I OZ 1367/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 sierpnia 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 822/15 odmawiające sporządzenia uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 grudnia 2015 r., sygn. akt III SA/Kr 822/15 w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 822/15 (dalej postanowienie o odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 grudnia 2015 r., sygn. akt III SA/Kr 822/15 (dalej wyrok z dnia 9 grudnia 2015 r.), oddalającego skargę A.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Dnia 15 grudnia 2015 r. do WSA w Krakowie wpłynął wniosek skarżącego o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 9 grudnia 2015 r. Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczono skarżącemu dnia 27 stycznia 2016 r. Dnia 27 czerwca 2016 r. pełnomocnik z urzędu skarżącego złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia powyższego wyroku. Zgodnie z art. 141 § 2 zdanie 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 [ze zm.], dalej ppsa) w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Stanowiska Sądu I instancji nie zmienił fakt, że skarżący wniósł o ustanowienie adwokata. Złożenie bowiem wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przerywa biegu terminów ustawowych, w tym terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Tym samym, skuteczne złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie siedmiodniowego terminu jest możliwe wyłącznie, jeżeli zostanie przywrócony termin do dokonania tej czynności. Wniosek taki nie został w niniejszej sprawie złożony. Wojewódzki Sąd zauważył, że dnia 15 grudnia 2015 r. skarżący złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 9 grudnia 2015 r. a uzasadnienie zostało mu doręczone w dniu 27 stycznia 2016 r. Mając na uwadze, że ustawowy, siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia upłynął w dniu 16 grudnia 2015 r., (błędnie wskazano "2016" r.) a pełnomocnik skarżącego wniosek złożył 27 czerwca 2016 r., WSA na podstawie art. 141 § 3 ppsa odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku (k. 34, 43, 57, 113, 123-125 akt sądowych). Zażalenie na postanowienie o odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku wywiódł A. G., reprezentowany przez pełnomocnika adw. M.T. zarzucając naruszenie przepisów postępowania: 1. art. 141 § 3 ppsa przez niewłaściwe zastosowanie polegające na odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku, podczas gdy wniosek taki Sąd I instancji winien uznać za bezprzedmiotowy, bowiem uzasadnienie spornego wyroku zalegało w aktach sprawy na skutek prawidłowo złożonego wniosku skarżącego; 2. art. 177 § 3 ppsa przez jego niezastosowanie polegające na uznaniu z jednej strony, że wniosek skarżącego został prawidłowo złożony, zaś uzasadnienie zalega w aktach sprawy, a mimo tego wydanie zaskarżonego postanowienia; naruszenie niniejszego przepisu polegające na uznaniu, że konieczne jest złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia, podczas, gdy art. 177 § 3 ppsa obowiązujący od sierpnia 2015 r. wskazuje, że w sytuacji, gdy strona prawidłowo złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia, to pełnomocnik ustanowiony z urzędu ma prawo złożenia skargi kasacyjnej na podstawie zalegającego w aktach sprawy uzasadnienia. Skarżący wniósł o: uwzględnienie zażalenia w całości oraz na podstawie art. 195 § 3 ppsa o umorzenie postępowania zażaleniowego przez WSA w Krakowie, względnie przekazanie sprawy do Naczelnego Sądu Administracyjnego; zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych oraz rozpoznanie zażalenia na rozprawie (k. 154-155 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 141 § 2 ppsa w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym. Odmowa sporządzenia uzasadnienia wyroku następuje postanowieniem wydanym na posiedzeniu niejawnym (art. 141 § 3 ppsa). W niniejszej sprawie, termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wynosił 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku. Termin ten upłynął w dniu 16 grudnia 2016 r. Dnia 15 grudnia 2015 r. skarżący osobiście złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 9 grudnia 2015 r. a uzasadnienie zostało mu doręczone dnia 27 stycznia 2016 r. Profesjonalny pełnomocnik skarżącego wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku złożył w dniu 27 czerwca 2016 r., a więc po terminie. Wniosek pochodzący od pełnomocnika będącego adwokatem był dla Sądu wiążący i wymagał procesowego rozstrzygnięcia i jako taki nie był bezprzedmiotowy. Zaskarżone postanowienie nie narusza art. 141 § 3 ppsa (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012, s. 367, uw. 9), a przepis ten został przez Sąd I instancji zastosowany prawidłowo. Sąd I instancji prawidłowo wskazał, że złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przerywa biegu terminów ustawowych, w tym terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Skuteczne złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie siedmiodniowego terminu jest możliwe wyłącznie, jeżeli zostanie przywrócony termin do dokonania tej czynności. Wniosek taki nie został jednak w niniejszej sprawie złożony. Wnioski i żądania pełnomocnika wywiedzione w zażaleniu odpowiadają w istocie treści aktualnie obowiązującego art. 177 § 3 ppsa, który brzmi następująco: w razie ustanowienia w ramach prawa pomocy adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego po wydaniu orzeczenia, na wniosek złożony przez stronę, której doręcza się odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzonym z urzędu, albo przez stronę, która zgłosiła wniosek o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu, jednak nie wcześniej niż od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Podkreślić trzeba, że § 3 został dodany do art. 177 ppsa przepisem art. 1 pkt 50 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658, dalej nowelizacja kwietniowa), która weszła w życie w dniu 15 sierpnia 2015 r. W art. 2 powołanej ustawy zmieniającej zawarto regulacje przejściowe i wskazano, że przepisy ppsa, w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 tej ustawy, stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ppsa w brzmieniu dotychczasowym. Z powyższego wynika, że art. 177 ppsa w brzmieniu nadanym przez ustawę zmieniającą, a więc i § 3 tego artykułu, nie ma zastosowania do postępowań sądowych wszczętych przed dniem 15 sierpnia 2015 r. W niniejszej sprawie postępowanie sądowoadministracyjne zostało wszczęte przed dniem 15 sierpnia 2015 r. (dnia 12 czerwca 2015 r.; k. 2 akt sądowych). Ustawodawca ma tu na uwadze całe postępowanie sądowadministracyjne, nie zaś postępowanie wpadkowe "dotyczące ustanowienia pełnomocnika z urzędu dla Skarżącego zostało wszczęte w grudniu 2015 r.", jak to błędnie postrzega skarżący (k. 155 akt sądowych). Zatem wskazywany przez skarżącego art. 177 § 3 ppsa w ogóle w kontrolowanym postępowaniu nie znajdował zastosowania. Wniosek o rozpoznanie zażalenia na rozprawie nie znajdował oparcia w prawie (art. 195 § 1 ppsa). O wniosku o zwrot kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, rozstrzygnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie odrębnego wniosku (art. 250, 258-261 ppsa). Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ppsa, orzekł jak w sentencji.