I SA/Bd 921/15

WyrokWSA w Bydgoszczy2015-12-09

Skład orzekający: Jarosław Szulc, Mirella Łent, Urszula Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu składek, uwzględniając jedynie trudną sytuację finansową skarżącego, a pomijając kwestię konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorą matką?
Ratio decidendi
Zakład Ubezpieczeń Społecznych naruszył art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. oraz § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, pomijając w ocenie wniosku o umorzenie należności kwestię konieczności sprawowania opieki nad chorą matką, co stanowiło przesłankę do umorzenia. Sąd nie stwierdził jednak, aby skarżący wykazał własną przewlekłą chorobę.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o umorzenie zaległych należności z tytułu składek ZUS, powołując się na trudną sytuację finansową i rodzinną, w tym konieczność opieki nad chorą matką. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia, uznając, że choć sytuacja finansowa jest trudna, nie wyklucza ona możliwości spłaty zadłużenia w dłuższym okresie. Organ nie uwzględnił w pełni argumentów dotyczących opieki nad matką ani nie stwierdził przewlekłej choroby u skarżącego. WSA uchylił decyzję ZUS, wskazując na naruszenie przepisów dotyczących postępowania dowodowego i konieczność ponownego rozpatrzenia wniosku z uwzględnieniem opieki nad chorą matką.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Szulc Sędziowie: Sędzia WSA Mirella Łent (spr.) Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant: Referent- stażysta Katarzyna Gołda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi M. U. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek. uchyla zaskarżoną decyzję Wnioskiem z dnia 26 marca 2015 r. skarżący wystąpił o umorzenie zaległych należności z tytułu składek za okres od kwietnia 2009 do lutego 2015 roku. Wnioskodawca wskazał na trudną sytuacją finansową i rodzinną. Decyzją z dnia [...] r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił stronie umorzenia należności z tytułu składek w części finansowanej przez płatnika na ubezpieczenie społeczne za okres od kwietnia 2009 r. do maja 2011 r., od października 2012 r. do lutego 2015 r. w łącznej kwocie [...] zł; ubezpieczenie zdrowotne za okres od maj 2009 r. do maja 2011 r., od października 2012 r. do lutego 2015 r. w łącznej kwocie [...] zł; oraz Fundusz Pracy za okres od listopada 2010 r. do maja 2011 r., od października 2012 r. do lutego 2015 r. w łącznej kwocie [...] zł. W złożonym wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący podniósł, iż do powstania zaległości nie doszło w wyniku jego świadomego działania, lecz w wyniku zaistnienia krytycznej sytuacji, która nie pozwalała na bieżące opłacanie składek ZUS. Zobowiązany podniósł w tym zakresie, iż nie poradził sobie w sytuacji na rynku pracy. Wskazał, że zarobki wynosiły kolejno w roku 2009 – [...] zł, w roku 2010 – [...] zł, w roku 2012 – [...] zł, w roku 2013 – [...] zł, w roku 2014 – [...] zł. W związku z powyższym, dochód z 5 lat wynosił [...] zł i nie starczał stronie na opłacenie podatku VAT, należnych składek architektów, ubezpieczeń, zakup drobnych materiałów biurowych i kreślarskich. Z tytułu prowadzonej działalności skarżący nie czerpał żadnych korzyści finansowych, wręcz pozostawał bez środków do życia. Wskazał, że pozostawał we wspólnym gospodarstwie domowym z matką, na której był utrzymaniu. Skarżący wskazał, że renta matki J. U. wynosi [...] zł w tym dodatek pielęgnacyjny [...] zł na jedna osobę. Wydatki miesięczne rodziny wynoszą łącznie [...] zł. Na wyżywienie pozostaje ok. [...] zł, co stanowi minimum egzystencji. Decyzją z dnia [...] r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż w okresie od 24 października 2008 r. do 3 kwietnia 2015 r. wnioskodawca prowadził działalność gospodarczą, obecnie działalność jest zawieszona. Z tego tytułu miał obowiązek opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz na Fundusz Pracy. Ponieważ nie wywiązał się z tego obowiązku w sposób prawidłowy, na koncie powstało zadłużenie. W złożonym oświadczeniu z dnia 30 marca 2015 r. skarżący poinformował, iż prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z matką J. U., która pobiera świadczenie emerytalno-rentowe w wysokości [...] zł (w tym dodatek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł). Średniomiesięczny dochód przypadający na 1 członka rodziny wynosi około [...] zł netto. Zgodnie z przedłożonymi zeznaniami o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2012 r. skarżący uzyskał dochód w wysokości [...] zł (ok. [...] zł/m-c), w 2013 r. uzyskał dochód w wysokości [...] zł (ok. [...] zł/m-c), a w 2014 r. uzyskał dochód w wysokości [...] zł (ok. [...] zł/m-c). Odnosząc się do ponoszonych przez wnioskodawcę kosztów organ podał, że zobowiązany wskazał na ponoszenie miesięcznych wydatków w kwocie około [...] zł, w tym: z tytułu miesięcznych opłat (czynsz, energia, gaz, itp.) [...] zł – energia, [...] zł - woda, [...] zł – gaz i ogrzewanie domu, koszty związane z leczeniem (np. wykup leków, badania, wizyty): [...] zł, inne (np. czesne za przedszkole dziecka): [...] zł - telefon oraz Internet, [...] zł - śmieci, [...] zł – podatek od nieruchomości, [...] zł - PZU, ubezpieczenie na życie, wyżywienie – [...] zł. Skarżący wskazał na posiadanie zobowiązań w kwocie [...] zł - brak szczegółowych informacji. Organ podał, że strona nie posiada żadnych udziałów w firmach i przedsiębiorstwach, nie posiada ruchomości o znacznej wartości. Skarżący ujawnił natomiast, iż sporządzony jest zapis w testamencie na jego rzecz dotyczący części budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...], na chwilę obecną brak przeprowadzonego postępowania spadkowego. Ponadto organ podał, że w stosunku do wnioskowanych zaległości nie jest prowadzona egzekucja. Działalność gospodarcza prowadzona jest samodzielnie, przez co brak jest osób, na które istnieje możliwość przeniesienia odpowiedzialności w myśl przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613). Rozpatrując przedstawione przez stronę argumenty pod kątem konkretyzacji zasadniczej przesłanki uzasadniającej umorzenie tj. stwierdzenia stanu całkowitej nieściągalności, w świetle przepisów art. 28 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 121 ze zm., dalej: "u.s.u.s.") organ stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie taki stan nie zachodzi. W tym zakresie organ wskazał, że działalność jest zawieszona. Zadłużenie będące przedmiotem niniejszego postępowania dotychczas nie było objęte żadną formą egzekucji i tym samym żaden organ egzekucyjny nie miał możliwości wypowiedzenia się co do ściągalności lub braku ściągalności zadłużenia. Skarżący wskazał na istnienie składnika majątkowego - nieruchomość (brak uregulowania własności), zatem na obecnym etapie nie można przesądzić braku możliwości uzyskania w postępowaniu egzekucyjnym kwot przekraczających wydatki egzekucyjne - nie konkretyzuje się w tym przypadku przesłanka umorzenia zawarta w art. 28 ust.3 pkt 5 i 6. Nie toczyło się też postępowanie upadłościowe ani też likwidacyjne, tak więc nie zostały spełnione przesłanki ustawowe wskazane w art. 28 ust. 3 pkt 2 i 4 u.s.u.s. Ponadto wysokość nieopłaconych składek znacznie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Stąd też brak jest również konkretyzacji przesłanki umorzenia zawartej w pkt 4a. W związku z tym, brak jest podstaw zarówno formalnych, jak i merytorycznych dla podjęcia decyzji o umorzeniu ww. należności. Odnosząc się do przesłanek z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z przepisami rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r. nr 141, poz. 1365) organ wskazał, że w przypadku skarżącego nie stwierdzono żadnej z tych przesłanek, ponieważ powyższe przepisy nie podają jednoznacznie co należy uważać za zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych. W tym zakresie organ stwierdził, że dokonana analiza sytuacji finansowej strony daje podstawy do przyjęcia, że miesięczny dochód w gospodarstwie domowym powoduje, że sytuacja materialna wnioskodawcy jest trudna. Wskazywałoby to na konkretyzację w przedmiotowej sprawie przesłanki umorzenia zawartej w § 3 ust. 1 pkt 1 powołanego rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. Niemniej jednak, w świetle złożonej dokumentacji na temat środków z jakich strona się utrzymuje, wydatków jakie ponosi, sytuacja ta nie wyklucza możliwości spłaty zadłużenia w dłuższym okresie czasu w ratach ustalonych zgodnie z wnioskiem i w takiej wysokości, aby stanowiło to jak najmniejsze obciążenie budżetu domowego. Zakład wskazał, że rozumie ciężką sytuację strony, jednakże biorąc pod uwagę nałożony wobec Zakładu obowiązek dbania o stan finansów publicznych, nie znajduje podstaw do uwzględnienia wniosku o umorzenie zaległych należności z tytułu składek. W wyniku przeprowadzonego postępowania Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, iż skarżący nie jest aktualnie w stanie spłacić jednorazowo należności, jednakże nie korzystał też dotychczas z ulgowej formy spłaty zadłużenia. Orzeczenie o umorzeniu zaległych należności z tytułu składek byłoby w tym wypadku przedwczesne i pozostawałoby w sprzeczności z ustawowym obowiązkiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do wykorzystania wszelkich dostępnych środków przymusowego dochodzenia należności. Ponadto, skarżący nie wykazał, że poniósł jakieś straty materialne w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia. Nie można również przesądzać braku możliwości spłaty zadłużenia w dłuższym okresie czasu, bowiem skarżący nie wskazuje na problemy natury zdrowotnej, które uniemożliwiają uzyskiwanie dochodu. W skardze strona wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i umorzenie należności z tytułu składek. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. poprzez niewłaściwą wykładnię powyższych przepisów i ich niezastosowanie w przedmiotowej sprawie, w sytuacji, gdy wnioskodawca spełnia łącznie 3 z 4 przesłanek, określonych w rozporządzeniu, tj. opłacenie należności pozbawiłoby wnioskodawcę i jego najbliższą rodzinę zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, zobowiązany cierpi na przewlekłą, nieuleczalną chorobę, a nadto opiekuje się poważnie chorą matką (najbliższym członkiem rodziny), która wymaga stałej opieki osób drugich. Zdaniem skarżącego, w powyższej sytuacji zakres uznania administracyjnego jest bardzo wąski, gdyż ustawodawca szczegółowo określił przesłanki umorzenia. Spełnienie jednej z przesłanek powoduje spełnienie kryterium umorzenia zaległych składek, a w przedmiotowej sprawie, wnioskodawca spełnia, aż 3 przesłanki łącznie. Zdaniem strony, zaskarżona decyzja narusza art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: "k.p.a.") poprzez jego niezastosowanie i stosowanie dowolności, w miejsce uznania administracyjnego, podczas, gdy przepisy prawa szczegółowo określają przesłanki umorzenia, co powoduje, że organ administracji publicznej działa w tej sprawie niezgodnie z przepisami prawa. W ocenie skarżącego, wydana decyzja narusza również art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie, a zwłaszcza niedołożenie przez organ administracji publicznej należytej staranności do wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych w przedmiotowej sprawie, pomimo posiadania w aktach sprawy zarówno dokumentacji medycznej obrazującej poważne schorzenia wnioskodawcy, jak i matki wnioskodawcy, która wymaga stałej opieki osób drugich, co w konsekwencji powoduje nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela, jak również interesu społecznego, którym jest zasada możliwości umorzenia składek na ubezpieczenia społeczne w wyjątkowych wypadkach, co w konsekwencji jest sprzeczne z zasadą, że organy administracji publicznej mają tak dalece realizować dobra jednostki, jak dalece nie stoi to w sprzeczności z dobrem ogółu oraz z zasadą budowania zaufania obywateli do organów administracji publicznej. Ponadto, skarżący zarzucił błędy w ustaleniach faktycznych, istotnych dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, poprzez nieuwzględnienie rzeczywistego stanu zdrowia wnioskodawcy tj. poważnych i nieuleczalnych chorób, zwłaszcza zarażenia gronkowcem złocistym, schorzeniem oczu i dolegliwościami stawów, mimo, że organ dysponował w toku rozpoznania sprawy niezbędnymi dokumentami medycznymi, ZUS nie wyjaśnił powyższych okoliczności, nie odniósł się do nich w uzasadnieniu decyzji; oraz nieuwzględnienie stanu zdrowia matki wnioskodawcy, która jest osobą najbliższą dla wnioskodawcy, z którą wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, a która wymaga stałej opieki osób drugich, jest osobą w podeszłym wieku, cierpiącą na liczne schorzenia, pomimo posiadania w aktach dokumentów medycznych potwierdzających powyższe okoliczności, ZUS nie wyjaśnił powyższych okoliczności, nie odniósł się do nich w uzasadnieniu decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja narusza prawo. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014r., poz. 1647, t.j.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 dalej jako "p.p.s.a.") lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Badając przedmiotową sprawę według przedstawionych kryteriów Sąd dopatrzył się naruszenia art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 28 ust. 3a i 3 b ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 121 ze zm., dalej: "u.s.u.s.") oraz § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r. nr 141, poz. 1365 dalej "rozporządzenie"). Skarżący w istocie kwestionuje przyjęte przez organ ustalenia dotyczące możliwości umorzenia należności składkowych na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.u.s. Zgodnie z tym przepisem, należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących jednocześnie płatnikami składek mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane przez Zakład pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Wydane na podstawie art. 28 ust. 3b u.s.u.s. rozporządzenie z dnia 31 lipca 2003 r. reguluje szczegółowe zasady umarzania należności na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.u.s. Przepis § 3 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: 1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, 2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia, powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności, 3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny pozbawiającej możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Z treści przytoczonego § 3 ust. 1 rozporządzenia wynika, że istotą decyzji dotyczącej umorzenia zaległych składek na ubezpieczenia społeczne jest jej uznaniowy charakter. Uznanie administracyjne nie oznacza dowolności organu administracji publicznej co do rozstrzygnięcia, o czym świadczą określone w tym przepisie przesłanki podejmowania decyzji w tej materii. Katalog tych przesłanek pozwalających na umorzenie składek został określony jasno i precyzyjnie i w ten sposób zakreśla granice swobodnego uznania organu. Organ przy wydawaniu decyzji o umorzeniu składek jest zobowiązany do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione przesłanki określone w tym właśnie przepisie prawnym. W ten sposób przeprowadzona analiza stanu faktycznego stanowi podstawę do wydania decyzji o charakterze uznaniowym. Sąd stwierdził uchybienia organu w tym zakresie. Jak wynika z akt sprawy, wnioskiem z dnia 26 marca 2015 r. skarżący wniósł o umorzenie zaległych należności z tytułu składek za okres: od 04.2009 do 02.2015. Umotywował złożony wniosek swoją trudną sytuacją finansową i rodzinną. Wskazał, iż firma PHU I. [...] została zarejestrowana w celu uczestniczenia w przetargach na sporządzanie projektów decyzji o warunkach zabudowy oraz ustaleniu lokalizacji inwestycji z ramienia Urzędu Miasta. Wskazał, że oferta złożona przez niego uzyskała najwyższą ocenę w 2-dwóch na 11 ofert. Prace wymagały jednak dużego zaangażowania, a dodatkowo Urząd znacznie obniżał wynagrodzenie za nieterminowe wykonanie. Po wyczerpaniu zamówienia w 2009 r. podjął działalność w zakresie projektowania architektonicznego na wolnym rynku zgodnie z określonym przedmiotem działalności firmy. W dniu 03 kwietnia 2015 r. zawiesił prowadzoną działalność. Skarżący wskazał, iż z uzyskiwanych dochodów w latach 2009-2015 musiał pokrywać koszty: niewielkie koszty administracyjne, obowiązkowe składki do Izby Architektów w kwocie 70 zł/m-c oraz ubezpieczenie zawodowe PZU, składki PZU jako kontynuacja ubezpieczenia "Na Życie", koszty lokalowe - lokal w budynku mieszkalnym, materiały biurowe: papier i piśmienne oraz kserokopie, zazwyczaj w 4-rech egzemplarzach sporządzonej dokumentacji, uzgodnienia. Ponadto oświadczył, iż odczuwa konieczność prawie ciągłej obecności i opieki nad swoją matką z uwagi na jej wiek oraz choroby w postaci niedomagania: sercowego, systemu nerwowego ciśnienia oraz innych. W złożonym oświadczeniu z dnia 30 marca 2015 r. poinformował, iż prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z matką J. U. J. U. pobiera świadczenie emerytalno-rentowe w wysokości [...] zł (w tym dodatek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł), przedłożono decyzję o waloryzacji renty rodzinnej z dnia 01 marca 2015 r.. Przedłożono: kartę wizyty z dnia 03.06.2013 r. (dot. J. U.), skierowanie do poradni specjalistycznej z dnia 26.02.2015 r. (dot. J. U.), kartę informacyjną "z odmowy izby przyjęć z dnia 05.12.2012 r. (dot. J. U.), konsultację chirurgiczną z dnia 05.12.2012 r. (dot. J. U.), potwierdzenie wpisu pacjenta na listę osób oczekujących z dnia 30.01.2015 r. (dot. J. U.), wyniki badań z dnia 22.01.2015 r. (dot. J. U.), wyniki badania radiologicznego z dnia 24.11.2014 r. (dot. J. U.), skierowanie do szpitala z dnia 24.10.2013 r., (dot. J. U.), USG piersi z dnia 18.02.2015 r., (dot. J. U.). Organ stwierdził, że dokonana analiza sytuacji finansowej skarżącego daje podstawy do przyjęcia, że miesięczny dochód w gospodarstwie domowym, powoduje, że sytuacja materialna jest trudna. Wskazał na konkretyzację w przedmiotowej sprawie przesłanki umorzenia zawartej w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Niemniej jednak przyjął, w świetle złożonej dokumentacji na temat środków z jakich utrzymuje się skarżący, wydatków jakie ponosi sytuacja ta nie wyklucza możliwości spłaty zadłużenia w dłuższym okresie czasu w ratach ustalonych zgodnie z jego wnioskiem i w takiej wysokości by stanowiło to jak najmniejsze obciążenie budżetu domowego. Co do punktu 3., ZUS wskazał podobnie, że nie można przesądzać braku możliwości spłaty zadłużenia w dłuższym okresie czasu. Uzasadniał, że skarżący nie wskazywał na problemy natury zdrowotnej, które uniemożliwiają mu uzyskiwanie dochodu. Biorąc pod uwagę powyższe należy zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, że ZUS naruszył art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z § 3 rozporządzenia pomijając ocenę dotyczącą wskazywanej przez skarżącego konieczności opieki nad poważnie chorą matką, co implikowałoby zastosowanie wskazanych przepisów. Tym samym naruszono przepis art. 77 § 1 kpa, zgodnie z którym, organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący nie tylko zebrać ale i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Niemniej, Sąd nie zgodził się, że skarżący wykazał przed organem, by cierpiał na chorobę przewlekłą. W złożonym oświadczeniu z dnia 30 marca 2015 r. wskazał, iż jego sytuacja zdrowotna jest stabilna. Oświadczył, iż dolegliwości, które posiada są drugorzędne: leczenie dentystyczne, oczekiwanie na zabieg chirurgiczny przepukliny i korekta małego palca lewej ręki, przedłożono: skierowanie do laryngologa, poradę laryngologiczną - kontynuacja leczenia, porada laryngologiczną - kontynuacja leczenia, kopię skierowania na badanie mikrobiologiczne + wyniki, informację o leku (CILOXAN), wyniki badania z dnia 18.07.2008 r., pokwitowania za badania laboratoryjne na łączną kwotę 104 zł, kopię skierowania do szpitala z dnia 06.03.2008 r., informację o badaniu z dnia 24.11.2007 r., rachunek nr 6/07 z dnia 24.11.2007 r, rachunek nr 5/07 z dnia 12.11.2007 r. natomiast do skargi dołączono zaświadczenia datowane już po wydaniu zaskarżonej decyzji. Sąd wyjaśnia, że umorzenie należności z tytułu zaległych składek na ubezpieczenie społeczne ma charakter wyjątkowy i przewidziane jest dla sytuacji nadzwyczajnych, które jednak w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą. Zauważyć również należy, że umorzone składki w istocie pokrywają inni ubezpieczeni. W związku z tym Zakład Ubezpieczeń Społecznych, dbając o stan finansów funduszów emerytalno-rentowych musi każdorazowo ważyć zasadność podejmowanego rozstrzygnięcia o umorzeniu składek. Niemniej braki decyzji wykazane powyżej muszą skutkować ponownym rozpatrzeniem sprawy przez ZUS, który uwzględni zgłaszane przez skarżącego kwestie związane z opieką na chorym członkiem rodziny - zgodnie z wymogami postępowania wyjaśniającego. Jednocześnie Sąd wskazuje, że skarżący chcąc wykazać swą przewlekłą chorobę powinien przedłożyć stosowne dokumenty. Sytuacja skarżącego, musi być ustalona aktualnie do daty wydania nowej decyzji. Na koniec WSA wyjaśnia, że nie jest uprawniony do umorzenia należności, a jedynie kontroluje decyzje ZUS. Mając na względzie powyższe oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. M. Łent J. Szulc U. Wiśniewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło