II OZ 787/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kamiński /spr./, po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 232/16 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi R. G. i M. G. na decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 grudnia 2015 r. nr ... w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie, 2. wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 232/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi R. G. i M. G., zw. dalej skarżącymi, na decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zw. dalej WINB, z dnia 4 grudnia 2015 r., nr ... w przedmiocie nakazu rozbiórki. W zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji wskazał, że w dniu 8 stycznia 2016 r. skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję WINB z dnia 4 grudnia 2015 r. Decyzją tą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O., zw. dalej PINB, z dnia 5 czerwca 2015 r., nakazującą skarżącym rozbiórkę ogrodzenia z paneli drewnianych, od strony wewnętrznej działki, wzdłuż istniejącego ogrodzenia stalowego wokół działki nr ew. ... obr. ..., położonej przy ul. R. ... w O. Do skargi dołączono wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji, uzasadniony niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, bowiem wykonanie rozbiórki zmusi skarżących do poniesienia dużych kosztów finansowych. Zdaniem skarżących, po zdemontowaniu paneli nie będzie możliwe przywrócenie poprzedniego stanu rzeczy, bowiem nie będą się one nadawały do ponownego posadowienia w dotychczasowym miejscu. Ponadto, wykonanie decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki w postaci zniszczenia urządzonego ogrodu. Nadto, zdjęcie paneli zlikwiduje także intymność wewnątrz posesji skarżących i uniemożliwi korzystanie z ogrodu jako miejsca rekreacji dla dzieci. Rozpoznając wniosek Sąd I instancji uznał, że skarżący powołując się na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie wskazali kosztów zakupu i montażu ani szacunkowych kosztów wykonania decyzji, nie przedstawili też swojej sytuacji majątkowej. W ocenie Sądu, samo twierdzenie, że wykonanie decyzji będzie kosztowne nie jest wystarczające do stwierdzenia, czy istotnie dojdzie do wyrządzenia szkody, którą będzie można ocenić jako znaczną. Sąd stanął również na stanowisku, że drewniane panele ogrodzeniowe z natury swojej mają charakter demontowalny i możliwe jest ich ponowne zamontowanie. Zdaniem Sądu, zarzut doprowadzenia do zniszczenia roślinności także nie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż skarżący mogą roślinności rosnącej w pobliżu objętego decyzją ogrodzenia zapewnić inną podporę. Odnosząc się do argumentu "utraty intymności wewnątrz posesji" Sąd I instancji wskazał, że trudno go zakwalifikować jako zagrożenie spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyż posiadanie sąsiadów to normalna i dająca się przewidzieć konsekwencja mieszkania w pobliżu innych zamieszkałych zabudowań. Kierując się powyższą argumentacją, Sąd na podstawie art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ‒ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zw. dalej p.p.s.a., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W zażaleniu na powyższe postanowienie i w piśmie uzupełniającym z dnia 25 maja 2016 r. skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji lub o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W uzasadnieniu ww. pism skarżący podnieśli, że koszt zakupu paneli i ich montażu przez wyspecjalizowaną firmę wyniósł w 2014 r. 10 436,60 złotych, (materiały ‒ 5 634 zł, montaż ‒ 4 452,60 zł, transport ‒ 350 zł). Wskazali, że ewentualny ponowny montaż raz zdjętych paneli nie daje gwarancji trwałości i odporności na warunki atmosferyczne. Wskazali również, że ich łączny miesięczny dochód wynosi około 7 000 złotych i jest obciążony koniecznością spłaty kredytu hipotecznego ‒ rata miesięczna około 1900 zł oraz opłatami za media i utrzymaniem dwójki dzieci. Zdaniem skarżących, nieodwracalna strata przywołanych powyżej kwot będzie stanowiła znaczną szkodę w ich majątku. Do pisma z dnia 25 maja 2016 r. skarżący dołączyli kosztorys, w którym wskazano, że orientacyjny koszt rozbiórki to ok. 4034 zł. Postanowieniem z dnia 17 czerwca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie R. G. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Zatem zasadą jest wykonalność decyzji ostatecznej. Sąd jednak może, choć nie musi, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Sąd administracyjny, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują wymienione przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Jednakże uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04, z dnia 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04, z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt I FSK 1263/12). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zdaniem Sądu, wykonanie obowiązku nałożonego na skarżącego, to jest dokonanie rozbiórki ogrodzenia z paneli drewnianych, od strony wewnętrznej działki, wzdłuż istniejącego ogrodzenia stalowego, może wywołać niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W sprawach budowlanych, w których chodzi o rozbiórkę obiektu, trwałe skutki wykonania decyzji administracyjnych są zazwyczaj nieuniknione. Wykonanie decyzji administracyjnych nakazujących rozbiórkę obiektów prowadzi do likwidacji obiektu, jak i zniszczenia części użytych materiałów budowlanych. W przedmiotowej sprawie Sąd I instancji słusznie zwrócił uwagę na lakoniczność uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Jednakże istotnym jest, że zaskarżona została decyzja nakazująca całkowitą rozbiórkę ogrodzenia wewnętrznego. Nadto, w zażaleniu skarżący wskazał, że koszt zakupu paneli i ich montażu wyniósł w 2014 r. 10436 zł. Przedstawił również kosztorys ich demontażu (4034,40 zł). W kosztorysie tym wskazano, że w przypadku demontażu paneli, z których zbudowane jest ogrodzenie, może dojść do uszkodzeń niektórych fragmentów ogrodzenia. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, z powyższego wynika, że rozbiórka ww. obiektu przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez Sąd może spowodować ziszczenie się przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest natomiast takie ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy, które zapobiegnie znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom. Tym samym, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznać należało, że w przedmiotowej sprawie zostały spełnione przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 1 i 2 i art. 61 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. ----------------------- 1