II OSK 2532/16

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-10-10

Skład orzekający: Jacek Chlebny, Zdzisław Kostka, Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo wydał decyzję o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu i orzekł zakaz ponownego wjazdu, pomimo podnoszonych przez cudzoziemca argumentów o zagrożeniu dla jego praw i praw jego dziecka w przypadku powrotu do kraju pochodzenia?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały prawo materialne. Sąd podkreślił, że ustalenia poczynione w poprzednim postępowaniu sądowoadministracyjnym, zakończonym prawomocnym wyrokiem, wiążą organ w kolejnych postępowaniach. Ponadto, sąd uznał, że zobowiązanie do powrotu obejmujące matkę i małoletniego syna nie narusza praw dziecka w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu, zwłaszcza gdy istnieje możliwość osiedlenia się w części kraju nieobjętej działaniami zbrojnymi.
Stan faktyczny
Cudzoziemka złożyła wniosek o nadanie statusu uchodźcy wraz z synem, który został odrzucony. Po kolejnym wniosku i jego umorzeniu, stwierdzono nielegalny pobyt cudzoziemki. Wydano decyzję o zobowiązaniu do powrotu i zakazie wjazdu, argumentując brakiem prześladowania i możliwości powrotu do kraju pochodzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę cudzoziemki. Skarżąca kasacyjnie podniosła zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych, w tym dotyczących praw dziecka i możliwości pobytu ze względów humanitarnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 10 października 2018 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Zdzisław Kostka sędzia del. WSA Mirosław Gdesz Protokolant: starszy asystent sędziego Beata Zborowska-Guziuk po rozpoznaniu w dniu 10 października 2018 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej O. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 sierpnia 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 402/16 w sprawie ze skargi O.K. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu oraz zakazu ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 3 sierpnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 402/16, oddalił skargę O. K. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] grudnia 2015 r. w przedmiocie zobowiązania do powrotu. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. [...] czerwca 2014 r. obywatelka [...], O. K. (dalej: "Cudzoziemka"), wraz z synem A. K. ur. [...] r. przekroczyła granicę Polski, składając wniosek o nadanie statusu uchodźcy, który obejmował jej małoletniego syna. Decyzją z [...] października 2014 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił Cudzoziemce i jej synowi nadania statusu uchodźcy oraz udzielenia ochrony uzupełniającej. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2015 r. Po rozpoznaniu skargi Cudzoziemki, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 30 grudnia 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 1307/15, oddalił skargę. [...] kwietnia 2015 r. Cudzoziemka złożyła kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy. Postępowanie w sprawie tego wniosku zostało umorzone decyzją Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] maja 2015 r. z uwagi na niedopuszczalność wniosku. [...] lipca 2015 r. funkcjonariusze Straży Granicznej przeprowadzili kontrolę legalności pobytu cudzoziemców na terytorium Polski, w której wyniku stwierdzono, że Cudzoziemka przebywa w Polsce nielegalnie, gdyż nie opuściła terytorium kraju po otrzymaniu ostatecznej decyzji Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2015 r. Po zakończeniu postępowania administracyjnego Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej decyzją z [...] września 2015 r. zobowiązał Cudzoziemkę wraz z jej nieletnim synem do powrotu oraz orzekł o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Polski i innych państw obszaru Schengen na okres 1 roku. W uzasadnieniu organ podniósł, że Cudzoziemka nie wykazała, że [...] była prześladowana lub zagrożona prześladowaniem ze względu na rasę, religię, narodowość, przynależność do określonej grupy społecznej lub poglądy polityczne. Organ wskazał także, że na skutek wydania negatywnych decyzji w stosunku do rodziny Cudzoziemki w sprawie nadania statusu uchodźców powrót do kraju pochodzenia nie naruszy prawa Cudzoziemki do życia rodzinnego i prywatnego. Ponadto organ stwierdził, że syn Cudzoziemki na skutek nieukończenia na dzień wydania decyzji [...] lat nie odczuje negatywnych skutków powrotu do kraju pochodzenia i nie zagrozi to jego rozwojowi psychofizycznemu. Zaznaczył przy tym, że ponad roczny pobyt syna Cudzoziemki na terytorium Polski nie pozwala na stwierdzenie, że zasymilował się on ze społeczeństwem polskim. Po rozpatrzeniu odwołania Cudzoziemki Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] grudnia 2015 r. dokonał zmiany zakazu ponownego wjazdu na terytorium Polski, a w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że w sprawie zachodzą przesłanki zobowiązania Cudzoziemki do powrotu, przy czym brak jest okoliczności uniemożliwiających wydanie wobec niej decyzji o zobowiązaniu do powrotu. Organ podniósł, że pomimo iż Cudzoziemka pochodzi z miasta [...] i jest członkiem [...], nigdy nie była prześladowana, nie brała udziału w działaniach wojennych, nie była aresztowana, czy zatrzymana ani nie należała do organizacji o charakterze politycznym, społecznym, czy kulturowym. Cudzoziemka nie brała pod uwagę zamieszkania [...], gdyż nie ma tam nikogo bliskiego oraz obawiała się, że rodzina zostanie tam źle przyjęta. Organ podkreślił, że wobec Cudzoziemki nie zachodzą przesłanki, mogące uzasadniać udzielenie zgody na pobyt ze względów humanitarnych. Organ wywiódł, że przepisy nie nakładają na państwo obowiązku poszanowania dokonanego przez cudzoziemców wyboru kraju, w którym chcieliby oni mieszkać. Zdaniem organu zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala na uznanie, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia zagrożone byłyby prawa Cudzoziemki chronione przepisami Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Cudzoziemka [...] nie była nigdy aresztowana, sądzona bądź skazana wyrokiem sądu, a jak wynika z aktualnych raportów dotyczących sytuacji na terytorium [...], członkowie [...] nie są prześladowani poza terenami objętymi walkami zbrojnymi, a cudzoziemka ma możliwość skorzystania z pomocy instytucji w kraju pochodzenia oraz relokacji w ramach [...], gdzie na większości terytorium nie toczą się żadne walki. Zdaniem organu większość mieszkańców [...] jest pozytywnie nastawiona do przesiedleńców i udziela im pomocy. Organ odnotował, że z wyjaśnień cudzoziemki wynika, iż powodem jej wyjazdu z [...] są problemy finansowe. W ocenie organu brak jest podstaw do stwierdzenia, że w przypadku powrotu przez Cudzoziemkę do kraju pochodzenia, zagrożone byłoby jej prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego lub mogłaby ona zostać poddana torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu, lub mogłaby być zmuszona do pracy, lub mogłaby być pozbawiona prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarani bez podstawy prawnej, w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Organ wskazał także, że Cudzoziemka nie posiada z Polską więzi na tyle silnych i trwałych, aby uznać zobowiązanie jej do powrotu za nieuzasadnioną ingerencję w prawa do życia rodzinnego, czy też życia prywatnego. Podkreślił, że Cudzoziemka jest osobą dorosłą, posiadającą własne dziecko i jej sytuacja nie może być nierozerwalna z sytuacją pozostałych członków rodziny, którzy także nie posiadają tytułów pobytowych w Polsce. Decyzja zobowiązująca cudzoziemkę do powrotu wydana została również w stosunku do jej małoletniego syna, zatem więź matki z synem nie zostanie zerwana. Organ stwierdził także, że w sprawie nie zachodzą przesłanki udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Cudzoziemka złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, której zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak przeprowadzenia w sprawie wyczerpującego postępowania dowodowego i błędne ustalenie stanu faktycznego w zakresie sytuacji osób przesiedlonych [...] i niezbadanie przesłanek umożliwiających jej zamieszkanie w części terytorium [...] i związanego z tym zagrożenia nieludzkim lub poniżającym traktowaniem w przypadku powrotu [...] oraz naruszenie art. 348 pkt 1 lit. b ustawy o cudzoziemcach przez brak udzielenia cudzoziemce zgody na pobyt humanitarny, pomimo że powrót [...] spowoduję, że cudzoziemka będzie poddana nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu poprzez brak odpowiednich warunków życiowych i środków do życia. W toku rozprawy ustanowiony z urzędu pełnomocnik Cudzoziemki powołał się dodatkowo na ochronę praw jej małoletniego dziecka. Przywołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. W uzasadnieniu wskazał, że poczynione przez organy ustalania faktyczne mają oparcie w zebranym materiale dowodowym, a dokonana wykładnia i subsumcja prawa materialnego jest trafna. Zaznaczył przy tym, że Cudzoziemka nie przedstawiła dowodów mogących przeczyć ustaleniom organu. Sąd wskazał, że decyzja o zobowiązaniu do powrotu jest decyzją związaną i tylko zaistnienie okoliczności wskazanych w innych przepisach prawa może uzasadniać niewydanie w takim przypadku decyzji zobowiązującej do powrotu. Sąd wywiódł, że przepisy takie mają charakter wyjątku od zasady wydawania decyzji o zobowiązaniu do powrotu i nie mogą być one poddawane wykładni rozszerzającej. W ocenie Sądu organy prawidłowo przyjęły, że w sprawie nie zachodzą przesłanki do udzielanie cudzoziemce zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany, gdyż okoliczności podawane przez Cudzoziemkę nie wypełniają znamion nieludzkiego lub poniżającego traktowania. Sąd zaznaczył, że ewentualne pogorszenie sytuacji ekonomicznej cudzoziemca po powrocie do kraju pochodzenia nie stanowi podstawy do niewydawania decyzji zobowiązującej do powrotu. Odnotował także, że Cudzoziemka, zarzucając organom nieuwzględnienie jej indywidualnej sytuacji, nie wskazała, na czym ta jej indywidualna, szczególna sytuacja miałaby polegać w porównaniu z innymi wewnętrznymi przesiedleńcami. Sąd wyjaśnił jednocześnie, że przesłanka możliwości poddania skarżącej nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu po powrocie [...] była badana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie IV SA/Wa 1307/15, który stwierdził brak podstaw do przyjęcia, że Cudzoziemka ze względu na swoją zindywidualizowaną sytuację może być narażona na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie ze strony władz lub innych podmiotów w przypadku powrotu do kraju pochodzenia, czy też poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia. Sąd stwierdził, że na skutek zobowiązania Cudzoziemki do powrotu wraz z małoletnim synem nie dojdzie do pozbawienia jej kontaktu z dzieckiem. Cudzoziemka przebywa w Polsce [...] r., a zobowiązanie do powrotu następuje do kraju urodzenia jej i jej syna, co nie wskazuje na naruszenie praw dziecka w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła Cudzoziemka, wnosząc uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania bądź uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi. Cudzoziemka wniosła także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu. Wyrok zaskarżył w całości i zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie: 1) art. 151 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. przez oddalenie skargi, pomimo że w postępowaniu administracyjnym nie ustalono prawidłowo stanu faktycznego, nie rozpatrując całości materiału dowodowego oraz pominięcie w rozstrzygnięciu okoliczności podnoszonych przez skarżącą; 2) art. 303 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 348 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach przez ich niewłaściwą, zawężającą wykładnię oraz błędne zastosowanie i uznanie, że w sytuacji Cudzoziemki i jej syna zobowiązanie do powrotu nie będzie naruszało praw dziecka w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu i w związku z tym niespełniona została przesłanka umożliwiająca dalszy pobyt Cudzoziemki i jej syna. Uzasadniając powyższe zarzuty, skarżąca kasacyjnie podniosła, że na organach administracji ciążył obowiązek sprawdzenia okoliczności, na które powoływała się Cudzoziemka. Jej zdaniem materiał dowodowy został zgromadzony pobieżnie i schematycznie, a w toku postępowania nie ustalono okoliczności mających znaczenie dla sprawy. Decyzja została oparta na analizie przepisów oraz domniemaniach i domysłach, a ustalenia organu są powierzchowne i schematyczne. Podkreśliła, że w decyzji nie wskazano rzetelnie i w sposób wiarygodny w oparciu o zebrały materiał dowodowy, że nie zostały spełnione przesłanki pobytu ze względów humanitarnych. Cudzoziemka argumentowała, że Sąd I instancji nie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do jej zarzutów naruszenia art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Skarżąca kasacyjne podniosła także, że Sąd I instancji nie odniósł się do faktu, że zasadniczy rozwój syna Cudzoziemki odbywał się już w trakcie pobytu na terytorium Polski, a zobowiązanie do powrotu w region o nieustabilizowanej sytuacji pozbawi go kontaktu z najbliższą rodziną i otoczeniem, co stanowi istotne zagrożenie dla rozwoju psychofizycznego dziecka. Pismem z 28 września 2018 r. pełnomocnik skarżącej wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii zastępcy dyrektora szkoły, do której uczęszcza syn Cudzoziemki, oraz dyplomu ukończenia grupy zerowej przez syna Cudzoziemki na okoliczność jego integracji ze środowiskiem, w którym przebywa oraz zagrożenia jego rozwojowi psychofizycznemu w przypadku wykonania decyzji zobowiązującej Cudzoziemkę i jej syna do powrotu. Pełnomocnik wniosła także o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii pracodawcy Cudzoziemki, umowy o pracę na czas określony oraz oświadczenia Skarżącej dotyczącego aktualnej sytuacji osobistej jej i jej dziecka na okoliczność powstania więzi z Polską wskazującej na ingerencję decyzji zobowiązującej ją do powrotu w jej prawo do życia rodzinnego i prywatnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Za niezasadny Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzut naruszenia art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. przez oddalenie skargi, pomimo że w postępowaniu administracyjnym nie ustalono prawidłowo stanu faktycznego i nie rozpatrzono całości materiału dowodowego. Wskazać bowiem należy, że sytuacja Cudzoziemki i jej dziecka została zbadana nie tylko na podstawie materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie, ale także ustalona w oparciu o wyniki postępowania w sprawie odmowy nadania jej statusu uchodźcy i odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. Zaznaczyć należy, że postępowanie to było przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który prawomocnym wyrokiem z 6 października 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 1307/15, oddalił skargę cudzoziemki. W tym miejscu należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 170 p.p.s.a. prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe. Związanie prawomocnym wyrokiem powoduje z kolei, że ustalenia zapadłe w toku kontrolowanego postępowania administracyjnego muszą zostać uwzględnione w postępowaniach z nim powiązanych, w związku z czym nie przeprowadza się odrębnych dowodów na okoliczności, które stanowiły przedmiot kontroli w ramach postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem. Wyjaśnienia wymaga, że podstawa udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych, na którą powoływała się Cudzoziemka w toku postępowania administracyjnego, tj. tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie w kraju pochodzenia, jest tożsama z przesłanką udzielenia ochrony uzupełniającej, która była przedmiotem wskazanego powyżej postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym wyrokiem. Oznacza to, że ustalenia tego postępowania wiązały organ w toku wydawania zaskarżonej decyzji, co z kolei przekładało się na brak obowiązku prowadzenia postępowania dowodowego na te okoliczności. W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo ocenił, że w kontrolowanym postępowaniu został zebrany materiał dowodowy umożliwiający wydanie zaskarżonej decyzji i zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy. Odnosząc się z kolei do zarzutu nieuwzględnienia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku okoliczności podnoszonych przez Cudzoziemkę, należy wskazać, że zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Analiza treści przytoczonego przepisu wskazuje, że odniesienie się do okoliczności czy argumentów podnoszonych przez stronę skarżącą nie stanowi elementu koniecznego uzasadnienia, ale jej zawarcie w treści uzasadnienia stanowi pożądaną, dobrą praktykę sądową. Zarzut taki, jako zarzut kasacyjny, można stawiać wyłącznie w przypadku gdy wątpliwości zgłaszane przez stronę skarżącą pod adresem rozstrzygnięcia organu lub postępowania wyjaśniającego nie zostaną omówione przez skład orzekających w ramach wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku. W tym miejscu należy wskazać, że Cudzoziemka w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wskazywała na naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 348 pkt 1 lit. b ustawy o cudzoziemcach, a ustanowiony z urzędu pełnomocnik dodatkowo podnosił naruszenia art. 348 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego każdy z powyższych zarzutów został dostatecznie omówiony przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dokonał bowiem oceny postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez organy administracji oraz przeanalizował możliwość wyrażenia zgody na pobyt Cudzoziemki i jej małoletniego syna ze względów humanitarnych oraz na pobyt tolerowany. Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny za nieuzasadniony uznał zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie art. 151 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Niezależnie od powyższego za niezasadny Naczelny Sąd Administracyjny uznał również zarzut naruszenia art. 303 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 348 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach przez ich niewłaściwą, zawężającą wykładnię oraz błędne zastosowanie. Powyższe przepisy uniemożliwiają wydanie w stosunku do cudzoziemca decyzji zobowiązującej go do powrotu, o ile udzielono mu zgodny na pobyt ze względów humanitarnych w przypadku gdy zobowiązanie go do powrotu naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu. Sąd I instancji prawidłowo odnotował, że sporne zobowiązanie do powrotu do kraju pochodzenia obejmuje zarówno Cudzoziemkę, jak i jej małoletniego syna. Powoduje to, że na skutek powrotu do kraju pochodzenia nie nastąpi rozerwanie więzi rodzinnych pomiędzy matką a pozostającym pod jej opieką dzieckiem. Ponadto zauważyć należy, że w momencie wydania decyzji zobowiązującej Cudzoziemkę do powrotu jej małoletni syn znajdował się w wieku, w którym, jak wskazuje doświadczenie życiowe, dziecko ma najsilniejsze relacje z najbliższą rodziną, w tym przypadku matką, a nie otoczeniem i wykazuje największe zdolności adaptacyjne do zmieniającego się otoczenia. Tym samym uznać należało, że fakt, iż najdłuższy okres rozwoju małoletniego syna Cudzoziemki przypadał na okres jego pobytu w Polsce, nie ma wpływu udzielenie mu zgody na pobyt ze względów humanitarnych. Na marginesie powyższego należy odnotować, że rodzina Cudzoziemki przebywająca w Polsce również została zobowiązana do powrotu do kraju pochodzenia, w związku z czym nie dojdzie do jej rozdzielenia na skutek wykonania zaskarżonej decyzji. Ponadto należy zauważyć, że zaskarżona decyzja zobowiązuje Cudzoziemkę i jej syna do powrotu do kraju pochodzenia, a nie miejsca zamieszkania rozumianego jako miasto znajdujące się w niestabilnej politycznie i militarnie strefie. Możliwość osiedlenia się w części kraju nieobjętej działaniami zbrojnymi wskazuje, że powrót do kraju pochodzenia nie będzie miał istotnego wpływu na rozwój psychofizyczny małoletniego syna Cudzoziemki. Z uwagi na powyższe w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni i zastosowania art. 348 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach. W zakresie zgłoszonego przed rozprawą wniosku dowodowego należy wskazać, że w ramach procedury sądowoadministracyjnej w pierwszej instancji poddawana jest prawidłowość wydania decyzji administracyjnej lub innego aktu administracyjnego, a w postępowaniu przed Naczelny Sąd Administracyjny kontrolą objęty jest wyrok wojewódzkiego sądu administracyjnego dotyczący prawidłowości wydania zaskarżonego aktu, tj. jego zgodności z prawem na moment wydania tego aktu. Oznacza to, że wnioski dowodowe dotyczące zdarzeń zaistniałych po wydaniu zaskarżonego aktu, w tym uczęszczanie przez małoletniego syna Cudzoziemki do zerówki, fakt jej ukończenia czy znalezienie przez nią zatrudnienia, nie mają wpływu na prawidłowość wydanej decyzji, a w konsekwencji tego również na prawidłowość wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego. Odnosząc się do wniosku skarżącego kasacyjnie o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, wskazać należy, że wnioski te rozpoznawane są przez wojewódzkie sądy administracyjne. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za pomoc prawną należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.ps.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny na podstawie art. 258-261 tej ustawy. Z tego też względu wniosek pełnomocnika z urzędu o przyznanie wynagrodzenia za czynności w postępowaniu kasacyjnym Naczelny Sąd Administracyjny pozostawił do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło