I SA/Wa 866/15

WyrokWSA w Warszawie2015-12-10

Skład orzekający: Gabriela Nowak, Emilia Lewandowska, Bożena Marciniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że ustalenia dotyczące własności nieruchomości pozostawionej poza granicami kraju były błędne, a także czy prawidłowo uchylił postanowienie o odmowie wyłączenia pracownika organu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji, ponieważ ustalenia dotyczące własności nieruchomości były błędne. Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że nieruchomość przy ul. [...] stanowiła wyłączną własność J. C., a nie współwłasność z A. C., jak przyjął organ pierwszej instancji. Ponadto, sąd uznał za zasadne uchylenie przez organ odwoławczy postanowienia o odmowie wyłączenia pracownika organu, wskazując na naruszenie zasady dwuinstancyjności i konieczność merytorycznego rozpoznania wniosku o wyłączenie przez organ pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. K. na decyzję Ministra Skarbu Państwa, która uchyliła decyzję Wojewody potwierdzającą prawo do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną poza granicami kraju. Organ pierwszej instancji uznał, że nieruchomość przy ul. [...] stanowiła współwłasność J. C. i jego pierwszej żony A. C. Organ odwoławczy zakwestionował to ustalenie, uznając, że nieruchomość była wyłączną własnością J. C. Ponadto, organ odwoławczy uchylił postanowienie Wojewody odmawiające wyłączenia pracownika organu, uznając, że pracownik ten nie jest osobą pełniącą funkcję organu. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Bożena Marciniak Protokolant starszy referent Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty oddala skargę Minister Skarbu Państwa, decyzją z [...] kwietnia 2015 r., nr [...], uchylił decyzję Wojewody [...] z [...] lutego 2015 r. nr [...]oraz postanowienie Wojewody [...] z [...] grudnia 2014 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Z uzasadnienia decyzji wynika, że uchyloną decyzją z [...] lutego 2015 r. Wojewoda [...] potwierdził M. K., S. Z., K. O., A. J. i W. C. prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez A. i J. małżonków C. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w M. przy ul. [...], woj. [...]. Postępowanie o potwierdzenie prawa do rekompensaty zostało wszczęte wnioskiem z [...] grudnia 1989 r. złożonym przez L. C. – drugą żonę J. C. Organ I instancji ustalił, że rodzina C. pozostawiła dwie nieruchomości, które łącznie obejmowały [...] m2, budynek mieszkalny o pow. [...] m2 oraz zabudowania gospodarcze. Zdaniem organu właścicielem nieruchomości przy ul. [...] składającej się z placu o pow. [...] m2 oraz domu był wyłącznie J. C. Natomiast pozostała część mienia wskazanego w orzeczeniu P.U.R. z [...] marca 1947 r., położona przy ul. [...], o pow. [...] m2, wraz z zabudowaniami gospodarczymi stanowiła do 1937 r. współwłasność A. C. i jej męża J. C. Po śmierci A. C. udziały jej przynależne nabyły jej dzieci: M. K. i A. C. W ocenie M. K., K. O. i S. Z. rodzina C. pozostawiła w M. mienie przy ul. [...] będące w całości własnością J. C. oraz nieruchomość przy ul. [...], która została nabyta przez A. C. w 1926 r. J. C., po śmierci żony jedynie zarządzał majątkiem w imieniu spadkobierców, tj. córki M. K. i syna A. C. Pozostałe strony postępowania, tj. A. J. i W. C., utrzymują, iż cały majątek położony w M., określony w orzeczeniu P.U.R. z [...] marca 1947 r. stanowił wyłącznie własność J. C. Podnoszą, iż brak jest dowodów potwierdzających, że A. i J. małż. C. wspólnie nabyli mienie w M. przy ul. [...]. Do akt sprawy przedłożono liczne oświadczenia świadków, tj. J. R., A. K., Z. Z., Z. S. oraz T. L. Żadne z nich nie spełnia wymogów określonych w art. 6 ust. 5 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. Organ I instancji przesłuchał dwóch z tych świadków, tj. Z. S. i T. L. W ocenie organu odwoławczego jedynie zeznania T. L. spełniają wymogi ustawy z 8 maja 2005 r. Jednakże świadek nie posiada pewności komu przysługiwał tytuł prawny do pozostawionego majątku. Wskazał, że był nim J. C., nie potrafił ocenić czy również A. C. legitymowała się tytułem własności do tej nieruchomości. W toku postępowania przed organem I instancji przesłuchano strony postępowania. Zdaniem organu odwoławczego protokoły z przesłuchania stron nie mogą stanowić dowodu ma okoliczność pozostawienia nieruchomości przy ul. [...] w M. z uwagi na to, że brak jest innych wiarygodnych dowodów. W ocenie tego organu istotne jest także to, że w toku postępowania zarówno strony jak i świadkowie Z. S. i T. L. wielokrotnie zmieniali swoje oświadczenia. Mając na uwadze brak możliwości przyznania mocy dowodowej oświadczeniom świadków oraz stron, zdaniem Ministra Skarbu Państwa, na dzień wydania rozstrzygnięcia w sprawie, dowodami świadczącymi za pozostawieniem przez właściciela przedmiotowego mienia są wyłącznie dokumenty urzędowe w postaci orzeczenia Państwowego Urzędu Repatriacyjnego z [...] marca 1947 r. oraz wypisy z księgi wieczystej nieruchomości położonej w M. przy ul. [...] pozyskane z Litewskiego Centralnego Archiwum Państwowego. Organ I instancji stanął na stanowisku, że w M. rodzina C. pozostawiła dwie odrębne nieruchomości. W ocenie organu odwoławczego należy przede wszystkim oprzeć się na zaświadczeniu P.U.R., z którego wynika, że J. C. pozostawił w M. przy ul. [...] nieruchomość o pow. [...] m2, budynek mieszkalny i zabudowania gospodarcze. Za błędne wobec tego organ ten uznał stanowisko organu I instancji, że J. C. pozostawił przy ul. [...] mienie o pow. [...] m2, a więc tak jak wskazują na to archiwalne wypisy z ksiąg wieczystych dotyczące tej nieruchomości oraz pozostałą nieruchomość obejmującą powierzchnię stanowiącą różnicę powierzchni wskazanej w orzeczeniu P.U.R. oraz wynikającej z wypisu z księgi wieczystej. Zgodnie z przepisami obowiązującego na terenie W. w tamtym czasie X Tomu Zwodu Praw Cesarstwa Rosyjskiego nie istniała instytucja ustawowej wspólności małżeńskiej. Składniki majątku nabywane przez małżonków w czasie trwania związku małżeńskiego nie wchodziły z mocy prawa w skład majątku wspólnego, a stanowiły składniki majątku osobistego małżonka je nabywającego. W ocenie organu odwoławczego analiza materiału dowodowego wskazuje, iż to wyłącznie J. C. pozostawił nieruchomość w M. przy ul. [...], o której mowa w orzeczeniu P.U.R. Brak jest dowodów wskazujących, iż przedmiotowe mienie mogła pozostawić zarówno jego pierwsza żona A. C. jak i druga żona L. C. Wbrew ustaleniom organu I instancji brak jest podstaw do przyjęcia, iż część mienia mogła stanowić współwłasność J. i A. małżonków C. Pierwszy wniosek M. K. obejmował potwierdzenie prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione przez J. C. We wniosku z [...] czerwca 2009 r. o zawieszenie postępowania wskazała, że nieruchomość stanowiła współwłasność A. i J. C. Ostatecznie zaś, podaniem z [...] listopada 2012 r. wniosła o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez A. C. nieruchomości w M. przy ul. [...], której była wyłączną właścicielką. W związku z tym, że z dokumentów nie wynika co wchodziło w skład nieruchomości, odnośnie ustalenia rodzaju poszczególnych budynków, w ocenie organu odwoławczego, nie było przeszkód do tego aby skorzystać z informacji pozyskanych od świadków oraz stron postępowania, gdyż w tym zakresie relacje tych osób są w dużym stopniu spójne. Zarówno świadkowie jak i strony zgodni są co do tego, że J. C. był z zawodu masarzem, a zabudowania gospodarcze służyły głównie do wykonywania zawodu. Zdaniem organu odwoławczego organ I instancji nieprawidłowo ocenił skuteczność oświadczeń świadków. Organ uznał, że żadne z nich nie może stanowić dowodu uzupełniającego w celu ustalenia powierzchni oraz rodzaju nieruchomości budynkowych z uwagi na to, że nie spełniają wymogów określonych w art. 6 ust. 5 ustawy z 8 lipca 2005 r. Jednakże zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych przedłożenie oświadczeń zgodnie z wytycznymi wskazanymi w ustawie jest niezbędne dla oceny pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Mogą natomiast stanowić dowód na okoliczność rodzaju oraz powierzchni nieruchomości. Odrzucenie w całości oświadczeń świadków oraz stron nastręczyło problemów przy ustalaniu wartości rynkowej pozostawionych nieruchomości. Jak informował rzeczoznawca majątkowy dokonanie wyceny z pominięciem oświadczeń stron oraz świadków nie pozwala na wykonanie rzetelnej wyceny pozostawionego mienia. Ostatecznie wyliczenia zawarte w operacie szacunkowym zastały przeprowadzone na podstawie zeznań strony M. K., co uszło uwadze organu I instancji. Organ odwoławczy uznał, że postępowanie prowadzone przez organ I instancji narusza zasady wynikające z art. 7, 8 i 9 kpa. Wojewoda [...] nie rozpatrzył całości zebranego materiału dowodowego, nie odniósł się do wszystkich zebranych dowodów oraz przede wszystkim naruszył zasadę swobodnej oceny dowodów wynikającą z art. 80 kpa przyjmując, bez oparcia się na materiale dowodowym, że w M. pozostawiono dwie nieruchomości o pow. [...] m2 i [...] m2, co skutkuje uchyleniem decyzji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Pismem z [...] grudnia 2014 r. M. K., K. O. i S. Z. wystąpiły o wyłączenie od udziału w postępowaniu, na podstawie art. 24 § 3 kpa, działającego z upoważnienia Wojewody [...] Dyrektora Wydziału Gospodarki Nieruchomościami i Geodezji [...] Urzędu Wojewódzkiego P. K. Postanowieniem z [...] grudnia 2014 r. Wojewoda [...] odmówił wyłączenia P. K. od rozpatrywania przedmiotowej sprawy. W ocenie Wojewody P. K. nie podlega wyłączeniu w trybie art. 24 kpa z uwagi na to, że działa nie jako pracownik organu lecz jako osoba pełniąca funkcję organu administracji publicznej. W ocenie Ministra Skarbu Państwa Wojewoda [...] błędnie przyjął, że P. K. wykonuje swoje obowiązki nie jako pracownik organu lecz jako osoba pełniąca funkcję organu. Pracownik organu upoważniony do działania w imieniu organu z żadnym wypadku nie może być uznany za osobę piastującą funkcję organu, która nie podlegałaby wyłączeniu na podstawie art. 24 § 3 kpa. Wobec tego organ odwoławczy uchylił również zaskarżone postanowienie Wojewody [...] z [...] grudnia 2014 r. i przekazał organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy przekazując sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji wskazał, że Wojewoda [...] winien dokonać oceny materiału dowodowego mając na względzie poczynione uwagi oraz dokonać oceny spełnienia pozostałych wymogów wynikających z art. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., a następnie wydać decyzję co do istoty sprawy. W ocenie organu odwoławczego wyjaśnienie wskazanych okoliczności nie mogło być dokonane w postępowaniu odwoławczym, gdyż oznaczałoby to w istocie, że zasadnicze dla rozstrzygnięcia sprawy ustalenia stanu faktycznego zostałyby dokonane po raz pierwszy przez organ II instancji co stanowiłoby naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego określonej w art. 15 kpa. W skardze na decyzję Ministra Skarbu Państwa M. K. zarzuciła: 1. naruszenie prawa materialnego, tj.: • art. 5 ust. 1 ustawy z 8 lipca 2005 r. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie wyrażające się nieuprawnionym twierdzeniem "Spadkobiercy A. C. nie mogą skutecznie ubiegać się o rekompensatę za mienie pozostawione przez ich poprzedniczkę prawną", które godzi w słuszny interes strony; • art. 6 ust. 4 i 5 ustawy z 8 lipca 2005 r. poprzez błędną kwalifikację dowodów zgromadzonych w przedmiotowej sprawie skutkującą błędnymi ustaleniami co do stanu faktycznego pozostawionych nieruchomości, za które przysługuje rekompensata; 2. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez: • powierzchowną i wybiórczą analizę materiału dowodowego; • rażąco dowolną ocenę materiału dowodowego; • kumulatywny charakter oczywistych omyłek pisarskich; 3. wydanie decyzji kończącej postępowanie odwoławcze na nieadekwatnej do przedmiotowej sprawy podstawie prawnej, tj. art. 138 § 2 kpa, podczas gdy w sprawie nie ma już żadnych kwestii wymagających wyjaśnienia; 4. przeprowadzenie postępowania odwoławczego w sposób opieszały, sprzeczny z zasadą krzewienia kultury prawnej i pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej. W związku z powyższymi zarzutami skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Ministrowi Skarbu Państwa i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona i podlega oddaleniu. Na wstępie należy wskazać, że Sąd nie podziela stanowiska wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż J. C. pozostawił w M. przy ul. [...] jedną zabudowaną nieruchomość o pow. [...] m2, wskazaną w zaświadczeniu Państwowego Urzędu Repatriacyjnego z [...] marca 1947 r. Oprócz powołanego zaświadczenia organ I instancji pozyskał z archiwum wypis z księgi wieczystej nieruchomości w M. przy ul. [...], repertorium nr [...], z którego wynika, że J. C. nabył ją na podstawie umowy kupna-sprzedaży sporządzonej [...] lipca 1933 r. Nieruchomość miała powierzchnię [...] m2. Z kolei z wypisu z [...] września 1933 r. repertorium nr [...] wynika, że J. C. przed notariuszem oświadczył, że pożyczył od Banku Gospodarstwa Krajowego Oddział w W. na dokonanie budowy domu mieszkalnego w M. przy ulicy [...] kwotę [...] zł. Ostatnim dokumentem dotyczącym tej nieruchomości jest akt hipoteczny nr [...] z [...] lutego 1938 r. repertorium nr [...], w którym potwierdzone jest, że należy do niego nieruchomość położona w M. przy ulicy [...] nr [...] o pow. [...] m2. Zapisy hipoteczne dotyczące tej nieruchomości poczynione jeszcze w 1938 r. dowodzą, że nieruchomość ta należała do J. C. również w chwili opuszczenia terenów byłej Rzeczypospolitej Polskiej. Koresponduje to także z treścią zaświadczenia P.U.R. z [...] marca 1947 r., w którym potwierdzono, że J. C. pozostawił w M. przy ul. [...] nieruchomość o pow. [...] m2, budynek mieszkalny oraz zabudowania gospodarcze. W zaświadczeniu nie wskazano numeru nieruchomości, jedynie określono, że położona jest przy ul. [...]. Powierzchnia nieruchomości wskazana w tym zaświadczeniu jest większa od powierzchni wskazanej w wypisie z hipoteki co wskazuje, że do zaświadczenia J. C. podał łączną powierzchnię pozostawionych w M. przy ul. [...] nieruchomości. Ponieważ archiwalny wypis z księgi wieczystej dotyczy nieruchomości o powierzchni [...] m2 to istniała jeszcze druga nieruchomość, również położona przy ul. [...] o powierzchni stanowiącej różnicę między powierzchnią podaną w zaświadczeniu, a powierzchnią wynikającą z księgi wieczystej. Zatem nie mogła być pozostawiona jedna nieruchomość o pow. [...] m2, gdyż nie była ona objęta jedną księgą wieczystą. Wypisy z księgi wieczystej wskazują, że na nieruchomości przy ul. [...] J. C. wziął pożyczkę w banku na dokończenie budowy domu mieszkalnego pod tym adresem w 1933 r., a wpis z [...] lutego 1938 r. wskazuje, że był on pod tym adresem zamieszkały. Pozwala to na ustalenie, że w M. zostały pozostawione dwie nieruchomości co zostało prawidłowo przyjęte przez organ I instancji, a co bezzasadnie kwestionuje organ odwoławczy. Skutkiem takiego ustalenia przez organ I instancji jest rozdzielenie wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty na dwa postępowania. Postępowanie dotyczące nieruchomości pozostawionej w M. przy ul. [...] o pow. [...] m2, zabudowanej domem mieszkalnym zostało zakończone decyzją Wojewody [...] z [...] marca 2015 r. nr [...], która została uchylona przez Ministra Skarbu Państwa decyzją z [...] kwietnia 2015 r. Skarga od tej decyzji została rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 10 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 1141/15, którym oddalono skargę. Wyrok jest nieprawomocny. Natomiast rozpoznawana w niniejszym postępowaniu skarga dotyczy decyzji obejmujących nieruchomość położoną w M. przy ul. [...] o pow. [...] m2 wraz z zabudowaniami gospodarczymi, a więc pozostałą część mienia wskazanego w zaświadczeniu P.U.R. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, które kwestionuje przyjęte przez organ I instancji ustalenie, że mienie to stanowiło współwłasność J. C. i jego pierwszej żony A. Brak jest obiektywnych dowodów, które takie ustalenie potwierdzałyby. Stanowisko więc organu I instancji jest zupełnie dowolne i nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym. Żadna ze stron postępowania zainteresowana uzyskaniem rekompensaty także nie wskazała na współwłasność tej nieruchomości. Co do stron postępowania to należy wskazać, że są ze sobą skłócone i prezentują przeciwstawne stanowiska co do tego kto był właścicielem przedmiotowego mienia, a wynika to zapewne z tego, że są oni spadkobiercami po obu żonach J. C., a po każdej z nich nabycie praw do spadku nastąpiło na podstawie różnych porządków prawnych. Pierwsza żona A. C. zmarła [...] listopada 1937 r. w M. i spadek po niej nabyły dzieci: M. K. (skarżąca w niniejszej sprawie) i A. C. po ½ części każde z nich. Tak więc J. C. nie dziedziczył po żonie. Spadkobiercy A. C. utrzymują, że przedmiotowa nieruchomość stanowiła własność wyłącznie ich matki A. C. i w momencie opuszczenia byłego terytorium Rzeczypospolitej Polskiej to oni pozostawili tą nieruchomość, której byli współwłaścicielami na podstawie spadkobrania, zaś J. C. żadnych praw do tej nieruchomości nie posiadał. J. C. zmarł [...] października 1987 r. i spadek po nim, na podstawie ustawy nabyli: L. C. (druga żona) w 4/16 części oraz dzieci A. C. i M. K. (dzieci z I małżeństwa) oraz A. J. i W. C. (dzieci z II małżeństwa) po 3/16 części każde z nich. Z kolei dzieci J. C. i jego drugiej żony L. (zmarłej [...] kwietnia 1996 r.) utrzymują, że przedmiotowa nieruchomość stanowiła wyłączną własność ojca J. C. Daty zgonu oraz spadkobranie zostały powołane w oparciu o postanowienie spadkowe znajdujące się w aktach administracyjnych. Z uwagi na sprzeczne interesy stron i ich skonfliktowanie ocena ich stanowisk musi być konfrontowana z innymi, obiektywnymi dowodami. Do akt sprawy złożone zostały liczne oświadczenia świadków, a to J. R., A. K., Z. Z., T. L., Z. S. Prawidłowa jest ocena organu tych oświadczeń co do tego, że nie spełniają one wymagań określonych w art. 6 ust. 5 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2014 r. poz. 1090), gdyż albo nie zostały złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej, bądź też nie zostały złożone przed podmiotami wskazanymi w tym przepisie, bądź też są osobami bliskimi w rozumieniu tego przepisu. Organ przesłuchał jako świadków Z. S. i T. L. (segregator II). Z zeznań Z. S. wynika, że mieszkał on w S.. J. C. był znajomym ojca świadka. Po wybuchu wojny uciekli do M. i przebywali u C. Nieruchomość została nabyta przez J. C. i jego żonę w 1926 r. Dom został oddany do użytku w 1934 r. Organ nie dał wiary tym zeznaniom i to stanowisko organu jest prawidłowe. Zostało ustalone przez organ, że świadek jest spokrewniony ze stronami gdyż jego matka z d. C. – J. S. była krewną J. C. Świadek zaś swoje kontakty z rodziną C. uzasadniał tylko znajomością ojca z J. C. z czasów wojny Polsko-Bolszewickiej. Świadek mieszkał w odległej miejscowości S. Po wybuchu II wojny światowej uciekł z ojcem z miejsca zamieszkania i zatrzymali się w M. u rodziny C. Numer PESEL wpisany do protokołu przesłuchania wskazuje, że urodził się [...] listopada 1924 r., a więc we wrześniu 1939 r. miał niecałe piętnaście lat. Zainteresowanie tak młodego człowieka wówczas tym kto i kiedy nabył nieruchomość w M. przy ul. [...] i w którym roku został oddany do użytku dom na tej nieruchomości nie daje się wytłumaczyć w żaden sposób. Wobec tego należy uznać, że tę wiedzę świadek nabył znacznie później, ale nie zostało wyjaśnione od kogo. Natomiast T. L. zeznał, że mieszkał w M. przy ul. [...]. Bywał u C. przy ul. [...] – ostatni raz w 1937 roku. Właścicielem nieruchomości w jego odczuciu był J. C., nie ma wiedzy czy była to współwłasność z żoną A., nie wie jak nieruchomość została nabyta, był wówczas dzieckiem i nie interesował się takimi sprawami. Z protokołu wynika, że świadek urodził się [...] lutego 1926 r. Z uwagi na to, że zeznania świadków nie dostarczyły przekonujących dowodów co do właściciela przedmiotowej nieruchomości należy odnieść się do dokumentów jako dowodów obiektywnych. Jest w sprawie bezsporne, że J. C. był z zawodu masarzem oraz, że prowadził na nieruchomości przy ul. [...] zakład masarski i na tej nieruchomości znajdowały się zabudowania gospodarcze związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Z wpisu do księgi wieczystej nieruchomości położonej przy ul. [...] o pow. [...] m2 wynika, że została ona kupiona przez J. C. w 1933 r. i że wybudował na niej dom mieszkalny, na budowę którego zaciągnął pożyczkę w banku. Skoro nieruchomość pod budowę domu mieszkalnego została kupiona przez J. C., on zaciągał pożyczkę na budowę domu to logiczne jest także, że to on nabył też nieruchomość na której prowadził działalność gospodarczą i którą zabudował budynkami dla potrzeb tej działalności. Koresponduje to z treścią zaświadczenia P.U.R. w S. z [...] marca 1947 r., z którego wynika, że J. C. pozostawił zabudowaną nieruchomość przy ul. [...]. Zaświadczenie to zostało wydane na podstawie zeznań świadków. W żadnym więc razie nie ma podstaw do uznania, iż nieruchomość ta stanowiła współwłasność J. C. i jego żony A. jak to przyjął organ I instancji i co słusznie zanegował organ odwoławczy. Brak jest również obiektywnych dowodów do uznania, że przedmiotowa nieruchomość była wyłącznie własnością A. C. co utrzymuje skarżąca. Stanowisko zatem organu odwoławczego wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż przedmiotowa nieruchomość stanowiła wyłącznie własność J. C. jest prawidłowe i znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym. Z tego już tylko powodu decyzja Wojewody [...] podlega uchyleniu. Zaskarżoną decyzją Minister Skarbu Państwa uchylił również postanowienie Wojewody [...] z [...] grudnia 2014 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji (punkt 2 decyzji). Postanowienie to zapadło w wyniku wniosku M. K., K. O. i S. Z. z [...] grudnia 2014 r. o wyłączenie, na podstawie art. 24 § 3 kpa, od udziału w postepowaniu działającego z upoważnienia Wojewody [...] – P. K. Dyrektora Wydziału Gospodarki Nieruchomościami i Geodezji. Uchylonym zaskarżoną decyzją postanowieniem Wojewoda [...] odmówił wyłączenia P. K. od rozpatrywania przedmiotowej sprawy, gdyż w ocenie organu nie jest on pracownikiem organu lecz osobą pełniącą funkcję organu administracji publicznej i nie ma do niego zastosowanie art. 24 kpa. Pismem z [...] marca 2015 r. wnioskodawczynie wniosły zażalenie na omawiane postanowienie. Uchylając to postanowienie w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że Wojewoda [...] błędnie przyjął, że P. K. wykonuje swoje obowiązki jako osoba pełniąca funkcję organu. Pracownik organu upoważniony do działania w imieniu organu, jakim jest Dyrektor Wydziału Gospodarki Nieruchomościami i Geodezji, nie może być uznany za osobę piastującą funkcję organu. Rolę organu administracyjnego pełni Wojewoda [...]. Stanowisko to organu odwoławczego Sąd w pełni podziela. Zasadnie więc organ ten uchylił powyższe postanowienie i przekazał organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Rozpoznanie wniosku o wyłączenie od udziału w postępowaniu pracownika organu administracji publicznej należy do bezpośredniego przełożonego pracownika, co wynika z art. 24 § 3 kpa. Tak więc Minister Skarbu Państwa nie jest uprawniony do rozpoznania wniosku o wyłączenie pracownika organu I instancji, a w przedmiotowej sprawie wniosek taki w ogóle nie został merytorycznie rozpoznany przez organ I instancji wobec uznania przez ten organ, że nie ma tu zastosowanie tryb z art. 24 kpa. To uchybienie procesowe także uzasadniało uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu organowi. Brak rozstrzygnięcia wniosku o wyłączenie pracownika organu P. K. ma bowiem istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia przez ten organ sprawy decyzją, gdyż nie jest wiadome, czy był on uprawniony do podejmowania czynności procesowych z upoważnienia Wojewody [...]. Zachodzą więc przesłanki określone w art. 138 § 2 kpa, do ponownego rozpoznania. Zarzut więc skargi naruszenia tego przepisu jest niezasadny. Również zasadnie organ odwoławczy podnosi, że organ I instancji nie dokonał oceny spełnienia wszystkich przesłanek z art. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., a jedynie skoncentrował swoje rozważania na ustaleniu czyją własnością była nieruchomość położona w M. Ocena ta nie może być dokonana przez organ odwoławczy, w sytuacji gdy nie uczynił tego organ I instancji, gdyż naruszałoby to zasadę dwuinstancyjności. Rozpoznają sprawę ponownie organ I instancji w pierwszej kolejności rozpozna wniosek z [...] marca 2015 r. o wyłączenie od udziału w postępowaniu P. K. – Dyrektora Wydziału Gospodarki Nieruchomościami i Geodezji. Rozpoznając zaś sprawę merytorycznie uwzględni ocenę dokonaną w niniejszym uzasadnieniu. Z powyższych względów decyzja Ministra Skarbu Państwa jest zgodna z prawem, co czyni zarzuty skargi niezasadnymi. Należy także wskazać, że zasadnie skarżąca podnosi, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera liczne oczywiste omyłki pisarskie dotyczące szczególnie imion i nazwisk, ale choć nie powinny mieć miejsca to pozostają bez istotnego wpływu na wynik sprawy. To samo odnosi się do zarzutu opieszałego prowadzenia postępowania odwoławczego. Zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania uzasadnia uwzględnienie skargi jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło