II OZ 1239/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marzenna Linska – Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 26 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 lipca 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 297/15, o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi I. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia i umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 14 czerwca 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 297/15, odrzucił zażalenie P. K. na postanowienie Sądu z dnia 17 maja 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego WSA w Poznaniu z dnia 5 kwietnia 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy P. K. Odpis tego postanowienia, po dwukrotnym awizowaniu przez pracownika Poczty Polskiej, pozostawiono w aktach ze skutkiem doręczenia. Postanowieniem z dnia 21 czerwca 2016 r. WSA w Poznaniu odrzucił zażalenie I. K. na postanowienie Sądu z dnia 24 maja 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego WSA w Poznaniu z dnia 19 kwietnia 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy I. K. Odpis postanowienia z dnia 21 czerwca 2016 r. doręczono Ireneuszowi K. w dniu 4 lipca 2016 r. (k. 297 akt sądowych). W dniu 11 lipca 2016 r. I. K. wniósł zażalenie "na postanowienie z dnia 14.06.16r. (dor. 04.07.16r.) utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 24.05.16 r." Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, uchylenie postanowienia Sądu z dnia 24 maja 2016 r., "rozpoznanie wniosku o sprostowanie i uzupełnienie części orzekającej" oraz ustanowienie pełnomocnika prawnego z urzędu. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 19 lipca 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 297/15, WSA w Poznaniu odrzucił zażalenie I. K. na postanowienie z dnia 14 czerwca 2016 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że złożone przez I. K. zażalenie w na postanowienie Sądu z dnia 14 czerwca 2016 r. jest niedopuszczalne, ponieważ I. K. nie był adresatem tego postanowienia. Adresatem postanowienia był P. K. Sąd stwierdził dalej, że niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem postanowienia, przy czym należy wskazać, że skutki prawne postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy dotyczą wyłącznie adresata takiego rozstrzygnięcia, w tym przypadku wyłącznie P. K.. Z tych względów Sąd odrzucił zażalenie na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. I. K. w zażaleniu na powyższe postanowienie zarzucił, że Sąd nie zbadał w sposób wnikliwy stanu sprawy, ponieważ złożył oświadczenie o stanie rodzinnym i dochodach na urzędowym formularzu zgodnie ze stanem "formalno-prawnym i materialnym" oraz zgodnie z prawdą. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy odnieść się do stanu faktycznego sprawy. Otóż jak wynika z treści zażalenia I. K. z dnia 11 lipca 2016 r., przedmiotem zaskarżenia uczynił "postanowienie z dnia 14.06.16r. (dor. 04.07.16r.) utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 24.05.16 r." Z kolei z akt sprawy wynika (k. 297 akt sądowych), że w dniu 4 lipca 2016 r. doręczono skarżącemu postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 21 czerwca 2016 r., którym Sąd odrzucił zażalenie I. K. na postanowienie Sądu z dnia 24 maja 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego WSA w Poznaniu z dnia 19 kwietnia 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy I. K.. Doręczając postanowienie Sąd Wojewódzki pouczył skarżącego o przysługującym mu prawie wniesienia zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w takich okolicznościach sprawy nie było podstaw aby uznać, że rzeczywistą wolą skarżącego było zaskarżenie postanowienia z dnia 14 czerwca 2016 r., którego, jak wynika z akt sprawy, nie otrzymał. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że gdy treść pisma i wynikający z niej zamiar wnoszącego pismo nie są zgodne z oznaczeniem pisma, to w takich sytuacjach priorytet należy przyznać treści pisma, bowiem z niej wynika intencja strony (post. NSA z dnia 28 września 2010 r., I FZ 279/10, Legalis). Podkreślić również należy, że Sąd, mając wątpliwości co do rzeczywistych zamiarów skarżącego, mógł ewentualnie wezwać go do sprecyzowania zażalenia, pouczając stronę o skutkach prawnych dokonywanych czynności, stosownie do art. 6 p.p.s.a. W niniejszej sprawie Sąd nie wezwał strony do wyjaśnienia zakresu zażalenia, po czym odrzucił je kierując się wyłącznie oznaczeniem daty zaskarżonego postanowienia. Tymczasem treść zażalenia, jak też analiza akt pozwalała właściwie skonkretyzować pismo strony. Zwrócić uwagę należy, że spośród wszystkich warunków formalnych określonych w art. 46 p.p.s.a. prawidłowe oznaczenie pisma należy uznać za ten element, którego brak nie jest na tyle istotny, aby uniemożliwił sądowi rozpoznanie rzeczywistej intencji strony, którą komunikuje dane pismo, gdy spełnia ono pozostałe wymogi formalne określone w tym przepisie, w szczególności, jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie, gdy skarżący domaga się kontroli podjętych w sprawie postanowień w przedmiocie prawa pomocy. Skoro skarżący wskazał, że wnosi zażalenie od postanowienia doręczonego mu 4 lipca 2016 r. w przedmiocie prawa pomocy to oznaczało, że zaskarżył to właśnie postanowienie jego dotyczące, przy czym dokonał tego w terminie ustawowym. W rezultacie bezzasadnie Sąd zakwalifikował zażalenie z dnia 11 lipca 2016 r., jako zażalenie na postanowienie z dnia 14 czerwca 2016 r., w sytuacji, w której Sąd Wojewódzki winien rozpoznać zażalenie na postanowienie z dnia 21 czerwca 2016 r. W tej sytuacji nie było podstaw do odrzucenie zażalenia I. K. z dnia 11 lipca 2016 r. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.