IV SA/Wa 2384/15
WyrokWSA w Warszawie2015-12-01
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Magdalena Durzyńska, Piotr Korzeniowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy chęć sprzedaży prawa użytkowania wieczystego do wywłaszczonej nieruchomości, która nie nastąpiła, stanowi nową okoliczność faktyczną uzasadniającą wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie odmowy zwrotu tej nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że chęć sprzedaży prawa użytkowania wieczystego do wywłaszczonej nieruchomości, która nie doszła do skutku, nie stanowi nowej okoliczności faktycznej w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, uzasadniającej wznowienie postępowania. Organ prawidłowo ocenił, że cel wywłaszczenia został zrealizowany, a późniejsze ustalenia dotyczące ewentualnego zbycia nieruchomości nie podważają wcześniejszych ustaleń o braku podstaw do zwrotu nieruchomości. Sąd podkreślił również związanie organów i sądów prawomocnym orzeczeniem sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, który był wielokrotnie rozpatrywany przez organy administracji i sądy. Po kolejnej odmowie zwrotu, strona wniosła o wznowienie postępowania, powołując się na chęć sprzedaży prawa użytkowania wieczystego przez Gminę L. jako nową okoliczność. Minister Infrastruktury i Rozwoju odmówił uchylenia decyzji, uznając, że chęć sprzedaży nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania, a cel wywłaszczenia został zrealizowany. Skarżące zarzuciły naruszenie przepisów Kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji odmawiającej zwrotu nieruchomości mimo istotnych nowych okoliczności.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie sędzia WSA Magdalena Durzyńska, sędzia WSA Piotr Korzeniowski, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi Z. K., A. R. i M. L. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji oddala skargę
Decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r., znak: [...] Minister Infrastruktury i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2013 r., znak: [...] odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010r., znak: [...] utrzymującej w mocy decyzję Starosty K. z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...] odmawiającą zwrotu części nieruchomości położonej w C., gm. L., oznaczonej jako działka nr [...], objętej księgą wieczystą KW nr [...], w granicach wywłaszczonej parceli l. kat. [...], b. gm. kat. C., na rzecz Pani Z. K., Pani M. L. i Pani A. R.
W uzasadnieniu organ wskazał, że Naczelnik Gminy L. decyzją z dnia [...] czerwca 1979 r., znak: [...] orzekł o wywłaszczeniu na rzecz Państwa nieruchomość stanowiącą parcelę 1. kat. [...], b. gm. kat. C., stanowiącą własność Z. L., z przeznaczeniem pod eksploatację kruszywa przez [...] Zakłady [...] w K.
Pismami z dnia [...] maja 2001 r. oraz z dnia [...] maja 2001 r. P. L., Z. K., A. R. i M. L., spadkobiercy Z. L., wystąpili do Starosty K. z wnioskiem o zwrot wywłaszczonej nieruchomości stanowiącej parcelę 1. kat. [...], b. gm. kat. C.
Starosta K. decyzją z dnia [...] maja 2002 r., znak: [...] odmówił zwrotu części nieruchomości położonej w C., gm. L., oznaczonej jako działka nr [...], objętej księgą wieczystą KW nr [...], w granicach wywłaszczonej parceli 1. kat. [...], b. gm. kat. C., na rzecz P. L., Pani Z. K., Pani M.y L. i Pani A. R.
Po rozpatrzeniu odwołania P. L., Pani Z. K., Pani M. L. i Pani A. R., Wojewoda [...] i decyzją z dnia [...] listopada 2002 r., znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty K. z dnia [...] maja 2002 r., znak: [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Kr 3182/02 uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2002 r., oraz utrzymaną przez nią w mocy decyzję Starosty K. z dnia [...] maja 2002 r.
Starosta K. decyzją z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...] odmówił zwrotu części nieruchomości położonej w C., gm. L., oznaczonej jako działka nr [...], objętej księgą wieczystą KW nr [...], w granicach wywłaszczonej parceli l. kat. [...], b. gm. kat. C., na rzecz Pani Z. K., Pani M. L. i Pani A. R.
Po rozpatrzeniu odwołania Pani Z. K., Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty K. z dnia [...] lipca 2009 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 8 lipca 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 461/10 oddalił skargę Pani Z. K., Pani A. R. i Pani M. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r.
Pismem z dnia [...] lutego 2011 r. Pani Z. K. wystąpiła do Starosty K. z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., z uwagi na wyjście na jaw nowych okoliczności w sprawie, tj. przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa.
Pismem z dnia [...] czerwca 2011 r., znak: [...] Starosta K. przekazał wg właściwości Wojewodzie [...] ww. wniosek z dnia [...] lutego 2011 r.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r., wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r..
Następnie Wojewoda [...] decyzją [...] lipca 2013 r., znak: [...] odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła Pani Z. K., działająca w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik Pani A. R. i Pani M. L., kwestionując zapadłe rozstrzygnięcie i ponawiając argumentację zawartą we wniosku z dnia 23 lutego 2011 r.
Po rozpatrzeniu odwołania i zbadaniu akt sprawy, Minister Infrastruktury i Rozwoju uznał, że w niniejszej sprawie powołana przez strony nowa okoliczność tj. chęć sprzedaży prawa użytkowania wieczystego przysługującego Gminie L. względem części nieruchomości położonej w C., gm. L., oznaczonej jako działka nr [...] nie stanowi okoliczności, o której mowa wart. 145 § 1 pkt 5 Kpa, gdyż podpisanie umowy przedwstępnej sprzedaży prawa użytkowania wieczystego części działki nr [...] o pow. [...] ha z dnia [...] lutego 2009 r., Rep. A Nr [...] nie zmienia oceny prawnej przesłanek zwrotu nieruchomości, gdyż faktycznie sprzedaż tej nieruchomości nie nastąpiła, co potwierdza pismo Wójta Gminy L. z dnia [...][...] czerwca 2013 r., znak: [...] oraz księga wieczysta KW nr [...], w której w dalszym ciągu jako właściciel działek nr [...] (powstałych po podziale działki nr [...]) wpisany jest Skarb Państwa, a jako użytkownik wieczysty Gmina L. Ponadto sprzedaż prawa użytkowania wieczystego co do części dawnej działki nr [...] miałaby nastąpić z uwagi na ustanowioną na tej części służebność drogi koniecznej, a zatem nie ma żadnego związku ze spełnieniem bądź nie przesłanek zwrotu nieruchomości.
Dodatkowo organ wskazał, iż postępowanie zwrotowe dotyczące działki nr [...] stanowiło przedmiot oceny przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który prawomocnym wyrokiem z dnia 8 lipca 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 461/10 oddalił skargę Pani Z. K., Pani A. R. i Pani M. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., znak: [...]. Zgodnie z art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Związanie organu oceną prawną wyrażoną w wyroku może być wyłączone tylko w razie istotnej zmiany (po wydaniu wyroku) stanu faktycznego lub zmiany przepisów prawa, a także po wzruszeniu wyroku w prawem przewidzianym trybie. Zgodnie zaś z art. 170 ustawy orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Z treści przytoczonych przepisów wynika, że podmioty w nich wymienione muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawi się dana kwestia, nie może ona być już ponownie badana (przesłanki zwrotu nieruchomości). W orzecznictwie sądowo-administracyjnym przyjmuje się, że po wyroku oddalającym skargę niedopuszczalne byłoby stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, albowiem sąd - niezwiązany granicami skargi - z urzędu powinien ustalić, czy zachodzą okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 Kpa. Żadna z okoliczności wymienionych w tym przepisie (art. 156 § 1 pkt 1-7) nie zmienia swej wartości prawnej z upływem czasu. Taki sam charakter mają przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego. Tym bardziej, że przedmiotem oceny sądu administracyjnego była ta sama decyzja ostateczna, która stanowi obecnie przedmiot wniosku strony o nadzwyczajną weryfikację ww. rozstrzygnięcia w oparciu o przepis art. 145 Kpa.
W ocenie zatem organu w sprawie nie wystąpiła przesłanka wznowienia powołana przez wnioskodawców, co oznacza brak podstaw do uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r.
Skargę na powyższą decyzję wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Z. K., M. L. i A. R., reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając jej, iż została wydana z naruszeniem przepisów prawa, a to art. 151 § 1 k.p.a: w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...] odmawiającej uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty K. z dnia [...] lipca 2009 r. orzekającej o odmowie zwrotu części działki nr [...] położonej w C. mimo, iż podane we wniosku nowe okoliczności faktyczne są istotne dla sprawy i wskazują, iż nie zostały spełnione negatywne przesłanki zwrotu wywłaszczonej nieruchomości określone w ustawie o gospodarce nieruchomościami, a nieruchomość ta nie była i nie jest wykorzystywana na cele publiczne.
Skarżące domagają się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...].07.2013 r. jak również zasądzenia na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu przedstawiono stan faktyczny sprawy i podkreślono, że fakt podpisania przedwstępnej umowy przeniesienia prawa do spornej nieruchomości na podmiot prywatny, wbrew stanowisku zaprezentowanemu przez strony stanowi wystarczającą podstawę do uznania, iż zaistniały przesłanki do zwrotu nieruchomości wywłaszczonej albowiem jest ona wykorzystywana na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu. Tymczasem organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazuje, że podmiot publiczny nie zawarł jedynie przedwstępną umowę sprzedaży, jednak zbycie praw do działki faktycznie nadal nie nastąpiło. Niemniej jednak umowa przedwstępna została zawarta w formie aktu notarialnego co daje kupującemu prawo do domagania się złożenia przez Wójta Gminy L. oświadczenia o przeniesieniu prawa do działki, a w razie uchylanie się od tego do uzyskania orzeczenia sądu powszechnego zastępującego oświadczenie woli Wójta Gminy L. Przeniesienie prawa do działki jest więc pewne, a zniweczyć to mogłoby tylko wycofanie się kupującego. Nie mówiąc już o tym, że o zamiarze zbycia wywłaszczonej nieruchomości Wójt Gminy L. nie poinformował osób uprawnionych do żądania zwrotu działki, a przeniesie praw do niej skutkować będzie całkowitym zniweczeniem uprawnień spadkobierców wywłaszczonych właścicieli i sprzecznym z przepisami prawa odjęciem własności na cel publiczny bez jakiegokolwiek zadośćuczynienia.
Podkreślono również, że nowa okoliczność, która może stanowić podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia wcześniej wydanej decyzji co do zasady zawsze będzie okolicznością zmieniającą dotychczasową ocenę wyrażoną przez organy orzekające w sprawie. W orzecznictwie sądowym podnosi się przy tym, że w razie wznowienia postępowania organ i nie może ograniczać się jedynie do analizy zgromadzonych w poprzednim postępowaniu dowodów i w oparciu o te materiały dokonać ponownej oceny prawnej sprawy. W przypadku wznowienia postępowania właściwy organ orzeka już według stanu prawnego i faktycznego z daty wydania nowej decyzji w tej sprawie (por. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 marca 2015 r. II OSK 1903/13, LEX nr 1666089). W ocenie Skarżących podane we wniosku okoliczności faktyczne należy uznać za istotne dla rozstrzygnięcia sprawy albowiem dotyczą one przedmiotu sprawy tj. przesłanek zwrotu wywłaszczonej nieruchomości w postaci braku realizacji na niej celu publicznego i mają wpływ na wynik sprawy albowiem winny prowadzić do uchylenia bądź zmiany decyzji odmawiającej zwrotu gdyż wobec spełnienia ustawowych przesłanek przewidzianych przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami przedmiotowa nieruchomość winna zostać zwrócona.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego, ustalonego i obowiązującego w dniu wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Ponadto zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, że Sąd bada w pełnym zakresie pod kątem zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi zaskarżonego aktu organu administracji publicznej, a nie celowości czy słuszności lub sprawiedliwości społecznej i z urzędu bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego, niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednak tylko w granicach sprawy, w której skarga została wniesiona. Zgodnie zaś z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 tej ustawy, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt organu administracji państwowej, niezbędne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo też do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia.
Rozpoznając sprawę w ramach tak zakreślonej kognicji Sąd nie dopatrzył się w działaniu organów administracji ani naruszenia norm prawa materialnego, ani też naruszenia przepisów postępowania, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi.
Podstawę zaskarżenia w niniejszej sprawie stanowi decyzja wydana w trybie wznowieniowym. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, który stanowił podstawę rozstrzygania, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, w orzecznictwie sądowo-administracyjnym wskazuje się, że warunkiem wznowienia postępowania w oparciu o tą przesłankę, jest to, że nowe, nieznane organowi administracji publicznej dowody bądź okoliczności nie tylko były istotne dla sprawy, ale ponadto istniały już realnie w dacie wydania dotychczasowej decyzji rozstrzygającej sprawę w postępowaniu w trybie zwyczajnym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 04.03.2010 r., sygn. akt I OSK 703/2009, LexPolonica nr 2224515, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1385/2009).
Jako podstawę wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010r., znak: [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty K. z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...] odmawiającą zwrotu części nieruchomości położonej w C., gm. L., oznaczonej jako działka nr [...], objętej księgą wieczystą KW nr [...], w granicach wywłaszczonej parceli l. kat. [...], b. gm. kat. C., na rzecz Pani Z. K., Pani M. L. i Pani A. R., wskazano chęć sprzedaży prawa użytkowania wieczystego przysługującego Gminie L. względem części nieruchomości położonej w C., gm. L., oznaczonej jako działka nr [...]. Istnienie podanych przez stronę nowych okoliczności faktycznych zostało udowodnione oświadczeniem świadka wskazanego przez wnioskodawczynię oraz przedłożoną do akt sprawy przez Wójta Gminy L., na żądanie organu prowadzącego niniejszą sprawę, przedwstępnej umowy sprzedaży z [...] lutego 2009 r., Rep. A nr [...]. Orzekające w sprawie organ odmówiły jednak uchylenia w/w decyzji, uznając, iż okoliczność ta nie zmienia oceny prawnej przesłanek zwrotu nieruchomości.
W ocenie Sądu stanowisko to, zasługuje zaś na uwzględnienie. Dokonując oceny zgodności zaskarżonych w sprawie decyzji z prawem należy przede wszystkim wskazać, na iż wydając kwestionowane w postępowaniu wznowieniowym decyzję Starosta K. jako organ pierwszej instancji zbadał m.in., czy podstawą odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości mogło być zrealizowanie na tej nieruchomości celu określonego w decyzji o wywłaszczeniu (art. 136 ust. 2 w związku z art. 137 u.g.n.). W niniejszej sprawie istotne były uregulowania zawarte w przepisach art. art. 136, 137 i 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2010r. Nr 102, poz. 651 ze zm., zwanej dalej "u.g.n.). Przepis art. 136 ust. 3 u.g.n. stanowi, że poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Ustawodawca w art. 137 ust. 1 u.g.n. uznaje nieruchomość za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany (art. 137 ust. 1 u.g.n.). Z kolei przepis art. 229 u.g.n. wyłącza istnienie roszczenia z art. 136 ust. 3 tejże ustawy w sytuacji, gdy przed dniem 1 stycznia 1998 r., tj. przed dniem jej wejścia w życie, nieruchomość została sprzedana osobie trzeciej lub oddana w użytkowanie wieczyste osobie trzeciej, a prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej (liczy się data skutecznego złożenia wniosku o wpis). Wskazane przesłanki muszą przy tym nastąpić łącznie przed dniem 1 stycznia 1998 r. W niniejszej sprawie w kwestionowanych w postępowaniu wznowienionym decyzjach organy ustaliły, że nie zachodzą negatywne przesłanki zwrotu określone wart. 229 u.g.n. Prawomocną decyzją Urzędu Wojewódzkiego w K. z [...] czerwca 1998 r., znak: [...], stwierdzono nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez [...] Zakłady [...] w K. prawa użytkowania wieczystego gruntu stanowiącego własność Skarbu Państwa, położonego w C. gm. L., składającego się m. in. z parceli 1. kat. [...] b. gm. kat. C. Z kolei umową zamiany zawartą [...] czerwca 1998 r. w formie aktu notarialnego Rep. A nr [...] Zakłady [...] w K. dokonały przeniesienia prawa użytkowania wieczystego niezabudowanych działek, w tym również cz. działki nr [...] obr. C. gm. L., w skład której weszła parcela 1. kat. [...] b. gm. kat. C., na rzecz Gminy L., w zamian za co Gmina L. przeniosła na rzecz tychże Zakładów własność niezabudowanej działki nr [...] obr. C., gm. L. Z zalegającego w aktach sprawy odpisu księgi wieczystej KW nr [...] wynika, iż Gminę L. jako użytkownika wieczystego ww. nieruchomości, nabytej na podstawie umowy zamiany z dnia [...] czerwca 1998r. wpisano do księgi wieczystej dopiero [...] czerwca 2001r., a więc po 1 stycznia 1998r.
Ustalono jednak, że nieruchomość będąca obecnie przedmiotem postępowania wznowieniowego została wywłaszczona decyzją Naczelnika Gminy L. z [...] czerwca 1979 r., znak: [...], orzekającą o wywłaszczeniu na rzecz Państwa nieruchomości położonych w gm. kat. C., podjętą na wniosek [...] Zakładów [...] w K.; przedmiotową decyzją wywłaszczona została nieruchomość oznaczona jako parcela katastralna 1. kat. [...] gm. kat. C. o pow. [...] m 2. Jako cel wywłaszczenia wskazano eksploatację kruszywa, zgodnie z decyzją zatwierdzającą plan realizacyjny, wydaną przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej Wydział Budownictwa i Architektury w K. z [...] czerwca 1967 r., znak: [...]. Z obszernego materiału dowodowego pozyskanego przez Starostę K. w toku prowadzonego ponownego postępowania wyjaśniającego z zasobów archiwalnych [...] Zakładów [...] w K. wynikało, że realizacja celu wywłaszczenia m. in. na wskazanej nieruchomości, polegająca na eksploatacji złoża piasku, była realizowana od czasu wywłaszczenia, a zakończona została ostatecznie w 1985 r. Decyzją Dyrektora Wydziału Ochrony Środowiska Gospodarki Wodnej i Geologii Urzędu Miasta K. z [...] listopada 1985 r., znak: [...], zakazano bowiem [...] Zakładom [...] w K. prowadzenia eksploatacji piasku w obrębie złoża C. w trybie natychmiastowym, Decyzji tej nadano, na mocy art. 108 § 1 k.p.a., rygor natychmiastowej wykonalności ze względu na ważny interes społeczny. Na podstawie dowodów z dokumentów archiwalnych, potwierdzonych dodatkowo dowodami z zeznań świadków Starosta K. ustalił ponad wszelką wątpliwość, że cel wywłaszczenia polegający na wydobywaniu kruszywa został zrealizowany na wywłaszczonej nieruchomości w okresie 10 lat od dnia [...] października 1979 r., czyli od dnia, w którym decyzja naczelnika Gminy L. z [...] czerwca 1979 r., znak: [...], stała się ostateczna. Tak więc podmiot, na którego rzecz nastąpiło wywłaszczenie zrealizował obydwie przesłanki określone w przepisie art. 137 ust. 1 u.g.n. Dopiero po. zakończeniu eksploatacji złoża piasku w C. przez [...] Zakłady [...] w K. nastąpiło przeniesienie własności wywłaszczonej nieruchomości na rzecz Gminy L. umową zamiany z [...] czerwca 1998 r.
W związku z zarzutami skarżących Starosta K. zbadał także, czy wywłaszczona nieruchomość była wykorzystywana do realizacji celu na jaki została wywłaszczona i ustalił, że sporna nieruchomość służyła jako droga dojazdowa do miejsca eksploatacji złoża piasku. Na tej podstawie, po. zbadaniu całości sprawy Starosta K. decyzją z [...] lipca 2009 r., orzekł o odmowie zwrotu części działki Nr [...], położonej w C. w granicach wywłaszczonej parceli 1. kat. [...], b. gm. kat. C., na rzecz skarżących. Decyzja ta została utrzymana w przez Wojewodę [...] decyzją z [...] stycznia 2010 r.. A następnie na co zwrócił szczególną uwagę organ odwoławczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę na w/w decyzje prawomocnym wyrokiem z 8 lipca 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 461/10. Zgodnie zaś z art. 170 p.p.s.a orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Przepis art. 171 tejże ustawy stanowi także, iż wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Z uwagi na to, że przedmiotem skargi rozpatrywanej przez WSA w Krakowie była decyzja Wojewody [...] z [...] stycznia 2010 r., znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty K. z [...] lipca 2009 r., znak: [...], w pełnym jej zakresie, WSA w Krakowie badał zarówno decyzję organu pierwszej, jak i drugiej instancji, a oddalając skargę wykazał, iż nie podziela twierdzeń skarżącej zawartych w skardze. Tak więc również i w odniesieniu do tej części postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez organy administracji, która dotyczyła zrealizowania na wywłaszczonej nieruchomości celu wywłaszczenia WSA w Krakowie nie dopatrzył się uchybień i podzielił pogląd wyrażony w decyzji Wojewody Małopolskiego i poprzedzającej ją decyzji Starosty K.
W świetle powyższego, w ocenie Sądu mając na uwadze brzmienie i zakres rozstrzygnięcia, jakie zostało utrzymane w mocy w/w wyrokiem, słusznie orzekające w sprawie organy uznały, iż okoliczność ewentualnego zbycia należącej obecnie do Gminy nieruchomości nie ma wpływu na to rozstrzygnięcie. Nie podważa bowiem ustaleń w zakresie braku podstaw do zwrotu spornej nieruchomości w oparciu o art. 136 i 137 u,g.n. W sprawie ustalono bowiem, że doszło do zrealizowania obu przesłanek określonych w art. 137 ust. 1 w/w ustawy.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło