacyjnego.
2. W przypadku gdy dłużnik alimentacyjny nie może wywiązać się ze swoich zobowiązań z powodu braku zatrudnienia, organ właściwy dłużnika:
1) zobowiązuje dłużnika alimentacyjnego do zarejestrowania się jako bezrobotny albo jako poszukujący pracy w przypadku braku możliwości zarejestrowania się jako bezrobotny;
2) informuje właściwy powiatowy urząd pracy o potrzebie aktywizacji zawodowej dłużnika alimentacyjnego.
3. W przypadku gdy dłużnik alimentacyjny uniemożliwia przeprowadzenie wywiadu alimentacyjnego lub odmówił:
1) złożenia oświadczenia majątkowego,
2) zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotny albo poszukujący pracy,
3) bez uzasadnionej przyczyny, w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wykonywania prac społecznie użytecznych, prac interwencyjnych, robót publicznych, prac na zasadach robót publicznych albo udziału w szkoleniu, stażu lub przygotowaniu zawodowym dorosłych
- organ właściwy dłużnika wszczyna postępowanie dotyczące uznania dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.
3a. Decyzji o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych nie wydaje się wobec dłużnika alimentacyjnego, który przez okres ostatnich 6 miesięcy wywiązywał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów.
3b. Jeżeli decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna, organ właściwy dłużnika kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego, dołączając odpis tej decyzji, oraz składa wniosek o ściganie za przestępstwo określone w art. 209 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553, z późn. zm.2)).
4. W przypadkach, o których mowa w ust. 3 pkt 2 i 3, starosta jest obowiązany do informowania o tym organu właściwego dłużnika.
4a. Organ właściwy dłużnika alimentacyjnego przekazuje powiatowemu urzędowi pracy informacje o utracie statusu dłużnika alimentacyjnego lub ustaniu potrzeby aktywizacji zawodowej dłużnika alimentacyjnego.
5. Na podstawie wniosku, o którym mowa w ust. 3b, starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy.
6. Uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy następuje na wniosek organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty, gdy:
1) ustanie przyczyna zatrzymania prawa jazdy, o której mowa w ust. 3, oraz dłużnik alimentacyjny przez okres ostatnich 6 miesięcy wywiązał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów lub
2) nastąpi utrata statusu dłużnika alimentacyjnego."
Z treści powyższego przepisu wynika – jak słusznie wskazał organ odwoławczy - że obecnie (od dnia 1 stycznia 2012 r.) obowiązuje dwuetapowa procedura zatrzymywania prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu. Najpierw prowadzone jest dwuinstancyjne postępowanie w sprawie uznania dłużnika alimentacyjnego za osobę uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych i takie postępowanie w stosunku do P. B. toczyło się przed Prezydentem Miasta W i zostało zakończone wydaniem decyzji tego organu z dnia [...] 2012 r. nr [...] o uznaniu dłużnika alimentacyjnego P. B. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Decyzja ta wobec braku jej zaskarżenia stała się ostateczną z dniem 11 czerwca 2012 r. i od tego dnia pozostaje w obrocie prawnym.
Ostateczność decyzji Prezydenta Miasta W z dnia [...] 2012 r. nr [...] o uznaniu dłużnika alimentacyjnego P. B. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stała się podstawą do złożenia wniosku i wszczęcia kolejnego postępowania, tj. postępowania w niniejszej sprawie - zgodnie z zapisem przytoczonego wyżej art. 5 ust. 3b.: Jeżeli decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna, organ właściwy dłużnika kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego, dołączając odpis tej decyzji".
Z powyższego względu – zdaniem Sądu – zgodne z prawem jest stwierdzenie organu II instancji, że zarzut ewentualnej bezpodstawności wszczęcia w stosunku do skarżącego P. B. postępowania w sprawie uznania go za uchylającego się od alimentów, złożony na tym, drugim etapie procedury, należy uznać za spóźniony.
W niniejszej sprawie – zdaniem Sądu – organy nie naruszyły prawa. Zgodnie bowiem z art. 61 § 1 i § 4 K.p.a. i art. 10 § 1 K.p.a. organ I instancji uczynił zadość obowiązkowi wynikającemu z tych przepisów zawiadamiając P. B. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie zatrzymania mu prawa jazdy i poinformował go o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i przysługującym prawie wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem decyzji, z których to uprawnień, co należy zaznaczyć, pomimo osobistego odebrania tego zawiadomienia, skarżący nie skorzystał.
Jak wynika z treści przytoczonego wyżej art. 5 ust. 5 omawianej ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów ("Na podstawie wniosku, o którym mowa w ust. 3b, starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy") organ I instancji uznając wniosek o zatrzymanie prawa jazdy za uzasadniony dołączoną dokumentacją był związany wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, co też organy administracyjne obu instancji zgodnie z obowiązującym prawem orzekły.
Skoro, jak wynika z powyższego, organy administracyjne obu instancji nie naruszyły prawa w niniejszym postępowaniu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł - jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło