II GZ 984/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-10-11

Skład orzekający: Gabriela Jyż

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ogłoszenie upadłości spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej skutkuje wygaśnięciem z mocy prawa decyzji administracyjnej o ustanowieniu zarządcy komisarycznego, a tym samym bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie tej decyzji?
Ratio decidendi
Zgodnie z przepisami Prawa upadłościowego, z dniem ogłoszenia upadłości spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej wygasa ustanowiony zarząd komisaryczny. Skutkuje to bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego kontroli legalności decyzji ustanawiającej zarządcę komisarycznego, co uzasadnia umorzenie tego postępowania.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny umorzył postępowanie w sprawie skarg na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) o ustanowieniu zarządcy komisarycznego w SKOK J. w Cz. Uzasadnieniem umorzenia było ogłoszenie upadłości tej SKOK, co zdaniem Sądu I instancji spowodowało wygaśnięcie decyzji KNF i bezprzedmiotowość postępowania. Strony skarżące wniosły zażalenie, zarzucając m.in. naruszenie przepisów PPSA i Prawa upadłościowego, twierdząc, że decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne i nie wygasła z mocy prawa.
Rozstrzygnięcie
Oddalić zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 11 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Rady Nadzorczej S. K. O. – K. J. w Cz. i K. S. K. O. – K. w S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 8 czerwca 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 2459/15 w zakresie umorzenia postępowania sądowego w sprawie ze skarg Rady Nadzorczej S. K. O. – K. J. w Cz. i K. S. K. O. – K. w S. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie ustanowienia zarządcy komisarycznego postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. umorzył postępowanie sądowe wywołane skargą Rady Nadzorczej S. K. O. – K. J. w Cz. oraz K. S. K. O. – K. w S. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] sierpnia 2015 r., w przedmiocie ustanowienia zarządcy komisarycznego. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzją z [...] sierpnia 2015 r. Komisja Nadzoru Finansowego ustanowiła z dniem 11 sierpnia 2015 r. w S. K. O. – K. J. w Cz. zarządcę komisarycznego do czasu wykonania zadań określonych w pkt 5 decyzji. Decyzja ta stała się przedmiotem skarg zarówno Rady Nadzorczej S. Kasy O.-K. J. w Cz. i K. S. K. O.-K. w S.. Pismami z 6 czerwca 2016 r. KNF wniosła o umorzenie postępowania w sprawach z obydwu skarg wskazując jako okoliczność ogłoszenie upadłości S. K. O.-K. J. w Cz., mocą postanowienia Sądu Rejonowego Katowice Wschód w Katowicach Wydział X Gospodarczy z dnia 2 czerwca 2016 r., sygn. akt X Gk 242/16/3, którym ogłoszono upadłość wymienionego podmiotu wyznaczając jednocześnie syndyka masy upadłości. Sąd I instancji wskazując na treść art. 433 pkt 1 i 2 w zw. z art. 441a ust. 4 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 233 ze zm.), stwierdził, że w stanie faktycznym sprawy, gdzie zarząd komisaryczny wygasł zaś przedmiotem sprawy była decyzja KNF ustanawiająca zarządcę komisarycznego to bezprzedmiotowe stało się orzekanie o zgodności z prawem tego rozstrzygnięcia. Rada Nadzorcza S. K. O. – K. J. w Cz. oraz K. S. K. O. – K. w S. zażaleniem z zaskarżyły w całości postanowienie Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie: 1. art. 161 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) poprzez umorzenie postępowania na podstawie błędnego założenia, że decyzja będąca przedmiotem skargi wygasła podczas gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne; 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 433 pkt 1 i 2 w zw. z art. 441 ust. 4a ustawy prawo upadłościowe poprzez uznanie, że z przepisów tych wynika, iż z dniem ogłoszenia upadłości spółdzielczej kasy oszczędnościowo – kredytowej wygasa decyzja administracyjna o ustanowieniu zarządcy komisarycznego; 3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 73 ust. 6 ustawy o spółdzielczych kasach oszczędnościowo – kredytowych poprzez umorzenie postępowania, a w konsekwencji brak merytorycznego rozpoznania sprawy, czym sąd naruszył także art. 78 Konstytucji pozbawiając skarżącą prawa do rozpoznania sprawy przez sąd; 4. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 162 k.p.a. poprzez pominięcie wynikającej z art. 162 k.p.a. zasady, że wygaśnięcie decyzji administracyjnej następuje w drodze decyzji administracyjnej. Podnosząc te zarzuty wnoszące zażalenie strony wniosły o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Komisja Nadzoru Finansowego w odpowiedzi na zażalenie wniosła o jego oddalenie jako bezzasadnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z przepisami ustawy Prawo upadłościowe, które legły u podstaw orzeczenia Sąd I instancji umarzającego postępowanie sądowoadministracyjnej wywołane skargami Rady Nadzorczej S. K. O. – K. J. w Cz. oraz K. S. K. O. – K. w S. na decyzję KNF ustanawiającą zarządcę komisarycznego, art. 433 pkt 1 i 2 w zw. z art. 441a ust. 4, z dniem ogłoszenia upadłości organy zarządzające i nadzorcze banku (S. K. O. – K.) ulegają rozwiązaniu jak również wygasają zarząd komisaryczny, powołanie likwidatora oraz uprawnienia kuratora ustanowionego na podstawie przepisów ustawy Prawo bankowe. Powołana regulacja w sposób klarowny i niepozostawiający wątpliwości określa, że ustanowiony zarząd komisaryczny wygasa z chwilą ogłoszenia upadłości podmiotu, w którym tego rodzaju zarząd został ustanowiony (pkt 2 art. 433 ustawy Prawo upadłościowe). Konsekwencją takiej konstrukcji postępowania upadłościowego jest wyeliminowanie, poprzez wygaśnięcie, z obrotu prawnego rozstrzygnięcia (decyzji) ustanawiającej zarząd komisaryczny z mocy prawa. Taki stan powoduje, że zbędnym jest wydawanie przez organ, który ustanowił zarząd komisaryczny, decyzji tenże zarząd odwołującej. Tego typu decyzja w istocie zmierzałaby wyłącznie do potwierdzenia zaistniałego stanu prawnego powstałego z mocy obowiązującego prawa, nie kształtowałaby natomiast jakiejkolwiek sytuacji prawno – podmiotowej. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, uznać należy za prawidłowe, objęte zażaleniem, postanowienie Sądu I instancji. W sytuacji, gdy ogłoszono upadłość SKOK J. w Cz. skutkującą wygaśnięciem zarządu komisarycznego ustanowionego decyzją Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] sierpnia 2015 r., postępowanie sądowoadministracyjnej przedmiotem, którego była kontrola zgodności z prawem tejże decyzji stało się bezprzedmiotowe. Wobec niewadliwego stwierdzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaistnienia bezprzedmiotowości postępowania, Sąd ten zasadnie umorzył toczące się przed nim postępowanie, stosowanie do art. 161 § 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło