III SA/Gd 892/15

WyrokWSA w Gdańsku2016-01-21

Skład orzekający: Elżbieta Kowalik-Grzanka, Anna Orłowska, Felicja Kajut

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która czasowo przebywa poza miejscem stałego zameldowania z powodu złego stanu lokalu i braku mediów, opuściła to miejsce w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności, co uzasadnia wymeldowanie?
Ratio decidendi
Opuścić miejsce pobytu stałego w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności można jedynie poprzez dobrowolne i trwałe zerwanie więzi z tym miejscem, co oznacza zaprzestanie koncentrowania w nim centrum życiowych interesów. Czasowa nieobecność, nawet regularna, spowodowana obiektywnymi czynnikami jak zły stan lokalu czy brak mediów, nie stanowi podstawy do wymeldowania, jeśli osoba nadal utrzymuje więź z lokalem i zamierza do niego powrócić.
Stan faktyczny
Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa złożył wniosek o wymeldowanie E. M. z lokalu, twierdząc, że opuściła go na stałe. Organ pierwszej instancji odmówił wymeldowania, uznając pobyt za czasowy z powodu złego stanu lokalu i braku mediów. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Instytut złożył skargę do WSA, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych, naruszenie przepisów o ewidencji ludności i k.p.a., w tym brak należytego ustosunkowania się do zarzutów odwołania oraz naruszenie zasady czynnego udziału strony.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Anna Orłowska, Sędzia WSA Felicja Kajut, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa Państwowy Instytut Badawczy w P. Rolniczy Zakład Doświadczalny w Ż. na decyzję Wojewody [...] z dnia 5 października 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę. Decyzją z dnia 5 października 2015 r. nr [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity:. Dz. U. z 2013 r., poz. 267; dalej w skrócie "k.p.a.") w związku z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 roku o ewidencji ludności (Dz. U. z 2010 r., Nr 217, poz. 1427 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania Instytutu [...] w [...] w [...], reprezentowanego przez adwokata M. L. od decyzji Wójta Gminy [...] z dnia 7 sierpnia 2015 roku nr [...] orzekającej o odmowie wymeldowania E. M. z pobytu stałego z lokalu [...] w miejscowości [...] gmina [...], utrzymał w mocy zakwestionowaną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że postępowanie o wymeldowanie E. M. z pobytu stałego z lokalu nr [...] w miejscowości [...] w gminie [...], wszczęto z wniosku S. Ż. dyrektora Instytutu [...] w [...] Oddział w [...]. W uzasadnieniu wniosku podano, że wymieniona około cztery lata temu opuściła przedmiotowy lokal i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Obecnie zamieszkuje pod adresem Ż. [...]. Wnioskodawca wyjaśnił, że lokal odcięły jest od mediów a dostęp do niego jest otwarty. Jego stan nie wskazuje zaś na to, że jest zamieszkiwany. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, organ pierwszej instancji ustalił, że E. M. nie wyraziła woli opuszczenia omawianego lokalu a jej pobyty poza nim mają charakter czasowy i związane są ze złym stanem lokalu jak również odcięciem przez właściciela dostępu do mediów (woda i prąd), co w powiązaniu z problemami finansowymi uniemożliwia realizowanie w nim wszystkich podstawowych czynności życiowych wymienionej. E. M. mieszka w spornym lokalu ale ze względu na brak wody i ogrzewania swoje rzeczy przechowuje w mieszkaniu przyjaciela pod adresem Ż. [...]. Tam również przygotowuje posiłki i korzysta z łazienki, a w okresie zimowym również śpi. Obecnie, w związku z podjęciem pracy, zaczęła spłacać zaległy czynsz. Planuje, w miarę możliwości finansowych, sukcesywnie remontować mieszkanie oraz uruchomić ogrzewanie. Ma nadzieję, że właściciel ponownie podłączy media w lokalu. Powyższe ustalenia stanowiły podstawę dla organu pierwszej instancji do wydania decyzji o odmowie wymeldowania E. M. z miejsca pobytu stałego. W odwołaniu od ww. decyzji organu pierwszej instancji Instytut [...] w [...] -Oddział w [...] podniósł zarzuty: - błędu w ustaleniach faktycznych polegających na przyjęciu, że omawiany lokal stanowi centrum życiowe E. M. w sytuacji, gdy brak w nim mediów niezbędnych do zamieszkania, a wymieniona wszystkie swoje rzeczy przeniosła do innego lokalu, w którym też przebywa w okresie zimowym; - naruszenia art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 roku o ewidencji ludności poprzez przyjęcie, że incydentalne przebywanie w lokalu lub jego okolicy jest tożsame z jego zamieszkiwaniem; - naruszenia art. 7 k.p.a. w zw. z art.ewa77 k.p.a. poprzez błędną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego; - naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak uzasadnienia odmowy uznania za wiarygodne zeznań świadków R. G., H. P., S. Ż., H. S. oraz uznania za wiarygodne zeznań skonfliktowanych ze skarżącym sąsiadów E. M.; - naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. polegającego na uniemożliwieniu skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego oraz zgłoszenia wniosków. Rozpoznając niniejszą sprawę organ odwoławczy uznał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Organ orzekający o odmowie wymeldowania za podstawę decyzji przyjmuje przesłankę określoną w art. 35 ustawy o ewidencji ludności z dnia 24 września 2010 roku. Wskazany artykuł stanowi, że podmiotem decyzji o wymeldowaniu może być jedynie osoba, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych w sprawach dotyczących wymeldowania wskazuje, iż przedmiotowe opuszczenie musi mieć charakter dobrowolny i trwały. W związku z tym organ odwoławczy rozpatrując niniejszą sprawę miał za zadanie ustalić, czy E. M. mieszka w miejscu pobytu stałego czy też opuściła je w sposób dobrowolny i stały. Zgromadzony materiał dowodowy wskazuje na okoliczność czasowego przebywania E. M. poza miejscem pobytu stałego, gdzie czasowo koncentruje swoje sprawy życiowe, tj. spożywa posiłki, korzysta z łazienki, przechowuje swoje rzeczy osobiste a w okresie zimowym również nocuje. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego stan przedmiotowego lokalu uniemożliwia wymienionej koncentrowanie w nim jej wszystkich spraw życiowych i jest przyczyną okresowego opuszczania przez nią omawianego lokalu. W obliczu, potwierdzonego również przez skarżącego, odcięcia przez właściciela tego lokalu mediów w związku z zadłużeniem, trudno opuszczenie to nazwać dobrowolnym. Potwierdzeniem tego są również informacje o utrudnianiu przez właściciela lokalu dostępu do niego poprzez zamknięcie głównych drzwi do pałacu i nie udostępnienie klucza do nich E. M. W ocenie organu drugiej instancji nie budzi wątpliwości, iż pomimo nieprzebywania stale w spornym lokalu wymieniona nie zerwała z nim więzi, bywa w nim, co wynika z zeznań świadków. Występowała do skarżącego z prośbą o umożliwienie jej odpracowania powstałego w czasie pozostawania bez pracy zadłużenia, a po podjęciu pracy zaczęła je spłacać. Planuje remont, uruchomienie ogrzewania, ma nadzieję na ponowne podłączenie w tym lokalu mediów, co umożliwiłoby jej korzystanie w pełni, przez cały rok. ze spornego lokalu. W świetle powyższego nie można również uznać, że opuszczenie przedmiotowego lokalu ma charakter trwały. Odnosząc się do podnoszonych w odwołaniu zarzutów skarżącego dotyczących naruszenia art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. organ odwoławczy wskazał, że zarówno S. Ż. - dyrektor Instytutu [...] w [...] - Oddział w [...] jak i H. S., która zatrudniona jest u skarżącego, jako księgowa, w składanych do protokołu wyjaśnieniach nie potwierdzili jednoznacznie, że E. M. nie zamieszkuje w spornym lokalu. H. S. w swoich zeznaniach z dnia 03.06.2015 r. wyjaśniła, że wymieniona zamieszkała u A. Z. pod adresem [...] [...] i jego lokal stanowi jej centrum życiowe, jednak dodaje, że wymieniona nie odbiera kierowanej tam korespondencji. Wskazała również, że "Fakt zamieszkiwania E. M. pod adresem [...] w [...] mogą potwierdzić inni mieszkańcy bo to mała społeczność". Z kolei S. Ż. w wyjaśnieniach składanych w dniu 03.06.2015 r. stwierdził, że przez okres kilku lat nie zauważył bytności E. M. w lokalu [...] w Ż. Wniósł również o przesłuchanie świadków, najbliższych sąsiadów wymienionej: R. G. oraz J. K., którzy w swoich zeznaniach do protokołu potwierdzili, że wymieniona w spornym lokalu bywa oraz przychodzi do nich po wodę. Potwierdziło to zeznania świadków E. S. i S. S., którzy w swoich zeznaniach do protokołu wskazali na zamieszkiwanie wymienionej w spornym lokalu. Skarżący kwestionował bezstronność tych świadków. Organ drugiej instancji zgodził się z zarzutem skarżącego, że organ pierwszej instancji naruszył art. 10 § 1 k.p.a., który mówi, że organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom postępowania czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Jednak w ocenie organu odwoławczego naruszenie tego artykułu nie miało istotnego wpływu na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy, gdyż zebrany w prowadzonym postępowaniu materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia. Mając na uwadze powyższe okoliczności organ odwoławczy uznał, że decyzja o odmowie wymeldowania E. M. z pobytu stałego znajduje uzasadnienie faktyczne i prawne. W skardze na wyżej wskazaną decyzję organu odwoławczego Instytut [...] w P. – [...] w [...] wniósł o jej uchylenie. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono: - naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak zamieszczenia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyczerpującego ustosunkowania się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w treści odwołania, w szczególności zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych, oraz naruszenia art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, - naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego w szczególności zeznań świadków S. Ż. oraz H. S. (dokonanie wykładni sprzecznej z treścią i intencją wypowiedzi świadków), - naruszenie art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności poprzez błędną interpretację polegającą na przyjęciu, iż incydentalne przebywanie w lokalu lub jego okolicy jest tożsame z zajmowaniem tego lokalu oraz umiejscowieniem w nim centrum życiowego. W uzasadnieniu skargi wskazano m.in., że sposób rozpoznania odwołania jak i rozpatrzenie wszystkich podniesionych zarzutów nie odpowiada wymogom wynikającym z art. 107 § 3 k.p.a. Obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę – w ramach uzasadniania podjętej decyzji - jest zatem ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Odzwierciedlenie tego winno znaleźć się w uzasadnieniu decyzji. Brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi bowiem naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to z kolei skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji. Na organie odwoławczym ciąży obowiązek ustosunkowania się do wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów, zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 kpa., przez wskazanie faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, dla których odmówił innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, a także przyczyn, dla których wnioskowanych dowodów nie przeprowadził i dlaczego nie uznał zasadności argumentów podniesionych w odwołaniu. Tymczasem organ drugiej instancji w ogóle nie odniósł się do podniesionego w odwołaniu zarzutów błędu w ustaleniach faktycznych oraz błędnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności zeznań świadków. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ drugiej instancji konstatuje, iż E. M. pomimo nieprzebywania w lokalu położonym w [...] nie zerwała z nim więzi. Organ drugiej instancji wprost wskazał, iż ustalenie o "bywaniu" E. M. w przedmiotowym lokalu oparł na zeznaniach świadków. Tymczasem podniesione zarzuty dotyczyły właśnie oceny zeznań świadków, błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego polegającą na oparciu orzeczenia wyłącznie na zeznaniach świadków, którzy zeznali, że widują E. M. w okolicach lokalu nr [...] w [...] co nie jest tożsame w ustaleniem, że lokal nr [...] w [...] stanowi centrum życiowe E. M. oraz błędną ocenę zeznań R. G., H. P., S. Ż., H. S., które jakoby nie wskazują na to aby E. M. nie mieszkała w lokalu [...] w Ż., w sytuacji gdy świadkowie ci podali, że E. M. przebywa na stałe w mieszkaniu A. Z. pod adresem Ż. [...]. Skarżący podniósł ponadto, że organy dały wiarę świadkom E. i S. S., którzy zeznali, iż widują E. M. w okolicach lokalu nr [...] w Ż. Jednakże pozostali świadkowie: R. G., H. P., S. Ż., H. S., zeznali, iż E. M. przebywa na stałe w mieszkaniu A. Z. pod adresem Ż. [...]. Zaniechanie przez organ drugiej instancji dokonania oceny sprzecznych i przeciwstawnych dowodów stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania, które z kolei implikuje konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Organ drugiej instancji wskazał ponadto w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, iż dał wiarę zeznaniom E. M., w których podała, iż długo nie miała pracy ani środków na odnowienie lokalu oraz deklaracji E. M., iż zamierza uregulować zadłużenie. Organ odwoławczy przytoczył podane przez E. M. deklaracje, iż zamierza ona dokonać remonty, uruchomić ogrzewanie, uzyskać podłączenie mediów do lokalu. Deklaracje E. M. oraz zeznania świadków S. o jej "bywaniu" w lokalu położonym pod adresem Ż. [...] legły u podstaw konstatacji organu II instancji, iż E. M. zachowała więź z ww. lokalem. W ocenie skarżącego stanowisko organu odwoławczego jest błędne albowiem wskazane powyżej okoliczności są nierelewantne dla ustalenia tego czy lokal pod adresem Ż. [...] jest centrum życiowym E. M. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż składane prze E. M. deklaracje w przedmiocie remontów i regulowania opłat nie mogą zostać uznane za dowód więzi z przedmiotowym lokalem. Ponadto zasadniczą okolicznością, którą należy ustalić w toku postępowania na podstawie art. 35 ustawy o ewidencji ludności jest to czy dana osoba posiada centrum życiowe pod określonym adresem. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że zameldowanie jak i wymeldowanie są aktami rejestracji danych dotyczących pobytu danej osoby w określonym lokalu, bądź ustania tego pobytu w dotychczasowym miejscu i opuszczenia lokalu. Pod pojęciem pobytu stałego rozumie się zaś zamieszkiwanie określonej osoby w danym miejscu, z zamiarem stałego, przebywania. Tym samym zamieszkiwanie w lokalu, w rozumieniu powyższego przepisu, powinno łączyć się ze skoncentrowaniem w tym lokalu centrum życiowego danej osoby. Tymczasem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż E. M. koncentruje swoje sprawy życiowe, tj. spożywa posiłki, korzysta z łazienki, przechowuje swoje rzeczy osobiste w innym lokalu niż lokal, w którym jest zameldowana. Nadto podkreślenia wymaga fakt, iż E. M. w piśmie z dnia 3 sierpnia 2015 r. oświadczyła, iż przeniosła swoje rzeczy osobiste do mieszkania A. Z. Zeznania świadka korespondują z protokołem oględzin lokalu podczas, których ustalono, iż w mieszkaniu pod adresem Ż. [...] brak jest sztućców oraz urządzeń umożliwiających przygotowywanie i spożywanie posiłków, na ścianie wisi kalendarz sprzed 9 lat, w łazience brak jest oświetlenia a muszla toaletowa jest zabrudzona. Wszystkie te okoliczności znamionują brak czynnego korzystania z lokalu. Wbrew twierdzeniom organu odwoławczego należy również wskazać, iż organ pierwszej instancji dopuścił się rażącego naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego oraz zgłoszenia wniosków dowodowych lub innych żądań w ten sposób, że organ pierwszej instancji wydał decyzję administracyjną przed upływem zakreślonego stronie terminu na zgłoszenie ww. wniosków. Zawiadomienie o zakończeniu postępowania dowodowego oraz informacja o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i zgłoszenia wniosków została odebrana przez skarżącego w dniu 12 sierpnia 2015 r. Natomiast decyzja w przedmiotowej sprawie została odebrana już dnia następnego, tj. 13 sierpnia 2015 r. Z uwagi na fakt, iż korespondencja nadawana była listami poleconymi za zwrotnym powiedzeniem odbioru organ pierwszej instancji winien przed wydaniem decyzji zapoznać się z datą odbioru zawiadomienia o zakończeniu czynności dowodowych przez stronę i wstrzymać się z wydaniem decyzji do upływu terminu uprzednio zakreślonego stronom terminu na zapoznanie się z aktami i ewentualne złożenie wniosków dowodowych. Należy wskazać, iż zasada czynnego udziału strony w postępowania wyrażona w art. 10 k.p.a. ma charakter zasady ogólnej i należy do podstawowych zasad postępowania administracyjnego. Należy wskazać, iż skarżący uczestniczył aktywnie w czynnościach postępowania dowodowego a w odwołaniu przedstawiła odmienną niż organ ocenę materiału dowodowego. Powyższe okoliczności wskazują, iż skarżący prawidłowo zawiadomiony o zakończeniu czynności postępowania dowodowego skorzystałby z uprawnienia przewidzianego w art. 10 § 1 k.p.a. in fine poprzez zaprezentowanie swojego stanowiska procesowego oraz złożenie wniosków dowodowych - wniosku o konfrontację świadków, których zeznania są sprzeczne. W związku z powyższym konstatacja organu odwoławczego, iż naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. nie miało istotnego wpływu na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy jest niezasadna. Należy bowiem wskazać, iż art. 10 § 1 k.p.a. służy nie tyle ustaleniu prawdy obiektywnej w postępowaniu, temu bowiem służą art. 7 i 77 k.p.a., co jest gwarantem praw strony w postępowaniu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swojego wcześniejszego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub inne rozstrzygnięcie z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, w tym aktów organów jednostek samorządu terytorialnego, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów. Co istotne, sąd administracyjny nie ocenia zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji publicznej pod kątem jego słuszności bądź też celowości. Sąd administracyjny nie rozpatruje również sprawy, kierując się zasadami współżycia społecznego. Z kolei postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle zarzutów w niej podniesionych punkt wyjścia do rozważań na temat prawidłowości procedowania przez organy administracji jak i wydanych w toku postępowania aktów administracyjnych stanowić winna wykładnia art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 roku o ewidencji ludności (tekst jednolity: Dz.U z 2015 r., poz. 388), który w dacie orzekania przez organy administracji stanowił, iż organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Sąd zwraca uwagę, iż instytucje zameldowania oraz wymeldowania z lokalu mają charakter wyłącznie ewidencyjny i jako takie – nie rodzą żadnych uprawnień do lokalu, ani też nie przesądzają o ich utracie. Są to zatem wyłącznie akty, których istota sprowadza się do administracyjnej rejestracji danych o rzeczywistym miejscu pobytu oznaczonej osoby. Zwrócić należy jednak uwagę, że ustalenie stanu przebywania na stałe w danym lokalu nie wyłącza możliwości przejściowej nieobecności czy też występowanie nawet regularnych okresów fizycznej nieobecności w miejscu stałego zameldowania, co nie upoważnia jeszcze do automatycznego stwierdzenia, iż zameldowany opuścił je w rozumieniu, jakie nadaje temu terminowi art. 35 ustawy o ewidencji ludności. O stosownym opuszczeniu może być mowa dopiero wtedy, gdy całokształt zachowań zameldowanego będzie wskazywał na to, iż lokal, w którym był na stałe zameldowany, przestał być miejscem koncentracji jego interesów życiowych. W tym świetle podnieść również należy, iż organy administracyjne obu instancji, wydając decyzje w określonej sprawie, winny uwzględniać dorobek orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego (zob. sygn. akt K 20/01, publ. OTK-A 2002/3/34) oraz sądowoadministracyjnego, zgodnie z którym organy administracji nie badają uprawnień danej osoby do przebywania w lokalu. Stosownie do utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. w tej materii wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 września 1999 r., V SA 252/99, baza Lex nr 49952 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2000 r., V SA 1784/99, baza Lex nr 49415) ustalenia winny się koncentrować jedynie wokół tego, czy dana osoba opuściła lokal i czy opuszczenie to nastąpiło w sposób dobrowolny i trwały. Co istotne, takie ustalenia muszą być dokonane w sposób rzetelny z poszanowaniem reguł wyznaczonych przez kodeks postępowania administracyjnego, przy czym organ administracji zobowiązany jest mieć na względzie zwłaszcza art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Generalnie zadaniem organu administracji publicznej jest bowiem wyczerpujące zebranie materiału dowodowego i wyjaśnienie okoliczności sprawy w sposób przekonywujący. Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego z punktu widzenia zaistnienia przesłanki do wymeldowania, w ocenie Sądu, prowadzi do wniosku, iż E. M. nie korzysta z lokalu w sposób ciągły. W/w nie przebywa bowiem w lokalu z dnia na dzień, zwłaszcza w okresie zimowym z uwagi na brak ogrzewania i wody. Lokal w którym się stołuje i myje jest jej udostępniany przez przyjaciela natomiast nie jest to dla niej centrum życiowe (vide: protokół przesłuchania strony – k.10 akt administracyjnych oraz zeznanie św. A. Zielińskiego). Takim nadal jest dla niej lokal zakładowy, otrzymany przez męża. Po śmierci męża ponownie się do niego wprowadziła, korzysta z niego nadal, przechowując tam swoje rzeczy. W świetle materiału dowodowego nie budzi wątpliwości, że dostęp do lokalu jest jej utrudniany natomiast uczestniczka postępowania chce w nim mieszkać na stałe, co wynika ze zgłaszanej do kierownictwa obiektu chęci spłacenia zadłużenia. Brak ciągłości przebywania w lokalu wynika ze złego stanu lokalu. Zauważyć także trzeba, że opuszczenie lokalu za życia męża, związane było z jego nałogiem. Po śmierci męża E. M. do lokalu powróciła i od tego czasu czyni starania aby móc w nim mieszkać na stałe (dowód: pismo do Dyrektora z dn. 14.05.13r. k.11, 7.03.14r. k.14). Zdaniem Sądu dowody zebrane w sprawie potwierdzają, że spornego lokalu nie opuściła trwale i dobrowolnie (zeznania świadków: S. k. 26,27, R. G. k. 69, J. K. k.68) a tylko ta przesłanka ma znaczenie dla ustalenia czy wniosek o wymeldowanie mógł być przez organy uwzględniony. Zeznania pozostałych świadków H. S. k.35, H. P. k.61 wskazują, że uczestniczka w lokalu nie mieszka. Zwrócić należy uwagę, że brak uwzględnienia wniosku nie nastąpił z powodu ustalenia, że E. M. w lokalu mieszka. Przyczyną odmowy wymeldowania było prawidłowe ustalenie, że lokalu tego nie opuściła trwale i dobrowolnie. Odcięcie mediów, utrudnianie dojścia do lokalu są okolicznościami potwierdzającymi to ustalenie. Na marginesie dodać jedynie należy, że istota sporu między skarżącym a uczestniczką postępowania dotyczy tytułu prawnego E. M. do spornego lokalu. Ta kwestia jednak nie może być rozstrzygana w drodze postępowania administracyjnego o wymeldowanie, na co zwrócił uwagę Sąd we wcześniej zaprezentowanych rozważaniach. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja organu odwoławczego jak i poprzedzająca ją decyzja Wójta Gminy [...] są zgodne z prawem. Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów procedury, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie znajdując zaś podstaw do stwierdzenia z urzędu, że ww. rozstrzygnięcia wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 ww. ustawy, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło