IV SA/Po 938/15
WyrokWSA w Poznaniu2016-01-20
Skład orzekający: Maciej Busz, Izabela Bąk - Marciniak, Józef Maleszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która określa minimalną liczbę miejsc parkingowych dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową w stosunku do liczby mieszkań, jest zgodna z przepisami ustawy o drogach publicznych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepisy ustawy o drogach publicznych dotyczące liczby miejsc parkingowych dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową są skierowane do organów zarządzających ruchem na drogach i dotyczą miejsc postojowych na drogach publicznych, w strefach zamieszkania lub ruchu. Organ uchwałodawczy, tworząc plan miejscowy, nie ma pewności, czy takie strefy zostaną wyznaczone na danym terenie. Dlatego też, uchwała rady gminy określająca minimalną liczbę miejsc parkingowych dla pojazdów z kartą parkingową w stosunku do liczby mieszkań jest zgodna z prawem, o ile w ramach ogólnej liczby miejsc do parkowania przewidziano miejsca dla posiadaczy kart parkingowych.Stan faktyczny
Wojewoda Wielkopolski wniósł skargę na uchwałę Rady Miasta Poznania dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Osiedle Orła Białego". Skarżący zarzucił nieważność § 14 pkt 1 lit. a uchwały, który ustalał liczbę miejsc parkingowych dla pojazdów z kartą parkingową (1 na 30 mieszkań), jako sprzeczną z ustawą o drogach publicznych. Organ nadzoru twierdził, że przepis ten narusza wymóg co najmniej 2 miejsc parkingowych dla pojazdów z kartą parkingową, gdy liczba stanowisk wynosi 16-40. Rada Miasta w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, argumentując, że przepisy ustawy o drogach publicznych dotyczą miejsc postojowych na drogach publicznych, a nie na działkach budowlanych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Wojewody Wielkopolskiego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz Sędziowie WSA Izabela Bąk - Marciniak (spr.) WSA Józef Maleszewski Protokolant ref. staż. Agata Pawlicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi Wojewody Wielkopolskiego na uchwałę Rady Miasta Poznania z dnia 14 lipca 2015 r., nr XV/127/VII/2015 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę
W dniu 14 lipca 2015r. Rada Miasta Poznania podjęła uchwałę nr XV/127/VII/2015 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Osiedle Orła Białego" w Poznaniu. W § 14 pkt 1 lit. a uchwały zawarto zapis, iż w zakresie stanowisk postojowych ustala się zapewnienie na działce budowlanej stanowisk postojowych dla samochodów osobowych w łącznej liczbie nie mniejszej niż na każde mieszkanie w budynku wielorodzinnym : 1,5 stanowiska postojowego, w tym 1 stanowisko dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową na każde 30 mieszkań.
Akt ten został doręczony Wojewodzie Wielkopolskiemu wraz z dokumentacją prac planistycznych dnia 21 lipca 2015r.
Skargę na powyższą uchwałę co do § 14 pkt 1 lit. a wniósł Wojewoda Wielkopolski reprezentowany przez pełnomocnika domagając się stwierdzenia nieważności uchwały w tym zakresie oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi organ wskazał, iż przepisom uchwały zarzuca naruszenie art.15 ust.2 pkt 6 i 10 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2015r., poz.199 ze zm.), w zw. z § 4 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz.1587 ze zm.) oraz art. 12a ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2015r., poz.460 ze zm.) – poprzez ustalenie wyłącznie 1 stanowiska dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową na każde 30 mieszkań w budynku wielorodzinnym. Z art.15 ust.2 pkt 6 u.p.z.p. wynika, że w planie miejscowym określa się obowiązkowo zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu, maksymalną i minimalną intensywność zabudowy jako wskaźnik powierzchni całkowitej zabudowy w odniesieniu do powierzchni działki budowlanej, maksymalną wysokość zabudowy, minimalny udział procentowy powierzchni biologicznie czynnej w odniesieniu do powierzchni działki budowlanej, minimalną liczbę miejsc do parkowania w tym miejsca przeznaczone na parkowanie pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową i sposób ich realizacji oraz linie zabudowy i gabaryty obiektów. Ponadto obowiązek określenia miejsc parkingowych wpisuje się także w wymóg uregulowania przez organ gminy zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej, o którym mowa w art.15 ust.2 pkt 10 u.p.z.p. Zgodnie z § 4 pkt 9 lit. c rozporządzenia wymogi w zakresie zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej powinny zawierać m.in.: wskaźniki w zakresie komunikacji i sieci infrastruktury technicznej w szczególności ilość miejsc parkingowych w stosunku do ilości mieszkań lub ilości zatrudnionych albo powierzchni obiektów usługowych i produkcyjnych. W § 14 pkt 1 lit. a zaskarżonej uchwały wprowadzono nakaz zapewnienia na działce budowlanej stanowisk postojowych dla samochodów osobowych w łącznej liczbie nie mniejszej niż "na każde mieszkanie w budynku wielorodzinnym : 1,5 stanowiska postojowego, w tym 1 stanowisko dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową na każde 30 mieszkań". Tymczasem w myśl art.12a ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (t.j .Dz.U. z 2015r., poz.460 ze zm.) stanowiska postojowe dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową, w miejscu przeznaczonym na postój pojazdów wyznacza się w liczbie nie mniejszej niż 2 stanowiska – jeżeli liczba stanowisk wynosi 16-40. Przepis ten przewiduje więc minimalną liczbę miejsc dla pojazdów zaopatrzonych w kartę na poziomie 2 stanowisk o ile liczba stanowisk wynosi 16-40. Uwzględniając okoliczności, że osiedle objęte planem obejmuje kilkanaście istniejących budynków mieszkalnych wielorodzinnych, z których większość liczy po 10-18 kondygnacji oraz mając na względzie ustalone w § 3 ust.4 przedmiotowej uchwały parametry zabudowy utrwalające de facto intensywną i wysoką zabudowę mieszkaniową, jak również normatyw parkingowy na poziomie 1,5 stanowiska postojowego na każde mieszkanie – stwierdzić należy, że ustalona w § 14 pkt 1 lit.a uchwały ilość stanowisk dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową (wynosząca w przeliczeniu 1 stanowisko dla pojazdów z kartą parkingową na 45 stanowisk ogółem) będzie mniejsza niż przewidują to cytowane powyżej przepisy rangi ustawowej. Akt prawa miejscowego nie może pozostawać w sprzeczności z aktami prawnymi wyższego rzędu, a modyfikacja regulacji ustawowych jest niezgodna z zasadami legislacji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości. W uzasadnieniu odpowiedzi organ wskazał, iż skarżący błędnie uznał, że w planie miejscowym ilość miejsc postojowych dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową uregulowano odmiennie niż w ustawie. Plan określa wymaganą ilość miejsc postojowych, w tym zaopatrzonych w kartę parkingową dla terenów mieszkaniowych lub usługowych. Regulacje zawarte w ustawie o drogach publicznych w zakresie miejsc postojowych są skierowane do organów właściwych do zarządzania ruchem na drogach i odnoszą się wyłącznie do miejsc postojowych zlokalizowanych na drogach publicznych, w strefach zamieszkania oraz w strefach ruchu. W przypadku, gdy na terenie drogi wewnętrznej lub terenie zabudowy, gdzie zrealizowano miejsca postojowe, ustanowiona zostanie strefa zamieszkania albo strefa ruchu, zarządca takiego terenu komunikacji będzie musiał spełnić normy ustawowe w zakresie ilości miejsc postojowych dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową. Co oznacza, iż w zależności od tego ile miejsc postojowych zrealizował w strefie ruchu bądź w strefie zamieszkania, odpowiednia część z nich, zgodnie z ustawą o drogach publicznych, musi być przeznaczona dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową. Zatem skarżący nie wziął pod uwagę, że w przypadku realizacji miejsc postojowych na terenach dróg publicznych, stref zamieszkania czy stref ruchu, normatyw z ustawy o drogach publicznych, jako przepis powszechnie obowiązujący, musi być zrealizowany niezależnie od zapisów planu miejscowego. Natomiast ilość miejsc postojowych, w tym dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową, określona dla poszczególnych rodzajów zabudowy w planie miejscowym, musi być spełniona na działce budowlanej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż skarga została złożona przez organ nadzoru w trybie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie aopatrzonych w kartę (t. jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.). Ustawa ta – mająca charakter regulacji szczególnej w stosunku do ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako Ppsa) - wprowadzając obowiązek wyczerpania środków zaskarżenia w przypadku składania skarg na uchwały lub zarządzenia organu gminy (art. 101 ust. 1), nie przewiduje takiego obowiązku w przypadku skarg składanych w trybie art. 93 ust. 1 cyt. ustawy przez organ nadzoru na uchwały lub zarządzenia organu gminy. Wniesienie skargi w tym trybie nie jest też ograniczone żadnym terminem (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 15 lipca 2005 r., II OSK 320/05, publ.: ONSA i WSA z 2006 r., nr 1, poz. 7).
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest uchwała Rady w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Zgodnie z przepisem art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, uchwała organu gminy jest nieważna, gdy jest sprzeczna z prawem. Ustawa o samorządzie gminnym wyróżnia dwie kategorie wad uchwał organów gminy: istotne naruszenie prawa oraz nieistotne naruszenie prawa. W art. 91 ust. 4 stanowi, że w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, że uchwałę wydano z naruszeniem prawa. Nie wylicza rodzaju wad uchwał, które należą do istotnego naruszenia prawa. W art. 91 ust. 5 wskazuje jednak, że należy odpowiednio stosować przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Zgodnie z utrwalonym już w tym względzie orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego przy ustalaniu zakresu pojęcia "istotnego naruszenia prawa" należałoby oprzeć się na rozwiązaniach przyjętych w kodeksie postępowania administracyjnego. W orzecznictwie tym przyjęto, że "istotne naruszenie prawa", powodujące nieważność uchwały organu gminy, czy też rozstrzygnięcia nadzorczego nie pokrywa się z przesłankami nieważności decyzji w rozumieniu art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 18 września 1990 r., sygn. akt SA/Wr 849/90, OSNA 1990 r., nr 4, poz. 2; wyrok NSA z dnia 26 marca 1991 r., sygn. akt SA/Wr 81/91, Wspólnota 1991/26/14; wyrok NSA z dnia 16 listopada 2000 r. sygn. akt II SA/Wr 157/99, nie publ.). Z poglądem tym należy się zgodzić, uwzględniając jednak, że w oparciu konstrukcję wad powodujących nieważność oraz wzruszalność decyzji administracyjnych można wskazać rodzaje naruszeń przepisów prawa, które trzeba zaliczyć do istotnych naruszeń prawa skutkujących nieważność uchwały organu gminy, czy rozstrzygnięcia nadzorczego. Do nich należy zaliczyć: naruszenie przepisów wyznaczających kompetencje do podejmowania tych aktów, podstawy prawnej ich podejmowania, przepisów prawa ustrojowego, przepisów regulujących procedurę podejmowania tych aktów. Odwołać się tu należy do stanowiska prezentowanego przez Barbarę Adamiak w artykule "Wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach z zakresu samorządu terytorialnego" (publ. w Samorządzie Terytorialnym 1997/4/23). Podobne stanowisko zajmuje Z. Kmieciak w publikacji "Ustawowe założenia systemu nadzoru nad działalnością komunalną", zamieszczonej w Samorządzie Terytorialnym 1994/6/13, wyrażając pogląd, że "orzeczenie o nieważności uchwały (organu gminy) zapada w razie ustalenia, że jest ona dotknięta wadą kwalifikowaną, polegającą na tego rodzaju sprzeczności uchwały z prawem, która jest "czymś więcej" niż tylko nieistotnym naruszeniem prawa ( tak również w wyroku WSA we Wrocławiu z dnia 22 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Wr 937/11, opubl. http: orzeczenia.nsa.gov.pl ).
W tym miejscu wskazać należy, iż przy ocenie uchwał w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Sąd zobligowany jest do kontroli zaskarżonej uchwały w kontekście przesłanek wymienionych w art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Stosownie bowiem do treści tego przepisu naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
Pod pojęciem procedury planistycznej należy rozumieć kolejno podejmowane czynności planistyczne określone przepisami ustawy, gwarantujące możliwość udziału zainteresowanych podmiotów w procesie planowania (składanie uwag i wniosków) i kontroli legalności przyjmowanych rozwiązań w granicach uzyskiwanych opinii i uzgodnień. Pojęcie zaś zasad sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wiąże się z merytorycznymi wartościami i wymogami kształtowania polityki przestrzennej.
Przed przystąpieniem do oceny czy zachowana została procedura planistyczna wskazać należy, iż niniejsza uchwała nie była jeszcze przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej, co uzasadnia jej kontrolę w całokształcie.
W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania Sąd stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia procedury.
Procedurę planistyczną określają przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności art. 17 tej ustawy.
W ocenie Sądu wszystkie wymogi zostały zachowane.
W niniejszej sprawie Rada Miasta w dniu 8 stycznia 2013 r. pojęła uchwałę nr XLIV/677/VI/2013 w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Osiedle Orła Białego" w Poznaniu.
Zgodnie z art. 17 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym Prezydent ogłosił w prasie lokalnej oraz w drodze obwieszczenia o przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego. Określono również termin składania wniosków do tego planu do dnia 20 marca 2013 r. (teczka 2 akt administracyjnych).
Następnie stosownie do art. 17 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym Prezydent zawiadomił organy i instytucje o przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia wniosków i terminie ich wniesienia. Zawiadomienie to skierowano do: Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej, Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, Marszała Województwa Wielkopolskiego, Komendanta Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w Poznaniu, Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu, Wojewody Wielkopolskiego, Zarządu Województwa Wielkopolskiego, Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu, Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego, Komendanta Nadodrzańskiego Oddziału Straży Granicznej, Szefa Agencji Wywiadu, Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego, Miejskiego Konserwatora Zabytków w Poznaniu, Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Poznaniu, Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (teczka nr 3).
W toku postępowania wpłynęły wnioski (teczka nr 4). Na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przygotowano projekt planu i rozpatrzono wnioski do planu (rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta Poznania z dnia 5 lutego 2015 r. – teczka nr 5).
Następnie sporządzono prognozę skutków finansowych (teczka nr 9) uchwalenia planu miejscowego spełniającego wymagania zawarte w § 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. o sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003 r. Nr 164, poz. 1587). Sporządzona została również prognoza oddziaływania na środowisko (teczka nr 12).
W dalszej kolejności projekt planu skierowano do zaopiniowania i uzgodnienia.
Opinię, zgodnie z art. 17 pkt 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wyraziła Gminna Komisja Urbanistyczno-Architektoniczna. Projekt planu uzyskał pozytywną opinię Wielkopolskiego Państwowego Inspektora Sanitarnego, Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego. Z uwagi na upływ czasu projekt uznano za zaopiniowany przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, Komendanta Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej, Marszałka Województwa (teczka nr 10).
Stosownie do art. 17 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uzgodniono projekt planu miejscowego z Wojewodą Wielkopolskim, Zarządem Województwa Wielkopolskiego, Miejskim Konserwatorem Zabytków, Wojewódzkim Sztabem Wojskowym. Z uwagi na upływ czasu projekt uznano za uzgodniony z Prezesem Urzędu Lotnictwa Cywilnego, Komendantem Nadodrzańskiego Oddziału Straży Granicznej, Szefem Agencji Wywiadu, Szefem Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (teczka nr 11).
Stosownie do art. 17 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uzgodniony projekt został wyłożony do publicznego wglądu w okresie od 4 maja 2015 do dnia 2 czerwca 2015 r. Termin dyskusji publicznej nad przyjętymi w projekcie planu rozwiązaniami określono na dzień 18 maja 2015 r. określając miejsce spotkania w siedzibie Urzędu. Termin do wnoszenia uwag do przedmiotowego projektu zakreślony został do dnia 16 czerwca 2015 r. Ogłoszenie o powyższym zostało zamieszczone zarówno w prasie jak również na tablicy ogłoszeń Urzędu (teczka nr 13).
W dniu 18 maja 2015 r. odbyła się dyskusja na przyjętymi w projekcie planu rozwiązaniami.
W dniu 14 lipca 2015 r. Rada Miasta podjęła uchwałę w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Osiedle Orła Białego" w Poznaniu rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia wniesionych do projektu planu uwag (załącznik nr 2 do uchwały k. 26 akt sądowych).
Świetle powyższego nie ulega wątpliwości, iż organ zachował określoną w art. 17 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym procedurę.
Odnosząc się natomiast do zasad sporządzania planu miejscowego wskazać należy, iż są to standardy odnoszące się do merytorycznych ustaleń planu, związane są z jego treścią oraz parametrami technicznymi i wymaganiami dotyczącymi dokumentacji planu. Dla normatywnego wyznaczenia tych standardów znaczenie mają w szczególności przepisy art. 15, 17 pkt 4 i art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 26 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Po 1335/14 – orzeczenie publ. w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
Wskazać należy, iż ustawodawca nie wymaga aby naruszenia zasad sporządzenia planu miało charakter istotny. Zatem każde naruszenie zasad sporządzania planu, skutkuje stwierdzeniem jego nieważności w całości lub części.
Zwrócić również należy uwagę, iż gmina w ramach wykonywania zadań własnych ustala m.in. przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenu, a uprawnienie to, określane w doktrynie jako tzw. "władztwo planistyczne", realizuje między innymi poprzez uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i polega na tym, że gmina samodzielnie rozstrzyga o zasadach zagospodarowania, co jednak nie może być rozumiane jako dowolność działania. Rozstrzyganie o przeznaczeniu terenu i zasadach jego zagospodarowania winno nastąpić z uwzględnieniem obowiązujących przepisów. Zgodnie, bowiem z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Tymi konstytucyjnymi granicami działania związane są także wspólnoty samorządowe i ich organy. Przekroczenie tych granic stanowi istotne naruszenie prawa. W przypadku uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego swoboda gminy jest ograniczona przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym niejako podwójnie, a mianowicie plan jest uchwalany w wyniku przeprowadzonej określonymi przepisami tej ustawy sformalizowanej procedury, a ponadto treść planu zagospodarowania przestrzennego, który jest aktem prawa miejscowego, powinna odpowiadać wymaganiom określonym w przepisach prawa materialnego (por. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2008 r., sygn. II OSK 17/08 – orzeczenie publ. w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
W przepisie art. 15 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zawarto zestawienie obligatoryjnych elementów jakie powinien zawierać miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z tym przepisem w planie określa się obowiązkowo:
1) przeznaczenie terenów oraz linie rozgraniczające tereny o różnym przeznaczeniu lub różnych zasadach zagospodarowania;
2) zasady ochrony i kształtowania ładu przestrzennego;
3) zasady ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu kulturowego;
4) zasady ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej;
5) wymagania wynikające z potrzeb kształtowania przestrzeni publicznych;
6) zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu, maksymalną i minimalną intensywność zabudowy jako wskaźnik powierzchni całkowitej zabudowy w odniesieniu do powierzchni działki budowlanej, minimalny udział procentowy powierzchni biologicznie czynnej w odniesieniu do powierzchni działki budowlanej, maksymalną wysokość zabudowy, minimalną liczbę miejsc do parkowania w tym miejsca przeznaczone na parkowanie pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową i sposób ich realizacji oraz linie zabudowy i gabaryty obiektów;
7) granice i sposoby zagospodarowania terenów lub obiektów podlegających ochronie, ustalonych na podstawie odrębnych przepisów, w tym terenów górniczych, a także obszarów szczególnego zagrożenia powodzią oraz obszarów osuwania się mas ziemnych;
8) szczegółowe zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym;
9) szczególne warunki zagospodarowania terenów oraz ograniczenia w ich użytkowaniu, w tym zakaz zabudowy;
10) zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej;
11) sposób i termin tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenów;
12) stawki procentowe, na podstawie których ustala się opłatę, o której mowa w art. 36 ust. 4.
Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest ustalenie spełnienia wymogu art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zakresie określenia minimalnej liczby miejsc przeznaczonych na parkowanie pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową.
W ocenie Wojewody organ z naruszeniem art. 15 ust. 2 pkt 6 i 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z § 4 pkt 9 rozporządzenia oraz art. 12a ust. 2 pkt 2 ustawy o drogach publicznych nieprawidłowo uregulował ilość miejsc postojowych dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową.
W ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie powyższy zarzut zgłoszony przez organ nadzoru okazał się niezasadny.
W realiach niniejszej sprawy istotnym jest zauważenie, że problem związany z prawidłowym wyznaczeniem i zabezpieczeniem odpowiedniej ilości miejsc parkingowych dla posiadaczy kart parkingowych, a więc osób niepełnosprawnych, pojawił się w wyniku dokonania nowelizacji art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym Zgodnie z obowiązującym od dnia 1 lipca 2014 r. nowym brzmieniem tego przepisu, w planie miejscowym określa się obowiązkowo zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenu, maksymalną i minimalną intensywność zabudowy jako wskaźnik powierzchni całkowitej zabudowy w odniesieniu do powierzchni działki budowlanej, minimalny udział procentowy powierzchni biologicznie czynnej w odniesieniu do powierzchni działki budowlanej, maksymalną wysokość zabudowy, minimalną liczbę miejsc do parkowania w tym miejsca przeznaczone na parkowanie pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową i sposób ich realizacji oraz linie zabudowy i gabaryty obiektów. Powyższa zmiana nastąpiła na podstawie art. 5 ustawy z dnia 23 października 2013 r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013 r., poz. 1446). Zgodnie z brzmieniem art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym sprzed nowelizacji, w planie miejscowym określało się jedynie obowiązkowo minimalną liczbę miejsc do parkowania i sposób ich realizacji.
Jak wynika z art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym , obecnie w planie miejscowym określa się obowiązkowo minimalną liczbę miejsc do parkowania w tym miejsca przeznaczone na parkowanie pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową i sposób ich realizacji. Z przytoczonego brzmienia przepisu wynikają dwa wymogi, które związane są z określeniem w planie zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i obsługi komunikacyjnej. Pierwszy odnosi się do wskazania minimalnej liczby miejsc do parkowania. Drugi dotyczący wskazania sposobu realizacji przyjętej w planie minimalnej ilości miejsc do parkowania z uwzględnieniem miejsc do parkowania pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową. Wymóg ten odnosi się do wskazania obszaru, w którym taka minimalna liczba miejsc ma być wyznaczona.
W niniejszej sprawie w zakwestionowanym przez organ nadzoru § 14 pkt 1 lit a uchwały Rada nałożyła obowiązek zapewnienia na działce budowlanej stanowisk postojowych dla samochodów osobowych w łącznej liczbie nie mniejszej niż na każde mieszkanie w budynku wielorodzinnym 1,5 stanowiska postojowego, w tym 1 stanowisko dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową na każde 30 mieszkań.
Przytoczone brzmienie przepisu wyraźnie wskazuje, że lokalny prawodawca dla danego rodzaju zabudowy określił ilość miejsc do parkowania, w tym przyjęty wskaźnik odnosi się do pojazdów z kartami parkingowymi. Przyjęta regulacja zawiera również wskazanie sposobu w jaki przyjęty wskaźnik powinien zostać osiągnięty.
Natomiast do rozważenia pozostaje kwestia czy wprowadzenie takiej regulacji pozostaje w sprzeczności z art. 12a ust. 2 pkt 2 ustawy o drogach publicznych.
Zgodnie z art. 12a ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 460 z późn. zm.) organ właściwy do zarządzania ruchem na drogach wyznaczając miejsca przeznaczone na postój pojazdów wyznacza stanowiska postojowe dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową, o której mowa w art. 8 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, zwaną dalej "kartą parkingową":
1) na drogach publicznych;
2) w strefach zamieszkania, o których mowa w art. 2 pkt 16 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym;
3) w strefach ruchu, o których mowa w art. 2 pkt 16a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym.
Zgodnie z ust 2 tego paragrafu stanowiska postojowe, o których mowa w ust. 1, w miejscu przeznaczonym na postój pojazdów wyznacza się w liczbie nie mniejszej niż:
1) 1 stanowisko - jeżeli liczba stanowisk wynosi 6-15;
2) 2 stanowiska - jeżeli liczba stanowisk wynosi 16-40;
3) 3 stanowiska - jeżeli liczba stanowisk wynosi 41-100;
4) 4% ogólnej liczby stanowisk jeżeli ogólna liczba stanowisk wynosi więcej niż 100.
W niniejszej sprawie istotne jest rozstrzygnięcie czy przy uchwalaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego organ uchwałodawczy obowiązany jest do uregulowania ilości miejsc postojowych dla pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową w zgodzie z powołanym wyżej przepisem.
Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd organu, iż regulacje w zakresie liczby miejsc postojowych zapisane w ustawie o drogach publicznych są skierowane do organów właściwych do zarządzania ruchem na drogach i odnoszą się wyłącznie do miejsc postojowych zlokalizowanych na drogach publicznych, w strefach zamieszkania oraz w strefach ruchu.
Organ uchwałodawczy podejmując uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie wie czy w obszarze przeznaczonym pod budownictwo, tak jak mamy do czynienia w niniejszej sprawie, w obszarze objętym postanowieniami planu zostanie wyznaczona strefa zamieszkania czy tez strefa ruchu.
Z powyższych względów podzielić należy pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 27 listopada 2015 r., sygn. akt II SA/Wr 627/15, iż prawidłową realizacją obowiązku nałożonego mocą znowelizowanego art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym będzie już wskazanie, że w ramach dopuszczonej minimalnej liczby miejsc do parkowania przewidziane zostały miejsca przeznaczone na parkowanie pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową. W zmienionym brzmieniu art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, pojęcie "minimalnej liczby miejsc" odnieść należy zarówno do ogólnej liczby miejsc do parkowania, jak i miejsc przeznaczonych dla posiadaczy kart parkingowych. Taką interpretację potwierdza posłużenie się przez ustawodawcę po sformułowaniu "minimalną liczbę miejsc do parkowania" zaimkiem "w tym" w sensie "wliczając w to" i brak poprzedzenia przecinkiem pozostałej części zdania "miejsca przeznaczone na parkowanie pojazdów zaopatrzonych w kartę parkingową". Oznacza to, że w ramach jednego ogólnego zbioru miejsc do parkowania traktowane są miejsca do parkowania oraz miejsca dla posiadaczy kart parkingowych. Nie potrzeba zatem w tym zakresie wskazywać odrębnej wartości liczbowej dla każdego z tych miejsc.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło