I SA/Rz 12/16

PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-02-12

Skład orzekający: Małgorzata Futera

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie uzupełniła wezwania organu o dokumenty potwierdzające jej trudną sytuację materialną, może zostać zwolniona od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, ponieważ nie uzupełnił wezwania organu o dokumenty potwierdzające jego trudną sytuację materialną. Brak tych informacji uniemożliwia prawidłową ocenę jego możliwości płatniczych, co skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący Z.S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia zaległości podatkowej. Argumentował trudną sytuacją materialną, wskazując na miesięczne wydatki i posiadane mieszkanie. Został wezwany do uzupełnienia wniosku o dokumenty potwierdzające jego sytuację finansową, jednak nie wywiązał się z tego obowiązku. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał swojej niezdolności do ponoszenia kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług wraz z odsetkami za zwłokę za styczeń, maj, wrzesień i grudzień 2014 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący Z.S. w sprawie ze skargi na decyzję opisaną w sentencji niniejszego postanowienia wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując wniosek trudną sytuacją materialną, wyniku której nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych związanych z niniejszym postępowaniem bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Skarżący podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną, oboje nie osiągają dochodów, natomiast ich zadeklarowane miesięczne wydatki to 800 zł czynsz, energia 200 zł, multimedia 120 zł, telefon 200 zł, wydatki żony na leki 500 zł. Jako majątek skarżący oświadczył jedynie mieszkanie o pow. 60 m². Skarżący został wezwany do uzupełnienia swojego oświadczenia w ramach przepisu art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej zwanej P.p.s.a.) – o dane dot. udokumentowania wydatków i kwot pieniężnych związanych z kosztami utrzymania, a w szczególności przedłożenie wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, kart kredytowych, rachunków papierów wartościowych, przedłożenia zeznań podatkowych obojga małżonków (PIT-36, PIT- 37, PIT-36L, PIT-28, PIT-38, PIT-8C), podania źródła finansowania podstawowych potrzeb życiowych, przedłożenia kserokopii rachunków za dostarczane media: gaz, energię elektryczną, wodę, kanalizację, telefon, inne opłaty, udokumentowanie wydatków związanych z ochroną zdrowia, udzielenie informacji o ewentualnym uzyskiwaniu pomocy materialnej od instytucji, tj. zasiłków, dodatków, zapomóg, a także pomocy w utrzymaniu od osób trzecich (rodzaj i wielkość pomocy) itp. i przedłożenia dokumentów wskazujących na trudną sytuację materialną jeśli takowe są w posiadaniu strony, i podanie wszystkich innych informacji, mających znaczenie w kwestii postępowania o przyznanie prawa pomocy, a nie ujętych we wniosku złożonym na formularzu. Skarżący przemilczał wezwanie. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy stwierdzono: Instytucja prawa pomocy, uregulowana w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej zwana w skrócie P.p.s.a., obejmuje m.in. zwolnienie strony postępowania sądowoadministracyjnego od kosztów sądowych i uzależniona jest od spełnienia przez wnioskującego zawartych w przepisach przesłanek do jej przyznania; w przypadku wnioskowania o prawo pomocy w zakresie częściowym – jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie – strona winna wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zwolnienie z tego obowiązku powoduje uszczuplenie dochodów państwa, zatem jako odstępstwo od obowiązku ponoszenia kosztów może mieć miejsce tylko wówczas, gdy zdobycie środków na pokrycie udziału w postępowaniu sądowym jest przez stronę obiektywnie niemożliwe, W ocenie rozpoznającego wniosek skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych (w tej kategorii spraw wymagany jest wpis, wynoszący w tym przypadku 500 zł; jego wysokość generuje ewentualne inne koszty, które również nie przekroczą owej kwoty). Ponieważ nie zadeklarowano jakichkolwiek dochodów a wskazano jedynie wydatki, dlatego zwrócono się do wnioskodawcy o wyjaśnienia, które pozwoliłyby na poznanie jego sytuacji i podjęcie rozstrzygnięcia. Skarżący nie wywiązał się z nałożonego w wezwaniu obowiązku. Milczenie skarżącego w tak istotnych kwestiach odnoszących się do jego sytuacji, a w szczególności brak wyjaśnień i dokumentów o które skarżący był wzywany, należy potraktować jako odmowę ujawnienia swojej rzeczywistej sytuacji materialnej i życiowej, uniemożliwiając ustalenie istnienia przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. Brak wymienionych informacji budzi wątpliwości czy skarżący faktycznie wymaga wsparcia w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. W takim stanie rzeczy, bez dodatkowych informacji, o które był wzywany skarżący, nie można dokonać prawidłowej oceny jego możliwości płatniczych. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło