I SAB/Wa 667/15
WyrokWSA w Warszawie2015-12-08
Skład orzekający: Jolanta Dargas, Bożena Marciniak, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent dopuścił się bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość, i czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o odszkodowanie, ponieważ wniosek wpłynął w lipcu 2014 r., a do dnia orzekania nie została wydana decyzja merytoryczna. Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku w terminie dwóch miesięcy. Jednocześnie sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę skomplikowany charakter sprawy, fakt poinformowania skarżących o przyczynach zwłoki i wyznaczenia dodatkowego terminu zakończenia postępowania.Stan faktyczny
Skarżący B.P. i M.P. wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, który złożyli w lipcu 2014 r. Pomimo upływu terminów wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego oraz postanowienia Wojewody, organ nie wydał decyzji. Prezydent poinformował skarżących o przyczynach zwłoki i wyznaczył nowy termin zakończenia postępowania. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia 7 lipca 2014 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] ozn. nr hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz B.P. i M.P. solidarnie kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) Sędziowie sędzia WSA Bożena Marciniak sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi B.P. i M.P. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia 7 lipca 2014 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] ozn. nr hip. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz B.P. i M.P. solidarnie kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
B.P. i M.P. pismem z dnia 22 czerwca 2015 r. wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] ozn. nr hip. [...]. W uzasadnieniu skargi wskazano, że przedmiotowe postępowanie odszkodowawcze zostało zainicjowane wnioskiem z dnia 7 lipca 2014 r. Podniesiono, że wobec nierozpoznania przedmiotowego wniosku w terminie przewidzianym w kodeksie postępowania administracyjnego wniesione zostało zażalenie do Wojewody [...] na niezałatwienie sprawy w terminie. W następstwie rozpoznania powyższego zażalenia Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] uznał je za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi [...] termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący trzy miesiące od daty doręczenia niniejszego postanowienia. Zdaniem skarżących skarga na bezczynność jest zasadna, gdyż termin ten upłynął bezskutecznie, a Prezydent nie podjął żadnej czynności zmierzającej do zakończenia postępowania.
W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie podniósł, że skarżący, pismem z dnia 30 września 2015 r., zostali poinformowani o przyczynach niedotrzymania terminu wskazanego w postanowieniu Wojewody [...] oraz o tym, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostanie zakończone do dnia 29 stycznia 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) powoływana dalej jako: "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Stosownie do treści art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Aby zatem wydać orzeczenie na podstawie powołanego przepisu, sąd administracyjny, opierając się o zgromadzony w sprawie materiał dokumentacyjny, winien ocenić czy organ administracji załatwiając sprawę podjął wszelkie niezbędne czynności w celu wnikliwego i szybkiego jej rozstrzygnięcia, co wynika z ogólnych zasad postępowania administracyjnego w tym art. 7, art. 12 § 1 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2013 r. poz. 267) – powołana dalej jako: "k.p.a.". Obowiązkiem Sądu jest więc zbadanie, czy organ administracji powziął środki przewidziane prawem do załatwienia sprawy w terminie.
Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w danej sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, czy innego aktu. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu, ani stopień przekroczenia terminu załatwienia sprawy. Te okoliczności będą miały jedynie znaczenie przy ocenie charakteru stanu zwłoki, a więc czy przybrała ona postać rażącego naruszenia prawa.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga B.P. i M.P. zasługuje na uwzględnienie.
Jak wynika z akt administracyjnych niniejszej sprawy wniosek o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] wpłynął do organu w dniu 8 lipca 2014 r., co wynika z umieszczonej na piśmie prezentaty. Od tej więc daty rozpoczął bieg terminu na załatwienie sprawy. Pomimo jego upływu Prezydent [...] nie zakończył postępowania w sprawie. Również na dzień orzekania przez Sąd brak było decyzji merytorycznej. Nie ulega zatem wątpliwości, że organ dopuścił się bezczynności co skutkowało zobowiązaniem go przez Sąd do rozpoznania wniosku H.P., której skarżący są następcami prawnymi, zgodnie z aktem poświadczenia dziedziczenia z dnia [...] października 2014 r. (Rep. A Nr [...]).
Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że w toku tego postępowania organ zwrócił się do Wydziału Architektury i Budownictwa w [...] Urzędu [...] (vide: pismo z dnia 30 września 2015 r.). Natomiast pismem z dnia 30 września 2015 r. poinformował skarżących o postępach postępowania, przyczynach zwłoki oraz dodatkowym terminie załatwienia sprawy, do czego obliguje go norma zawarta w art. 36 § 1 k.p.a., wyznaczając go wówczas do dnia 29 stycznia 2016 r. Jednakże nie sposób nie zauważyć, że organ uczynił to w konsekwencji przekazania skargi na bezczynność do Sądu, co wynika z zestawienia daty jej przekazania, tj. 2 października 2015 r. oraz daty pisma organu – 30 września 2015 r. Taki sposób działania organu godzi niewątpliwie w zasadę szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.), co z kolei prowadzić musi do podważenia zaufania uczestników tego postępowania do organów władzy publicznej (art. 8 k.p.a.).
W ocenie Sądu nie ma natomiast usprawiedliwionych podstaw do stwierdzenia, że bezczynność ta miała charakter rażący. Rozpoznając sprawę Sąd wziął bowiem pod uwagę skomplikowany i historyczny charakter niniejszej sprawy, należącej do kategorii spraw tzw. dekretowych oraz fakt, że przedmiotowy wniosek o odszkodowanie złożony został w dniu 8 lipca 2014 r. Organ wskazał także dodatkowy termin zakończenia postępowania, stosując się w tym względzie do dyspozycji prawnej z art. 36 § 1 k.p.a. (tj. dzień 29 stycznia 2016 r.), który w dacie orzekania jeszcze nie upłynął. W tym stanie rzeczy zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu powyższego wniosku uznać należało za w pełni uzasadniony, co skutkować musiało wyznaczeniem organowi dwumiesięcznego terminu do załatwienia sprawy. Wyznaczając ten termin, Sąd miał na względzie zarówno określone w przepisach procedury administracyjnej terminy obligujące organ administracji publicznej do rozstrzygnięcia sprawy, jak też realną możliwość jej załatwienia przez organ w wyznaczonym wyrokiem terminie.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 w związku z art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania postanowiono na podstawie art. 200 w zw. z art. 202 § 2 niniejszej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło