VII SA/Wa 2705/15

WyrokWSA w Warszawie2016-02-19

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Ewa Machlejd, Maria Tarnowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podmiot w upadłości, który utracił zarząd masą upadłościową, posiada legitymację formalną do występowania w postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym masy upadłości?
Ratio decidendi
Podmiot, wobec którego ogłoszono upadłość i który utracił z mocy prawa zarząd masą upadłościową, nie posiada legitymacji formalnej do występowania w postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym tej masy. Postępowanie takie może być wszczęte i prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu. W związku z tym, organ administracyjny prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że odwołującemu nie przysługuje przymiot strony.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi podmiotu w upadłości na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania odwoławczego. Organ umorzył postępowanie, uznając, że upadły nie posiada legitymacji do występowania w sprawie dotyczącej masy upadłości. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wcześniejszy wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na potrzebę ustalenia, czy obiekt budowlany wchodzi w skład masy upadłości.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Maria Tarnowska, , Protokolant sekr. sąd. Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi [...] z siedzibą w [...] w upadłości na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę Sygn. VII SA/WA 2705/15 UZASADNIENIE Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 3 lipca 2015 r. w sprawie II OSK 2926/13 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 maja 2013 r. sygn. VII SA/WA 1887/12 oddalający skargę [...] z siedzibą w [...] w upadłości na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że z uwagi na ogłoszenie upadłości skargę [...] w [...] postanowieniem Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] maja 2002 r., które stało się prawomocne [...] czerwca 2002 r. zastosowanie w sprawie winny mieć przepisy rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. 1991 nr 118 poz. 512 ze zm.). W/w rozporządzenie w dziale II określa, że skutkiem ogłoszenia upadłości jest utrata z samego prawa zarządu oraz możliwości korzystania przez upadłego i rozporządzania należącym do niego majątkiem, który stanowi masę upadłości. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że niezbędne jest wskazanie przez Sąd Wojewódzki czy przedmiotowy obiekt budowlany w zakresie objętym postępowaniem prowadzonym przez organy nadzoru budowlanego wchodzi w skład masy upadłości. Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Sąd któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przy uwzględnieniu wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdzić należy, że sprawą przesądzającą dla oceny przymiotu strony [...] w [...] jest ustalenie, czy nieruchomość (jej część), która jest przedmiotem decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] marca 2012 nr [...] wchodzi w skład masy upadłościowej. Sąd dokonał ustaleń w tym przedmiocie na podstawie akt administracyjnych, z których wynika, że powiatowy organ nadzoru prowadził postępowanie w sprawie stanu technicznego garażu wielostanowiskowego znajdującego się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...]. Postępowanie było prowadzone w trybie przepisów art. 50-51 ustawy Prawo budowlane. Decyzją z dnia [...] marca 2012 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 Prawo budowlanego orzekł o odstąpieniu od nakładania obowiązków wykonania przez Syndyka Masy Upadłości [...] określonych czynności lub robót w garażu wielostanowiskowym podziemnym w budynku mieszkalnym wielorodzinnym znajdującym się na nieruchomości przy ul. [...] w [...] celem doprowadzenia wykonanych robót w tym garażu do stanu zgodnego z prawem z uwagi na wykonanie robót. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2012 r. umorzył postępowanie odwoławcze od w/w decyzji na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego po stwierdzeniu, że odwołującemu się [...] w [...] w upadłości nie przysługuje przymiot sprawy. Organ wskazał, że upadły nie posiada prawa zarządu masą upadłościową, a postępowania sądowe i administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone jedynie przez Syndyka i przeciwko niemu. Organ przywołał art. 75 § 1 i 144 ustawy z dnia 18 lutego 2003 Prawo upadłościowe i naprawcze. Stwierdzić należy, że z uwagi na datę ogłoszenia upadłości w świetle art. 536 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2012 r. poz. 1112) w sprawie mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. z 1991 r. nr 118 poz. 512 ze zm.). Przepis art. 536 ustawy z 2003 r. stanowi bowiem, że w sprawach w których ogłoszono upadłość przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Zgodnie z art. 137 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze ( Dz. U. z 2003 r. nr 188 poz. 1848) do postępowania upadłościowego w sprawach nieuregulowanych ustawą stosuje się przepisy prawa upadłościowego. Zastosowanie w tym przypadku winny mieć przepisy art. 15 i 20 § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe stanowiące, że data postanowienia Sądu jest datą ogłoszenia upadłości i na skutek ogłoszenia upadłości upadły traci z samego prawa zarząd oraz możliwość korzystania i rozporządzania majątkiem należącym do niego w dniu ogłoszenia upadłości, jako też nabytym w toku postępowania. Majątek ten stanowi masę upadłości zgodnie zaś z art. 60 w/w rozporządzenia postępowanie dotyczące mienia wchodzącego w skład masy upadłości może być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez Syndyka lub przeciwko niemu. Przedmiotowe postępowanie dotyczy obiektu budowlanego, a ściśle jego części tj. garażu wielostanowiskowego, który wchodzi w skład masy upadłości. Jak wyżej wskazano postępowania sądowe po ogłoszeniu upadłości dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez Syndyka lub przeciwko niemu. Dotyczy to w szczególności postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, w którym stroną i adresatem obowiązków zarówno przez organ, jak i Sąd został uznany Syndyk mady upadłości [...] w upadłości. Z dniem ogłoszenia upadłości upadły utracił legitymację do występowania w sprawach masy upadłości na rzecz Syndyka. W konsekwencji w postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym masy upadłości stroną postępowania jest syndyk, który działa w tym postępowaniu, chociaż nie we własnym imieniu. Syndykowi jedynie przysługuje legitymacja formalna przed sądem administracyjnym. Upadłe [...] będąc stroną w znaczeniu materialnym, pozbawione jest w tej sytuacji legitymacji formalnej do występowania w postępowaniu sądowym. Nie mają natomiast w sprawie zastosowania do oceny legitymacji [...] do uczestniczenia w postępowaniu naprawczym w charakterze strony przepisy art. 541 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 7 i art. 52 w związku z art. 1714 ust. 1 i 1715 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych w związku z art. 3 ustawy Prawo Spółdzielcze dlatego zarzut ich naruszenia należy uznać za bezprzedmiotowy. Zaskarżona decyzja została wydana na skutek odwołania wniesionego przez upadłe [...] i dotyczy oceny legitymacji jedynie tego podmiotu. W zaskarżeniu więc skargą do sądu decyzji nr [...] z dnia [...] maja 2012 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, tylko [...] ma interes prawny. Z akt sprawy wynika, że ani J. P. ani H. G., ani M. K. nie byli uczestnikami postępowania administracyjnego przed wydaniem decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z dnia [...] maja 2012 r., jak również nie byli stroną wnoszącą skargę do sądu, a także nie brali udziału w postępowaniu sądowo-administracyjnym w charakterze uczestnika na skutek zgłoszenia wniosku na podstawie art. 33 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W szczególności legitymacja do udziału w postępowaniu sądowym M. K. została przesądzona postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2013 r. w sprawie II OZ 1138/13, który oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 września 2013 r. sygn. akt VII SA/WA 1887/2 odmawiające M. K. sporządzenia uzasadnienia wyroku z dnia 29 maja 2013 r. Sąd stwierdził, że skoro M. K. nie ma statusu strony w tej sprawie to jego wniosek nie może zostać uwzględniony. Organ wprawdzie błędnie przywołał jako podstawę rozstrzygnięcia przepis art. 75 § 1 i art. 144 ustawy z dnia 18 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze zamiast art. 15 i art. 20 § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe jednak uchybienie to sąd ocenił jako naruszenie przepisów postępowania, które nie miało wpływu na wynik sprawy. Organ wskazując bowiem błędnie podstawę prawną rozstrzygnięcia nie dopuścił się naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Przepisy obu aktów prawnych legitymację procesową upadłego regulują bowiem analogicznie. Z powyższych względów stwierdzenie przez organ odwoławczy, że [...] wnoszące odwołanie nie może być stroną w rozumieniu art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego w tym postępowaniu uzasadniało wydanie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Sąd orzekł jak w wyroku z mocy art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło