II GZ 96/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Czarnik po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia "A " M O , S K Sp.j. w Ł na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O z dnia 30 listopada 2015 r. sygn. akt II SA/Op 453/15 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi "A " M O, S K Sp.j. w Ł na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [..] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w O postanowieniem z dnia 30 listopada 2015 r. odrzucił skargę "A " M O , S K Sp.j. w Ł na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2015 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym Sąd I instancji podał w uzasadnieniu, że Spółka została wezwana do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi w kwocie 220 złotych oraz do przedłożenia dokumentu określającego umocowanie osoby, która podpisała skargę, do reprezentowania strony skarżącej. Powyższe wezwania, zawierające pouczenie o obowiązku ich wykonania w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi, zostały przesłane na adres Spółki podany w skardze i pod tym adresem doręczone w dniu 19 października 2015 r. osobie, posługującej się pieczątką firmową Spółki, za pisemnym pokwitowaniem na pocztowym zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki (k. 26 akt sądowych). W zakreślonym terminie nie uzupełniono wpisu od skargi, nie został też złożony dokument określający upoważnienie osoby, która podpisała skargę, do reprezentowania strony skarżącej. W zażaleniu spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zarzucając zaskarżonemu postanowieniu: I. na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. - naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: - art. 29 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. - o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. 1997 r., Nr 121, poz. 769), dalej: ustawa o KRS, poprzez uznanie, że osoba działająca w imieniu strony skarżącej nie wykazała swojego umocowania przy pierwszej czynności do reprezentowania strony skarżącej podczas, gdy w aktach administracyjnych niniejszej sprawy znajduje się odpis z rejestru przedsiębiorców KRS strony skarżącej, - art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie i uznanie, iż usunięcie przez stronę skarżącą braku formalnego skargi w zakreślonym przez Sąd terminie nie zostało wykonane mimo, że strona skarżąca w dniu 19 października 2015 r. uzupełniła wpis sądowy od wniesionej skargi w kwocie 220 zł, - art. 7 i art. 178 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. 1997 r., Nr 78 poz. 483), poprzez naruszenie przez Sąd zasady działania w granicach i na podstawie prawa i przyjęcie przez Sąd, że strona skarżąca jest zobowiązana do przedłożenia dokumentu określającego umocowanie osoby, która podpisała skargę, podczas, gdy fakt posiadania przez osobę działającą w imieniu strony skarżącej wynika z rejestru przedsiębiorców KRS powszechnie dostępnego w stosunku do którego Sąd nie może powoływać się na nieznajomość zapisów w nim zawartych, - art. 15 ust. 1 oraz art. 17 ustawy o KRS, poprzez naruszenie przez Sąd domniemania powszechnej znajomości wpisów w rejestrze przedsiębiorców, w tym osób umocowanych do reprezentowania danego przedsiębiorcy, jako faktu powszechnie znanego i mimo wszystko zobowiązanie przez Sąd strony skarżącej do przedłożenia dodatkowych dokumentów wykazujących umocowanie osoby działającej w imieniu strony skarżącej w niniejszym postępowaniu mimo, że informacje te wynikały z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, 2. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. - naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj: - art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, poprzez dokonanie przez Sąd błędnych ustaleń faktycznych będących podstawą do wydania postanowienia o odrzuceniu skargi poprzez przyjęcie przez Sąd, że strona skarżąca nie uzupełniła w ustawowym terminie braku formalnego skargi poprzez uzupełnienie w dniu 19 października 2015 r. wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 220 zł, - art. 3 § 1 w zw. z art. 134. § 1 p.p.s.a., poprzez niezebranie przez Sąd całości materiału dowodowego oraz niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, czego skutkiem stało się odrzucenie skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 220 § 1, sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W przypadku nieziszczenia opłaty, z zastrzeżeniem art. 220 § 2 i § 3 p.p.s.a., przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Postępowanie przed sądem administracyjnym może być zainicjowane i toczyć się wyłącznie na podstawie skutecznie wniesionej skargi. Skarga zaś, stosownie do dyspozycji art. 57 § 1 p.p.s.a., musi odpowiadać m.in. wymaganiom ogólnym przewidzianym dla wszystkich pism procesowych, obejmującym także oznaczenie przedstawiciela ustawowego czy pełnomocnika działającego w imieniu strony (art. 46 § 1 pkt 1 p.p.s.a.. Zgodnie z art. 28 § 1 p.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w powołanym przepisie, mają z kolei obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 29 p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. W rozpoznawanej sprawie skarżąca Spółka została wezwana do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi w kwocie 220 zł oraz do przedłożenia dokumentu potwierdzającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej. Wezwania, zawierające pouczenie o obowiązku ich wykonania w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi, zostały doręczone w dniu 19 października 2015 r. – czego strona skarżąca nie kwestionuje. W zażaleniu Spółka wskazuje, że wpis uzupełniła w dniu 19 października 2015 r., a odpis z rejestru przedsiębiorców KRS znajduje się w aktach administracyjnych niniejszej sprawy, przy czym fakt posiadania upoważnienia przez osobę działającą w imieniu strony skarżącej wynika z rejestru przedsiębiorców KRS, powszechnie dostępnego, w stosunku do którego Sąd nie może powoływać się na nieznajomość zapisów w nim zawartych. Twierdzenia skarżącej odnośnie uzupełnienia wpisu są gołosłowne, do zażalenia nie dołączono żadnego dowodu uiszczenia opłaty, a z akt sądowych (k. 28) bezspornie wynika, że w oddziale finansowo-budżetowym WSA w O do dnia 30 listopada 2015 r. nie odnotowano wpływu kwoty 220 zł z tytułu wpisu uzupełniającego od skargi. Już ta okoliczność uprawniała Sąd I instancji do odrzucenia skargi na podstawie art. art. 220 § 3 p.p.s.a. Odnosząc się dodatkowo do faktu nienadesłania na wezwanie Sądu aktualnego KRS Spółki, NSA stwierdza, że i w tym zakresie nie można się zgodzić z argumentacją przedstawioną w zażaleniu. Nie można podzielić poglądu, że zbędne jest wzywanie do uzupełnienia braku w postaci odpisu z KRS, skoro z art. 15 ust. 1 ustawy o KRS wynika, że od dnia ogłoszenia w Monitorze Sądowym i Gospodarczym nikt nie może zasłaniać się nieznajomością ogłoszonych wpisów. Podkreślić należy, że to na stronie, stosownie do treści art. 29 p.p.s.a., spoczywa obowiązek wykazania umocowania do działania w imieniu spółki konkretnych osób fizycznych wchodzących w skład organu zarządzającego, a w przypadku zarządu wieloosobowego także sposobu jej reprezentacji. Wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, treść art. 15 ust. 1 ustawy o KRS nie ogranicza tego obowiązku, ani nie przerzuca konieczności wykazywania umocowania na sąd. Jak wskazuje się w orzecznictwie, art. 15 ust. 1 ustawy o KRS ma na celu ochronę obrotu gospodarczego przed nierzetelnymi kontrahentami, przy czym ochrona taka należy się przede wszystkim osobom trzecim (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 29 sierpnia 2014 r., sygn. akt I ACa 280/14). Ogłoszenie dokonanego wpisu nie zwalnia strony od obowiązku uzupełniania braków formalnych, a ciężar czynienia ustaleń, czy osoba dokonująca czynności posiada stosowne umocowanie nie zostaje przerzucony na przewodniczącego (na etapie kontroli warunków formalnych skargi), bądź na sąd (na etapie oceny czy zachodzą podstawy do odrzucenia skargi wobec niewykonania zarządzenia przewodniczącego). Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.