I OZ 376/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Popowska po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 stycznia 2016 r., sygn. akt II SAB/Gd 147/15 oddalające wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi [...] na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie Pismem z dnia 28 grudnia 2015 r. skarżąca [...] złożyła w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wydanego w niniejszej sprawie w dniu 9 grudnia 2015 r. Skarżąca wyjaśniła, że odpis sentencji wyroku został jej doręczony w dniu 17 grudnia 2015 r. a tym samym w dniu 24 grudnia 2015 r. upływał termin do złożenia wniosku o jego uzasadnienie. Skarżąca nie mogła jednak złożyć w tym dniu wniosku, gdyż Sąd tego dnia nie pracował. Z kolei, Urząd Pocztowy w K. nie pracował tego dnia w godzinach popołudniowych a Urząd Pocztowy w G., który pracuje przez 24 godziny na dobę, tego dnia pracował tylko do godziny 17. Informacja o skróceniu czasu pracy tego Urzędu znajdowała się tylko na drzwiach wejściowych do budynku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 22 stycznia 2016 r., na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- dalej P.p.s.a.), oddalił wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd I instancji stwierdził, że podniesione przez stronę okoliczności nie mają charakteru wyjątkowego i nie stanowią sytuacji nagłej i niedającej się przezwyciężyć. WSA podkreślił, że same twierdzenia strony o zwyczajowo wolnym dniu od pracy w Wigilię czy też krótszej pracy urzędów nie mogą uzasadniać przywrócenia terminu. Krótszy czas pracy urzędów i placówek pocztowych w Wigilię jest powszechnie znany i często praktykowany. Podmiot dbający należycie o swoje interesy, powinien więc uwzględnić taką sytuację. Nieuwzględnienie takich okoliczności świadczy zaś o braku staranności. Odnosi się to do skarżącej [...], której z całą pewnością nie można uznać za stronę nieporadną. Należyta staranność w prowadzeniu swych spraw wymaga, by w warunkach z jakiegokolwiek powodu niekorzystnych zachować szczególną dbałość i ostrożność, zwłaszcza w dokonywaniu istotnych czynności urzędowych. O braku zaś winy można mówić, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Sąd uznał, że z okoliczności niniejszej sprawy nie wynika, aby po stronie skarżącej wystąpiła przeszkoda uniemożliwiająca zachowanie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca [...] zarzuciła naruszenie art. 86 § 1 i art. 87 § 2 P.p.s.a. poprzez niewłaściwą ocenę stanu faktycznego. Podniosła, że UP Nr [...] w G. nie jest zwykłą placówką pocztową, lecz urzędem całodobowym. Z tego powodu skarżąca nie spodziewała się ograniczenia czasu jej funkcjonowania. W jej ocenie, nie można żądać od strony aby przewidywała i liczyła się z tym, że ta placówka ograniczy swoją działalność w Wigilię, który to dzień nie jest dniem wolnym od pracy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 zdanie 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności wnosi się do sądu, w którym czynność ta miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 ww. ustawy). Należy w nim uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2). Wniosek o przywrócenie terminu powinien więc powoływać okoliczności wskazujące na brak winy strony w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być przy tym oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Z brakiem winy mamy do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasadnie Sąd I instancji w przedmiotowej sprawie przyjął, że strona nie wykazała braku swej winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, co skutkować musiało odmową przywrócenia terminu. Podkreślenia wymaga, że planując złożenie przedmiotowego wniosku w ostatnim dniu terminu, przypadającym w Wigilię, strona powinna była liczyć się z tym, że urzędy i placówki pocztowe, z racji przypadającego w tym dniu święta, mogą mieć skrócony czas pracy bądź być zamknięte. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji jest to fakt powszechnie znany i często praktykowany. Nie można więc było z góry założyć, że skrócony czas urzędowania w tym dniu nie zostanie wprowadzony w całodobowej placówce pocztowej. [...] powinna być przygotowana na taką ewentualność i dysponować wiedzą o czasie pracy placówki, z której usług zamierza skorzystać przy nadaniu wniosku procesowego. Wymagały tego względy staranności, jakiej należało oczekiwać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Jeżeli skarżąca nie podjęła takich czynności, to nie można mówić o braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy bowiem brać pod uwagę nie tylko okoliczności które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Uwzględniając powyższe podzielić należy stanowisko Sądu I instancji, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w niedochowaniu terminu i nie uwiarygodniła, że zadbała w sposób należyty o własne interesy, co wyklucza możliwość przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu a zażalenie, jako nieuzasadnione, podlegało oddaleniu na podstawie art.184 w zw. z art.197 § 1 i 2 P.p.s.a.