III SA/Gl 2195/15
WyrokWSA w Gliwicach2016-02-08
Skład orzekający: Barbara Brandys-Kmiecik, Anna Apollo, Krzysztof Kandut
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może nałożyć na stronę obowiązki dotyczące ewidencji odpadów i przekazywania danych, które wynikają z przepisów prawa, w drodze decyzji administracyjnej, zamiast jedynie powołać się na te przepisy?Ratio decidendi
Organ administracji nie może nakładać w drodze decyzji administracyjnej obowiązków, które wynikają bezpośrednio z przepisów prawa powszechnie obowiązującego (np. ustawy o odpadach, prawa ochrony środowiska). Obowiązki te spoczywają na stronie z mocy samego prawa, a decyzja administracyjna może jedynie określać te elementy, które są przewidziane w przepisach szczególnych jako elementy pozwolenia lub zezwolenia. W przypadku braku podstawy prawnej do ustalenia dodatkowego obowiązku w decyzji, taki obowiązek należy uznać za pozbawiony podstawy prawnej.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o wydanie pozwolenia na wytwarzanie i przetwarzanie odpadów. Organ I instancji wydał decyzję, w której udzielił pozwolenia na określony okres, ale odmówił wydania pozwolenia na dalszy okres, uznając sposób gospodarowania odpadami za niezgodny z przepisami. Organ I instancji nałożył również szereg obowiązków na spółkę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję w części dotyczącej udzielenia pozwolenia i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, wskazując na brak ustaleń co do dalszego zagospodarowania odpadów oraz brak podstawy prawnej do nałożenia niektórych obowiązków. Jednocześnie utrzymało w mocy decyzję organu I instancji w części odmawiającej wydania pozwolenia na dalszy okres. Spółka zaskarżyła decyzję SKO do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędziowie Sędzia NSA Anna Apollo, Sędzia WSA Krzysztof Kandut (spr.), Protokolant Katarzyna Lisiecka-Mitula, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2016 r. przy udziale - sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. Sp. k. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zezwolenia na wytwarzanie i przetwarzanie odpadów oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. , na podstawie art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych ( t.j.: Dz. U. Nr 79 z 2001 r., poz. 856 ze zm..), art. 138 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa z siedzibą w K. od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie:
1. udzielenia Spółce pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów w okresie od [...] r. do [...] r. na działce o numerze ewidencyjnym [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w P. , na warunkach określonych w punktach od A do C tej decyzji,
2. odmowy wydania Spółce pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów w okresie od [...] r. do [...]r. na działce o numerze ewidencyjnym [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w P.
- uchyliło decyzję w zakresie opisanym w punkcie 1 i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz utrzymało w mocy decyzję organu I instancji w zakresie wskazanym w punkcie 2.
Decyzje zapadły w następującym stanie sprawy:
Wnioskiem z dnia 1 lutego 2015 r. spółka "A" Sp. z o.o. Sp. K. reprezentowana przez Komplementariusza wystąpiła do Prezydenta Miasta P. o wydanie pozwolenia na wytwarzanie odpadów oraz zezwolenia na przetwarzanie odpadów na działce o numerze ewidencyjnym [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w P. .
Po wszczęciu postępowania organ administracji zwrócił się do organu Gospodarki Przestrzennej o opinię co do zgodności wnioskowanego zamierzenia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Z udzielonej odpowiedzi zawartej w piśmie z dnia [...] r. nr [...] wynikało, że teren zlokalizowany przy ul. [...] (działka nr [...] ) zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta P. w obszarze pierwszym, zgodnie z uchwałą nr [...] Rady Miasta w P. z dnia [...] r. zmienioną Uchwałą nr [...] Rady Miasta w P. z dnia [...] r., przeznaczony jest pod tereny działalności produkcyjnej, baz i składów o symbolu A2P. Przeznaczeniem podstawowym terenu o symbolu P są: tereny produkcji, magazynów i składów, hurtowni, baz transportowych sprzętowych, warsztatów samochodowych i naprawczych. Jednakże, jeżeli na przedmiotowym terenie w istniejących obiektach prowadzona jest obecnie działalność w oparciu o wcześniej wydane decyzje i stanowi jej kontynuację, nie wykraczając poza zakres dotychczas prowadzonej działalności, wówczas, zgodnie z § 4 ust. 3 pkt 1 Planu, następuje adaptacja istniejącego zagospodarowania terenu i zagospodarowanie, dla którego inwestor uzyskał prawomocną decyzję. Według stanowiska organu Gospodarki Przestrzennej, przetwarzanie odpadów na terenie objętym Planem, na zasadzie kontynuacji prowadzonej obecnie działalności, nie jest sprzeczne z zapisem Planu, przy uwzględnieniu zapisów z zakresu ochrony środowiska wymienionych Planie.
Dalej organ I instancji ustalił, że Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska podtrzymała swoje stanowisko zawarte w piśmie z dnia [..] r. nr [...] , według którego w sytuacji, gdy podmiot nie planuje podjęcia działań w wyniku których uległby zmianie profil działalności firmy bądź nastąpiłaby ingerencja w środowisko związana z przekształceniem lub zmianą sposobu wykorzystania terenu albo wydana wcześniej decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie określa granicznej daty eksploatacji zrealizowanego przedsięwzięcia, nie ma podstaw formalno-prawnych do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów tylko wówczas, o ile jest wymagana (art. 42 ust. 4 ustawy o odpadach).
Organ ustalił i przyjął, że w przypadku wnioskodawcy przedmiotowa działalność jest kontynuacją działalności prowadzonej na podstawie decyzji nr [...] Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r. na wytwarzanie i odzysk odpadów i wyczerpuje opisaną powyżej sytuację, w związku z czym do wniosku o wydanie decyzji na przetwarzanie odpadów nie jest konieczne dołączenie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (rozdział 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j.: Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 ze zm.).
Wnioskowana działalność polegająca na przetwarzaniu i wytwarzaniu odpadów, uwzględniająca magazynowanie odpadów, prowadzona będzie na terenie działki nr [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w P. . Sortownia odpadów komunalnych umiejscowiona w powyższej lokalizacji została wpisana do Wojewódzkiego Planu Gospodarowania Odpadami (WPGO) jako instalacja zastępcza w Regionie II. Zgodnie z punktem 5.1.2. WPGO. Docelowo gospodarka odpadami w województwie śląskim będzie prowadzona z wykorzystaniem instalacji regionalnych, natomiast w okresie przejściowym, do czasu wybudowania regionalnych instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych, dopuszczalne będzie funkcjonowanie instalacji zastępczych (z uwzględnieniem art. 91 ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tj.: Dz. U. z 2013 r. poz. 1399 ze zm.). W przypadku awarii regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych lub w innych przypadkach, o których mowa w art. 38 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, uniemożliwiających przyjmowanie zmieszanych odpadów komunalnych lub odpadów zielonych od podmiotów odbierających odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, odpady te przekazuje się do instalacji przewidzianych do zastępczej obsługi tego Regionu, wskazanych w uchwale w sprawie wykonania WPGO (brak wystarczających mocy przerobowych jest jednym z możliwych kryteriów wyboru instalacji zastępczej do obsługi Regionu II, do którego należy Gmina P. ).
Ustalając ramy prawne sprawy organ stwierdził, że działalność polegająca na sortowaniu (przetwarzaniu) odpadów komunalnych przy ul. [...] w P. podlega przepisom Rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (Dz. U. z 2012 r., poz. 1052). Zgodnie z § 8 rozporządzenia, instalację istniejącą lub instalację, dla której przed dniem wejścia w życie rozporządzenia wydano decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach lub decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, lub której budowa lub eksploatacja rozpoczęła się przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, należy dostosować do wymagań określonych w rozporządzeniu w terminie nie dłuższym niż 36 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia, co oznacza, że instalacje należy dostosować do obowiązujących przepisów do dnia [...] r.
W myśl § 2 ust. 1 rozporządzenia, mechaniczno-biologiczne przetwarzanie zmieszanych odpadów komunalnych składa się z procesów mechanicznego przetwarzania odpadów i biologicznego przetwarzania odpadów połączonych w jeden zintegrowany proces technologiczny przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych w celu ich przygotowania do procesów odzysku, w tym recyklingu, odzysku energii, termicznego przekształcania lub składowania.
Organ administracji zauważył, że wnioskodawca w piśmie z dnia 9 marca 2015 r. wskazał, że od dnia [...] r. dokonując przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych, na instalacji uzyskiwana frakcja podsitowa będzie oznaczana kodem 19 12 12 i będzie podlegała dalszemu biologicznemu przetworzeniu (kompostowaniu). Ponieważ na terenie istniejącej sortowni odpadów brak jest instalacji (kompostowni) służącej do przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 12, odpady zostaną przekazane do przetworzenia na instalacji do biologicznego przetwarzania odpadów eksploatowanej przez Spółkę "A" w K. przy ul. [...] .
Organ ustalił, że instalacja eksploatowana przez Spółkę "A" w K. zlokalizowana jest na terenie Regionu I wskazanego w WPGO, przy czym instalacja ta nie jest regionalną instalacją do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych dla Regionu I, choć wcześniej została za taką uznana. Organ podkreślił, że zgodnie z punktem 5.1.2. WPGO, odpady komunalne zmieszane, pozostałości z sortowni odpadów komunalnych przeznaczone do składowania oraz odpady zielone muszą być zbierane i przetwarzane w ramach regionu, na którym zostały wytworzone.
Dalej organ zauważył, na podstawie analizy wniosku, że w toku przetwarzania odpadów może zostać odzyskanych i wytworzonych maksymalnie 6.600 Mg odpadów rocznie typu tworzywa sztuczne, metale, szkło co stanowi w najlepszym wypadku jedynie 9,6% masy całego strumienia odpadów poddanych przetworzeniu (68.640 Mg odpadów rocznie), co oznacza, że ponad 90% odpadów z całej masy odpadów poddawanych przetwarzaniu musi zostać poddanych dalszemu odzyskowi lub unieszkodliwianiu; po przetworzeniu powstają odpady o kodach 19 12 09 i 19 12 12, a po [...] r. będą to odpady klasyfikowane do kodu 19 12 12 - frakcja 0-80 mm przeznaczona do biologicznego kompostowania. Wprawdzie wnioskodawca wskazał, że wytwarzane odpady dające się wykorzystać energetycznie zostaną przekazane do przetworzenia na instalację do produkcji paliwa alternatywnego natomiast odpady wytworzone nadające się do dalszego przetworzenia zostaną przekazane do miejsc ich dalszego odzysku, a odpady stanowiące balast, które nie będą mogły zostać wykorzystane do produkcji paliwa alternatywnego, zostaną skierowane do unieszkodliwienia na składowisku odpadów, jednak nie zmienia to faktu, że rzeczywisty odzysk odpadów typu metale, tworzywa sztuczne, szkło na wnioskowanej sortowni to ok. 1% w 2012 r. i poniżej 0,5% w 2013r., a cała reszta (ponad 98%) odpadów, to odpady o kodach 19 12 09 i 19 12 12 stanowiące balast po sortowaniu odpadów (według danych Wojewódzkiej Bazy Odpadowej Województwa [...] ).
Z tego organ wywiódł, że przedłożony wniosek nie zakłada żadnych zmian w istniejącej instalacji do sortowania odpadów. Tak niewielka ilość odzyskanych surowców wtórnych świadczy o nieefektywności pracy instalacji i marnotrawstwie energii wykorzystanej do napędu urządzeń linii sortowniczej, a duża ilość wytworzonego w wyniku sortowania odpadu o kodzie 19 12 09 może świadczyć o dalszym pogorszeniu składu tej frakcji. Frakcja odpadów po procesie mechanicznym, która powinna po dacie [...] r. zostać poddana procesowi biologicznego przekształcenia, a została wydzielona ze zmieszanych odpadów komunalnych (w poprzednich latach w ilości ponad 98%), jest w dalszym ciągu zmieszanym odpadem komunalnym, a w wyniku przeprowadzonego procesu następuje jedynie czysto teoretyczna zmiana kodu odpadu z 20 03 01 na 19 12 12 (19 12 09). Oznacza to, że odpady, które wnioskodawca planuje przekazywać do przetworzenia na instalacji do biologicznego przetwarzania odpadów eksploatowanej przez Spółkę "A" w K. są w rzeczywistości nadal zmieszanymi odpadami komunalnymi, a takich odpadów, zgodnie z art. 20 ust. 7 ustawy o odpadach oraz zapisami pkt 5.1.2. WPGO, nie można przetwarzać poza obszarem Regionu gospodarki odpadami komunalnymi, na którym zostały wytworzone.
Organ dodał przy tym, że zamierzony sposób gospodarowania odpadami nie jest również zgodny z Rozporządzeniem Ministra Środowiska w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych w zakresie połączenia procesów mechanicznego i biologicznego przetwarzania odpadów w jeden zintegrowany proces technologiczny przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych. Zgodnie bowiem z § 3 ust. 3 powyższego rozporządzenia odpady wytwarzane w procesie mechanicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych są kierowane zgodnie z hierarchią postępowania z odpadami do odzysku lub unieszkodliwiania, z zastrzeżeniem § 4 ust. 1, który wskazuje, że w procesie mechanicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych wydziela się frakcję o wielkości co najmniej 0-80 mm ulegającą biodegradacji oznaczoną kodem 19 12 12, wymagającą zastosowania procesów biologicznego przetwarzania (w ramach zintegrowanego w jednym miejscu procesu).
Ponadto zamierzony sposób gospodarowania odpadami nie jest zgodny z zasadą bliskości wskazaną w art. 20 ust. 7 ustawy o odpadach, który zakazuje przetwarzania wskazanych odpadów poza obszarem Regionu gospodarki odpadami komunalnymi, na którym zostały wytworzone, a także z art. 20 ust. 2 ustawy o odpadach, wskazującym, że odpady, które nie mogą być przetworzone w miejscu ich powstania, przekazuje się, uwzględniając hierarchię, sposób postępowania z odpadami oraz najlepszą dostępną technikę lub technologię, do najbliżej położonych miejsc, w których mogą być przetworzone. W WPGO wskazano instalacje do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych, sortownie, kompostownie, instalacje do produkcji paliwa alternatywnego i składowiska - regionalne i zastępcze - i to do nich w pierwszej kolejności powinny trafiać wszystkie odpady wytworzone przez mieszkańców Regionu.
W uzupełnieniu powyższego organ dodał, że na sortowni wskazywanej przez wnioskodawcę nie ma w ogóle możliwości odzyskania ze strumienia zmieszanych odpadów komunalnych odpadów papieru i tektury, a jednym z celów głównych dla odpadów komunalnych wskazanym w WPGO jest zwiększenie udziału odzysku, w szczególności recyklingu w odniesieniu do szkła, metali, tworzyw sztucznych oraz papieru i tektury, jak również odzysku energii z odpadów, zgodnego z wymogami ochrony środowiska. Tego warunku (w zakresie odzysku papieru i tektur) przedmiotowa sortownia odpadów nie spełnia.
W złożonym w toku postępowania piśmie z dnia [...] r. strona podniosła, że instalacja sortowni odpadów zlokalizowana przy ul. [...] w P. została wskazana w WPGO jako instalacja zastępcza (sortownia odpadów komunalnych) i nie stanowi instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych w myśl zapisów Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 11 września 2012 r. w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych. W związku z wejściem w życie z dniem [...] r. przepisów § 8 w/w Rozporządzenia proces przetwarzania odpadów komunalnych zmieszanych na sortowni odpadów komunalnych niebędącej instalacją do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów musi być zgodny z wytycznymi Rozporządzenia, tzn. dokonać przetworzenia odpadów w taki sposób, aby wydzieloną frakcję do 80 mm poddać dalszym procesom biologicznego przetwarzania na instalacji dokonującej biologicznego przetworzenia odpadów. Taki właśnie sposób postępowania został wskazany we wniosku i jego uzupełnieniu i nie jest sprzeczny z zapisami art. 20 ust. 7 ustawy o odpadach, który zakazuje przetwarzania odpadów, które są przeznaczone do składowania.
Po zapoznaniu się ze stanowiskiem strony organ stwierdził, że warunek określony w § 8 w/w Rozporządzenia dotyczy wszystkich instalacji istniejących lub instalacji dla których przed dniem wejścia w życie rozporządzenia wydano decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach lub decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, lub której budowa lub eksploatacja rozpoczęła się przed dniem wejścia w życie rozporządzenia. Nie ma w Rozporządzeniu mowy o tym, na co wskazuje wnioskodawca, że prowadzący sortownię może spełnić warunki Rozporządzenia tylko w części dot. mechanicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych, szczególnie, że w § 8 jest mowa o wszystkich wymienionych instalacjach i konieczności dostosowania się do wymagań określonych w rozporządzeniu we wskazanym terminie.
Organ za niezgodne z art. 20 ust. 7 ustawy o odpadach uznał stanowisko strony co do sposobu postępowania z frakcją przeznaczoną do kompostowania (frakcja do 80 mm). Zmieszane odpady komunalne poddawane sortowaniu po wysortowaniu stanowią jedynie 1% surowców wtórnych i w praktyce w dalszym ciągu stanowią zmieszane odpady komunalne. Zezwolenie na prowadzenie takiej działalności byłoby akceptacją jedynie teoretycznej zmiany kodu odpadu z 20 03 01 na 19 12 12, natomiast w rzeczywistości żadna różnica nie wystąpiłaby. Taki stan rzeczy, po [...] r., nie byłby zgodny z ustawą o odpadach oraz WPGO.
Organ powołał przepis art. 46 ust. 1 ustawy o odpadach, zgodnie z którym właściwy organ odmawia wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów w przypadku gdy zamierzony sposób gospodarowania odpadami: 1) mógłby powodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub dla środowiska, 2) jest niezgodny z planami gospodarki odpadami, 3) jest niezgodny z przepisami prawa miejscowego. Przywołał także art. 186 ustawy Prawo ochrony środowiska, według którego organ właściwy do wydania pozwolenia odmówi jego wydania, jeżeli nie są spełnione wymagania, o których mowa w art. 141 ust. 2, art. 143 i art. 204 ust. 1, a w przypadku pozwolenia na wytwarzanie odpadów, o którym mowa w art. 181 ust. 1 pkt 4, oraz pozwolenia zintegrowanego - także jeżeli zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny z planami gospodarki odpadami, o których mowa w ustawie z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach.
W konsekwencji organ stwierdził, że zamierzony sposób gospodarowania odpadami po dniu [...] r. jest niezgodny z planami gospodarki odpadami (art. 46 ust. 1 pkt 2 ustawy o odpadach oraz art. 186 pkt 1 ustawy Prawo Ochrony Środowiska), co stanowi podstawę do odmowy wydania wnioskowanego zezwolenia na okres po dniu [...] r. Zaakceptował przy tym, uwzględniając m.in. kryteria określone w § 8 Rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (Dz. U. z 2012 r., poz. 1052), spełnienie przez spółkę warunków w okresie do [...] r.
Wobec powyższego Prezydent Miasta P. , powołując przepisy: art. 43 ust. 2, art. 46 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21 ze zm.), art. 181 ust. 1 pkt 4, art. 183 ust. 1, art. 188, art. 378 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tj.: Dz. U. z 2013 r. poz. 1232 ze zm.), rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. z 2014 r. poz. 1923) oraz art. 104 § 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (tj.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) ,
1) udzielił spółce pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów na działce nr [...] w P. w okresie od [...] r. do [...] r. oraz 2) odmówił tej spółce wydania pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów na w/w działce w okresie od [...] r. do [...] r.
Organ wyjaśnił, że spółka "A" Sp. z o.o. Sp. K. jest następcą prawnym Spółki "B" Sp. z o.o. z siedzibą w K. , powstałej z przekształcenia przedsiębiorcy W. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "B" W.S. w spółkę kapitałową. Spółce tej przysługuje użytkowanie wieczyste gruntów oraz własność budynków bazy transportowo-magazynowej (działka nr [...] ).
Udzielając pozwolenia odpadów organ określił rodzaje i parametry instalacji wskazując, że sortownia odpadów komunalnych stanowi instalację do przetwarzania odpadów komunalnych zmieszanych i odpadów selektywnie zbieranych, która dokonuje sortowania odpadów w sposób mechaniczny (sita bębnowe) z rozdziałem na frakcje do 20 mm i 20-40 mm oraz zapewniający ręczny odbiór surowców wtórnych na taśmach sortowniczych. Instalacja składa się ze stacjonarnych urządzeń technicznych obejmujących: przenośniki taśmowe, sita bębnowe obrotowe z elementami służącymi do rozdrabniania odpadów oraz ślimakiem - linią śrubową, powodującym wzdłużne przesuwanie odpadów, bębny łożyskowe na rolkach napędzanych silnikami elektrycznymi poprzez przekładnie zębate, taśmę sortowniczą z trzema stanowiskami sortowaczy. Wskazał przy tym, że w procesie przetwarzania odpadów wykorzystywane mogą zostać mobilne pojazdy w postaci pojazdu hakowego oraz ładowarki kołowej.
Następnie określił źródła powstawania albo miejsca wprowadzania do środowiska substancji lub energii, rodzaje odpadów przewidzianych do wytwarzania oraz ilości odpadów poszczególnych rodzajów przewidzianych do wytwarzania w ciągu roku, wskazał sposoby zapobiegania powstawaniu odpadów lub ograniczania ilości odpadów i ich negatywnego oddziaływania na środowisko. Dokonał opisu sposobu dalszego gospodarowania odpadami, z uwzględnieniem zbierania, transportu, odzysku i unieszkodliwiania odpadów, określił miejsca i sposoby oraz rodzaje magazynowanych odpadów.
W przypadku zezwolenia na przetwarzanie odpadów organ określił rodzaje i masę odpadów przewidywanych do przetwarzania i powstających w wyniku przetwarzania w okresie roku, miejsce i dopuszczoną metodę przetwarzania odpadów oraz rodzaj magazynowanych odpadów.
Ponadto organ zobowiązał "A" Sp. z o.o. Sp. K. do tego, aby:
1. odpady przeznaczone do przetwarzania, które znajdują się na placu przeznaczonym do przeładunku odpadów, były na bieżąco poddawane procesowi przetwarzania na linii sortowniczej;
2. zastosować odpowiednie środki mające na celu eliminację gryzoni,
3. prowadzić działalność w taki sposób, aby nie powodować uciążliwości zapachowych dla osób i firm będących w rejonie pracy sortowni,
4. prowadzić działalność w taki sposób, aby uniemożliwić rozwiewanie odpadów po terenach sąsiednich,
5. teren na którym jest prowadzona działalność polegająca na sortowaniu odpadów utrzymywać w należytej czystości i porządku,
6. dokonywać czyszczenia kół samochodów przed wyjazdem z terenu inwestycji, utrzymywania w czystości dróg dojazdowych,
7. ograniczać emisję pyłów do powietrza,
8. stosować środki zapobiegające pyleniu z obsługiwanych maszyn i urządzeń podczas prac prowadzonych w zakresie przetwarzania odpadów,
9. przetwarzać odpady z zachowaniem warunków, które nie spowodują zagrożenia dla życia, zdrowia ludzi lub środowiska,
10. podczas przyjmowania odpadów posiadać zaświadczenie z Regionalnych Instalacji do Przetwarzania Odpadów Komunalnych wskazanych w WPGO o braku mocy przerobowych do przetwarzania odpadów komunalnych powstałych
w Regionie II,
11. prowadzić działalność zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 11 września 2012 r. w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 1052),
12. prowadzić ilościową i jakościową ewidencję odpadów zgodnie z zapisami ustawy o odpadach,
13. przekazywać Marszałkowi Województwa [...] oraz do wiadomości Wydziału Ochrony Środowiska, Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej Urzędu Miasta P. , zbiorcze zestawienia danych o rodzaju i ilości odpadów oraz o sposobach gospodarowania tymi odpadami zgodnie z art. 37 ustawy o odpadach,
14. prowadzić działalność w sposób niekolidujący z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
15. postępować z odpadami w sposób zgodny z wymogami prawa.
Rozstrzygnięcie w powyższym zakresie Prezydent Miasta P. zawarł w decyzji z dnia [...] r.
W odwołaniu spółka zaskarżyła decyzję Prezydenta Miasta P. w części obejmującej
I. punkt 1:
- w zakresie opisanym w literze C punkt 1 tiret 10, tj. dotyczącym zobowiązania spółki do posiadania podczas przyjmowania odpadów zaświadczenia z Regionalnych Instalacji do Przetwarzania Odpadów Komunalnych wskazanych w Wojewódzkim Planie Gospodarki Odpadami dla Województwa [...] o braku mocy przerobowych do przetwarzania odpadów komunalnych powstałych
w Regionie II;
- w zakresie opisanym w literze C pkt 1 tiret 11, tj. dotyczącym zobowiązania spółki do prowadzenia działalności zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 11 września 2012 r. w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (Dz.U. z 2012 r., poz. 1052).
II. punkt 2 w zakresie odmowy wydania spółce pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów na działce nr [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w P. w okresie od [...] r. do [...] r.
Motywując zarzuty odnoszące się do punktu I spółka wskazała na naruszenie:
1. art. 8 Kpa poprzez nakładanie na stronę obowiązków nie wynikających z przepisów prawa, tj. zobowiązanie spółki do posiadania podczas przyjmowania odpadów zaświadczenia z Regionalnych Instalacji do Przetwarzania Odpadów Komunalnych wskazanych w Wojewódzkim Planie Gospodarki Odpadami dla Województwa [...] o braku mocy przerobowych do przetwarzania odpadów komunalnych powstałych w Regionie II,
2. § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 11 września 2012 r. w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (Dz.U. z 2012 r. poz. 1052) poprzez nie uwzględnienie, iż instalacja spółki może spełniać warunki rozporządzenia tylko w części, gdyż jest instalacją do mechanicznego przetwarzania odpadów komunalnych zmieszanych, a nie instalacją do mechaniczno-biologicznego przetwarzania, o jakiej mowa w rozporządzeniu,
3. art. 46 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2013 r. poz. 21 ze zm.) poprzez jego bezpodstawne zastosowanie i uznanie, iż zamierzony przez spółkę sposób gospodarowania odpadami po dniu [...] r. jest niezgodny z planami gospodarki odpadami; instalacja spółki jest ujęta w WPGO jako instalacja o statusie instalacji zastępczej i planowany przez skarżącą sposób zagospodarowania odpadów nie stoi w sprzeczności z punktem 5.1.2. WPGO, gdyż skarżąca poza Regionem I wskazanym w WPGO będzie dokonywała dalszego przetworzenia frakcji powstałej w wyniku mechanicznego przetworzenia oznaczonej kodem 19 12 12, a zatem odpadu, który nie został wymieniony w w/w punkcie i w związku z tym nie musi być poddany przetworzeniu w granicach Regionu w którym odpad ten powstał,
4. art. 186 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2013 r. poz. 1232 ze zm.) poprzez jego bezpodstawne zastosowanie w sytuacji, gdy planowany przez spółkę sposób zagospodarowania odpadów po [...] r. nie stoi w sprzeczności z planami gospodarki odpadami,
5. art. 20 ust. 7 ustawy o odpadach poprzez bezpodstawne przyjęcie, że wskazany we wniosku sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny z opisaną normą prawną, gdy tymczasem skarżąca po dniu [...] r. na terenie Regionu I wskazanego w WPGO będzie dokonywała dalszego przetwarzania odpadu o kodzie 19 12 12, a zatem odpadu, który nie został wymieniony w art. 20 ust. 7 ustawy o odpadach i nie został obwarowany koniecznością przetworzenia w granicach regionu w którym odpad ten powstał,
6. § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 11 września 2012 r. w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (Dz.U. z 2012 r. poz. 1052) poprzez jego nie uwzględnienie i bezpodstawne uznanie, że po dniu [...] r. w procesie mechanicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych na instalacji spółki nie wydziela się frakcji o wielkości co najmniej 0-80 mm ulegającej biodegradacji oznaczonej kodem 19 12 12 wymagającej zastosowania procesów biologicznego przetwarzania, lecz z uwagi na wysortowanie z odpadów zmieszanych w ilości jedynie 1 % surowców wtórnych otrzymuje się odpady zmieszane,
7. art. 80 kpa poprzez brak całościowej, wszechstronnej i obiektywnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym w szczególności poprzez całkowicie subiektywne i nie znajdujące odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach uznanie, że instalacja spółki zlokalizowana w P. nie uzyskuje "wystarczających" poziomów odzysku odpadów o charakterze surowców wtórnych, tj. metale, tworzywa sztuczne, szkło, co zdaniem organu determinuje okoliczność, że frakcja odpadów po procesie mechanicznego przetwarzania jest nadal zmieszanym odpadem komunalnym, a nie odpadem o kodzie 19 12 12, który może być poddany dalszemu przetworzeniu na instalacji do biologicznego przetwarzania odpadów,
8. art. 107 § 3 kpa poprzez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu decyzji, na podstawie jakich dowodów i przepisów prawa organ uznał, iż od uzyskania "zadawalających" poziomów odzysku odpadów wtórnych należy uzależnić możliwość uznania, że w wyniku mechanicznego przetwarzania odpadów komunalnych zmieszanych powstaje frakcja odpadów o kodzie 19 12 12.
W konsekwencji podnoszonych zarzutów spółka wniosła, w zakresie odnoszącym się do punktu pierwszego skarżonej decyzji, lit. C pkt 1 tiret 10 oraz 11, o uchylenie decyzji w zaskarżonej części i wydanie decyzji o udzieleniu spółce pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów na nadziałce nr [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w P. w okresie od [...] r. do [...] r., bez nałożenia na spółkę kwestionowanych obowiązków, ewentualnie o uchylenie decyzji w skarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Natomiast w zakresie odnoszącym się do punktu drugiego spółka wniosła o uchylenie decyzji w zaskarżonej części i wydanie decyzji o udzieleniu pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów na w/w działce w okresie od [...] r. do [...] r., zgodnie z wnioskiem spółki, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w skarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło decyzję Prezydenta Miasta P. w części dotyczącej udzielenia Spółce pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów w okresie od [...] r. do [...] r. na działce nr [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w P. na warunkach określonych w punktach od A do C tej decyzji, i w tym zakresie przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, natomiast w części dotyczącej odmowy wydania spółce pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów w okresie od [...] r. do [...] r. na działce nr [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w P. - utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie w części dotyczącej udzielenia pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów w okresie od [...] r. do [...] r. organ odwoławczy wskazał, po dokonaniu analizy procesu przetwarzania odpadów komunalnych w instalacji sortowania odpadów, że spółka w toku procesu sortowania odpadów wybiera ze zmieszanych odpadów komunalnych część odpadów o charakterze surowców wtórnych, tj. tworzywa sztuczne, metale, szkło. Odpady wyjęte stanowią znikomą ilość odpadów z całej puli zmieszanych odpadów komunalnych poddawanych przetwarzaniu w instalacji. Pozostałe odpady spółka dzieli na frakcje o średnicy poniżej 20 mm oraz 20 - 40 mm. Następnie klasyfikuje tak wyselekcjonowane odpady jako odpady o kodach odpowiednio 19 12 09 i 19 12 12. Jednakże frakcja 20 - 40 mm mimo, że oznaczona kodem odpadów 19 12 12, w dalszym ciągu (wbrew zmianie kodu klasyfikacji) nadal stanowi zmieszany odpad komunalny. Organ odwoławczy zaakcentował, że zmieszane odpady komunalne pozostają zmieszanymi odpadami komunalnymi nawet, jeżeli zostały poddane czynności przetwarzania odpadów, która nie zmieniła w sposób znaczący ich właściwości. Taka sytuacja wystąpiła w przedmiotowej sprawie, gdyż działania spółki sprowadzają się jedynie do wyjęcia niektórych odpadów z puli zmieszanych odpadów komunalnych dostarczanych do sortowni odpadów.
Organ I instancji nie ustalił jednak dalszego postępowania spółki z w/w odpadami powstałymi z procesu przetwarzania odpadów komunalnych w instalacji sortowania odpadów oznaczonymi przez spółkę kodem 19 12 12 (w stosunku do których Kolegium stwierdziło, że stanowią zmieszane odpady komunalne). Za nie ustalony i wymagający przeprowadzenia postępowania dowodowego uznał organ odwoławczy sposób, w jaki zostaną zagospodarowane w/w odpady przed [...] r., co ma istotne znaczenie dla decyzji o wydaniu spółce pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów na działce nr [...] w P. w okresie od [...] r. do [...] r.
Dalej organ odwoławczy zwrócił uwagę, że podstawę prawną do wydania pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów stanowiły przepisy art. 188 ust. 2 ustawy prawo ochrony środowiska i art. 43 ust. 2 ustawy odpadach, jednakże żaden z tych przepisów nie stanowi podstawy prawnej do nałożenia na spółkę obowiązków wskazanych przez organ I instancji w punkcie I lit. C ppkt 1 tiret 10 i 11, 12, 13, 14 15 oraz punkcie I lit. C ppkt 2, 3, 4 decyzji. Organ ten wskazał na brak podstawy prawnej do nałożenia na stronę w drodze decyzji obowiązku: 1) prowadzenia przez spółkę działalności zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 1052), 2) prowadzenia ilościowej i jakościowej ewidencji odpadów zgodnie z zapisami ustawy o odpadach, Rozporządzeniem Ministra Środowiska z 29 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. z 2014, poz. 1923) oraz Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 12 grudnia 2014 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych na potrzeby ewidencji odpadów (Dz. U. z 2014 r. poz. 1973); 3) przekazywania Marszałkowi Województwa [...] zbiorczego zestawienia danych o rodzaju i ilości odpadów oraz sposobu gospodarowania tymi odpadami zgodnie z art. 37 ustawy o odpadach. Powyższe obowiązki spoczywają na stronie z mocy samego prawa, a nie z mocy decyzji administracyjnej. Podobnie organ odwoławczy ocenił zobowiązanie spółki do posiadania zaświadczenia z Regionalnych Instalacji do Przetwarzania Odpadów Komunalnych, przekazywania do Wydziału Ochrony Środowiska, Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej Urzędu Miasta P. zbiorczego zestawienia danych o rodzaju i ilości odpadów oraz sposobu gospodarowania tymi odpadami, czy prowadzenia działalności w sposób niekolidujący z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i postępowania z odpadami w sposób zgodny z wymogami prawa.
Wszystko to powoduje, zdaniem organu odwoławczego, że decyzja organu I instancji w powyższym zakresie wydana została z naruszeniem art. 6, art. 7 i art. 77 kpa.
Z kolei uzasadniając rozstrzygnięcie w części dotyczącej odmowy wydania spółce pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów w okresie od [...] r. do [...] r. na działce nr [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w P. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w całości podzieliło stanowisko organu I instancji. W szczególności organ odwoławczy zgodził się z ustaleniami co do tego, że proces technologiczny opisany przez spółkę we wniosku nie prowadzi do znaczącej zmiany zmieszanych odpadów komunalnych i w istocie pozostają one zmieszanymi odpadami komunalnymi, gdyż działania spółki sprowadzają się jedynie do wyjęcia niektórych odpadów z puli zmieszanych odpadów komunalnych dostarczanych do sortowni odpadów, co nie odpowiada wymaganiom określonym w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 11 września 2012 r. w sprawie mechaniczno - biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (Dz. U. z 2012r. poz. 1052). Jak podkreślił organ przywołując przepisy w/w rozporządzenia, mechaniczno-biologiczne przetwarzanie zmieszanych odpadów komunalnych składa się z procesów mechanicznego przetwarzania odpadów i biologicznego przetwarzania odpadów połączonych w jeden zintegrowany proces technologiczny przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych. Nie sposób przyjąć rozumienia tych przepisów wskazanego przez stronę w odwołaniu o możliwości spełnienia przepisów rozporządzenia tylko w zakresie dot. wymagań odnoszących się do mechanicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych. Przyjęte w rozporządzeniu rozwiązanie ma bowiem na celu przetwarzanie wskazanych odpadów w jednym miejscu, w którym oba procesy połączone są w jeden zintegrowany ciąg technologiczny. Oznacza to, że jeżeli po przeprowadzeniu procesu przetwarzania na instalacji sortowni zmieszanych odpadów komunalnych w P. spółka w dalszym ciągu dysponować będzie zmieszanymi odpadami komunalnymi, które zamierza przetworzyć na instalacji biologicznego przetwarzania odpadów w K. (Region I), to dojdzie do przekazania odpadów poza Region II, co stoi w sprzeczności z przepisami prawa ochrony środowiska, ustawy o odpadach, w/w rozporządzenia oraz Planu Gospodarki Odpadami.
W skardze spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. w części utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zobowiązanie organu II instancji do wydania decyzji o udzieleniu spółce "A" Sp. z o.o. Sp. k. pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów na działce o numerze ewidencyjnym [...] zlokalizowanej przy ul. [...] w P. w okresie od [...] r. do [...] r. zgodnie z wnioskiem, a nadto o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, pełnomocnik podniósł zarzuty naruszenia:
1. przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy:
- art. 186 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013 r., poz.1232 ze zm.) poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, iż spełniona została przesłanka pozwalająca organowi na odmowę wydania pozwolenia na wytwarzanie odpadów;
- art. 46 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21 ze zm.) poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, iż spełniona została przesłanka pozwalająca organowi na odmowę wydania pozwolenia na przetwarzanie odpadów;
- art. 20 ust. 2 ustawy o odpadach poprzez niewłaściwe zastosowanie oraz niemożność zastosowania przedmiotowej normy w zestawieniu z art. 20 ust. 7 ustawy o odpadach, ze względu na fakt odnoszenia się każdego z ustępów do innej kategorii odpadów;
- art. 20 ust. 7 ustawy o odpadach poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż odpady o kodzie 19 12 12 stanowią odpady, które należy zakwalifikować do odpadów wymienionych w przedmiotowym przepisie, a nie odpady zgodnie z ich klasyfikacją zawartą w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów;
- § 4 ust. 1 w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 11 września 2012 r. w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż na instalacji skarżącego znajdującej się w P. po dniu [...] r. odpady w wyniku poddania procesowi przetworzenia nadal będą odpadami zmieszanymi, podczas gdy działanie skarżącego jest zgodne z treścią § 4 ust. 1 w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia z dnia 11 września 2012 r.
2. przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy:
- art. 6, 7, 8, 77 § 1, 80, 107 § 3 Kpa poprzez brak rozpoznania sprawy zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, brak uwzględnienia słusznego interesu obywateli, niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy oraz brak oceny całokształtu materiału dowodowego, zachowanie organu administracji w sposób niebudzący zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że norma art. 186 pkt 1 ustawy prawo ochrony środowiska (dalej w skrócie zwana p.o.ś.), jak również art. 46 ust. 1 ustawy o odpadach, wskazują sytuacje, w których organ administracji może odmówić wydania pozwolenia na wytwarzanie oraz zezwolenia na przetwarzanie. Należy przyjąć, iż tylko w przypadku spełnienia się w/w norm może dojść do odmowy wydania odpowiedniej decyzji, gdyż decyzje dotyczące pozwolenia na wytwarzanie oraz zezwolenia na przetwarzanie odpadów są decyzjami związanymi, tj. wydawanymi jedynie w przypadku, gdy spełnione zostaną określone przesłanki wskazane w ustawie. W niniejszej sprawie przesłanki te nie zostały spełnione, a organ administracji bardzo wybiórczo wskazał, iż odmowa wydania zezwolenia oraz pozwolenia jest spowodowana wystąpieniem jednej z przesłanek wskazanych zarówno przepisem art. 186 pkt 1 p.o.ś. jak i art. 46 ust. 1 ustawy o odpadach, polegającej na niezgodności z planem gospodarki odpadami. Przesłanka ta nie mogła jednak zostać spełniona w sytuacji, gdy jednocześnie plan gospodarki odpadami wskazuje instalację skarżącego jako właściwą instalację zastępczą w Regionie II województwa [...] .
Co do niezgodności z planem gospodarki odpadami, a dokładnie punktem 5.1.2. ppkt 2 skarżący zwrócił uwagę, że w toku postępowania wskazywał, iż poza terenem Regionu II będą przetwarzane odpady o kodzie 19 12 12, czyli odpady niewskazane w wojewódzkim planie gospodarki odpadami
Dalej argumentował, że zasadą przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych jest wydzielanie frakcji biodegradowalnych, frakcji surowców wtórnych oraz pozostałości frakcji nadających się do wykorzystania energetycznego (tj. produkcja paliw alternatywnych), a zatem planowane działanie skarżącego nie jest sprzeczne z unormowaniem zawartym w art. 20 ust. 7 ustawy o odpadach.
W konsekwencji wydając zaskarżona decyzję organ nie zastosował się do wymogów stawianych przez przepisy prawa, tj. art. 186 pkt 1 p.o.ś. oraz normy art. 46 ust. 1 ustawy o odpadach poprzez brak wskazania przyczyny umożliwiającej wydanie decyzji odmownej na podstawie w/w przepisów.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę uznało, że skarga i sformułowane w niej zarzuty są niezasadne i nie zasługują na uwzględnienie, stąd podtrzymało w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i argumentację tam przedstawioną, wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga nie mogła zostać uwzględniona. W szczególności Sąd nie stwierdził wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego mającym wpływ na wynik sprawy czy z naruszeniem przepisów prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy też z innym naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. , którą organ odwoławczy:
1. uchylił decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...]r. w zakresie dotyczącym udzielenia skarżącej pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów w okresie od [...] r. do [...] r. na działce nr [...] w P. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji oraz
2. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w zakresie odmowy wydania skarżącej pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów w okresie od [...] r. do [...] r. na działce nr [...] w P. .
Dokonując oceny prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w części opisanej w punkcie 1 należy zauważyć, iż ma ono charakter kasacyjny, w związku z tym należało dokonać weryfikacji, czy pozostaje ona w zgodzie z postanowieniami art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę organ ten powinien wskazać jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Oznacza to, że organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdy postępowanie w pierwszej instancji zostało przeprowadzone z naruszeniem norm prawa procesowego, a więc gdy organ I instancji w istocie nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. By naprawić błąd organu pierwszej instancji organ odwoławczy musiałby przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w całości albo w znacznej części, a do tego nie jest uprawniony. Zgodnie, bowiem z postanowieniami art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić tylko uzupełniające postępowanie dowodowe.
Ustalając ramy prawne przepisów mających zastosowanie w niniejszej sprawie wskazać trzeba art. 180a ustawy prawo ochrony środowiska, zgodnie z którym pozwolenie na wytwarzanie odpadów jest wymagane do wytwarzania odpadów:
1) o masie powyżej 1 Mg rocznie - w przypadku odpadów niebezpiecznych lub
2) o masie powyżej 5000 Mg rocznie - w przypadku odpadów innych niż niebezpieczne.
W myśl art. 184 w/w ustawy, pozwolenie wydaje się, z zastrzeżeniem art. 183b, art. 189, art. 191a i art. 217, na wniosek prowadzącego instalację. Wniosek o wydanie pozwolenia powinien zawierać:
1) oznaczenie prowadzącego instalację, jego adres zamieszkania lub siedziby;
1a) oznaczenie głównego prowadzącego instalację lub określenie zakresu odpowiedzialności poszczególnych prowadzących oznaczone części instalacji za eksploatację instalacji zgodnie z przepisami ochrony środowiska, w przypadku określonym w art. 183b;
2) adres zakładu, na którego terenie prowadzona jest eksploatacja instalacji;
3) informację o tytule prawnym do instalacji;
4) informacje o rodzaju instalacji, stosowanych urządzeniach i technologiach oraz charakterystykę techniczną źródeł powstawania i miejsc emisji;
5) ocenę stanu technicznego instalacji;
6) informację o rodzaju prowadzonej działalności;
7) opis zakładanych wariantów funkcjonowania instalacji;
8) blokowy (ogólny) schemat technologiczny wraz z bilansem masowym i rodzajami wykorzystywanych materiałów, surowców i paliw, istotnych z punktu widzenia wymagań ochrony środowiska;
9) informację o energii wykorzystywanej lub wytwarzanej przez instalację;
10) wielkość i źródła powstawania albo miejsca emisji - aktualnych i proponowanych - w trakcie normalnej eksploatacji instalacji oraz w warunkach odbiegających od normalnych, w szczególności takich jak rozruch i wyłączenia;
10a) warunki lub parametry charakteryzujące pracę instalacji, określające moment zakończenia rozruchu i moment rozpoczęcia wyłączania instalacji;
11) informację o planowanych okresach funkcjonowania instalacji w warunkach odbiegających od normalnych;
12) informację o istniejącym lub przewidywanym oddziaływaniu emisji na środowisko;
13) wyniki pomiarów wielkości emisji z instalacji, jeżeli przeprowadzenie pomiarów było wymagane;
14) zmiany wielkości emisji, jeżeli nastąpiły po uzyskaniu ostatniego pozwolenia dla instalacji;
15) proponowane działania, w tym wyszczególnienie środków technicznych mających na celu zapobieganie lub ograniczanie emisji, a jeżeli działania mają być realizowane w okresie, na który ma być wydane pozwolenie - również proponowany termin zakończenia tych działań;
16) proponowane procedury monitorowania procesów technologicznych istotnych z punktu widzenia wymagań ochrony środowiska, w szczególności pomiaru lub ewidencjonowania wielkości emisji;
17) deklarowany termin i sposób zakończenia eksploatacji instalacji lub jej oznaczonej części, niestwarzający zagrożenia dla środowiska, jeżeli zakończenie eksploatacji jest przewidywane w okresie, na który ma być wydane pozwolenie;
17a) deklarowany łączny czas dalszej eksploatacji instalacji, jeżeli ma on wpływ na określenie wymagań ochrony środowiska, oraz deklarowany sposób dokumentowania czasu tej eksploatacji;
17b) deklarowany termin oddania instalacji do eksploatacji w przypadku określonym w art. 191a;
18) czas, na jaki wydane ma być pozwolenie.
Wniosku o wydanie pozwolenia na wytwarzanie odpadów nie dotyczą wymagania, o których mowa w ust. 2 pkt 11-15.
Wniosek o wydanie pozwolenia na wytwarzanie odpadów, o którym mowa w art. 181 ust. 1 pkt 4, zawiera dodatkowo:
1) numer identyfikacji podatkowej (NIP) oraz numer REGON posiadacza odpadów, o ile został nadany;
2) wyszczególnienie rodzajów odpadów przewidzianych do wytwarzania, z uwzględnieniem ich podstawowego składu chemicznego i właściwości;
3) określenie ilości odpadów poszczególnych rodzajów przewidzianych do wytwarzania w ciągu roku;
4) wskazanie sposobów zapobiegania powstawaniu odpadów lub ograniczania ilości odpadów i ich negatywnego oddziaływania na środowisko;
5) opis dalszego sposobu gospodarowania odpadami, z uwzględnieniem zbierania, transportu, odzysku i unieszkodliwiania odpadów;
6) wskazanie miejsca i sposobu oraz rodzajów magazynowanych odpadów.
Na podstawie art. 188 ustawy, pozwolenie jest wydawane na czas oznaczony, nie dłuższy niż 10 lat. Pozwolenie określa:
1) rodzaj i parametry instalacji istotne z punktu widzenia przeciwdziałania zanieczyszczeniom;
2) wielkość dopuszczalnej emisji w warunkach normalnego funkcjonowania instalacji, nie większą niż wynikająca z prawidłowej eksploatacji instalacji, dla poszczególnych wariantów funkcjonowania;
3) maksymalny dopuszczalny czas utrzymywania się uzasadnionych technologicznie warunków eksploatacyjnych odbiegających od normalnych, w szczególności w przypadku rozruchu i wyłączania instalacji, a także warunki lub parametry charakteryzujące pracę instalacji, określające moment zakończenia rozruchu i moment rozpoczęcia wyłączania instalacji oraz warunki wprowadzania do środowiska substancji lub energii w takich przypadkach;
4) jeżeli ma to wpływ na określenie wymagań ochrony środowiska:
a) wymagany termin zakończenia eksploatacji instalacji,
b) dopuszczalny łączny czas dalszej eksploatacji instalacji oraz sposób dokumentowania czasu tej eksploatacji;
5) źródła powstawania albo miejsca wprowadzania do środowiska substancji lub energii;
6) termin, od którego jest dopuszczalna emisja, w przypadku określonym w art. 191a;
6a) oznaczenie głównego prowadzącego instalację lub określenie zakresu odpowiedzialności poszczególnych prowadzących oznaczone części instalacji za eksploatację instalacji zgodnie z przepisami ochrony środowiska, w przypadku, o którym mowa w art. 183b;
Pozwolenia na wytwarzanie odpadów nie dotyczą wymagania, o których mowa w pkt 2 i 3.
Pozwolenie na wytwarzanie odpadów określa dodatkowo:
1) numer identyfikacji podatkowej (NIP) oraz numer REGON posiadacza odpadów, o ile został nadany;
2) wyszczególnienie rodzajów odpadów przewidzianych do wytwarzania, z uwzględnieniem ich podstawowego składu chemicznego i właściwości;
3) określenie ilości odpadów poszczególnych rodzajów przewidzianych do wytwarzania w ciągu roku;
4) wskazanie sposobów zapobiegania powstawaniu odpadów lub ograniczania ilości odpadów i ich negatywnego oddziaływania na środowisko;
5) opis sposobu dalszego gospodarowania odpadami, z uwzględnieniem zbierania, transportu, odzysku i unieszkodliwiania odpadów;
6) wskazanie miejsca i sposobu oraz rodzaju magazynowanych odpadów.
Pozwolenie może określać, o ile przemawiają za tym szczególne względy ochrony środowiska:
1) sposób postępowania w razie zakończenia eksploatacji instalacji;
2) wielkość i formę zabezpieczenia roszczeń;
3) wymagane działania, w tym wyszczególnienie środków technicznych mających na celu zapobieganie lub ograniczanie emisji, a jeżeli działania mają być realizowane w okresie, na który jest wydane pozwolenie - również termin realizacji tych działań;
4) rodzaj i ilość wykorzystywanej energii, materiałów, surowców i paliw, biorąc pod uwagę wymagania, o których mowa w art. 143 pkt 1-5;
5) zakres i sposób monitorowania procesów technologicznych, w tym pomiaru i ewidencjonowania wielkości emisji w zakresie, w jakim wykraczają one poza wymagania, o których mowa w art. 147 i 148 ust. 1;
6) sposób postępowania w przypadku uszkodzenia aparatury pomiarowej służącej do monitorowania procesów technologicznych, jeżeli jej zastosowanie jest wymagane;
7) sposób i częstotliwość przekazywania informacji i danych, o których mowa w pkt 5, organowi właściwemu do wydania pozwolenia i wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska.
4. Eksploatacja instalacji jest dozwolona po wniesieniu zabezpieczenia, o ile zostało ono ustanowione.
5. Dodatkowe wymagania dotyczące pozwolenia określają przepisy art. 211 i art. 224.
Zgodnie z art. 186 powołanej ustawy organ właściwy do wydania pozwolenia odmówi jego wydania, jeżeli:
1) nie są spełnione wymagania, o których mowa w art. 141 ust. 2, art. 143 i art. 204 ust. 1, a w przypadku pozwolenia na wytwarzanie odpadów, o którym mowa w art. 181 ust. 1 pkt 4, oraz pozwolenia zintegrowanego - także jeżeli zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny z planami gospodarki odpadami, o których mowa w ustawie z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach;
2) eksploatacja instalacji powodowałaby przekroczenie dopuszczalnych standardów emisyjnych;
3) eksploatacja instalacji powodowałaby przekroczenie standardów jakości środowiska;
4) wydanie pozwolenia byłoby niezgodne z programami działań, o których mowa w art. 17, 91 ust. 1 i art. 119 ust. 1;
5) wniosek dotyczy uprawnień wnioskodawcy objętych decyzją o cofnięciu lub ograniczeniu pozwolenia w przypadkach, o których mowa w art. 194 ust. 1 i art. 195 ust. 1 pkt 1, a nie minęły jeszcze 2 lata od dnia, gdy decyzja w przedmiocie cofnięcia lub ograniczenia pozwolenia stała się ostateczna;
6) eksploatacja instalacji położonej w granicach strefy przemysłowej powodowałaby naruszenie ustaleń zawartych w rozporządzeniu o jej utworzeniu;
7) regionalna instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych lub ponadregionalna instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych nie spełnia wymagań ochrony środowiska lub wymagań określonych dla takiej instalacji.
Z kolei kwestię zezwolenia na przetwarzanie odpadów reguluje art. 41 ustawy o odpadach, według którego prowadzenie zbierania odpadów i prowadzenie przetwarzania odpadów wymaga uzyskania zezwolenia, przy czym przez przetwarzanie rozumie się przez to procesy odzysku lub unieszkodliwiania, w tym przygotowanie poprzedzające odzysk lub unieszkodliwianie. Zezwolenie na zbieranie odpadów wydaje się na wniosek posiadacza odpadów (art. 42 ust. 1).
W zezwoleniu na przetwarzanie odpadów określa się:
1) numer identyfikacji podatkowej (NIP) i numer REGON posiadacza odpadów, o ile został nadany;
2) rodzaj i masę odpadów przewidywanych do przetworzenia i powstających w wyniku przetwarzania w okresie roku;
3) miejsce i dopuszczoną metodę lub metody przetwarzania odpadów, ze wskazaniem procesu przetwarzania, zgodnie z załącznikami nr 1 i 2 do ustawy, oraz opis procesu technologicznego z podaniem rocznej mocy przerobowej instalacji lub urządzenia, a w uzasadnionych przypadkach - także godzinnej mocy przerobowej;
4) dodatkowe warunki przetwarzania odpadów, jeżeli wymaga tego rodzaj odpadów, w szczególności niebezpiecznych, lub potrzeba zachowania wymagań ochrony życia, zdrowia ludzi lub środowiska;
5) miejsce i sposób magazynowania odpadów oraz rodzaj magazynowanych odpadów;
6) minimalną i maksymalną ilość odpadów niebezpiecznych, ich najniższą i najwyższą wartość kaloryczną oraz maksymalną zawartość zanieczyszczeń, w szczególności PCB, pentachlorofenolu (PCP), chloru, fluoru, siarki i metali ciężkich - w przypadku zezwoleń dotyczących instalacji do termicznego przekształcania odpadów;
7) informacje, o których mowa w art. 95 ust. 9 - w przypadku instalacji lub urządzeń do unieszkodliwiania zakaźnych odpadów medycznych lub zakaźnych odpadów weterynaryjnych;
8) informacje wynikające z przepisów odrębnych;
9) czas obowiązywania zezwolenia.
Na podstawie art. 46 ustawy właściwy organ odmawia wydania zezwolenia na zbieranie odpadów lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów, w przypadku gdy zamierzony sposób gospodarowania odpadami:
1) mógłby powodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub dla środowiska;
2) jest niezgodny z planami gospodarki odpadami;
3) jest niezgodny z przepisami prawa miejscowego.
Dokonując oceny zasadności przesłanek jakimi kierowało się Kolegium uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia zgodzić się trzeba z ustaleniami organu odwoławczego, że skarżący prowadzi sortownię odpadów komunalnych w P. stanowiącą instalację do przetwarzania odpadów komunalnych zmieszanych i odpadów selektywnie zebranych, która dokonuje sortowania odpadów w sposób mechaniczny (sita bębnowe) oraz ręczny na taśmach sortowniczych. Proces technologiczny polega na przyjmowaniu, klasyfikacji i ewidencji odpadów; przesiewaniu, sortowaniu ręcznym, prasowaniu i belowaniu rozsortowanych odpadów; magazynowaniu odpadów do czasu zgromadzenia odpowiednich ilości transportowych, a następnie transporcie odpadów do miejsc ich odzysku lub unieszkodliwiania. Na instalację do sortowania odpadów składają się urządzenia techniczne, takie jak przenośniki taśmowe, sita bębnowe, obrotowe z elementami do rozdrabniania odpadów oraz ślimakiem powodującym wzdłużne przesuwanie odpadów; bębny, taśmę sortowniczą z trzema stanowiskami sortowaczy.
Do sortowni odpadów dostarczane są odpady komunalne zmieszane i zebrane selektywnie. Odpady zmieszane po rozładowaniu na placu przeznaczonym do czasowego magazynowania odpadów podlegają wstępnej klasyfikacji przed skierowaniem ich do procesu sortowania, a następnie są dostarczone przenośnikiem taśmowym na sita bębnowe w celu odsiania frakcji o granulacji poniżej 20 mm i frakcji 20 - 40 mm. Frakcja do 20 mm nadaje się jako materiał do wbudowania w składowiska odpadów komunalnych (przesypowe warstwy izolacyjne) lub do rekultywacji, zaś frakcja 20 - 40 mm zawiera przede wszystkim materiał organiczny i kwalifikuje się do kompostowania bez potrzeby rozdrabniania, stąd zostaje podana przenośnikiem na linię sortowniczą. Na taśmie sortowniczej mogą być wydzielane ręcznie materiały, takie jak PET (politereftalan etylenu) kolorowy, PET (politereftalan etylenu) bezbarwny, HDPF (polietylen wysokiej gęstości), szkło opakowaniowe kolorowe, szkło opakowaniowe bezbarwne, metale nieżelazne. Rozsortowane surowce przekazywane są do belowania na prasę (tworzywa sztuczne i puszki metalowe), a następnie uzyskany złom i surowce wtórne trafiają do odbiorców zewnętrznych, natomiast pozostałe odpady, po czasowym magazynowaniu, do miejsc odzysku lub unieszkodliwiania.
Jak podał skarżący, po przetworzeniu zmieszanych odpadów komunalnych w instalacji powstają odpady o charakterze surowców wtórnych oraz odpady o kodach 19 12 09 (np. piasek, kamienie) i 19 12 12 (np. odpady ulegające biodegradacji), przy czym odzyskanych może zostać maksymalnie 6.600 Mg odpadów rocznie typu tworzywa sztuczne, metale, szkło (do 10 % rocznie). W piśmie z 9 marca 2015 r. skarżący wyjaśnił, że od dnia [...] r. dokonując przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych na instalacji uzyskiwana frakcja podsitowa uzyskana z przesiewu będzie oznaczana kodem 19 12 12 i będzie podlegała dalszemu biologicznemu przetworzeniu (kompostowaniu), jednak nie w zakładzie w P. , lecz w K. , gdyż na terenie sortowni w P. nie ma instalacji (kompostowni) służącej do przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 12.
W tym stanie rzeczy słusznie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zwróciło uwagę, że spółka w toku procesu sortowania odpadów wybiera ze zmieszanych odpadów komunalnych jedynie część odpadów o charakterze surowców wtórnych, tj. tworzywa sztuczne, metale, szkło, a pozostałe odpady (w rzeczywistości zmieszane) dzieli na frakcje o średnicy do 20 mm i 20 - 40 mm, a następnie klasyfikuje tak wyselekcjonowane odpady o kodach odpowiednio 19 12 09 i 19 12 12. Struktura odpadów jednak nie ulega zmianie i stanowią one wciąż zmieszany odpad komunalny. O ile w odniesieniu do okresu po [...]r. organ I instancji ustalił, że odpady z procesu przetwarzania odpadów komunalnych w instalacji sortowania odpadów oznaczonymi przez stronę kodem 19 12 12 przewożone będą do punktu w K. , to brak jest jakichkolwiek ustaleń co do postępowania z tymi odpadami w okresie, na który udzielono pozwolenia oraz zezwolenia. Oznacza to, że stan faktyczny sprawy w powyższym zakresie nie został w pełni ustalony, po myśli art. 77 i 80 kpa, na co trafnie zwróciło uwagę Kolegium Odwoławcze. Sąd stanowisko to podziela.
Podstawę prawną do wydania pozwolenia na wytwarzanie odpadów i zezwolenia na przetwarzanie odpadów stanowiły przepisy art. 188 ust. 2 ustawy prawo ochrony środowiska i art. 43 ust. 2 ustawy odpadach, jednakże żaden z tych przepisów nie stanowi podstawy prawnej do nałożenia na spółkę obowiązków wskazanych przez organ I instancji w punkcie I lit. C ppkt 1 tiret 10 i 11, 12, 13, 14 15 oraz punkcie I lit. C ppkt 2, 3, 4 decyzji. Jak podniosło SKO, organ I instancji zobowiązał spółkę do 1) prowadzenia działalności zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 1052), 2) prowadzenia ilościowej i jakościowej ewidencji odpadów zgodnie z zapisami ustawy o odpadach, Rozporządzeniem Ministra Środowiska z 29 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. z 2014, poz. 1923) oraz Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 12 grudnia 2014 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych na potrzeby ewidencji odpadów (Dz. U. z 2014 r. poz. 1973); 3) przekazywania Marszałkowi Województwa [...] zbiorczego zestawienia danych o rodzaju i ilości odpadów oraz sposobu gospodarowania tymi odpadami zgodnie z art. 37 ustawy o odpadach. Słusznie wskazał organ odwoławczy, że powyższe obowiązki spoczywają na stronie z mocy samego prawa, a nie z mocy decyzji administracyjnej. Podobnie organ odwoławczy ocenił zobowiązanie spółki do posiadania zaświadczenia z Regionalnych Instalacji do Przetwarzania Odpadów Komunalnych, przekazywania do Wydziału Ochrony Środowiska, Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej Urzędu Miasta P. zbiorczego zestawienia danych o rodzaju i ilości odpadów oraz sposobu gospodarowania tymi odpadami, czy prowadzenia działalności w sposób niekolidujący z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i postępowania z odpadami w sposób zgodny z wymogami prawa.
Stosownie do art. 7 Konstytucji RP, organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Organ administracji publicznej obowiązany jest działać na podstawie przepisów prawa (art. 6 kpa). Wobec tego, że ogólne postępowanie administracyjne jest procesem stosowania prawa, rzeczą organu administracji publicznej w tym postępowaniu jest ustalić jaka norma prawna obowiązuje, jakie jest jej rozumienie, a następnie normę tę zastosować w indywidualnej sprawie. Oczywiście chodzi o normę powszechnie obowiązującą w dacie orzekania. Oznacza to, że właściwy organ obowiązany jest stosować normę prawną obowiązującą w chwili podejmowania rozstrzygnięcia, a nie reglamentować przepisy powszechnie obowiązujące w formie wskazującej na konieczność ich stosowania z mocy decyzji, a nie ustawy. Skoro elementy pozwolenia wymienia art. 188 ustawy o ochronie środowiska, a zezwolenia art. 43 ustawy o odpadach, to brak jest podstaw prawnych do nakładania kolejnych obowiązków niewynikających ze wskazanych przepisów, w drodze decyzji administracyjnej, na co słusznie zwróciło uwagę Kolegium. W literaturze prawa administracyjnego podkreśla się, że w ramach zasady z art. 7 Konstytucji oprócz wymogu "praworządności", rozumianego jako zgodność działań z całym systemem prawa, mieści się także wymóg "legalności", rozumiany jako zgodność każdego działania z konkretną normą prawną, będącą dla niego podstawą prawną. Zasada legalności wymaga, aby każdy akt władczej ingerencji organu administracji państwowej w sferę prawną obywatela oparty był na konkretnie wskazanym przepisie prawa (J. Łętowski, Prawo administracyjne. Zagadnienia podstawowe, Warszawa 1990, s.8-9). Wykraczanie zatem w decyzji poza granice wyznaczone art. 188 ustawy o ochronie środowiska oraz art. 43 ustawy o odpadach ocenione winno zostać jako wadliwe.
Organy administracji publicznej oczywiście mogą władczo kształtować sytuację obywateli, jednakże wyłącznie gdy przewiduje to przepis prawa powszechnie obowiązującego. Zatem wszystkie elementy decyzji, zarówno rozstrzygnięcie, jak i warunki i inne dodatkowe zastrzeżenia, winny mieć oparcie w przepisach ustawowych lub wykonawczych. Potwierdza to art. 107 § 2 kpa, stanowiący, iż poza składnikami, o których mowa w § 1 tego przepisu, decyzja może zawierać także inne elementy, o ile stanowią tak przepisy szczególne. W braku podstawy prawnej do ustalenia dodatkowego obowiązku, obowiązek taki należy uznać za pozbawiony podstawy prawnej (por. G. Łaszczyca, C. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze 2005, kom. do art. 107; M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze 2005, komentarz do art. 107).
W konsekwencji powyższych ustaleń organ odwoławczy powołując art. 138 § 2 kpa wskazał organowi I instancji na konieczność zgromadzenia materiału dowodowego w zakresie ustalenia w jaki sposób zostaną zagospodarowane odpady zakwalifikowane jako zmieszane odpady komunalne (według skarżącego o kodzie 19 12 12) powstałe przed [...] r., a następnie ponownej analizy obowiązujących przepisów oraz istniejącego w sprawie stan faktycznego. Wszystko to mieści się w zakresie zastosowania art. 138 § 2 kpa.
Dokonując oceny prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w części opisanej w punkcie 2 przypomnieć trzeba, że rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 11 września 2012 r. w sprawie mechaniczno - biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 1052) określa wymagania dotyczące prowadzenia mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych; oraz wymagania dla odpadów powstających z tych procesów. Mechaniczno-biologiczne przetwarzanie zmieszanych odpadów komunalnych składa się z procesów mechanicznego przetwarzania odpadów i biologicznego przetwarzania odpadów połączonych w jeden zintegrowany proces technologiczny przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych w celu ich przygotowania do procesów odzysku, w tym recyklingu, odzysku energii, termicznego przekształcania lub składowania.
Jeżeli istniejąca instalacja lub instalacja, dla której przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia wydano decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach lub decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, lub której budowa lub eksploatacja rozpoczęła się przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia, nie spełnia wymagań tego rozporządzenia, to w myśl § 8 powinny one zostać spełnione terminie nie dłuższym niż 36 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia, tj. do dnia [...] r.
Sąd podziela stanowisko organów obu instancji co do tego, że proces technologiczny realizowany przez skarżącego w P. opiera się jedynie na metodzie mechanicznej i nie prowadzi do znaczącej zmiany zmieszanych odpadów komunalnych, które pomimo sortowania pozostają zmieszanymi odpadami komunalnymi (działania ograniczają się do wyjęcia niewielkiej ilości odpadów dostarczanych do sortowni). Biologiczne przetwarzanie tych odpadów ma się odbywać w K. , tj. poza Region II, gdyż gmina Konopiska zaliczona jest do Regionu I gospodarki odpadami komunalnymi zgodnie z zapisami Planu gospodarki odpadami dla województwa [...] na 2014. Zgodnie z pkt. 5.1.2 ppkt 2 zd. 4 Planu gospodarki odpadami dla województwa [...] na 2014, odpady komunalne zmieszane, pozostałości z sortowania odpadów komunalnych przeznaczone do składowania oraz odpady zielone muszą być zbierane i przetwarzane w ramach regionu, na którym zostały wytworzone. Z kolei zgodnie z art. 20 ust. 1, 7 i 8 ustawy o odpadach, odpady, z uwzględnieniem hierarchii sposobów postępowania z odpadami, w pierwszej kolejności poddaje się przetwarzaniu w miejscu ich powstania. Zakazuje się przetwarzania:
1) zmieszanych odpadów komunalnych,
2) pozostałości z sortowania odpadów komunalnych oraz pozostałości z procesu mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych, o ile są przeznaczone do składowania,
3) odpadów zielonych
- poza obszarem regionu gospodarki odpadami komunalnymi, na którym zostały wytworzone.
Zakazuje się przywozu na obszar regionu gospodarki odpadami komunalnymi odpadów, o których mowa w ust. 7, wytworzonych poza obszarem tego regionu.
Skoro więc stosownie do art. 186 pkt 1 ustawy prawo ochrony środowiska organ właściwy do wydania pozwolenia odmówi jego wydania, jeżeli w przypadku. pozwolenia na wytwarzanie odpadów, o którym mowa w art. 181 ust. 1 pkt 4, zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny z planami gospodarki odpadami, o których mowa w ustawie z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, a w myśl art. 46 ust. 1 pkt 2 ustawy o odpadach właściwy organ odmawia wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów, w przypadku gdy zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny z planami gospodarki odpadami, to w ustalonym stanie faktycznym wbrew zarzutom skargi - spełnione zostały przesłanki negatywne uzasadniające decyzję organów. Sąd stanowisko to podziela.
Wprawdzie zgodnie z art. 20 ust. 2 ustawy o odpadach odpady, które nie mogą być przetworzone w miejscu ich powstania, przekazuje się, uwzględniając hierarchię sposobów postępowania z odpadami oraz najlepszą dostępną technikę, o której mowa w art. 207 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, lub technologię, o której mowa w art. 143 tej ustawy, do najbliżej położonych miejsc, w których mogą być przetworzone, jednak wskazać należy, że przede wszystkim niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne powinny być przetwarzane w regionie gospodarki odpadami komunalnymi, na którym zostały wytworzone (art. 20 ust. 7 i 8 ustawy o odpadach). Podmiot odbierający odpady komunalne ma ustawowy obowiązek przekazywania odebranych od właścicieli nieruchomości zmieszanych odpadów komunalnych do regionalnej instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych (art. 9e ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach). Regionalną instalacją do przetwarzania odpadów komunalnych może być zakład zagospodarowania odpadów spełniający kryteria określone w art. 35 ust. 6 ustawy o odpadach. Jednak regionalne instalacje do przetwarzania odpadów komunalnych w poszczególnych regionach gospodarki odpadami komunalnymi oraz instalacje przewidziane do zastępczej obsługi tych regionów, w przypadku gdy znajdująca się w nich instalacja uległa awarii lub nie może przyjmować odpadów z innych przyczyn oraz do czasu uruchomienia regionalnych instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych wskazuje wojewódzki regionalny plan gospodarki odpadami - art. 35 ust. 4 pkt 2 ustawy o odpadach. Instalacja eksploatowana przez Spółkę "A" w K. zlokalizowana na terenie Regionu I wskazanego w WPGO nie jest regionalną instalacją do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych. W tej sytuacji zgodnie z punktem 5.1.2. WPGO, odpady komunalne zmieszane, pozostałości z sortowni odpadów komunalnych przeznaczone do składowania oraz odpady zielone muszą być zbierane i przetwarzane w ramach regionu, na którym zostały wytworzone (art. 20 ust. 7 i 8 ustawy o odpadach). Tym samym podkreślenia wymaga, iż nawet gdyby dany podmiot teoretycznie spełniał wymagania techniczne aby uznać go za regionalną instalację lub przynajmniej instalację zastępczą, to nie może on na danym terenie roli takiej pełnić jeśli nie został wskazany w planie, o którym mowa powyżej. W konsekwencji ustalenie, że dany podmiot nie został w planie wskazany jako regionalna bądź zastępcza instalacja przesądza o bezzasadności zarzutów skargi w tym zakresie. Nie można przy tym jednak nie zauważyć wynikającego z § 8 rozporządzenia z dnia 11 września 2012 r. w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych, obowiązku dostosowania instalacji do wymagań określonych w rozporządzeniu w terminie nie dłuższym niż 36 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia, którego to obowiązku spółka nie dopełniła.
W tym stanie rzeczy uznając, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r. poz. 270) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło